leygardagur 15. februar 1958síða 2
‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Í
NR. 7
Dagblaðið og Pinocchio |
Tað er meira enn láturvert at
lesa Dagblaðið í hesum dogum,
hóast tað meinar at hava látur
burtur úr ødrum. Men tað er tó
ringt at leggja gamlan sid av, tí
ikki hevur afturhaldið á tingi nýtt
tingtíðina til annað upp gjøgnum
årini enn til komediuspæl.
Men um nakar glotti var skapt-
ur í teimum, so høvdu teir sæð
meira álvarsligt upp á alt — og
roynt at komið landi og fólkinnm
burtur úr aftur tí kryplaðu steðu,
teir hava fort samfelagið útí. Og
eisini skulu teir vita, at tað er
upp á fólksins rokning, at teir sita
har.
Tá fólkaflokkstingmenninir einki
vita sær uttan at eva fjant og fják
og teir sjálvar til gjøldur, so áttu
teir heldur at sitið í einum avkróki
fyri teir sjálvar — ella sitið heima.
Men hvat teir
so hugsa teir um tað,
so hugsa og ikki,
at val verð-
ur komandi vetur, og tí má tað
ikki vera heilt einki, teir skulu
hava at erpa sær av og hava ti |
funnið uppá at billa fólki inn, at
teir hava verið upphavsmenninir til
fólkatryggingarmálið undan javnað-
Hetta tykist at vera
líkt seguni um Pinocchio.
armonnum.
ógvulig:
Ti, sum oll vita var hann gjørdur
træspreki, og varð at
Eitt |
úr einum
enda eitt verunligt menniskja.
tílíkt
at evna burtur úr
ævintýr ætlar Dagblaðið nú
fólkatryggingar- |
málinum. Men íkki tí; Dagblaðið
frá byrjan til enda er einki annað
enn eitt vánaligt ævintýr. So inn-
Dagblaðið nú vorðið,
at fjórða síða er full av apan og
skelkjan
um. |
Hvussu háðandi fólkaflokksmenn
anholað er
eftir sínum mótsteðumonn-
og aðrir eru á tingi móti javnað-
armonnum, bøtir tað púrt einki |
um himplinga- og deyðamanna-
stoðu teirra í teimum ymisku ting-
málunum.
Tað er
flokkurin er teirra argasti fíggindi
sovæl innan- sum uttantings. Men
hvussu teir nú háðandi kasta eftir
tingmonnum javnaðarflokksins, so
taka teir sær tað Ikki nær, av tí at
hetta bert stimbrar stødu teirra enn
eyðvitað, at javnaðar-
meira.
Eftir hvat Dagblaðið nr. 7 sigur
frá roðu Hákuns í fólkatryggingar-
er hann ikki smæin,
hann hevur
hættir
avlamis-
málinum, so
Hákun hin rádni, tá
so hega hugsan, at
sær at siga, at gomul og
fólk kenna teirra hjartalag til at
hjálpa teimum best gjørligt. Hetta
kann hann helst siga av royndum
frá seinasta løgtingsvali, tá ið teir
fullu frå 10 tingmonnum niður i
6, at fólk hevur hitt besta álitið til
altíð
men hann er so
hann
slíkar jassar. Sannleikin er
beiskur at hoyra,
tann, sum teir eisini sjálvir vita,
at Foroya fólk gjøgnum hesi sein-
astu árini hevur fingið eyguni upp
fyri tí,
fylgisveinar
at fólkaflokksmenninir og
teirra einans sita á
løgtinginum sum ífylla — og einki
annað. D. J. Sørensen.
SOSIALURIN
Uppbygging av sjóvinnu
okkara
Reða flutt á tingi av P. M. Dam
(Framhald)
Og aftaná »bekennilsi« eru so stjórnarflokkarnir
komnir fram vid nokrum ábetingaruppskotum. Men tey
eru tessverri bara nakrar lappingar við ov lítlari saft
og kraft í, og sum tí ikki munaðu. Haraftrat er at siga
um tey, at tey í sínum skapi einans hava miðað ímóti
at lætta um hjá stórmonnum at fáa skip og hjálpa te im-
um undan skattaskyldu. Av hesum fylgir, at tey aftur
á hin bógvin hava vent hin tunga endan móti miðal-
manninum og-teimum minnimentu. Mint verður á tær
tungu skattalógirnar og tolllógirnar við skattafrælsi
fyri teir stórstu í samfelaginum.
