leygardagur 19. september 1953síða 2

19. september 1953 FØROYA SOSIAL-DEMOKRATUR VIÐMERKINGAR Tingakrossur mistekur seg í oddagrein síni, ið sagt verður, atGrønlendingar hava fingið eina betri og fríari fólka- tingsvalskipan enn vit føroyingar. Grønlendingar hava eina serliga skipan, men hon er gjørd ikki so beinleiðis og frí sum fyri tøroy ingar og danir, ti menn meta grøn lendingar fyri ikki enn at vera komnar til tann politiska búna skap sum menn í Føroyum og Danmark. Eisini vigaði tað nógv fyri serligu valskipan fyri Grøn- land, at landið er so stórt og fólkið býr so speitt. Tad undrar okkum at Tingakrossur tykist at hava gloymt, al javnadarmenn saman við sjálvstýrismonnum vóru teir, ið talaðu fyri og fingu danir at skilja, at føringar vóru ein serlig tjóð við rætti til flagg, lógávuvald og tað sjålvstyri, sum tólkið segði seg at vera ment at bera. Aftaná at hava roynt hetta av javnadarmonnum setur Tinga- krossir mistreystisvotum til javn aðarmen sum álítandi og treystir talsmenn hjá føringum og øllum føroyskum á danatingi óskiljandi. Og misstreystið er meiri ófatandi tá ið samarbeiði millum javnaðar- menn og sjólvstýrismenn á tingi hevur roynst væl og virðiligt fyri fríðar menn. Krossur eigur ikki at vera illa hýrdur. yvir, at javnadarmenn við gleði hava víst á, at ein meirluti á Før- oya løgtingi kortini er fingin at ganga við til uppskot javnaðar- flokksins framburð fyri gomul og sjúk. um socialan bata og Men tessverri er minni enn so komið á mál. Tað er so langt eftir, til vit eru javn- bjóðisstillaðir við frændir í Norð- anlondum, tí síðani socialu lógir- nar vóru framdar her, er tíðin broytt, og t. d, hava gomul og sjúk í Danmark vunnið nýggj framstig, sum vit ikki hava fingið lut í. Her er eitt ódnartak sum javnaðarflokkurin biður Krossin og øll bløð. alla: sjálv- stýrismenn og allar socialt hugs- andi menn um at vera við javnað- armonnum taka. Í socialum málum mega vit ikki standa aftanfyri, hvussu men hava skipað fyri í Danmark. at Verður javnadarflokkskandi dátur valdur til fólkatingsmann vil hann einki spara fyri at náa hesum máli, Og Tingakrossur eigur, um hann er góður við framburð, at vera fegin yvir, al socialan aftanfyri hin føroyska javnadar- flokksmannin å danatingi stendur allur danski socialdemokratiski flokkurin í stríðinum fyri at nåa hesum máli. Og fylkingin við danska social- demokratiið á danatingi tað kann Tinga- at vera hin hevur víst seg krossur ikki dylja dyggasti stuðul, tá ið skart hevur gingið føroyskum málum og lívs- interessum, samanber marshall- peningin og sjóvinnubankamálið. Tað var við danska social- demokratisins hjálp, at javnaðar- flokksins fólkatingsmaður trýsti so hart ímóti bæði føroysku sjó- vinnubankanevndini, landsstýr- inum og sjálvum ministeriinum, al mótstøðan bognaði og marshall- peningurin og Sjóvinnubankin vóru hildin hvør fyri seg, meðan nationalbankin og státurin veittu bankanum tann neyðuga penis Bara hetta bragdið skuldi góðar sjálvstýrismenn fingið Krossin allar og at fagna samarbeiðinum millum tann før oyska folkatingsmannin og dan- ska socialdemokratiid. SATT — MEN — ÓTRÚLIGT bin, ið nevnir seg »politiskur åskod- ari« hevur skrivað erein i >Dagblað- num«, har hann sremur seg um. hvuss- u illa >Sosialurin<. >Krossur< og »14« fara við teimum, sum stýra í Føroy- um í løtuni. Hann kann ikki fáa seg at trúgva. at teir stýrandi einki gott gera. men bara ilt. Tað man helst vera nak- að. sum hini bl6dini bara finna uppa fyri at spilla hesar Tað ber ikki til, at hesir fínu persúnar, sum gingu um landið at skriva pernu menninår ut, og talaðu so vøkur orð og lovadu al vera alt gott, skulu hava svikið fólkið so illa, sum hasir 6argakropparnit skriva i >Krossic. >14.< og »Sosiali- num«. Hesin politiski åskodarin grætur á málinum. tá ið hann skrivar hesi orð: „Til domis hevur landsstýrið verið fyri hørðum álopum og åbreidslum, men tað vildi verið tápuligt at hugsa sær, at landsstyri-flokkarnir, sum aft ur skulu til val, fara at fremja lógir og reglur bara fyri at gera seg til óvins við veljararnar.