leygardagur 8. mars 1958síða 1

FRÆLSI JAVNAÐUR HANDILSSKAPURIN hjá landsstýrinum og Erl. Paturssyni — Erlendur Patursson heldur fram: Fiskurin er bíligari í Foroyum enn í nøkrum ødrum landi. Vit fáa nú minni fyri klippfisk- in, minni fyri saltfiskin og har eftrat rinda vit meiri fyri vør- urnar. Og leggur hann eftrat: Øllum hesum hava vit dønum at takka fyri aftrat ti, at danskir forrættningsmenn fara ollum handilságóðanum. Hetta gongur ikki: Einasta bjargingin er loysing (Men hann sigur einki um, hvussu skal verða við afturímóti- i keypinum). Hetta er Erlends herróp. Hetta er hansara tala — Paturssonar og stríðsgangur. Men hvussu er nú tann veruliga stødan? Fyrst hava vit tad at leggja i geyma, men sum Erlendur Paturs sonur tegir i hel: Allur okkara fiskahandil bygdur á býti á vorum, t. v. s., hverja ferð id vit selja fisk, megu vit syrgja fyri, at verur frá við- komandi keypilandi verða keypt er ar afturímóti. Hettar afturímótikeypið kunnu vit vegna okkara lítilleika íkki gera sjålvir Tað má verða gjørt av Danmark. Hetta er avgjørt hitt størsta plussid vid samvinnuni vid Dan- mark. Nú gera danskir heilsølumenn afturímótikeypið — og teir fara avstað við einum nógv ov stórum vinningi. Erlendur Paturssonur man hava rætt í ti, at tað er rúkandi galið, at nakrir einstakir danskir speku- lantar fara við øllum muninum millum tað, ið fiskaframleiðarar- nir fáa fyri fiskin og tað, sum keypararnir veruliga geva. Tað er rúkandi galið! Rúkandi galið! Men hví er so vordid? Hevur tað danska stýrið skuld. ina? Nei! Tað ger bara rammuav- talurnar ella gevur trygdina fyri afturímótikeypinum. Hvor hevur tá skuldina fyri hetta stóra landstap, ið her er tal- an um? Tað hava Erlendur Patursson og hansara menn, Johan Poulsen og hansara menn, Poul Petersen og hansara menn, Djóni í Geil og Kjartan Mohr!!! Hvussu tá? avstað við | ! | | Tí hesir harrar og teirra fylgi vilja íkki, at Foroya land skal gera henda handilin. Foroya land er tann einasti, gera ella taka hondum teirra donsku sum kann hann hann av spekulantanna, Ti tad er ein royndur lutur, at okkara sama lógfesta rætt at gera hand- handilsmenn, sum hava ilin sum teir donsku handilsmenn- inir, hava sýnt, at teir ikki duga ella orka at gera tað. Við at syta, at landið tekur sær av allari solu av fiski okkara, ið vit sambært stýrisskipanina hava rætt til at lata tað gera, og við at sýta at landið tekur sær av ollum innfluttningi og ollum být- ishandli, ið viðvíkur okkara fram leiðsluvorum, hava Erlendur Pa- turssonur og hansara menn, lands stýrið og so stjórnarflokkarnir við fylgisveininum Kjartani Mohr av- reitt hin stóra ágóðan, hin stóra munin, ið E. P. rópaði um. á ting! undir orðadráttinum um lands- stýrismálini — hava avreitt hesar mongu milliønur til danskar >eyð ræningar“, fyri at nýta Erlends Paturssonar orð. Hugsa um hetta, Erlendur Pa- turssonur! Just sum tjóðveldisflokkurin gartaði fólkaflokkurin í undan og aftaná kriggid. Og handilsskapur- in var eitt hitt øgiligasta ólegið, ið breyt hjá teimum. Vit minnast pundshumbukkið! Vit minnast pjesuna hjá fólkaflokksformann- inum, sum kom at vísa seg at vera tað, sum javnaðarmenn undir stríð- num høvdu sagt um hana: vitleys og ikki vet av skili í henni. Alt galið — og beinan vegin býtt. Ein dagin kom fólkaflokksfor- maðurin á fund við Buhl satsmini- stara og aðrar. Har leggur hann á kroppin á statsministaranum fyri, at vit keypa enskar vorur yvir Danmark ella igjøgnum danskan heilsølu- mann. Feroyingar skuldu sjálvir vunnið tað, sum danir fóru avstað við, segði fólkatingsmaðurin: Tá segði Buhl statsministari hesi vísu orð: »Hvad siger De hr. folketings: mand. Er det virkelig så galt, ai man her på Færøerne lader sig flå af danske spekulanter, som De si- ger. Hvis De mener, at dette har ministeriets velsignelse, så tager De fejl. Vi har vort mas med at holde monopoler og karteller og de mange ublu spekulanter i ave. Kan regeringen hjælpe Eder med at gøre det samme heroppe, så vil den heller end gerne gøre det. Følg mit råd: Tag straks fat på at organisere det færøske køb og salg, så I ikke blivet flået, hverken - ER | Skotid var af danske, færøske eller andre spe- kulanter. Der eksisterer ikke en lovparagraf, der forhindrer Eder i det — tværtimod. Kan vi hjælpe Eder, vil vi som sagt hellere end gerne.