leygardagur 31. mai 1958síða 4

Kolið og leirurin Kønir menn siga, at tað eru eini 17 miljónir av vinnuligum koli í Suðuroynni. Við øllum møguligum fyrivarni, siga hesir menn, kunnu vit, hvussu so er, rokna við 10-12 miljónum sum fyribils pening fyri at kunna hegga. 12 miljónir við einari framleiðslu upp á 100000 tons um árið vilja vara í 120 ár. Við eini framleiðslu upp á 150 000 tons um árið varar henda nøgd í 80 ár. Vit hava so statt meguleikar fyri einari stórdrift tey næstu 80- 120 árini, Hetta var kolið. Kønir menn siga eisini, at alla- staðni í Rangabotni finnst beint oman á kolalindini ein lind av eldføstum leiri í eini tjúkt upp á 2-4 m. Í Hvalbæ skal eisini finnast ein rúgva av eldføstum leiri, men har er vanliga eitt lag av sandsteini millum kolið og leirin. Í Suðuroyar-kolanámunum finnst so statt ivaleyst av eldføstum leiri til allan útfluttning, ein kann sleppa av við. Og so er tað nýggja at siga, at rannin í Rangabotni skal vera frá- líkt el-kraftsbrenni, og hon kann eisini skolast, so at kolið skilist frá. Og kolið í rannini skal vera nýrakol (glanskol) fyri sterstapart- in. Skilt burtur úr leirinum vil tað økja kolanøgdina vid 18-20 pst. At góðar kreftir í Føroyum og niðri eiga at leggja í at fáa sett eina nútímans kola- og leirdrift í gongd, kann ikki vera nakar iving- ur um. Her er talan um 2-3 miljónir - ein hálvur trolari! Men arbeiðið er til 300 menn tey næstu 80-120 árini. Haldið Sosialin! Km Hvort av sínum Storsta uppfinning djevulsins er rødarapallurin. (Svenskur rikisdagsmadur) ugskol USA hevur nú 60 milj. vaksnar kvinn- av hesum eru 21 milj. í arbeiði hvort arbeiðsfólk er ur, og við fastari løn. 3. ein kvinna, og 20 pst. av allari arbeiðs- løn ella 42 miljardir verða goldnar kvinn- unum. Í dag arbeiða 4 milj. í ídnaði ella kandverki, 869000 sum lærarinnur, 390000 sum sjúkrasystrar og 290000 sum jour- nalistar. Í tidarskeidinum 1940-50 9-fald- aðist talið av kvinnuligum verkfrøding- um. Í sama tíðarskeiði er talið av kvinnu- ligum dåmarum og advokatum okt frå 4 185 til 6225 og kvinnuligum arkitekt- 475 til 935. Roknað verður vid, kvinnur hava fast starv inn- um frå at 12 milj. an herverndina. SÁ åmerkingar. P.N. sigur i javnaðar- flokkurin stendur nærri „fólkasambands- rørsluni" enn tjóðveldisflokkurin nakran- tíð hevur staðið 14. Sept., at Vit fara ti at seta P.N. nakrar heilt fáar spurningar. Svari hann upp á teir, og sig okkum so, hvor id hevur staðið nærri „fólkasambandsrorsluni“: tjóðveld- is- ella javnaðarflokkurin ! Hvorjir hava verið við til at samtykt tær miklu tollbyrðirnar, ið nú eru lagdar á fólkið ? Hvorjir vóru vid til at taka av lands- handilin geva út- og innlendskum agentum frítt spæl í handilsmálum ? til at taka arbeiðið foroyskum handverkarum fyri at tæna og Hvorjir vóru við frá útlendskum agentum ? nevndini ímóti 1 000 kr. vóru i Hvørjt at veita fiskimonnum i minstu- løn ? málinum bóðu pening, til ið Hvorjir vóru við at sýta nevndarviíðverð, tá fiskimenn um fyrsta rættin til at fáa tann teir áttu tíl góðar hjá Tinganes-fyri- tøkuni ? Hvorjir hava verið ímóti til at veitt útróðramonnum við dekksførum prís- studning ? Hvørjir hava verið ímóti at veitt land- | Í síggja inum størinntøkur við landseinkarinn- fluttningi ? , Ja, tjóðveldis-, sambands- og fólka- flokksmenn. Mótvegis hesari grimn afturhaldsfylk- ingini hava javnadarmenn staðið einsa- mallir. Er ligt“ egnu tað nakað so „naivt“ og „barns- fyri at nýta P.N's ikki týðuliga kann afturhaldsflokkanna „toskarhovd“ orð - familjuskap sum ímillum ? TAÐ ER VERUNLEIKI at italiensk epli, sum í einstøkum kram- búðum í Føroyum kosta 90 oyru pundið, í donsku brúksfelogunum bert kosta 18 oyru pundið. at tå landsstýrisflokkarnir løgdu málið um at taka verkfallsrættin frå ar- beids- og fiskimonnum á ting, vóru javnaðarmenn einsamallir at mot- mæla. at tå ið menn vildu royna, at skipini, ið fiskimenn høvdu keypt, skuldu ikki fara teimum av hondum, segði løgmaður: „Tað, sum ikki kann standa, má falla“ at tollurin, sum tey minni mentu í samfelagnum skulu gjalda, er vorðin fleirfaldaður undir fólkaflokkssam- vonguni, og at ríkmenninir í sama tíðarskeiði eru giørdir skattafriir. nordovastevnu- RUKKULAKKIN teitið hjá klakksvíkingum er útkomið og verður hóast nógv seinkað selt í Klalksvík nú um nordoyastevnuna, Blaðið, sum er 40 síður á stadd, kost- 3 kr. Har er mangt til skemtunnar ikki mongn myndirnar: bæði heil- Virkir og handl- minst tær sidumyndir og smærri ir hava væl av lýsingum, og eru hesat ikki so turrar og hvønndagsligar sim tær, ið plaga at standa í bløbunum. Perman er prentað í litum, og har síggja vit m.a. kligv, sum stendur oman fyri garðalið við kálvi sínum og hyggur om- an á eitt fríggjarapar. Tekstina eiga fólk at lesa sjálvi. Í »horoskopi« um hendingar í kom- andi ári lesa vit m.a.: KÍ fer til Orkn- oyar at spæla ludo .. tungan á Tórgarð fløkist av franska forsetanum Pflimlin . kona á Stongunum komin í 6, mánaða, tessvegna verður turkihúsið á Kósini flutt út á Skála .. í KFUM verða kvold fyri »Unge hjem«, har J. R Bjartalíð heldur fyrilestur um: Hvat er ein song uttan konu, Alfred Petersen um: Hverja nyttu ein lummalykt ger í myrkri — og endaliga Bernhard Brim um: Flokt skegg. Ja, har er mangt av hvorjum. Ritstjóri er Bernhard Brim, og med- araeiðararnir eru P. N. Kjølbro, Óli Petersen, John R. Bjartalíð, Alex Sólstein og Villi Sørensen. Prentmyndinar og prentingina hava Dimmalætting og Politiken greitt úr hondum. 5 spurningar 1. Hver segði: „Lóg er brotin og lóg skal brótast“ ? 2. Nær varð >vinnuflokkurin flokkurin) stovnaður ? (Vinglu- 3. Hvussú nógvir trolarar vóru i Før- oyum f 1939? 4. Hvussu eitur fremsta seglið á einum skipi ? Nær kom hin fyrsta sluppin til Før- oya ? | Í (Svar aðrastaðni) BARNAMATUR Vit nevna her nakrar bygdir og so eitt manns navn, ið sipar til eina av hesum bygdum. Hvat mannsnavn sípar til hvørja bygd; 1. Hattarvik Skåli Sandvik Påll fangi. Tórgrímur illi. Hogni Nev. Ormur bóndi. Kálv::r lítli. Sandur Miklidalur SES ciist tú 44.19 gg staðarnavnið finna vit í Taumatawhakataugihan- | at longsta New Zealandi: gakonuotamateaturipukakapikimaungah - oronukupokaiwhenuakitanatahu. at heimsins størsta dagblad er DAILY | MIRROR í Onglandi, id kemur út í | 4.750.000 eint, at heimsins størsta tidarrit ei „Det Bedste“, ið kemur út á 12 málum í 17,5 milj. eint. at heimsins tyngsta kirkjuklokka er í | Moskva og vegar 193 tons. | at heimsins størsta skip er Queen Elisabeth, 314 m long, 36 m breið og 83 675 tons. at heimsins størsta bygningsverk er kinesiski múrurin, 2500 km. langur, 16 m hagur og upp í 5 m breiður. súgdjór er blá- 31 Lí heimsins størsta sum verður m langur og hvalurin, kann vega 150 tons. at heimsins hægsta træ — kaliforniska 11| | at Nilen er heimsins longsta á, verður m høgt. 6 500 mammuttrætø } NAIVT OG BARNSLIGT. | Kunnu vit klára okkum uttan Dan- | mørk ? | Sambandsmenn .. ikki bara spyrja Í teir so, nei, teir síga reint út, at vit kunnu als ikki klára okkum einsamallir. Hvussu barnsligt og naivt ljóðar hetta ikki .. EG PERSÓNLIGA KANN IKKI PRÓGVA, AT VIT KUNNU KLÁRA OKKUM UTTAN DANMARK .. (P.N. í 14. Sept.) Ja, kann tað sigast meira naivt og barnsliga ? *x Hoyr, hvussu tað, brakar, tá vit fara yvir um brúnna, segði loppan, sum sat uppi á rygginum á elefantinum. iP itróttin FF- Eini 1000 ungfólk munnu ívaleyst lut- taka í teimum ymisku ítróttakapping- unum um summarið. Hetta og so tað aftrat, at talið økist ár undan ári, er beinlniðis hugtakandi. Men eisini ítróttafólkini hava sínar stóru trupulleikar at stríðast við. Felogini eru peningaliga veik, og hava øll almíkið at brúka pening til. Hin almenni stuð- ulin er litil. Kundi hitt almenna ikki veitt teimum meira stuðul? T.d. vid at latíð strandfaraskipini hjá løgtinginum flutt ítróttafólkið ókeypis bygdanna mill- um, tå id landskappingarnar fara fram. Hetta vildi verið ítróttafólkunum og fel- øgum teirra til miklan lætta og mikið gagn, og landskassan vildi tað lítið og einki nervað. Áttu vit ikki at umhugsunnar ? Hvat siga ítróttaleiðararnir ? Ítróttahugaður. tíkið hetta tíl nærri Svar upp á 5 spurningar: 1. L. Zacha- riassen — 2, 1936 — 3. 10 — 4. Klyv- ari — 5. 1872. BELSDLLLLDSINININININDL LSD LLALÆAÐLININININSIDILAÐ MILLUM UNGFÓLK ENDINLNSINDINDLLISIAM Anna stokk aftur eftir hæli, tá ið hon skuldi fara tíl billetholið at keypa sær billet til dansin har. Nú var geitin aftur har, og Anna helt, at hon vildi stanga, men so var ikki. Hitt reyðsprongda, kurlandi skeggið sjarmeraði beinanvegin, drógu tvær magnetir og tekkilig komu orðini frá tí væl- Tað kom nakað undar- ligt yvir Onnu, tað var eins og fekk hon hug at kyssa geitina .. men so kom ein har og skuldi keypa 7 billettir til bio- grafin, sum var lidugur fyri 2 tímum síðani. Anna kvikadi sær inn í høllina, har hann, hon leitaði eftir, júst var kom- in at standa mitt á gólvinum — einsa- mallur og helt fyri, at nú fór tað at seinka so mikið .. og sum sitandi for- maður felagsins helt hann tað vera best á gólvið og kvaða eina góða eyguni sum blíð og skornu tunguni. at fara upp foroyska vísu .. og so byrjaði hann alt í einum: Fisken tager sin føde i vand. Anna fór upp í hjá honum, og tå tey hovdu dansað runt 3 ferðir, og hann hevði kvoðið fyrsta orindið 13 ferðir, komu fleiri uppí. Nú bar væl til, og Anna var nógv glaðari enn nakrantíð, síðan ta ferðina, hoa slapp at skriva við blekki í skúlanum. (Framhald) — 5 EMT — | skuldi gjalda fyri um- sum bill er ov dýrt. Læknin, vælingtna av sínum : Hetta at gjalda meira Her noyðist eg bilumvæling, eima fyri eina enn ein lækni fær fyri at væla um menniskju. Tad er men í tyl smidjurin havt gjørdur, møguligt, svarar kara arbeiði hava tit sama modell, síðan Adam var men vit fáa nýggj modell á hvørjum ári. Veitst tú, hví mannin fyrst ? [10 var meðan hann skapaði mannin Várharra skapaði fyri ikki at verða órógv- aður,