Sosialurinarkiv
Sosialurin 1958-04-05, síða 4
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 5. apríl 1958síða 4

‹ fyrra síða allar 4 síður

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

= sama hátt sum Skopun vera gloymdar á sóknarstýrini á Sandi og gjørdu. Jón Kl. Olsen, næstf. Skálavíkar sóknarstýris. Lívsmyndir úr Halgubók eitur nýútkomin bók. Tað er Chr. Høj, lærari á Strondum, sum skrivað hevur, og KFUM, Tórshavn hevur givið út. Innihaldið í bókini eru 10 søgur úr halgubók. Tað sæst, at ein køn hond hevur skrivað — ikki er mål- búnin bert rótforoyskur og sjáld- sama hegnisliga úr hondum greidd- ur, soleiðis at eingi fremmanda orð eru potaði inní, men frásagnirnar eru so lívandi, at ein ikki kann lata vera við at lesa søguna lidna, tá ið ein fyrst hevur skeitt niður á hana. Hetta er góður lesnaður — slík- ur, vit kunnu vera fegin fyri at hava fingið í foroyskan skaldskap — og ikki man vera av leið, at tær ikki eru sert líkar teim hjá Selmu Lagerløf. Einki er at ivast i, at hesar væla- søgur fara at vera vælkomnar og ikki minst hjå teimum, 10 skulu hava nakað at lesa fyri børnum men hjá tí, sum vil lesa góðan lestur, so skal hann lesa søgurnar hjá Chr. Høj. Sjálvt prentingararbeiðið Prentsmiðjan á Heygsbreyt hevur greitt úr hondum sera snotiliga, Lands- | prentsmiðjan hevur sett og perm- upa hevur Jacob Olsen við fyri- | mynd úr gomlum føroyskum skurði Norðoyingar illa farnir. Við áhuga lurtaðu vit Norðoyingar | eftir útvarpinum og lýddu á, hvat | tingmenn høvdu at síga okkum — mest fjarlagda parti av landinum i — til frama. Í fyrstu syftu fingu vit at vita, | hvussu everska lítið, ið var sett av Í til okkara á fíggjarlógina. Tað gjørdi hvorki til ella frå av teimum 15 milj. , id figgjarlågin er komin uppí nú. Nakrar fáar tusind krónur, tað var alt. Og hver talaði søk okkara? Bert ein tingmaður. Einans Einar Waag, og tøkk fái hann fyri tað. Tó skal eg ikki gloyma Robert Joensen, men burtursæð frá nátt- årligu krovum klakksvikinga hevði hann mestsum einki orð til frama fyri hinar ovggjarnar og hinar bygd- irnar. Tað er ein royndur lutur, og hvar einasti norðoyingur veit tað, at javnaðarmenn einsamallir hava lagt til brots fyri áhugamálum okk- | ara. Vit minnast uppskotini hjá | Richard Jacobsen — uppskotini um | nýtt postfar, tunnell norður um | fjall, sum Einar Waag minti ting- | menn á, ravmagnsspurningin o.s.fr. | Av hesum málum er einans málið um nýggja postfarið framt til lítar. lendingunum, bryggju- teirri | | Men hvat vid øllum | ið so stórliga tørva ábót? Í gerðini ? vegasambandinum ? Hvort av sínum Tað, sum um at falla fyri eini einstakari van'iga forðar oki- last, er, at vit hava fleiri. Pr. 2 SÅ 5 9 tr k Í gomlum døgum var einki mark fyri, nær ein kundi gerast kongur. Tí hendi tað eisini, at ein prinsur varð kongur bert 12 ára gamal men hann kundi ikki gifta seg, fyrrenn hann var 18 ár. Ein prinsur var sjálvskrivaður kongur tá faðirin doyði, men bann kundi t ikki gifta seg, fyrrenn kirkjan gav hon- > ; um loyvi. Hitt stóra franska skaldið Moliére greiðir henda spurning soleiðis: „Tað er lættari at stýra einum kongaríki enn eini kvinnu.