Men tankin um, at landið skuldi taka ta fullu á-
byrgdina fyri at fáa skip til fiskimenn okkara, vann
meira og meira fótafesti úti millum manna, so at kalla
eingin fiskimaður í dag finst, sum ikki harmar, al
javnaðarmannauppskotið av 1943 ikki varð framt tá
heldur enn at farið varð til at keypa gomul skip.
Henda broyting ella hetta singel hevur eisini
sterkari og sterkari muni á tingi, á teir
til svars fyri fólkinum fyri
haft ávirkan
1
menn. sum skulu standa
gerdil
Á tingi liggja nú uppsko
landið hevur ábyryd fyri,
ip ella vit sita í fartroti sum nú og síggja
sínar har.
t. sum kortini hava goðtikið
annaðhvort vit hava
1
kl}
-
Få
15, av okkara bestu sjomonnum noyðast al leita
át av landinum fyri at fara i tænastu hjá fl mmandum
1
vid okkum å alheims-
landi og hjálpa i í kappingini
i y!
marknavinum.
Landsstýrið hevur lagt fram uppskot, sum tað
kallar ein uppbyggingarplån,
Men tessverri er hesin planur ov ongur og loys
ikki uppgåvuna
Pad veikasta við landsstýrisins uppskoti er, at Vik
onga vissu hava fyri at fáa tey tau Ipin, 10 talan er
um í tyrstu syltu.
i
Men sjålvand
7
i er tad, at vit f sjey år kunnu fåa 7
milliónur eina uppá árið ti! láns frá ståtinum
ein stuðul, um hin peningurin, ið talan er um, annars
fæst til vega tað er treytin fyri, at tær sjey millión-
við 20 % av skipsvirð-
urnar kunnu verða útlæntar
inum.
Men her er tað, at landsstýrisins uppskot er leyst
og óvist í síni uppbygging.
Annað uppskot er lagt fram av tjóðveldisflokkinum.
Tað viðgongur bart út, at ikki sleppst undan at
landið átekur sær at byggja skipini.
Henda åsannan ella henda undirtoka við javnaðar-
monnum aftaná oll hesi mongu árini, síðani javnaðar-
menn settu hesa hugsan fram undirbygda vid fulllíggj-
aðum lógaruppskotum, er sum sagt tekin upp á sinnis-
skiftan og er ein sigur fyri javnaðarmannahugsjónina.
Men hitt veika tað sum ger tjóðveldisflokksins
uppskot ónýtilligt — er, at tað einki hevur um, hvussu
peningurin skal koma til bygging av skipunum uttan
tað, at vit skulu taka eitt risalån uppá 100 milliónir
kr. í útlondunum.
Men tá ið vit nú vita, at hetta gerst valla, so fáir og
smáir í fíggjarmegi vit eru í dag, um vit bara skulu
hava okkara orð og eið at seta í ved, og tá ið tað av
tjóðveldisflokkinum verður tikid sum halgibrotið mikla
at tala um, at vit eru noyddir fyri a fáa útlendskt lán
í storri muni at leita okkum eftir veðhaldi ella hjálp
frá staunum, dettur uppskotið burtur úr rovunum.
„Her liggur so tjóðveldisflokksins uppskot sum ein
»utopi«,
kunna lyfta
tørva, um liv skal vera okkum laga.
skipini til landið. skipini, sum okkum
Eitt brek aftrat tí nevnda hava bæði landsstýrisins
og tjóðveldisflokksins uppskot: hvorki talar eitt einasta
orð um at hjálpa fiskimanninum til eins biliga og bílig.
ari útgerð og eins góða og betri fiskasølu og stórreið-
arin fær í da
um hel ldur ikki í
Annað, r tikid vid av landsstýri-
sum ein ómoguleiki, hjálparleyst viðvíkjandi at |
í
Í
Í
15. FEBRUAR 1958
———————<———"—<<J0eø———C—wwIIVIV
num og tjóðveldisflokkinum, er hin í dag áleikandi
spurningurin at fáa bátar, hús og útgerð til einar 1 000
Foroyingar og kanska fleiri, sum hug hava at fara til
Grønlands at rógva út. Sum vidurskikini eru í dag,
kann bara ein lítil partur av hesum monnum ture til
Grønlands vegna far- og húsatrot.
At fáa loyst henda spurning leikar so mikið meiri
á sum royndirnar vid Grønlands útróðrinum ifjør í inn-
tøku royndist betri enn enntå fiskiskapurin vid flestu
av teimum stóru trolarunum.
