leygardagur 9. oktober 1954síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Føroya Sosial-Demokratur
FRÆLSI JAVNAÐUR BRÓÐURSKAPUR
! Lýsingarprísur fyri mm: 20 eyru á | = Blaðið verður bilagt á posthúsinum, og | :
Nr. 40 I. síðu, 15 øyru á 3. og 4. síðu Leygardag 9. oktbr. 1954 kostar kr. 3,20 4 porto En fjórðingsári? | 27. árg
0. J. JACOBSEN OG MARTIN SIMON- EIN ---------- »GÅVA«
SEN 40 DAGAR INN AT SITA OG
6000 KR. | BOT
VILLI SØRENSEN FRÍKENDUR
Hósmorgunin kl. 10 fall dóm-
|
fríkendur, meðan hinir báðir fing
urin í sakarmálinum E, Rubek Ni- | u hvør sínar 40 daga »hefti«, So-
elsen, lækna. móti O. J. Jacobsen,
Martin Simonsen og Villi Søren-
sen, blaðstjóra. V.
Sørensen varð
muleiðis skulu teir í felag gjalda
Rubek Nielsen 6000 kr.
Sambandsflokkurin krevur
Th. Petersen og R. Long úr
Landsstýrin. beinan vegin.
Sambandsflokkurin mána-
dagin saman til partifund í Tórs-
havn. Frá
frágreiðing send >Dimmalætting<:
var
fundinum varð henda
Sambandsflokkurin hevur í dag
sent formanni Fólkaflokksins, hr.
Poul Petersen, løglingsmanna, so-
ljóðandi skriv:
Sum kunnugt vóru Sambands
flokkurin og Fólkaflokkurin
saman um at skipa tað sitan
di 'landsstýri við Kristian
Djurhuus sum løgmanni og
Vh. Petersen og Rikard Long
sum landsstýrislimum.
Vegna fad, 10 framkomið er
um Sjøvinnubankan, har Th.
Petersen hevur verid stjøri
og Rikard Long pevndarlim-
ur til teir komu inn í lands-
stýrið, er Sambandsflokkur-
in gamdur um at føra fram,
at hann ikki|longur hevur tað
álit á hesum báðum monnum.
ið krevst fyri at sita í lands-
stýrinum.
Flokkurin má ti krevja, at
hesir báðir menn fara út úr
landsstýrinum beinan vegin.
Sum kunnugt er Sjóvinnubank-
in komin i figgjarligar trupulleik-
bankaeftirlitið er komið
fram á ymiskt, ið vísir, at leiðsla
bankans. stjórn og nevnd, ikki
hava fylgt teimum fyriskipanum,
ið bankalógin ásetir. Hetta er iva-
ar,
o
og
leyst ein atvoldin til teir trupul-
leikar, bankin er komin i,
Eftir tí, ið longu fram er komið,
heldur = Sambandsflokkurin seg
ikki kunna halda áfram við at
styðja eitt landsstýri, hvar Th.
Petersen og Rikard Long sita.
Tórshavn, 3. sept. 1951.
Joh. M. Fr. Poulsen. Hans Iversen.
S. Danielsen. Jens Chr. Olsen.
Tr. Samuelsen. O. F. Joensen.
(år »Dimmalætting« 5. sept. 1951)
Hetta var dómur Sambandsins
yvir sitandi landsstyri, Th. Peter-
sen og Rikard Long.
Tó, orðloysingar vóru, Rikard
Long situr framvegis í landsstyri-
num og fólkaflokkurin hevur fram
vegis buktina og báðar endarnar.
Hvat siga sambandsveljararnir?
Hetta skrivliga skjal prógvar til
fullnar, at orðhildnir menn eru
teir ikki, sambandsins tingmenn.
Slíkar orðloysingar kann eing-
in erligur sambandsmaður velja
aftur á ting.
F. A.
— Føroya Arbeiðarafelag —
1953 áheitan til
lingið um at seta í gongd ymisk
neyðarbeiði, tí tað visti seg, al
60 pst. av øllum organiseraðum
sendi á vári í
arbeiðarum vóru arbeiðsleysir.
Málið fór i figgjarnevndina.
lar »syltadu« sambandsmenn
og fólkaflokksmenn hetta lívsmál
arbeiðaranna.
Arbeiðarar!
Tora tit at velja tilikar menn
aftur á ting???
Vit hava
NÝSLAKT. LAMBSKJØT
TIf. 2366
Niels Mortensen
Fiskimannaverkfallið 1953.
Fiskimenn hava altíð haft brutto
sáttmála. Hann var greiður. og
gav altíð nakað.
Reiðararnir dámdu ikki
kravdu
hann teimum
henda
sáttmála. Teir nettosátt-
mála, aðrar
staðni hava. Drátturin millum fi-
sum menn manga
skimenn og reiðarar um nettosátt-
mála ella bruttosáttmála var mong
árini so harður, at:tað bar ofta
móti lockout ella streiku partanna
millum.
So eitt árið hendi tað, at fiski-
menn gingu við til nettosáttmála
ímóti. at javnadarmannauppskotid
um minstuløn ella lønjavning til
til saltfiskafiskimnen varð sam-
tykt,
Men nettosåttmålin gav fiski-
monnum ikki tað, ið reidarar høv-
du málað upp, og sum teir sjálvir
høvdu vónað. Hann var eitt vón-
brot, og fiskimenn settu fram aft-
ur kravið um at fåa bruttosáttmál-
an aftur í gildi.
Tá ið nú tað hendir, at lands-
stýrisflokkarnir gera ta ógerð at
avtaka lønjavningina og forskots-
rindanina varð sum frammanfyri
greitt frá eldur í koluni við verk-
føllum og hørðum stríði.
Men hóast landsstýrisflokkar-
nir vórðu trystir at seta eina løn-
javningar- og forskotsskipan aftur
í gildi og fiskimenn lótu sær lynda
at geva eftir og fara aftur til sjós.
vóru teir als ikki nøgdir, tí løn-
javningin og forskotsrindanin var
ein krypul av tí, id teir høvdu
haft.
Tað kókaði undir lokinum.
Aftrat tí, at fiskimenn vóru so
illa nøgdir við nettosáttmálakorini
og ta kryplaðu lønjavningar- og
forskotsrindanarskipan koma
hesi herviligu ålopini, ið lands-
stýrisflokkarnir gjørdu við at dýkj
a arbeiðsmenn og fiskimenn undir
so
,
í tolli á neyðsynjarvørur.
Tá brast ófriðurin á:
Fiskimenn kravdu nettosáttmála
og hesa ræðuligu tolling avtikna
ella lagda soleiðis, at hon íkki
kom at nerva hin minna mannin.
Men reiðararnir og landsstýris-
flokkarnir vóru ikki til at tala við.
So varð verkfall.
Hetta verkfalllið eins og hini
verkføllini undir fólkaflokks- og
sambandsregimentinum var soleið
is ein beinleiðis fylgja av tí harð-
renda politikkinum, ið fólkaflokks
sambandssamgongan høvdu
og
o
ført ímóti ti minna manninum.
TJODVELDISFORM AÐURIN
KRLENDUR PATURSSONUR
GER HITT STORSTA MISSTAK-
ID, NAKAR FISKIMANNAFKE.
LAGSFORMADUR HEVUR
GJØRT MOTI FISKIMONNUN,
SÍÐANI FØROYA FISKIM ANN
AFELAG VARÐ STOVNAÐ.
Verkfallsstríðið kom at verða
hart og seigt, tað var øllum monn-
um greitt. Og um fiskimenn komu
at vinna, varð ein spurningur, um
leir áttu peningamegi al halda út.
Teir kundu ikki
Og tå ið teir ikki vóru til sjós og
einki arbeiði høvdu, var neyðin
ið tel
liva av ongum.
i durunum í somu løtu,
einki oyra høvdu at keypa fyri.
Roynt varð ti at fáa peninga-
stuðul í Nordanlondunum.
Vilji var tilsteðis hjá Samvirk-
ende at hjálpa teimum. Men Sam-
virkendesmenn søgdu, at tað var
neyðugt at fáa eina samskipan
millum Føroya arbeiðarafelag og
fiskimannafeløgini fyrst, ti Sam-
virkende kundi ikki eftir lógum
sínum veita beinleiðis hjálp til
fiskimenn, ið ikki lógu innanfyri
teirra fakligu skipan. Men Sam-
virkende kundi sum sagt hjálpa í
somu løtu, at ein samskipan var
fingin millum Samvirkende
Føroya Arbeidarafelag og millum
og
fiskimannafeløgini og Føroya Ar-
beiðarafelag.
Aftaná at hava fingið hetta svar
skuldi ein hugsa sær, at fiskiman-
nafelagsformenninir skundaðu sær
at trodka å:
fyrst at fåa ta neydugu sam
skipan millum Samvirkende og
Føroya Arbeiðarafelag og
harnæst at samskipa tiskiman-
nafeløgini við Føroya Arbeiðara-
felag.
Men so varð ikki.
Sum monnum kunnugt legði
Fiski-
mannafelag av øllum alvi ímóti
millum Samvirk-
ende og Føroya Arbeiðarafelag.
formaðurin fyri Føroya
eini samgongu
Og tá ið menn frá Samvirkende
komu upp til Føroyar fyri at skipa
fyri eini peningahjålp til fiski-
menninar undir verkfallinum, leg-
dist harra E. Paturssonur á
í 14. September.
Hann lat teir týðiliga merkja.
at fiskimenn ikki vildu taka ímóti
nakrari hjálp undir eini samskip-
teir
an millum nevndu feløg.
Og meðan skrivararnir fyri
Framhald á 4. síðu.