“ *x Hví fann Kolumbus Ameríku ? Fyri at Europa kundi hava eitt land at læna pengar frá Tá ið sambands-, fólkaflokks- og tjóð- veldismenn avtóku Landshandilin, grund- aði Hákun Djurhuus hetta við, at hand- ilsstætt okkara nógv betur kundi røkja og Erl. Patursson við, at kaffið úr Landshandlinum var so hesa uppgávu ringt. Á hesum sama fundi lovprísaði Hák- un stórhandilsmonnunum sum „heiður- og reiðuligastu“ menn landsins. Stutta tíð aftaná skrivaði hesin sami Hákun í Dagblaðið, at teir vóru komnir fram á miljøn-tollsvik, og at teir seku skuldu fram í ljósið, fyri rættin og dømast (yv- irskrivtin, sum breiddi yvir alla forsíð- una í Daghlaðnum, var sett við tumma- høgum stavum) Framvegis er einki kom- ið fram um hesi oðiligu tollsvik, og orð- lovsingurin Hákun steintegir. lollsvik- ararnir flenna í skeggið og Hákun er vorðin riddari av Dannebrog. 5 spurningar | 1. Nær »sovnadi« TINGAKROSSUR ? Í , . | 2. Hvussu eitur katólska kirkjublaðið ? 3. Hvussu æt målgagn sjálvstýrisflokks | R. Longs ? | 4. Hvor gav út blaðið OYAR: ? | 5. Hvor var fyrsti blaðstjóri á SOSI- ALINUM ? FRÍU FOR- on (Svar aðrastaðni) BARNAMATUR 1. Ser bygd. 2. Mannsnavn 3. Stóra -- lægd. 4. Ætt— lot. fjørður. Tit skulu nú finna orð, ið merkja tað sama sum orðini omanfyri, og seta tey í saman. Hvorja ferð fåa tit eitt føroyskt bygdarnavn. T.d. plagg (vest) VESTMANNA. Ao veitsi Fu SE "2 at núsitandi imanur í Yemen kom til ræðið í 1948, tá pápi hansara varð myrdur. Lagnan hjá 13 brødrum hansara er henda: MUHAMMED, druknadur, HASSAN, flýggjaður, HUSSEIN, myrdur, ALI, búsitandi i Onglandi, QASIM, flyggjadur, MU- TAHIR, deydur i Kairo, IBRAHIM, horvin, ISMAIL, uttanlands, ABBAS, hålshøgdur, YAHYA, horvin, MUH- SIN, myrdur. kringseta (manna) teknað — vekur perma, vælaar- beiði, so sum verk Jacob Olsens plaga at vera. - KLAKKSVÍK Í DAG stórliga átroðkandi havnargerðini í Klakksvík? os.fr. Vit máttu tíverri ásanna, at her var mestsum øsku- kalt. Men einaferð koma hesir somu menn og hesi) somu flokkar at heita á okkum um at velja seg. Svar okkara er greitt: vit fara at halda okkum til teirra, ið av sonn- um hava víst áhuga og vilja til at gera tey tiltok og fremja tey mál, ið eru ein livstreyt fyri ollum okk- um, ið nú liva og virka skulu í og á hesum forsomda ekinum av landinum. Fleiri norðoyingar. Sveinaprógv Nógv fólk var komið saman í Klakksvíkar tekniska skúla seinasta tyskvøld til hugnaliga samkomu, nú sveinaroyndirnar vóru lidnar. Bæði næmingaarbeiðini og sveinaroynd- irnar vóru framlagdar til áskoðan. Johan Rasmussen, fyristødumaøur legði fyri, og formaður teknisku nevnd skúlans, formaður meistara- felagsins fútin og nógvir aðrir tos- aðu til teir ungu, og løgdu teir miklan dent á tann stóra týdning, tað hevur fyri fólk. at læra K. Toftedal-Moller, statskonsul- entur flutti rødu um, hvussu neyð- ugt tað er at læra tað, sum tíðin at framvesis síarda 60 pyramidir i Egvpíaðlandi. Hin størsta — Cheops pyramidan er 146,5 m høg, og stoðið undir henni fevnir yvir 50 000 kv. km. av lendi. at týskarinir undir seinasta heims- bardaga mistu ikki minni enn 781 kavbátar. at ris er høvudsfødin hjá 600 milj. menniskjum, hveiti hjá 500 milj., rugur hjá 150 milj. og maís hjá 70 milj. at amerikanararnir brúka fyri 282 milj. dollar um árið í tyggigummi. at russiskir vísindamenn siga seg at hava gjørt e:tt fotografitól, sum tekur 32 miljónir myndir um se- kundið. at í ollum heiminum uttan Indiu og Ceylon liva kvinnur longri eð menn. Her í blaðnum hevur onkur borið upp á mál um at fáa endurútvarpingar- stoðir, so at útvarpið verður at hoyrast betur á teimum mest fjarlogdu pláss- unum. Hetta er ivaleyst neyðugt, tí nógva- staðni er reiðiliga torfort at fáa fatur á útvarpinum um kveldarnar. Mær tykir, at eisini onnur