Sosialurinarkiv
Sosialurin 1956-10-20, síða 4
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 20. oktober 1956síða 4

‹ fyrra síða allar 4 síður

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Úr Suðuroy Á Tvøroyri er nógv lønandi arbeiði — bæði fiskaarbeiði og so eisini við sildina, eins og tað eisini er væl av ødrum arbeiði, so ein kann siga, at tað í lotuni er arbeiði fyri allar hend- ur. Útlit er eisini til, at Flakavirkið fer at byrja við tað fyrsta. Tað sigst, at ein serkønur maður úr Danmørk skal koma og verda fyristødumadur. Tad er nakad sidani tad frættist, at kommunulækni = Jørgen — Vandborg skuldi fara hidani aftur til Danmark- ar at rekja læknastarv. Nú kann tað tíverri sigast við vissu, at hann er leysur úr starvinum síðst í hesum mánað. og hann skal fara 9. novbr. Tað er við miklum harmi, at sjúkling- ar eins og fólk yvirhovur hava mót- tikið hesi boð, tí ógviliga trúfastur og framúr dugnalig- hann hevur verið ur lækni. at tað verður valla møguligt at fáa ein slíkan aftur í hansara stað. Tað má tí sigast at vera ógviliga keði- liet. ikki at behalda ein slíkan lækna, ið fólk er komið at kenna sítt trygg- asta álít á. Tað kann verða lagt so mikið til í einum tidindabrævi, at tað eru flest oll núlivndi fólk á einum máli um. at tey vita ikki um nakran lækna í Suduroyar læknadømi (norð- ara parti). sum hevur verið so din, nærlagdur, dugnaligur og følsamur yvirfyri sínum sjúklingum, sum lækn- in Vamborg hevur verið. Í Øravik er liðugt at heysta, og var besta. Tað er onkur bóndi, ið hevur fingið um eplavøksturin av ti allra leið 100 tunnur av eplum, og tað må sigast at vera av ti mesta, nakar bóndi her um leiðir fær. Í Hvalba er hoyggið fyri Janet síðani fingið inn í løgurnar; men har aftur ímóti eru tað ikki oll. ið hava tikið eplini upp. Fjallgongan er liðug. Eisini hava teir verið í Lítlu Dímun, Tikin aftur ímóti 9 í fjor; og royndist skurðurin vórðu 7 til gl. í Dímun av tí vánaligasta í ár. Kol er at siga einki niðurfyri, men tað er eisini lika so gott, tí høggarin fær meira burturår vid at kunna levera kolið lika frå hakkarinum og i skip. Annars fingu kolahøggararnir eina prishækkan uppá fimm krónur tonsið fyri stuttum. Í eini kolaminu er tað heldur ikki verður eftir koli. tá tað er so nógv. ið hvor dagur. ið arbeitt má gerast fyri at halda minirnar við- líka. ið ikki gevur eitt oyra. So at tað má tykjast logið, at tá menn samråd- ast við prísráðið, ikki skulu hava nóg mikið av upplýsningum at geva ráð- num, fyri at tað kann halda tað vera orsok fyri eini hækkan. Og tá tað so er onkur av prísráðslimunum. ið er so vælmeinandi, at hann roynir at fáa lokkað (potað) burturúr teimum, tað, ið ein hækkan skal byggjast uppá. so verður sagt, at tað er hann, ið bein- leiðis mótmælir hækkanini, Men hetta sama er nú ikki so illa kent millum manna. at tann ið best ger, fær ring- astu vidferdina, Skálkurin lønar ikki ødrvisi. Ger skålki gott, hann lønar tað aftur vid háð og spott. Betur tykist hann at vera stillaður. ið hevur látist at havt >sympaiir<, men helst viljað tagt vid tí, ið mátti fram, fyri