Tað var av ríkisumboðsmanninum á tingi upplýst,
at menn nú kunnu rokna við at fáa upp í 70 7 lån til
bygging av grønlandsbåtum, hesum SS SASÍRGUNUM,
sum hava roynst útróðramonnum úti á bygdunum sera
væl.
Okkum tykist tað rímiligt og av stórsta týdningi at
skipað ve rður fyri frá logtingsins síðu, at Gronlands-
útróðramenninir kunnu fáa sama studning til báta-
bygging, sum ætlað er teimum, ið byggja skip. Talan
er um 20 ' „ Haraftrat halda vit veri
neyðugt. at løgtingid byggir fjskimonnum hús (skúrar)
c av byggipeningi
al leiga.
Til hesa stóru uppgåvu var rímiligt at ikki verður
tikið minni til fyri komandi ár enn eina peningahædd,
ið svarar til tann pening, ið ein trolari til 5—6 milli-
beinleiðis studningi. Hesin pen-
ingur aftrat tí peningi, ið kann verða læntur
kredittstovninum vildi óivað rokkið til at hjálpt túsund
ónur verður at låa
frá real-
monnum til Grønlands, meðan ein stórur trolari neyv-
an gevur arbeiði til meira enn 70 menn á sjónum, tá ið
To
eitt sindur av skifti er umborð. Aftur á hin bógvin mun-
ar trolarin meiri uppá seg við at geva arbeiði á land-
inum, so leingi sum brasiliumarknaðurin er í lagi.
Men tessverri eru tekin fyri, at a lugnandarlar ið í
Vað er kerti
at vona. ál ólagið. verður al
okkara fiskasøla kann verða ekt heldur
landi er farið at rilla hjá okkum.
ið er í søluni til Brasiliu,
hesum
javna seg, so
enn minka til henda marknaðin.
Ødrvisi enn hini endurnýggingauppskotini, ið um-
u. er javnaðarmannasteðan.
súðir við. Miðar ímóti al
„ bæði tær her á landi og lær, ið uttan fyri
rødd Cl
Hon tekur allar samla
akkum. eru, men sum vit ikki kunnu leggja i lógarbond,
men einans kunnu fáa okkum til vildar vid samráðing-
um og sterkum, menniskjaligum og logiskum grundum,
»argumentum« í bestu samvinnu og fa'an við donsku
stjórnarmenninar.
Mlar kraftsamlandi leiðir skulu trároynast fyri at
fáa okkum veiðiskip, ið tjóð okkara
I. Søkja um lán í útlandinum, har ið tey eru at fáa
við ella uttan veðhald frå ståtinum,
skal liva av:
2. Sokja um státslán og lán frá lánistoðum niðri
Danmark.
Sambart javnadarmannauppskot í fjør og fleiri
ferðir á tingi gera okkum til harrar yvir
peningaorkuni í landinum í tann mun, ið neyð-
fyri at skoyta uppí tey undir punktini 1
og 2 nevndu lán, so vit kunnu verða førir at
we
aðrar
ugt er
J
igjøgnumføra eina fullfiggjada endurnýggjan av
D
skipaflota okkara.
1. Landsinnflytan av ollum åtgerdarvørum, so fiski.
maðurin og fiskimannasamtøkur kunnu fáa út-
gerðina eins biliga —og biligari—og lagaliga
sum størreidarin,
5. Landssolu av okkara framleiðsluvorum, so allir
Íramleiðarar, stórir sum smáir, av sonnum verða
at fáa eins nógv og mest moguligt fyri verur
sínar.
6. Landið tekur sær allar tær
óneyðugt fara í útlendskar hendur.
Útvarpið
Leygardagin á miðdegi: Heilsan frá lækna og trú-
boðara M. Houmøller-Jørgensen, Sudan. Á kvøldi: Leyg-
arkvoldsyrkingin. Dansur á Velbastað. Sunnudagin kl.
13.30—14.20: Kvoðuljómar. Kl. 16—17: Gudstænasta
úr Klakksvík. Jóhann Nielsen. Mánadagin: Hvort av
sínum. Týsdagin. Barnasending. Mikudagin: Tórshavnar
Musikkskúli. Konsert. Hósdagin: Upplestur. Fríggjadagin:
Ferðafrásegn úr Tunis, Edward Mitens.
inntekur. sum nú
— Útvarpsskráin fyri
komandi viku: