mánadagur 28. september 1959síða 4

æ -——— Nr. 39 SOSIALURIN 28. SEPT. 1950 32, ÅRG Bøtt og betri sosiallóggáva Samstundis sum målini um FOLKAPENSJON og AVLAMISTRYGGING vórðu framd, segði løgmaður frå, at sosialloggåvan sum heild skuldi kannast og uppskot setast fram til tær neyðugu åbøtur, tá kanningarnar vóru loknar. Við fólkapensjónini og avlamistrygg- ingini vunnu vit ein slíkan sosialan sig- ur, at vit neyvan kunnu vænta slík fram stig á sosiala økinum í bræði TO eiga vit at minnast til, at hvorki fólkapensjónin ella eru framd á slíkan hátt, at tey í øllum hædd við og samsvarandi avlaminstryggingin fórum eru á endamálunum í sosialistisku stevnuni. Har eru brek og veikleikar, ið tað ræð- ur um at hava fyri eyga, og sum vit í tí áhaldandi stríðnum fyri sosialistiska samfelagnum mugu halda fram, hagar til vit hava vunnið fullan sigur og veitt gomlum og avlomnum allan tann trygg- leika, ið samfelagið er ment at bera. Hinum pørtunum av sosiallóggávuni tørva stórvegis åbøtur, og okkum trýtur framvegis at fremja nýggj sosial tiltøk fyri at koma á hædd við tað besta í sosiallóggávuni í Norðanlondum. Galdandi sosiallóggáva er til kanning- ar, og møguliga fáa tingmenn longu i komandi tingsetu tilfar og uppskot um ymiskar åbøtur úr at gera. So langt vit eru í afturhond. skuldi bestu líkindi ver. ið fyri. teimum åbotum og framstigum, ið neyð at tingmenn taka væl undir við gu eru at fremja til gagns og stuðul fyri tey treingjandi í samfelagnum. = hugskot { SS 1 = 7 ? AL === LL ISLAND i tølum: Stødd: 103.000 kv. km Fólkatal: umleið 170.000 97 pst. av utfluttninginum er fiska. vorur. Síðan landið varð bygt. hava 20 eld- gos verið í virksemi og hava tey kravt túsundtals = mannalív. Haraftrat drap Lakagigirs eldgosið í 1783 50 pst. av seyðinum. S0 næmingar lesa á lærda háskúl. anum. Fakfeløgini hava 30.000 limir. 95.000 ella 60 pst. av landsins íbúgv- við keyps. og andeilsfeløg. 10.000 km og um handla Vegalongdin akførini 20.000 i tali. Telefonleiðingarnar 5000 km við 12 tus, telefonum. I pst. av lendinum er uppdyrkað. — Bóndagarðarnir eru 6000 við 700.000 á- 50.000 37.000 og 100.000 høsnum. seyðum. neytum, hestum Reykjavík hevur umleið 70.000 íbúgv. ar, radiostød og 2 flogvøllir Helvtin av húsunum verða upphitað frå heitu keld- unum. ið spara 60.000 tons av koli um árið. 700 skip Skipaflotin telur umleið í alt 115.000 br. reg. tons 5 merkin gar Sjúkralon. Tå ið sjúka rakar eitt heim, orsakar hetta ikki einans ótta og ótryggleika hjá hinum sjúka og húski hansara. men eis- ini útreiðslur fyri læknahjålp og medisin Roynt verður at bøta hesi brek gjøen- um sjúkrakassarnar, ið alsamt eru av stórum týdningi; men undir ollum um- andi inntókum ss. og har hava vit onga skipan, ið bjarga kann heiminum undan sakni og halli Í 1956 vunnu arbeiðararnir í Danmark eitt ófert framstig. Teir vunnu sjúkra. lønina, soleiðis at einhver arbeiðari fekl løn upp i 13 vikur um árið, sjálvt um hann vegna sjúku var burtur frá arbeið- inum. Menn fingu 14 kr. um dagin, kvinnur 9 kr. Nú verður ríkisstýrið at seta fram upp sjukralønar- og yngri arbeiðsfólk 6 kr. skot um at lógfesta hesa skipan. Tær 13 vikurnar verða hækkaðar til 26 vikur. Sjåkralønin verður 21 kr. um dagin fyri menn, 16 kr. fyri kvinnur og 8 kr. fyri yngri arbeið- arar. Eingin arbeiðari eigur vegna sjúku at verða straffadur við inntøkumissi; tí eig. ur hetta mål at verða tikið til umhugs- unnar í Føroya arbeiðarafelag. Fíggjarfróðingar. Dagblaðið valósigurin, ringir seg sálarangist, tí P. M. hann fyri hevur tíggjað sær illa astaná saman i illsinni og Dam gjørdist løgmaður og råpar fíggjarbýttling og landasvíkjara. Fullvæl vita P. M. Dam og hansara landsstýri longu ferðir tað; ið førir fyri at fáa fólkaflokksómennini, at nú hava avrikið fleiri fólkaflokksmenn frá hondini í 8 ár voru Stórsta uppbyggingarætlan, ið nakran- tíð er borin fram her á landi. verður nú sett í verk. Miljónpeningur er útvegaður til vinnuliga, sosiala og mentunnarliga uppbyggjan og endurreising. Vit hava við P. M. stórri Dam sum løg- manni vunnið sømdir og betri veidilikindi í Grønlandi enn nakrantíð áður. Undir fólkaflokksstýrinum afturímóti gekk alt aftur á hondina. Arbeiðsloys- ið var stórri enn nakrantíð áður. tey bestu skipini vórðu seld út av land- inum skipaflotin minkaði við 5500 t. (Oyrnafjall ikki iroknad), stedgur kom í havna. og vegabyggingina, sosiallóg- PS gávan lá a láni, teir nomu ikki við Grønland o. s. fr. Við sínum fíggjaróskili í samband við Portugalstrolararnar vegin kom Håkun í eitt figgjar0føri, ið toga væl upp ímóti Sjóvinnubankamálinum. og Suðuroyar- Djurhuus landinum Men kortini blaka glashúsbúgvar við gróti. polit. AE veitst tu [ng At fyrsta uppskot JAVNADAR. FLOKKSINS um fólkapensjón varð 1938. 21 ár skulu afturhaldsflokk- málinum; lagt fram í hagar til arnir tóku men sum Dagblaðið sigur: javnað- arflokkurin er ikki komin við ranga, undir við nøkrum >SUM IKKI AÐRIR FLOKKAR Í FOROYUM FREMJA FYRR ELLA SEINRI«. AT í fjør fóru fram 22 morð uppá dagin í USA ein hækkan uppå 1,9 pst. i mun til 1957, 40 voldtøkur ein hækkan uppá 13 pst. Talið á innbrotum hækkaði við 12 pst AT Amerikubligvar tyggigummi í fjør. tugdu fyri 1,6 milliardir kr. av AT vatnhesturin svevur undir vatn- inum: men kemur við vissum millum. bilum upp at fáa sær fríska luft. AT [Julius Cesar gav út heimsins Í fyrsta tíðindablað. Tað hendi á árinum 60 f. Kr. AT Bretland er størsti forbråkarin av fronskum konjakki. Næst Bretlandi kem ur Frakland sjálvt. AT eitt uppsprett mannalunga er ikki minni enn 130 kv. m á stedd. AT so við og við sum mentanin hev- ur tíkið seg fram, hevur hårvøkstur mansins verið í afturgongd. AT tað finnast 19 sløg av metallum í húð, hári og teglum menniskjans. sigur frá, at teir eru 14. September væl nøgdir, ti nú hava teir vunnið eitt av høvudsmålunum í stevnu Tjóðveldis- flokksins: Hetía siga somu fólkapensjónina. menn, sum undir landsstýrissamráðingunum einans vildu vera við til at bóta um VERSTI BREKINI Í SOSIAL- LÓGGÁVUNI, men sum — ikki neyndu tey gomlu — t.v.s. FÓLKA PENSJÓNINA — *x Eftir øllum at dóma eru fólk flest so við einum orði. væl nøgd við oppositiónina á tingi, at tey í framtíðini ikki eru sinnað at býta hana um við nakra aðra oppositión. FAÐ ER VERULEIKI: AT hóast Dagblaðið sigur javnaðarmenn hava verið ímóti endurnýggjan skipa- flotans, stóð Håkun Djurhuus niðri á Danatingi og helt takkarróðu fyri teim um fyrstu 56 milj. kr., ið javnaðar- landsstýrið fekk útvegað til hetta enda- mál. Mangt og hvat OKTOBER. 2. Skurðsól. 14. Vetur vetrarhálvár byrjar. 24. Dagur tjóða. 28. Tveir apostlar, til nætur, sameindu Júdas Taddeus, minnis um Símun og 31. Klippingarsól. *x FULL SOLARMYRKING verður 2. oktober. Hon sæst um lutvis myrk- ing í Foroyum og byrjar í Havn kl. 11,4 og stendur við til kl. 12,32. Myrkingin er størst kl. 11,48 og um fatar tå 21/100 av sólartvormál.- inum. *x UTI í rúmdini sveima nú 12 smámán- rakettoddar. Explorer Í kann 3 ár aftrat, Vanguard Í í ar og sveima har í 100 ár. Sputnik 3 hetta árið út, Explorer 4 Í mánaða aftrar, Vanguard 2 i 50 ár, hvors Explorer 6 í Í ár Discover 5, rakettoddi eisini er á ferð, ætlast at ganga til grundar í hesum mánaðinum, og Discover 6 um ein mánaða. Um sól- ina sveima Lunik og Pioner 5 eins og rakettoddin av Lunik, *x 83 ára gamla Maria Wien hevur í 65 ár ligið á sjúkra- húsi — í somu song og í sama rúmi. 18 ára gomul varð hon í 1894 inn- úlv sigur hon, Schubert úr løgd fyri beinetara. Si at »liv mítt hevur verið ríkari og vakrari enn hjá teimum flestu.“ *x VILDI HEINGJA SEG. 13 ára gam- al drongur á Præstø var so óhepnin at í H fáa eina viðmerking i skúlanum og sid- an ein lúsing frá mammuni. Hetta ork- aði hann íkki at Í evstu stund raktu fólk við, bera og royndi a' heingja seg. hvat hann hevdist at. og hann var beina- vegin fluttur á sjúkrahús. il PULVURØL. Í New Zeaiandi eru teir farnir at flyta út sterkt ol í pulvurlíki. Keypararnir lata sjålvir gerina og vatnið í. Tollmyndugleik- arnir eru illa við, tí ølpulvurid inni. heldur ikki alkohol. x Geitin er ikki kræsin. Kanningar vísa, at hon ikki vildi eta 105 av 623 plantum. Kúgvin vildi ikki eta 201 av 590 og 124 av 441. x FARTALVUR. Kønir menn siga, at um vit fara 9 ættarlid aftur fúa vit 1022 forfedrar, 16 ættarlið aftur 130.870 og 19 ættarlið aftur /.048.374. *x LEYST STARV. gin Victoria tók sær alt ræði á hesturin Onglandsdrottnin- Kokos- oyggjunum i Indiska havinum. men for- paktaði hana fyri alla framtíð til familj- una Sluties-Ross, ið tók Nú søkja oyggjarnar. M. a. við kongaheit. inum teir eftir guvernøri til hevur hann til starv at vera lærari hjá kongsbørnunum. Oyggjar- nar hava hvorki politi, vegir, bilar, sjón- leikarhús, pengar, hårfridkannarhøll, poli- tikk ella skatt. x HUXLEY: Eydnan er sum koks — eitt frammihjåevni, ein fær, tå ein ger okkurt annað. x FREMMANDALEGIÓNIN, ið nú berjist í Algeir, er herdeild mannað úr mongum londum. Av teimum seinastu 3000 hermønnunum. ið flýddir eru frá deildini, vóru 1952 týskarar, 443 spania- rar, 397 italienarar, 53 ungverjar. 39 ju- rar, 32 sveitsarar, 27 goslavar, 34 belgi: eysturrikarar, 17 hollendarar, 15 skandi- navar, 9 onglendingar, 7 luxemburgarar, 5 amerikanarar, 3 grikkar og 1 týrkur. x Áður í tidini gifti ein seg vid ein- ari kvinnu, ið ein hevdi lært hana at kenna. Nú er hetta orsøkin til, at ein skilur seg frá henni. x 5 spurningar: 1. Hvat er hægsta fjall í Afriku? 2. Hvar liggur Trafalgar Square? 3. ávussu kallaðist kana Sokrates? 4. Hvat merkir »bad looser? S. Hvussu høgur er Niagara- fossurin? (Svar aðrastaðni) Fátækradómi er eingin skomm. men tað er eisini tað einasta góða, ið kann sigast um tað. Til lukku við arvinginum, Hansen. — Á nei, harra stjóri, ein maður vid minari løn fær ikki arvingar, hann fær bara børn. - Nú havi eg sitið í fýra tímar og skrivað eitt bræv. og nú eg eri liðugur, raki eg við, at einki pappír hevur verið í maskinuni. Mamma, vilt tu gera alt syri meg? alt saman Vilt tú ikki gifta teg við sum eigur bommvirkið Ja, góði, alt - honum, Svar uppá 5 spurn.: 1) Kilimanjaro. 2) Í London. 3) Xantippa. 4) > tingur tap- ari.« 5) 50 m. ØN góð ting skulu vera trý — undan- tikid í kærleikanum, har skal tað vera sex Hon: Hvat nýtt hevur tú at klaga yvir i dag? Á nakað nýtt er tað ikki eggið er alt annað enn nýtt M So síggjast vit sunnudagin Hann: Hetta Men um tað nú verður regn sunnu- ) dagin" . men so kunnu vit jú síggjast d 8 in fyri. Haldið Sosialin