Sosialurinarkiv
Sosialurin 1958-02-15, síða 2
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 15. februar 1958síða 2

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Í NR. 7 Dagblaðið og Pinocchio | Tað er meira enn láturvert at lesa Dagblaðið í hesum dogum, hóast tað meinar at hava látur burtur úr ødrum. Men tað er tó ringt at leggja gamlan sid av, tí ikki hevur afturhaldið á tingi nýtt tingtíðina til annað upp gjøgnum årini enn til komediuspæl. Men um nakar glotti var skapt- ur í teimum, so høvdu teir sæð meira álvarsligt upp á alt — og roynt at komið landi og fólkinnm burtur úr aftur tí kryplaðu steðu, teir hava fort samfelagið útí. Og eisini skulu teir vita, at tað er upp á fólksins rokning, at teir sita har. Tá fólkaflokkstingmenninir einki vita sær uttan at eva fjant og fják og teir sjálvar til gjøldur, so áttu teir heldur at sitið í einum avkróki fyri teir sjálvar — ella sitið heima. Men hvat teir so hugsa teir um tað, so hugsa og ikki, at val verð- ur komandi vetur, og tí má tað ikki vera heilt einki, teir skulu hava at erpa sær av og hava ti | funnið uppá at billa fólki inn, at teir hava verið upphavsmenninir til fólkatryggingarmálið undan javnað- Hetta tykist at vera líkt seguni um Pinocchio. armonnum. ógvulig: Ti, sum oll vita var hann gjørdur træspreki, og varð at Eitt | úr einum enda eitt verunligt menniskja. tílíkt at evna burtur úr ævintýr ætlar Dagblaðið nú fólkatryggingar- | málinum. Men íkki tí; Dagblaðið frá byrjan til enda er einki annað enn eitt vánaligt ævintýr. So inn- Dagblaðið nú vorðið, at fjórða síða er full av apan og skelkjan um. | Hvussu háðandi fólkaflokksmenn anholað er eftir sínum mótsteðumonn- og aðrir eru á tingi móti javnað- armonnum, bøtir tað púrt einki | um himplinga- og deyðamanna- stoðu teirra í teimum ymisku ting- málunum. Tað er flokkurin er teirra argasti fíggindi sovæl innan- sum uttantings. Men hvussu teir nú háðandi kasta eftir tingmonnum javnaðarflokksins, so taka teir sær tað Ikki nær, av tí at hetta bert stimbrar stødu teirra enn eyðvitað, at javnaðar- meira. Eftir hvat Dagblaðið nr. 7 sigur frá roðu Hákuns í fólkatryggingar- er hann ikki smæin, hann hevur hættir avlamis- málinum, so Hákun hin rádni, tá so hega hugsan, at sær at siga, at gomul og fólk kenna teirra hjartalag til at hjálpa teimum best gjørligt. Hetta kann hann helst siga av royndum frá seinasta løgtingsvali, tá ið teir fullu frå 10 tingmonnum niður i 6, at fólk hevur hitt besta álitið til altíð men hann er so hann slíkar jassar. Sannleikin er beiskur at hoyra, tann, sum teir eisini sjálvir vita, at Foroya fólk gjøgnum hesi sein- astu árini hevur fingið eyguni upp fyri tí, fylgisveinar at fólkaflokksmenninir og teirra einans sita á løgtinginum sum ífylla — og einki annað. D. J. Sørensen. SOSIALURIN Uppbygging av sjóvinnu okkara Reða flutt á tingi av P. M. Dam (Framhald) Og aftaná »bekennilsi« eru so stjórnarflokkarnir komnir fram vid nokrum ábetingaruppskotum. Men tey eru tessverri bara nakrar lappingar við ov lítlari saft og kraft í, og sum tí ikki munaðu. Haraftrat er at siga um tey, at tey í sínum skapi einans hava miðað ímóti at lætta um hjá stórmonnum at fáa skip og hjálpa te im- um undan skattaskyldu. Av hesum fylgir, at tey aftur á hin bógvin hava vent hin tunga endan móti miðal- manninum og-teimum minnimentu. Mint verður á tær tungu skattalógirnar og tolllógirnar við skattafrælsi fyri teir stórstu í samfelaginum. Men tankin um, at landið skuldi taka ta fullu á- byrgdina fyri at fáa skip til fiskimenn okkara, vann meira og meira fótafesti úti millum manna, so at kalla eingin fiskimaður í dag finst, sum ikki harmar, al javnaðarmannauppskotið av 1943 ikki varð framt tá heldur enn at farið varð til at keypa gomul skip. Henda broyting ella hetta singel hevur eisini sterkari og sterkari muni á tingi, á teir til svars fyri fólkinum fyri haft ávirkan 1 menn. sum skulu standa gerdil Á tingi liggja nú uppsko landið hevur ábyryd fyri, ip ella vit sita í fartroti sum nú og síggja sínar har. t. sum kortini hava goðtikið annaðhvort vit hava 1 kl} - Få 15, av okkara bestu sjomonnum noyðast al leita át av landinum fyri at fara i tænastu hjá fl mmandum 1 vid okkum å alheims- landi og hjálpa i í kappingini i y! marknavinum. Landsstýrið hevur lagt fram uppskot, sum tað kallar ein uppbyggingarplån, Men tessverri er hesin planur ov ongur og loys ikki uppgåvuna Pad veikasta við landsstýrisins uppskoti er, at Vik onga vissu hava fyri at fáa tey tau Ipin, 10 talan er um í tyrstu syltu. i Men sjålvand 7 i er tad, at vit f sjey år kunnu fåa 7 milliónur eina uppá árið ti! láns frá ståtinum ein stuðul, um hin peningurin, ið talan er um, annars fæst til vega tað er treytin fyri, at tær sjey millión- við 20 % av skipsvirð- urnar kunnu verða útlæntar inum. Men her er tað, at landsstýrisins uppskot er leyst og óvist í síni uppbygging. Annað uppskot er lagt fram av tjóðveldisflokkinum. Tað viðgongur bart út, at ikki sleppst undan at landið átekur sær at byggja skipini. Henda åsannan ella henda undirtoka við javnaðar- monnum aftaná oll hesi mongu árini, síðani javnaðar- menn settu hesa hugsan fram undirbygda vid fulllíggj- aðum lógaruppskotum, er sum sagt tekin upp á sinnis- skiftan og er ein sigur fyri javnaðarmannahugsjónina. Men hitt veika tað sum ger tjóðveldisflokksins uppskot ónýtilligt — er, at tað einki hevur um, hvussu peningurin skal koma til bygging av skipunum uttan tað, at vit skulu taka eitt risalån uppá 100 milliónir kr. í útlondunum. Men tá ið vit nú vita, at hetta gerst valla, so fáir og smáir í fíggjarmegi vit eru í dag, um vit bara skulu hava okkara orð og eið at seta í ved, og tá ið tað av tjóðveldisflokkinum verður tikid sum halgibrotið mikla at tala um, at vit eru noyddir fyri a fáa útlendskt lán í storri muni at leita okkum eftir veðhaldi ella hjálp frá staunum, dettur uppskotið burtur úr rovunum. „Her liggur so tjóðveldisflokksins uppskot sum ein »utopi«, kunna lyfta tørva, um liv skal vera okkum laga. skipini til landið. skipini, sum okkum Eitt brek aftrat tí nevnda hava bæði landsstýrisins og tjóðveldisflokksins uppskot: hvorki talar eitt einasta orð um at hjálpa fiskimanninum til eins biliga og bílig. ari útgerð og eins góða og betri fiskasølu og stórreið- arin fær í da um hel ldur ikki í Annað, r tikid vid av landsstýri- sum ein ómoguleiki, hjálparleyst viðvíkjandi at | í Í Í 15. FEBRUAR 1958 ———————<———"—<<J0eø———C—wwIIVIV num og tjóðveldisflokkinum, er hin í dag áleikandi spurningurin at fáa bátar, hús og útgerð til einar 1 000 Foroyingar og kanska fleiri, sum hug hava at fara til Grønlands at rógva út. Sum vidurskikini eru í dag, kann bara ein lítil partur av hesum monnum ture til Grønlands vegna far- og húsatrot. At fáa loyst henda