leygardagur 6. november 1954síða 4

3 FE BR - FJ F +. Þ . 6. novbr. 1954 FOROYA SOSIAL-DEMOKRATUR VELJARAR! Til sammetingar 1. Tá ið kríggið brast á vildu fólka- flokksmenn sleppa at selja okkara bestu skip. Men javnaðarmenn søgdu nei og vunnu meirluta fyri tí. Ringt var við teimum fáu skipua- um og svartalistanum, men vórðu skip- ini seld við kríggsbyrjan, høvdu vit haft lagað upp dyrnar og verið inni- svøltaðir. — Tá høvdu vit eingi pund sæð. 2. Javnaðarmannastøðan um, at tingið skuldi skipa fyri, at landið yvir- tók alla trygging, sigraði við stovnan av Tryggingarsambandinum við eink- arrætti til alla trygging — við hesum hevur landið spart um 11 milliónir kr., peningur sum vildi verið farin av landdinum. — Fólkaflokkurin barðist sum úlvur á skóg ímóti, eisini løg- maður Kristian Djurhuus spenti ímóti. 3. Av javnaðarmannaávum kom Vinnulánsgrunnurin í lag. — Hann lyfti 111 skip til landið. 69 av hesum fyritøkum, flestar fiski- mannafyritøkur, eru farnar av krepp- uni, TÍ sitandi landsstýri ikki vildi seta ta av javnadarmonnum framtving- aðu tingsamtykt av fullfiggjadum moratorii. og kreppulógum í gildi. Hetta lógarverk vildi havt givið teim- um flestu av virkunum tann neyðuga skáa, so tey kundu verið bjargað. — Fólkaflokkurin og sambandið hava við hesi misgerð ábyrgdina fyri millióna- tøpini= hjá Vinnulánsgrunninum (landskassanum) og fiskimanna fam- iljunum, ið høvdu sett alt sítt í fyri- tøkurnar. 4. Tað vóru javnaðarmenn, styðj- aðir av gamla sjálvstýri, sum settu fram uppskotið um 10 áraætlanina fyri havnabygging í Føroyum, — Ongatíð í Føroya søgu hevur verið bygt so nógv av havnum, lend- ingum, bryggjum og vegum, sum í hesum tíðarskeiði. Men tá ið sitandi landsstýri kom til kom steðgur í havnagerðina, vega- gerðina og byggingina av lendingum og brúm. 5. Við javnaðarmanni í grønlands- nevndini = varð grønlandsstongsilin brotin, 6. Av javnaðarmanna ávum varð av- giftin i Grønland; fyri føroyskan fisk broytt frá 1,5 oyru pr. kg til 14 oyra pr. kg. 7. Tað vóru javnaðarmenn, sum undir krignum (byrjanini) settu upp- skot um og fingu samtykt lógina um minstuløn við feskfiskaveidu og flutn- ing eins og part, prosentir av sølu- yvirskotinum, — Frammanundan høvdu mangir fiskimenn ikki fingið meiri en? 100 til 200 kr. fyri túrin. Aftaná lógarsam- tyktina komu teir upp í fleiri túsund fyri túrin- 8. Sjúkrahúsið varð vunnið fyri Suðuroynna — um 3 milliónur frá ståti, og umhugsingar, 9. Tað vóru javnadarmenn, sum aftur og aftur komu við uppskotinum um, at arbeiðararnir skuldu fáa somu løn fyri almenn arbeiði sum fyri pri- vatarbeiði, — Teir, ið feldu uppskotið tær mongu ferðirnar vóru fólkaflokks- menn og sambandsmenn. Men teir góv- ust at enda. 10. Av javnaðarmanna ávum komu: ellisrentan, avlamisrentan, heimafor- sorgarskipanin. — Bardagin um hesi mál hevdi verið harður og vart mong ár nógvar tingselur. 11. Við vina. og frælsisbrævinum, sum var grundarlagið fyri stjórnar- skipanini loystu javnaðarmenn tað na- tionala stríðið. 12. Við javnaðarmanna høvuðsávirk- an fingu vit ta bestu valutaskipan, eitt so lítið fólk, sum vit, yvirhøvur kunna fáa — kunna nýta alla ta valuta, vit sjálvi vinna, og kunnu fáa úr national- bankanum aðra valuta, ið vit hava brúk fyri. 13. Javnaðarflokksins umboðsmaður á | danatingi fekk tað skipað soleiðis, at vit Føroyingar eiga sama rætt til lán av danska marshallpeninginum til idnadarlån sum Danir sjålvir, hóast vit høvdu fingið býtt okkara ríkiliga part av marshallpeninginum frá. 14. Minstulønaruppskotinum fyri fiskimenn fyri alla veiðu komu javn- aðarmenn við. — Tað harmiliga hendi, at fólka- flokksmenn og sambandsmenn gjørdu herverk á minstulønina eins og teir gjørdu á 15. forskotsrindanina, sum javnad- armenn komu við uppskotinum um. — Hesi herverk afturhaldsins hava sum kunnugt elvt orrustuna miklu. Høvdu sambandsmenn og fólkaflokks- menn haft samtykt javnadarmanna uppskotið um eina minstuløn uppá 700 kr. um mánaðin, og høvdu teir ikki gjørt hesi herverkini eins og so skilaleyst dýkt fólkið undir í skatti, vildi landið verið spart fyri verkføllini og ikki haft liðið tapið uppá minst 50 milliónur í reinari landsinntøku. 16. Javnaðarmanna uppskotið um fólkatrygging feldu sambandið og fólkaflokkurin. 17. Javnaðarmanna uppskotið >Ar- eiði til øll á sjógvi og landi«, har ið stóðu í lógaruppskotum fullfíggjaður ylánur fyri endurnyggjan av skipa- flota okkara í eitt tíðarskeið uppá 5 ár og fyri umskipan og modernisering av andbúnaðinum, skúlaskapinum, rav- magnan av oyggjunum og skapan av ídnaði í samband við fiskivinnuna og andbúnaðin o.s.fr., hetta hitt fram- skygdasta megnaruppskot, sum nakr- an! hevur verið frammi á tingborði feldu sambandsflokkurin og fólka- flokkurin. Harvið tarnaðu hesir flokk- ar tí framburði og menning, ið okkara land og fólk so harðliga tørvaðu og fa; tørva. 18. Fólkaflokkurin og sambandið hava felt ørgrynni av øðrum javnaðar- manna uppskotum av størsta týdningi fyri okkara fólk. Vit kunnu nevna nøkur sum: Fiskimenn líka nógvar | menn í stýrið fyri FISKASØLUNA, sum reiðararnir. Landsins yvirtåu av oljuhandlinum — (innflytingini). Landsins innflytan av øllum útgerðar“ | vørum fyri at fáa útgerðina bíligari og eins bíliga fyri fiskimannin sum fyri reiðarin. Setan á stovn av einum hýr- ingakantóri, tá ið — SVARTILISTIN ráddi. Ein serligan stórmannaskatt. Nr. 44 Ein serligan virðisøkingarskatt. Ein serligan heilsølumannaskatt uttan vøru- dýrkandi fylgir. Eina dýrtíðarviðgerð av skattainntøkuni upp til húshalds- budgettið til skattalætta fyrih in minna mannin. Einkarinnflytan av radiotål- um, elektriskum lutum, bilum, ið vil gera innkeypið minst 14 bíligari. Eink. arinnflytan av tubbakki. Tubbakksbon til fiskimenn. Fiskimanninum lógfest- an frábýtisrætt. Státstilskotið , til sjúkrahús. Í Dagblaðnum — hevur eisini verið frammi í Dimmalætting — heldur maður, gita tað vera Hákun Djurhuus, eltir socialdemokratiska ministaranum Kjærbøl fyri, at hann skal økonomisk vilja trýsta Norðoyingar í sjúkrahús- málinum. Og so sigur blaðið frá, at landsstýrið skal hava lagt uppí fyri at verja studningin tað skuldi verið rímiligt. at tað gjørdi so. men Vit iv- ast eftir teimum ringu royndum, vit hava. Tað man vera tvørturímóti. Vit havas purt P. M. Dam hvat ið hann veit um hetta. Hann svarar so- leiðis: Á seinasta sjúkrahússtýris fundi segði ríkisumboðsmaðurin, at uppskol- ið um ístátsins sjúkrahústilskot var skorið niður í hitt gamla 2 kr. ístaðin fyr; seinasta 9 kr. um dagin fyri sjúkl- ingin. Ætlandi tí misskiljing mund; vera i. skuldi fyribils verða bíðað vid at hava málið alment á lofti. Men nú er málið komið fram í stjórnarflokkanna pressu, og komið fram sum eitt týðiligt álop á social- demokratar niðri — óivað fyri harí- gjøgnum at seta socialdemokratarnar her í rangt ljós. Eg kenni meg tí ikki bara frían at hava málið alment á lofti, men skyldi at siga mína støðu í sjúkrahússtýrinum javnaðarflokksins vegna. Landslæknin, = ríkisumboðsmaðurin og allir sum vóru á fundi, harímillum landsstyrismadurin Long, kunnu vátta, at eg í eini Ogviliga harmari og hvassari talu mælti ímóti studnings- broytingini, og strikadj undir, at hon ikk; moralskt, læknaliga ella å nakran hått kundi forsvarast, um hon var eitt trýst i læknatrætuni, at eg ynskti at síga hetta annað- hvørt tað var ein vinstri, høgri ella socialdemokratisk stjórn, ið hevdi and. svarið, at hvørki landsstýrismaður Long ella nakar annar á fund; mótmæltu; men sýntust at taka tað »til efterret- ning<. Tað er hugsan mín, at ríkisumboðs- maðurin samb. skyldu sína hevur borið mótmæli og talu mína víðari til rætta viðkomandi. Annars tykir mær Dagblaðsins og Dimmalættingar álop á Kjærbøl min- istara at vera burturvið, tí sum radio- tíðindini ganga, so hevur hann júst sett fram upskot um fulla, altso ó- broytta, studningsveitan, men at tað er »finansudvalget vid vinstramanni- num Jensen-Broby sum formanni, ið hevur ynskt at viðgjørt uppskotið í yrelatión< til læknatrætuna í Klakks- vík. Sum kunnugt eru Johan Poulsen fólkatingsmaður, Kristjan Djurhuus løgmaður á sama trådi sum »finansud- valgsformanden<. Og teirra støðu í læknatrætuni kenna menn. Hon hevur verið fyri harðskapi, og tað við lít. Kunngerð Valstýrið í Tórshavn lýsir løgtingsval mánadagin 8. no- vember 1954 í Tórshavnar valdømi at vera í løgtings- húsinum i Tórshavn. Atkvøtt verður í tidini frá kl. 10 fyrra partin til kl. I seinna partin og frá kl. 3 til kl. 8 seinna partin, og verður tá givið uppat, so skjótt støðgur kemur í. Uttan fyri 2 km frá valstaðnum (løgtingshúsinum) verða hesi pláss roknað: Hvítanes, Hoyvík, Sund sunnan fyri ánna, Hoydalur vestan fyri Hoydalsá, Argir og einstøk hús í Havn- ardali og innan fyri Svartafoss. Tórshavn, tann 19. oktober 1954. CARTER R ICLASEN, m. Foroya Bjór OL- og MINERALVATNSVIRKI Máltráð 4 FØROYA PILSNAR EKTA MALTOL | Citrén sodavatn Appelsin limonada | Hindber limonada Jørdber limonada Vanillie limonada Åppolinaris EINAR WAAG, Klarksvík