« Tá fór blástur úr kýki! Tíðindabræv Miðvágur 4.3.58. Arbeiðsmannafelagið hevur hildið aðalfund. Stórt mál var á dagsskrá- uppá at tekna parta- pening — 25000 kr. — í >Varð. berg«, ið talan er um at umbyggja. Samtykt varð at seta peningin í hann. »Lakkaklettur«, »Royndin« og »Nugvunes« hava róð út hidani, og hava teir fiskað væl — summar dagar heilt væl, men í síðstu viku bar ikki so væl til, tí agnið hevur bilað — gamalt og gult — og nú er einki, so tað er ikki so gott við tí. Arbeiðið er einki her á landi Ikki er liðugt at álíkna skattin enn. Inntøkan er heldur lægri enn síðsta ár. Skattaprosentið man fara at verða tað sama, sum tað hevur verið í mong ár, nevniliga 9. Ja, her skulu pengar til, tí, sum áður frásagt, so eru vit í ferð við at byggja ein stóran skúla saman við Sandavági, og havnarvidurskiftini skulu eisini bøtast, so nógvir pengar skulu til. Sunnudagin 2. mars vóru vit so hepnir at hoyra Axel Tórgarð her í kirkjuni, og dámdi fólki væl, tá hann er sera góður rødari, og tað er ógvuliga hugnaligt at sita og lýða á, tå id hann stendur uppi á stólinum. Tíðindamaður. Havsins sangur Hoyr, havsins sang um Feroyaland ein ódnar vetrardag, tá stormur kveður kvæði og brimið niðurlag um feigdarferð og deyða, um brøgd og brotið far, tá dreymur bert og hamferð boð frá fornum kappum bar. Hoyr, havsins sang um Føroyaland ein blikalognardag, so eymt og blitt er kvædid, so heitt sum åstarlag, tå Atlants drottning dyra í summarskrúð er skrýdd, við sól og ælaboga krýnd, sum havsins brúður prýdd. Og havið sang, og syngja skal í túsund eldir enn, mangt logn- og ódnarkvæði um fong og feigar menn til Føroyar, bart og brotið, av grundum farið er, tå dunar havsins sorgarlag um ber og brimbard sker. = SOSIALURIN BRØDRALAG | NR. 10. LEYGARDAGIN 8, MARS 1958 31. ÁRG. Prestainnsetan Sum kunnugt for Nes-prestur, Salomon Joensen til Danmarkar i vetur, har hann hevur fingið starv í Norðursælandi. Kirkjuráðini í Nes nú verið saman til fund prestagjaldi hava og og hava tey rátt til at seta 1, Jacobsen, kallskapellan í Suðuroy, 2. Poul Niels Kristiansen, uttan tænastu í Madum í Jútlandi og 3. Johs. Follend, sóknarprest i Vágum, í plássið. Poul prest Norðmenn vilja hava foroyingar at fiska Í ár eru væl minni av fiskimonn- um farnir úr Føroyum til Íslands, og nú sigst, at umstødurnar hjá íslendingunum eru batnaðar so nógv, at teim ikki er torvur á so mong- um útlendskum fólki, sum verið hevur seinastu árini. Men úr Noregi frættist, at teir munnu fara át taka lut í gren- landsfiskiskapinum í væl sterri muni enn higartil, og kemst hetta serliga av tí, at sildafiskiskapurin í ár hevur roynst sera illa. Norðmenn hava nú vent sær henda vegin við einum fyrispurningi um, hvussu tað man liggja fyri við at fáa foroyska manning. Norðmenn løgdu annars í fjør 500 tons upp á land í Feroyinga- havnini, meðan feroyingar. løgdu 3 000 tons upp á land. Fekk róðurskaða Seinasta týsdag fekk Atlantsfarið róðurskaða og varð togaður inn á Reykjavík av Skálabergi. Skaðin var so mikil, at neyðugt var at fáa hjálp at koma til lands. Ann- ars hevði Atlantsfarið 150 skp. inni, og Skálaberg 80 tons av salt- fiski aftaná at hava verið 16 dag- ar í sjónum. Illveður og vánaligir prísir. Seinastu dagarnir hevur tað verið slíkt illvedur, at skipini mestsum oll hava ligið inni alla vikuna. Eini 15—20 trolarar lógu í vikuni á Klakksvík. Prísurin á ísfiskamarknaðinum i Bretlandi hevur verið heldur vána- ligur seinastu dagarnar. Í Grimsby seldu í fyrradagin Saksaberg 798 kit fyri 2438 stp., haráv 58 kit fóru fyri saltingarprís, Brestir I 074 kit fyri 2923 stp., harav 197 fyri saltingarprís og Poppy 703 kit fyri 2376 stp. Havnar Bjargíngarfelag heldur ársaðalfund í losjuni í Tórs- kl. 20. havn mánadagin 24. mars På]! F, | Dagsskrá samb. lógini. H.B.F. !