spurning leikar so mikið meiri á sum royndirnar vid Grønlands útróðrinum ifjør í inn- tøku royndist betri enn enntå fiskiskapurin vid flestu av teimum stóru trolarunum. Tað var av ríkisumboðsmanninum á tingi upplýst, at menn nú kunnu rokna við at fáa upp í 70 7 lån til bygging av grønlandsbåtum, hesum SS SASÍRGUNUM, sum hava roynst útróðramonnum úti á bygdunum sera væl. Okkum tykist tað rímiligt og av stórsta týdningi at skipað ve rður fyri frá logtingsins síðu, at Gronlands- útróðramenninir kunnu fáa sama studning til báta- bygging, sum ætlað er teimum, ið byggja skip. Talan er um 20 ' „ Haraftrat halda vit veri neyðugt. at løgtingid byggir fjskimonnum hús (skúrar) c av byggipeningi al leiga. Til hesa stóru uppgåvu var rímiligt at ikki verður tikið minni til fyri komandi ár enn eina peningahædd, ið svarar til tann pening, ið ein trolari til 5—6 milli- beinleiðis studningi. Hesin pen- ingur aftrat tí peningi, ið kann verða læntur kredittstovninum vildi óivað rokkið til at hjálpt túsund ónur verður at låa frá real- monnum til Grønlands, meðan ein stórur trolari neyv- an gevur arbeiði til meira enn 70 menn á sjónum, tá ið To eitt sindur av skifti er umborð. Aftur á hin bógvin mun- ar trolarin meiri uppá seg við at geva arbeiði á land- inum, so leingi sum brasiliumarknaðurin er í lagi. Men tessverri eru tekin fyri, at a lugnandarlar ið í Vað er kerti at vona. ál ólagið. verður al okkara fiskasøla kann verða ekt heldur landi er farið at rilla hjá okkum. ið er í søluni til Brasiliu, hesum javna seg, so enn minka til henda marknaðin. Ødrvisi enn hini endurnýggingauppskotini, ið um- u. er javnaðarmannasteðan. súðir við. Miðar ímóti al „ bæði tær her á landi og lær, ið uttan fyri rødd Cl Hon tekur allar samla akkum. eru, men sum vit ikki kunnu leggja i lógarbond, men einans kunnu fáa okkum til vildar vid samráðing- um og sterkum, menniskjaligum og logiskum grundum, »argumentum« í bestu samvinnu og fa'an við donsku stjórnarmenninar. Mlar kraftsamlandi leiðir skulu trároynast fyri at fáa okkum veiðiskip, ið tjóð okkara I. Søkja um lán í útlandinum, har ið tey eru at fáa við ella uttan veðhald frå ståtinum, skal liva av: 2. Sokja um státslán og lán frá lánistoðum niðri Danmark. Sambart javnadarmannauppskot í fjør og fleiri ferðir á tingi gera okkum til harrar yvir peningaorkuni í landinum í tann mun, ið neyð- fyri at skoyta uppí tey undir punktini 1 og 2 nevndu lán, so vit kunnu verða førir at we aðrar ugt er J igjøgnumføra eina fullfiggjada endurnýggjan av D skipaflota okkara. 1. Landsinnflytan av ollum åtgerdarvørum, so fiski. maðurin og fiskimannasamtøkur kunnu fáa út- gerðina eins biliga —og biligari—og lagaliga sum størreidarin, 5. Landssolu av okkara framleiðsluvorum, so allir Íramleiðarar, stórir sum smáir, av sonnum verða at fáa eins nógv og mest moguligt fyri verur sínar. 6. Landið tekur sær allar tær óneyðugt fara í útlendskar hendur. Útvarpið Leygardagin á miðdegi: Heilsan frá lækna og trú- boðara M. Houmøller-Jørgensen, Sudan. Á kvøldi: Leyg- arkvoldsyrkingin. Dansur á Velbastað. Sunnudagin kl. 13.30—14.20: Kvoðuljómar. Kl. 16—17: Gudstænasta úr Klakksvík. Jóhann Nielsen. Mánadagin: Hvort av sínum. Týsdagin. Barnasending. Mikudagin: Tórshavnar Musikkskúli. Konsert. Hósdagin: Upplestur. Fríggjadagin: Ferðafrásegn úr Tunis, Edward Mitens. inntekur. sum nú — Útvarpsskráin fyri komandi viku: