Sosialurinarkiv
Sosialurin 1958-05-10, síða 4
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 10. mai 1958síða 4

‹ fyrra síða allar 4 síður

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

| (4 | | TTL: 132 BÆR Hvert av sínum Ikke ved at modarbejdes kan den kapitalistiske udvikling over- vindes, men ved at fuldkomnes, thi kapitalismens forsinkelse be- tyder samfundets forsumpelse. Mentasøga mannaættarinnar verður nú at leingja vid 5000 árum. Áður hava menn hildið, at allraeldstu forfedrar okk- ara fingu sær fost búpláss við áirnar Nilen, Eufrat, Tigris o.a. 5 000 ár f Kr. føding. Men nú hava menn funnið bú- pláss við býin JERIKO í Palestína, ið eru enn 5000 ár eldri. Vísindamenn hava her funnið leivdir av bústaðum, matleivdir, klæði, skøltar, ið vísa, at fólk hava málað seg kring eyguni o.s.fr. Tey hava dugað at gjørt matin til á ymiskan hátt. Beinagrindirnar, ið funn- ar eru, vísa tó, at medallivialdurin ikki hevur verið meira enn umleið 30 ár. Alt tað, sum funnið er, er nú til gjøllari kanningar hjá teimum ymisku vísinda- stovnuntum. TAÐ ER VERUNLEIKI at í 1951 skerdu landsstýrisflokkarnir keypikraftina í arbeidslønini við 15 pst. Húshaldskostnaðurin var tá 6000 kr. árliga, og sostatt varð keypi- kerd kraftin í hesum somu 6000 kr.s niður í 5 100 kr. at landsstýrisflokkarnir framdu hesari skerjan við eini miljóntolllóg og miljónin skuldi + søgdu, at henda nytast at seta níður prisin á neyð- synjarvorum at henda miljónin, sum forbrúkararnir mugu gjalda á hverjum ári, als íkki verður brúkt til hetta sama enda- málið at teir sum tjóvar á nátt fingu framt hesa miljóntolllóg, sum var prentað áðrenn hon varð í Dimmalætting 5) vidtikin í tinginum. Hvat hava danskir, norskir og svenskir arbeiðarar vunnið ? Hvat hava foroyskir arbeiðarar eftir at vinna? Vit nevna nokur dømi, tó tey íkki eru heilt eins í ollum Norðanlondum. Atbeiðsvikuna styttað við 3 tímum úr 48 niður í 45 tímar. Eingin arbeiðari niður um 200 kr. í løn um vikuna (enn íkki heilt vunnið á mål), Fulla arbeiðsloysistrygd, so at hvorki maður, kona ella born koma at líða hungur og hall, tá ið arbeiðsloysið leikar á. Somu verkfalli. Sjúkratrygd við fullari dagløn sum endamáli, um maður fellur frá vegna sjúku. 1. maí verður heilur frídagur við full- (verkfallsstudul) undcir trygd ari løn. Lon fyri allar mishalgidagar — vs, fyri allar halgidagar, ið ikki eru sunnu- dagar. 3 viku fritid við fullari løn. Hetta hava aðrir vunnið. Vit kundu nevnt ein hóp av dómum aftrat umframt teir mongu lógarfestu sosialu góðarnir, Hvussu nógv hava foroyskir aibeid- arar vunnið av ollum hesum ? EINKI — púrt EINKI ! Takkað veri afturhaldinum og takkað veri »supernasjånålismuni«, sum eingin arbeiðari enn hevur vunnið eitt 2-oyra uppá, men tapt, bara tapt og tapt í stórum. 5 spurningar 1. Hvussu nógv eru Føroyar soknar síðani føding Krists ? 2. Hvat merkir orðið Føroyar? 3. Nær varð fyrsti bispur vigdur í Før- oyum ? 4. Hvat er kendast av gomlu ting- støðunum ? 5. Nær gjørdust Føroyar norskt len? (Svar aðrastaðni) hevur verid skrivad um nyggja rutubåtin til Norðoyar. Av teimum upplýsingum, ið fram eru komnir, sær tað út til, at båturin ikki í ollum forum verður heilt góður til hesa Í hesum og ødrum blødum sigling. Har eru ivaleyst brek, ið áttu at verið rættað beinanvegin, Mær kunn- ugt hava teir, ið gjørt hava tekningarnar og annars lagt byggingina til rættis, ikki rådført seg við nakran av teimum, ið til fulnar kenna, hvat krevst av einum báti til hesa sigling Eg vil tí við hesum heita á landsstýrið og biðja tað um ikki at fara undir hesa bygging, fyrrenn teir gjølliga hava talað um málið við td. Friðrikk Heinesen úr Klakksvík o.a. Teir eru væl postforararnar Hugo Gardar, kendir vid hesa sigling og serkønir í hesum sambandi. Eingin bygging eigur tessvegna at fara fram uttan teirra viðmæli. Norðoyingur. BARNAMATUR Hvussu leingi er af íelja upp til | biljón ? Vit byrja við I, 2, 3, 4, 5 o.s.fr. Tá I minu tt el farið, eru vit komin upp 1 200. Vit halda áfram. Um ein tíma eru vit komin upp i 12000. Halda vit fram alt samdøgrid, eru vit uppi á 288 000. Telja vit so í eitt heilt ár bæði dag og nátt, koma vit upp í 105 120 000. Kann vera, at onkur tímir at halda áfram, men tað kann ikki loysa seg, ti tað tekur 9500 ár at telja upp í 1 biljón. 14. Sept. kallaði ferð teirra, ið fóru til Onglands at samrådast um sjómarks- málið, eina „spottaraferð“. Við í „spott- araferðini“ var tjóðveldismaðurin Fríð- rikkur alt, sum henda „spottaranevndin“ gjørdi, Hansen, sum einmælt samtykti Sum oll minnast, var tjóðveldismaðurin Olaf Ellingsgaard við til í tinginum at binda okkum til I2-árasáttmálan. Hvat er støda tjóðveldisins í sjómarks- málinum ? Torfor at skilja, tó eitt stendur fast: Teir síga og skriva eitt, men gera nakað heilt annað. * Í Ameriku hava menn kannað eftir, hvussu stóra len ein húsmóður átti at fingið árliga, um arbeiði hennara varð urpgjørt í tímum. Kanningarnar geva tað úrslit, at lonin í mun til húski, barna- tal o.a. átti at verið 50—70 000 kr. Her verður roknað við amerikanskari timaløn — slakar 9 kr. *x ,Siden filosofferne begyndte at slås om, hvorvidt begrebet »tid« overhove- det eksisterer, er der gået lang tid.“ K. K. Steincke. | LISTAFRAM SYNING Listafelag Foroya fyrireikar aftur í år á Olavsvøku framsýn- ing av tekningum, málningum og høggmyndum í Havn í nýggju húsum Feroya Banka. Tey, ið hug hava at luttaka, biðjast gera so væl at siga fel- agnum frá skrivliga í seinasta lagi 1. juli við tilskilan av navni, bústaði og ásettum prísi fyri lutirnar. Tey, sum ikki siga frá, kunnu ikki vegna prenting av katalogi, rokna við at sleppa við. Lutirnir mugu vera sendir inn til felagið (H. D. Joensen, landslækna) áðr- enn 15. juli. Nevnd felagsins tekur sær rætt til at velja millum tað, ið pst. av søluprisinum aftur fyri út- inn verður sent, og at taka 5 reiðslur. Hitt mikla bókaverkið um Føroyar, sum Dansk-Færøsk Samfund gav út, er mætasta handbók, vit higartil hava fing- ið um foroysk viðurskifti. Tað var eitt av hestum eintøkum, sum Margretha, prinsessa fekk í fødingardagsgåvu, tá ið hon fyllti 18 ár. Annars var fyrsta ein- tak handað H. C ara undir eini samkomu í statsminister- Hansen, statsminist- inum, har fleiri av rithovundunum vóru tilstaðar, somuleiðis fólkatingsmenninir Johan Poulsen og lHákun Djurhuus, N. Elkær-Hansen, ríkisumboðsmaður og for- maðurin fyri Dansk Færøsk Kulturfond, J. Elkjær Larsen, departementstjóri Nú fara kappingarnar og stevnuinar at byrja. Fótbóltur er fremstur í ítrótta- rødini, hondbólturin tekur seg væl fram og í ár verður luttokan í kappróðri (tiggjumannafør) ætlandi storri enn nakr- antid áður. Hetta er alt mikid gott og ungd6m- inum til miklan heiður, men framvegis tykjast vit onga leið vera komnir við frælsu ítróttini fimleiki og svimjing. Ansuiin fyri hesum ítróttagreinum tykist ikki vera so stórur. Tað sæður tí um, at teir ítróttini og stevn- 1 unum, leggja meira dent á hesar tætti ið stíla fyri í ítróttalívinum, skapa ans og virðing fyri teimum við at fáa ungdómin at taka teir upp til íðkingar og við at gera ten til føst líð í stevnukappingunum og har- við fáa fjøldina at taka undir vid teim- um, tí hvat er meira hugtakandi enn ein svimjukapping og vakrari enn fim- leikaframsýningar ella meira spennandi enn brøgdini í lopum, renning og køst- um ? Lat okkum hava hetta í huga longu i nú í summar! Ítróttahugaður. Ss 1 at hóast fíggjarligu trupulleikarnar í Ameriku vilja meira enn 1 miljón ferðafólk haðani vitja Europu hetta summarið. at í 25 ár vaskar ein húsmóður so nógvar tallerkar, at teir seitir oman á hvønn annan rukku upp í hálvt Mont-Blanc (4810 m). at hårvøksturin á fólki er munandi størri teir heitu summarmånadarnar enn um veturin. Listafelag Foroya. at í amerikanska atom-ídnaðinum ar- beiða nú umleið 150 000 manns. at tað síðani seinasta heimsbardagan eru flutt 1,2 miljón fólk til Au- stralíu. at 25. apríl fall hin svenska javnað- arstjórnin 1. júní. at apurnar tala teirra egna mál, og inans hevur umleið t og nýval fer at verða at mál teirra 40 orð. at radioaktivitetin yvir Europu er 10- faldað seinasta mánaðan — tó eingin livsvandi, Svar upp á 5 spurningar: Í. 3-4 m 2. Graslendi (á keltiskum) 3. 1162 í Kirkjubo 4. Tingwall á oynni Man 5. 1035. ELSLALLLLLAI LALAAALALLSANISLOGLALAÐ MILLUM UNGFÓLK ELLLSALLLLSLLLI Anna hevdi ongatíð sæð fótbóltsdyst fyrr, og helt hetta síggja logið út, At hugsa sær: tilkomnir menn leika óðir og renna eftir einum bólti. Men Anna var í góðum hýri. Hon stóð í skellilåtri alla tíðina. Ikki tí hon flenti at leikar- unum ella dystinum, men eina mest lí hon kom at hugsa um sína egnu heim- bygd, og hvussu tað hevdi sæð út, um teir tilkomnu og eldru menninir har høvdu spælt fótbólt. Teir kundu síggja rættiliga løgnir út, tá teir vóru á fjalli og runnu eftir seyði, men eftir fótbólti ja, tað hevði verið sjón at sæð. At sæð Jákup Hjallsrim staðið í málinum og lofta, Jógvan Torvmoldheyggj gera innkast, Símun Soppatorv hæla eftir bóltinum ella Pæter Vattleysur hattleys- ur langa høvdid upp undir bóltin ja, tað hevði verið bæði låturligt og stuttligt. Hon hevði eina sjálvdan stuttliga lotu men hvørjir, ið spældu, vitsti hon ikki, og hvor, ið vann, fekk hon ongatid , Og Hin fitta mannin sá hon, men hon legði ikki í at: fara yvir til hansara tað kundi jú eisini bíða til kvolds — undir eydnuhjólinum tíl fram fyri barna- garðin. m=—T== == == —S AR EMT — — Hvussu hevur ti tað ? — Takk, sera gott. Ég eri forrestin nýliga vorðin pápi. Til lukku, til lukku. Og konan, hvussu kom hon frå foðingini ? — Tig, tg. Hon veit yvirhøvur ikki av tí, *x — Pápi, er tað sannheit, at konufólk liva longri enn menn ? — Ja. Ið hvussu er, einkjurnar gera tað.