< Her síggja vit. hvussu veljarar hugs a, og hetta er tað. ið landsstýrið og tess menn líta á. Teir eru greiðir yvir. at ein stórur partur av fólkinum veit ikki alt tað illa. teir gera, og framtúra teir 1. d. vid at avtaka forskot og løn- arviðbót fiskimanna, seta høgan toll á neyðsynjarvørur. minka allan studning t.d. vegstudningin niður í næstan einki vvirtaka royndarstøðir og niðurleggja tær lata mosan breiða seg. tí eingin tær havi hoyrt menn spyrja. hvussu teir tudning fyri at dyrka jørð. Ég tora at vera alt hetta. Men nú hava vit svarið frå teirra egnu veljarum. sum ikki kunnu hugsa sær, at tílíkt kann vera satt. Ótrúligt men tann beiski verunleiki. Ótrúligt. men satt. Nú royni >Dagblaðið< at skriva greinir tanda val fyri durum, og tí sum t. d. eina, ið beint nú var í blað num vid yvirskriftini »Annad skal til enn orðabrask<. Ordabraskid. sum ver ið hevur í »Dagbladnum« í mong ål er ikki gloymt enn. Man tað orðabraskið. ið harra Knút Vang nú hugsar um, tá ið hann skrivar, at helst vera annað skal til enn orðabrask. Ja. annað skal til fyri at stýra einum landi, sjálví um tað er pinkulítið sum Føroyar — gott er, at >Dagblaðið< nú viðgongur, at soleiðis er betri seint enn aldri. Um undirritaða standa m. a. hesi orð í nevndu grein í >Dagbl.<: >Held- ur bróta niður enn loyva nøkrum øðr- um at koma við einum góðum upp- skoti<. makan Hevur nakar hoýrt ella lisið til? sinum fimtanmannavaldi å tingi ikki „Hevur landsstýrið við fingið sett góð uppskot fram, ti undir ritaði situr har? Væl hevur borið til at seta tey illu uppskotini fram, so matti eisini borið seta tey góðu bara viljin var til at men hann er púra eingin. Nú er einans eitt ár eftir, inntil løg- tingsval verður, og lítið er at vænta av teim monnum. sum sitid hava í trý át og påra einki gjort. Nú er seint at fara at spekulera plánir = viðvíkjandi út byggjan landsins. Meira høpi hevði verið í al lagt plánirnar fyri trimum ella enntá fyri tveimum árum síðan enn nú beint frammanfyri valinum skal byrja aftaná, at:løgtingsvalið er framfarið; uttan so er. at åtbyggingin men lítið loysir tað seg hjá núsitandi landsstýri og tess fimtanmannaveldi at leggja plánir til tað nýggja landsstýrið, tí teir. sum ná koma til stýrið. munnu at leggja sínar plån betri duga sjálvir ir enn hesir, sum nú stýra landi okk ara. Nakað annað er. at plånir viðvíkj- andi landsins útbyggjan kunna síggja væl út. Men flest øll fólk nú á døgum duga at hugsa. og tí spyrja tey óivað, hvussu tað ber til, at landssýrið hevur latið trý ár fara so illa. burtur og ikki fyrr enn nú — tað síðsta árið — er farið at leggja plánir fyri framtíðina. Nú el væl so seint. serliga tá ið øll vita, at landsstýrið ætlaði, at løgtingið skuldi ikki koma aman aftur fyrr enn i 1954 ertu ið Men »Dagbl.« lítir á. at eins og tann »politiski áskoðarins skrivaði sambands-fólkaflokksgreipan MmOny at hann kundi ikki trúgva. at kann bera seg soleiðis at, at teir púra einki vera til gagns fyri okkara land og folk | eygunum á tilikum politiskum askod arum kann ein valplånur vera frægari enn einki. H, J. Danbjørg. Nr. 39 Tal grettur ikki Ongatid — hevur »Dimmalætting« skrivad ariskt«, enn seinasta leygardag, tá ið meiri ósatt og meira >hykl- hon letist, sum tað skal vera tað frek- asta, ið vit hava skrivað, har vit leggja skylduna á landsstýrið fyri fiskimann- astreikurnar. Nei. sigur hon, sambandið og fólk- aflokkurin og sitandi landsstyri hava onga skuld í hesum streikum. Tvørtur- ímóti skulu tað vera javnaðarmenn og hava skuldina tjodveldismenn, sum fyri streikurnar. | In frå ti, so vita allir fiskimenn, »Dimm.« roynir at snakka seg at tað var landsstýrisins svik móti tiskimonnum við sínum okurstollum og krypuls við al- krypudslønjævningini og forskotsrindanini, ið saman burði fiskasølunnar reiðaranna og praktiseran av nettosáttmálanum noyd- u fiskimenninar at krevja bruttosått fiski- menn ongatid landsstýrinum og teirra flokkum. Tað. ið javnaðarmenn gjørdu, var, mála henda veruleika gloyma at teir kravdu tingið saman fyri at hjálpa fiskimanninum men tess verri vóru sambands menn og fólka- flokksmenn hvørki til at høgga ella stinga. Javnaðarmenn royndu harafturat at fáa kammiråtarnar í Danmark at fylkjast við fóroyskum fiski- og ar- beidsmonnum og veita teimum tann neyðuga peningastudul fyri at Vinna streikuna. ið landsstýrið, reiðararnir og Forova fiskasola høvdu drivið teir ul 1. Tess verri spilti Erlendur spælið við at leggja hart móti fakligari fylking við danskar fakfelagsmenn og kvetta knappliga av við at ganga við Evaldi og hansara monnum um krypulssátt málan. ið nú er í gildi! 14. SEPT. 14. sept. var mánadagin. Blaðið 14. sept. ið ivaleyst kannar sær og sínum politikki henda dag, heitti sum vanligt á fólk um at vinda flaggið á stong. Í Havn var einans tvey fløgg uppi henda dag. eitt Dannebrog og so flaggadi onkur. ið helt reisingargildi. Í realskúlanum var morgunsongur- in á foroyskum um hetta var eitt lag av vuskikonsert« er okkum o- kunnugt. BråStengisbladstjorin á 14. sept Ólavur Mikkelsen var í skúla, Í Bukarest var eingin tjóðveldismað Dau- ur at bera Dannebrog og rópa mark her!