viðurskifti skora á, at hesi tiltok verða gjørd, tí við tí eina »studionum« í Havn fer ivaleyst at verða heldur tunnligt við tilfari, sum frálíður. Hetta verður íkki sagt teimum, ið starv- ast útvarpið til last, tí so fámentir og lítið fjølbroyttir vit eru, er mark fyri, hvussu nógv kann fáast burtur úr á einum staði. Vórðu studioir við kenum monnum á odda skipað á teim storru bygdunum, vóru longu nógv fleiri keld- ur av at troyta, útvarpið varð meira fjølbroytt og útvarpsmiðstaðin fekk ein lætta, sum kundi verið nýttur til at funnið nýlendi á útvarpsokinum. Tann leg'ings- nevndin, sum hevnr útvarpsmálið til krevur. Hin tekniski framburðurin ger stórar broytingar á arbeiðs- plássunum — bæði viðvíkjandi sjálvum arbeiðslagnum og teirri nýtslu av teimum nýggju tólum, ið koma fram, og sum neyðug eru at kenna. Tí mugu tey urgu royna at fáa sær tíðarhóskandi lærdóm á skúl- um. Somuleidis mega tey í teirra dagliga starvi læra seg at hugsa gjølla um tað, tey skulu hava við at gera, tí betri verður úrslitið av arbeiðnum, Formaðu. læruráðsins handaði sveinunum sveinabrev teirra, og fyristoðumaðurin endaði við at halda roðu fyri teim ungu m.a. um at sekja sær víðari kunnleika — eins og hann eisini takkaði fyri hetta góða kveldið, og serstakliga Toftedal-Moller, tí hann var komin higar. Hesir 8 tóku prógv: JARNSMÍS: Filef Hansen, Vestmanna (ræs), Eilev Lindberg, Tvøroyri, Daniel Peter Hansen, Klakksvik, Harry Hansen, Klakksvik, Jaspur vid Gard, Klakksv. (bronsu). Kristmund Kunoy, Kunoy, snikkari (rós), Kristin Joensen, Klakksvík, skips- , timbrari, Árni Hammer G. Joensen, Klakks- vík, málari. Vánaligt ferðasamband. — Tjaldur fer í dokk i Ålborg og verður ikki klárt at sigla fyrr enn síðst í mån- aðinum. Drottningin fer ikki út fyrr enn il. apríl. viðverðar, eigur gjøllliga at geva hesum gætur. Suðuroyingur. EELLLMLALDALALRA IILTAEMLLTIILIILLIILLILIID MILLUM UNGFÓLK OLLLOLASLALLAOARA Anna skundaði sær til hús av granna- stevnuni. Hon var móð, sum hon hevði ja, hon kendi verunleikan í orðunum hjá mann- sitið, lurtað hugt og hugsað — inum, tá hann segði: ryggurin er ein rúgva av geislum. Á ovara enda situr hovdið og á midara endanum sita vit g sjålvi. Tá hon kom til hús, sat smágentan i húsinum og las sær stílin fgjøgnum. Hon gekk í millumskilla. Hon las hart fyri Onnu: „Dreingir eru menn, sum enn ikki eru 80 stórir surt pápi, og gentur eru kvinnur, sum einaferð verða damur. Gud helt so nógv meira av kvinnunum enn monnunum, at hann lat tað vera fleiri kvinnur enn menn í verðini. Dreingir nru ringir at hava við at gera. Um tað skuldi verið, sum eg hevði viljað, so skuldi helvtin av teinum dreingjunum, sum eru í verðini, verið gentur, og restin verið dukkur. Pápi min er so fittur, at haldi, hann var genta, tá hann var eg lt." Anna sovnaði væl tað kveldið. Svar upp á 5 spurningar: 1. 1954 — 2. Sinnopskornið 3. Timin — 4. A. Ziska 5. M. S. Vidstein. TAD ER VERUNLEIKI at javnaðarmenn higartil í hesi ting- setu hava fingið hesi mál framd: Verjan av åvisum fiskiøkium td. á Norðhavinum, rentufrítt lán til út- róðrabátar í Gronlandi og heima og rentufritt lån til fískimannabúðir i Gronlandi. at feld eru uppskotini um fritidarløn til fiskimenn og 1000 kr. í minstu- løn til fiskimenn. at til vidgerdar eru hesi javnadarmanna- málini: Fólkatryggingin, serlig hjálp til einkjur og treingjandi og stakar kvinnur, endurreising Landshandils- ins, barnapeningur og endurreising skipaflotans 00.