at umsóknin viðvíkjandi kolaprís- hækkanini kundi vinna somdir. Tíðindamaður. Dagblaðið heldur, at andstøduflokk- arnir eru stirðnaðir, tó teir ivaleyst mugu vita, at tað lítið man nytta and- stoðuflokkunum at bera fram hugsón- ir og uppskot, so leingi hvort løgtings- mál kemur liðugt úr diktaturreidr- inum í Tinganesi. Hvat kann tað t. d. nytta andstøduflokkunum at gera at- finningar móti tolllógini. tå hon longu er liðugt prentað í Dimmalætting, áðrenn hon verður logd fyri tingid? Tómar atfinningar råpar Dagblað- ið, tá tað passar hesum sama blað, skíra teir javnaðarflokkin fyri upp- skotsflokkin. Dagblaðið skal kenna seg fullvíst i, at hesi somu uppskot. ið døkka samvitska teirra er so ræðslu- sligin fyri, skulu vitja teir aftur, hagar til teirra egna andstøda er brotin. og hagar til teir sjálvir verða at leggja atkvødur til fyri at fáa tey framd. Í amerikonskum bløðum kundi ein, tá skúlaárið byrjaði aftur, síggja mynd úr býnum Clinton. ið hevur 4 tús. íbúgvar. Ein sá skúlan millum grøn trø, og millum tey gronu trøini óevuslig tanks. mannað við alvåpnad- um hermønnum. Hesir hermenn og hesi tanks óku runt millum trøini fyri at forða, at sjey 7 ára gomul småbørn vórðu meinslað ella dripin av 4000 vaksnum. Hesi smáu høvdu navnliga svarta húð, og tey mugu ikki í sama skúla, sum tey hvítu, Í sama blað er mynd av kirkjuni. Kirkjufólkið kemur frá sudstænastuni. Tá ein blaðmaður spyr. hvat hetta vil siga. verður svar- að, meðan postludiið ljóðar gjøgnum kirkjudyrnar: - Vit vilja ikki hava hasar svertu at bastardisera okkum. Ja. so er vorðið við mentan hvíta mansins ...... og tað, sum danir hins »I korsets tegn« og eftir guds siga: tænastuna. OC —""> „veitst fl, at vitin á Boruni er sterkasti viti í Europu? at tað i Føroyum hava verið og ætl- andi verða nýtt ikki minni enn 34 ymisk seydamark? at tað í 1801 ikki vóru meira enn 5.265 íbúgvar í Foroyum? at Klakksvíkar kommuna, ið umfataði allar Norðoyar, einans hevdi 158 íbúgvar i 1801? at Kunoy er javnhægsta oyggj í Før- oyum, 831 m, har hon er hægst? Føroyskar småmannafamiljur fåa um árið 12 milj. kr, ov lítið at liva av. Sambært føroyska ålmanakkan eru umleið 13000 skattaborgarar, ið hava eina inntøku, ið liggur langt nidan- fyri húshaldskostnaðin. Hesin kostn- aðurin. ið prístalið verður roknað eftir, er i dag umleið 9300 kr. Rokna vit allar tær minstu inntøkuhæddirnar frå og siga. at 5. hvor skattaborgari av teim, ið eftir verða, er familjumaður. verða teir umleið 2200 í tali. Hesir 2200 hava tá eina inntøku at skatta av. ið er 12 milj. kr. mirni enn tað ið krevst at liva sam- sambært pristalid av. medan 710 skattaborgarar . …… ål . …… stundis hava 12 milj. kr. í inntøku, ið = liggja omanfyri prístalsgrundarlagið, tær 9300 kr. Teir flestu av hesum, ið vinna 12 milj. kr. árliga minni enn tað, ið sámu ligt livsuppihald krevur, eru fiski- menn, Nú siga okkara egnu leiðarar i Fiskimannafelagnum, og teir saman við sambands- og fólkaflokksmonnum á tingi, at 650 kr, um mánaðin, tað er ivaleyst hjá tykkum fiskimanna- familjum at liva av. Um vit eru burtur alt árið, gevur hetta ikki meira enn 7.800 kr. ella 1500 kr. minni enn tað, ið hesir somu menn — sambært lóg — siga, krevst til lívsins uppihald. — Men allir vita, at fáir fiskimenn eru í vinnu alt árið, so úrslitið verður enn ringari; men so- leiðis hagreiða hesir gævu harrar okk- ara neyðsynjarmál. Hví velja vit teir??? Og so bara eitt aftrat. Einar 3 ferð- ir um árið hækkar prístalið. Hverja ferð fer lonin hjá arbeiðsmonnum á landi, lærarum, prestum og øllum fast- løntum upp; men nær er tað hent, at minstalønin er hækkað? — at prístalið hevur ávirkað minstulenina eins og lønina hjá ollum ødrum? Fiskimaður. —————iii—now A OR — Nýggj kókibók. Komin er Gylden- dals store Kogebog við 2500 uppskrift um, ið eru so einfaldar at skilja, at hvor smágenta kann taka sær av mat- so einfaldar, at vís fólk í mteerð siga um bókina. at hon er »idiot-sikker«. Bókin er løgd til rættis fyri ungar kvinnur og hevur sjáldsama nógvar nýggjar upp- skriftir. Serstakar deildir eru fyri »diætmat«, mat til småbørn, mat til skúlaborn, um borðreiðing, verðini. ja. serstakli ge koksam- boð, fiti- og kaloriufátækan mat o, s. DSDDSSDD VALDEMAR LUTZEN Telf. 1020 Thorshavn. Utvarpid Starvið sum fyristødumadur er Oseti frå 1. februar 1957. Løn eftir dugna- skapi upp til 15.000 kr. árliga. Umsóknir vid avritum av þrógvum verda at senda innan 15. november til Landsstýrið. Kvinnan Á fr. Í bókini. sum kostar heilar 98 kr.. er hópur av alskins góðum myndum. Hjúnarbandssundurtokan. Í Keypmannahavn vórðu 2302 hjún arbond tikin sundur ifjør. 707 av teim hovdu hildið í minni enn 5 år, 725 hildu frá 5—9 ár. 870 í meira enn 10 136 í meira enn 25 ár. 18 av og 5 av ár og konunum vóru undir 20 ár. teim høvdu verið giftar í meira enn 2 ár. 56 av konunum vóru yvir 60 ár. 12.000 kr. kostaðu hvort atgongu- merki til nýggjastu mótaframsýning fyri stuttum í Balanciaga í Påris. Macasin du Nord var einasta danska handilshús, ið var umboðað á hesi framsyning. Tað verður tvørligari og tvørligari at vera til: - Skreytlutir eiga ikki einans at sita eftir kjólanum, men eisini hold- inum, hárinum og tí heildarmynd. tú sýnir tínum meðmenniskjum, Trúgv ikki, at skreytlutir eru óneyðugir, teir eru ein treyt fyri hvorja kvinnu, verð- ur sagt í París. Tað er veruleiki: at føroyska flaggið er skrásett sum Foroya flagg — sambært heima- stýrislógina. skrásett sum at foroyska málið er høvudsmål í ollum lívsins forum her á landi — sambært heimastýris- lógina. at uppskot javnaðarmanna, um at t. d. eingin danskur lærari skuldi kunna setast í Foroyum, uttan hann fyrst hevði tikið prógv í føroyskum, vann ongan frama á tingi. A ——<iiNvVGVG— Hann skuldi hava summarfrí. Skriv- aði til vertshúsið og spurdi, um hann kundi hava hundin við. Verturin svaraði: — Eg havi arbeitt i yrkinum í 30 år, aldri havi eg verið noyddur at koyrt nakran hund út. Aldri hevur ein hundur sett eld í rettum. Aldri havi eg funnið eitt hand- klæði ella eina klædnabust í kuffert- inum hjá hundinum. Tað er greitt, at hundurin er vælkomin. E.s.: Um hundurin gongur fyri við einum góðum fyridømi, eru tygum eisini vælkomin. seingina við siga-