leygardagur 10. oktober 1959síða 4
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
i
Nr. 41
SOSIALURIN
10. OKTOBER
1959
Frå føroysku bladmannvitjanini
i Danmark
rå H. C.
var á vitjan í Føroyum í summar, bjóð-
Hansen, forsætisráðharri,
blaðmonnum at
aði hann føroyskum
gera ferð til Danmarkar. Henda ferð
kom i lag og ferðaðust blaðmenninir
kring um Danmark í døgunum frå 28.
sept. til heimferðadagin 2. oktbr.
byrðaði månadag i
Aðrastaðni
mottøkuni
Vitjanin Keyp-
mannahayn. hava vit greitt
frá teirri fyrstu rundborð-
forsætisráðnum.
Fólkatinginum.
samrøðan i
Seinri var móttøka í
Fólkatingsformaðurin tók ímóti og visti
Fólka-
ymsastaðni í
blaðmonnunum runt í sjálvum
tingssalinum og síðan
bygninginum Fólkatingsformannskap-
urin var komin til steðar og hevi var at
heilsa uppá leiðandi politikkarar, teirra
m. a. Wilh. Dupont, ordførari javnadar-
flokksins í føroyskum málum, Erik Erik
sen. fyrrv. forsætisráðharra. Ole Bjørn
Kraft. fyrrv. uttanríkisráðharra, M.
Buhl frá Vinstra. Fogh og Elsu Zeuthen
frá Radikalu. Niels Andersen frá Rets-
forbundet o. fl.
Í einum av nevndarråmunum var aft.
ur rundbordssamrøda undir leiðslu fólka-
farið til
Hansen, for
Haðani var
H. C.
steðar.
tingsformannsins.
borðs. har m. a. eisini
sætisráðharri var til
Seinrapartin var vitjan á Egmont H.
Hetta er
Petersens
Petersens kollegium prýðuligur
Egmont fond
mili. kr. til
nýtt til
bygningur, ið
hevur latið 15 Um veturin
verður tað studentaíbúð og um
summarið sum gistingarhús. Feir stu-
dentar. ið vilja búgva har. skulu hava
sera góðan karakter fyri at sleppa inn,
og ikki meira enn 8-10 pst. av teimum
ið søkia á hverjum ári. fáa innivist I
løtuni býr ein Føroyingur har, Jógvan
Nolsøe úr Vági. Tað var professarin dr.
jur. von Eben. ið tók ímót og vísti
framúr iblidni
Um kveldið var døgurøi tovu forsætis-
harrans á Christiansborg. har væl av fól-
ki var samlað. H. C. Hansen helt borð-
róði 1
Iýsdagin gekk leiðin til Odense, har
mikla fyritøkan Thomas B. Thrige var
fyrst vitjað. Fyritokan hevur deildir
Keyt innahavn og London. Thomas B
Thrige byrjaði í 1894 og gav fyritøkuna
til danska samfelagið. tá hann doyði.
Fyritøkan lur nú umleið 4000 arbeiða-
rar og 830 starvsfólk. Teir gera allar
elektriskar maskinur. spøl av ollum sløg
um, lokomotiv o.m.a. Tað er henda fyri.
{ y lati ur tey gitnu spølini til
Port Nararnar Hava i rs latið
tilfar til SEM elverkini í Tórshavn
e Kl |
Y ! | o til H. ( Andersens
H m skaldið vsverk hans
| | |
| | til Svendborg
n í Á i SJÓN nsskúlan
I Í. Lauritz Hetta er for
kår ) tla { gerast (yri
| | skinmt [8] Skúlin hevur
, kúlaskip
Á kveldið ir farið úr Svendborg til
Í og vvir á Als og síðan við bili
til erborg
unin eftir gekk leiðin til Idræts.
højskolen, har einstakir Førovingar hava
verið. Til Dybbøl við bil. har hin kendi
blaðstjórin Chr. Refslund gav eina ógvu-
liga áhugaverda frágreiðing um hetta
søguliga stad, har so blóðugt stríð hevur
Norðan-
teirra millum ein Feroyingur
staðið. og har menn úr ollum
londum
hava barst móti Preusarunum í áru-
num 1848-50 og 1864
Koyrt varð framvid markinum til Tøn-
der. har blaðstjórarnar á staðnum bjóð-
aðu til morgunmatar og haðani fram
móti Vesturstrondini, har hugt var at
teimum stóru landøkjunum, ið turrløgd
eru. Um Ribe var farið til Esbjerg.
Fyrst varð vitjað á Esbjerg Arbejder-
højskole, ið er umbygdur í 1955. Hann
rúmar 120 løtuni
skúlin 3 skeið: eitt fyri prentarar, eitt í
næmingum. I hevði
samarbeiðsneyndirnar og
skeiði, ið al-
fyrireikar,
sambandi við
eitt ILO skeið. Á
arbeiðaranna
hesum
heimsamskipan
luttóku fólk -frá Indonesiu, Ceylon, Fili-
pinunum, Korea, Japan o. a. Skúlin, ið
kostaði 4 14 milj. kr., er goldin á tann
hátt. at allir danskir arbeiðarar hav gold
ið 3 oyru um vikuna til byggigrunn. T. d.
kostar eitt vetraskeið 2000 kr. 900 kr. fá-
statsstudningi, fakfeløgini gjalda
restina. Um
foreldur kunnu tá hava børnini vid.
Um kveldið bjóðaði býráðið í Esbjerg
ast í
summarið eru familjuskeið,
til døgurda, har borgarstjórin L. Høyer
Umboðsmenn fyri
Her
havdir á
Nielsen var vertur.
fiskivinnuna vóru til steðar. vóru
mangir fiskivinnuspurningar
máli um
fiski-
í Grønlandi.
lofti, og vóru menn á einum
samarbeidi og samvinnu í øllum
vinnumálum, ikki minst
Týðliga á morgni varð gjørd rundferð
á havnarlagnum í Esbjerg. har blaðmenn
fingu at síggja hina stóru fiskaauktiónina
ið tekur ímóti og selur tær stóru fiskarúgv
urnar, ið landaðar verða hverja nátt. Í
Esbjerg eru nú umleið 500 fiskifør. Har
lá eisini far og og landaði saltfisk. Ikki
rættuliga á sama hátt sum í Føroyum, ti
fiskurin verður ikki skildur eftir góðsku,
men bara eftir stødd. pakkaður beinan-
Italiu-
vegin og avskipadur serstakliga å
marknaðin.
Frá frálíka blíðskapinum í Esbjerg
var farið við bil allan vegin upp til Aal-
borg Mestapartin var koyrt gjøgnum
heiðarnar. og við ferðini var blað-
jóri frá Hedeselskabet Á vegnum
fingu blaðmenn at síggja tað stóra ar-
beiðið »Hedeselskbet« hevur gjørt gjøgn
um arinl I Vri 1t verja seg móti sand-
roki hava teir plantað meira enn 1 milj-
ard tré. Fyri 100 árum síðan lógu her |
miljón ha sum oyðiland. Nú eru bara
150.000 ha eftir. id ikki er uppdyrkad.
5 000 |
{
2 Nnust
rúk eru sett á stovn. Stórar
plantagur grógva fram. Á leiðini bjóð-
iði stjórin fyri Hedeselskabet til
at á hotel
morgun
Fyde i Herning, og víðari
irð vitja i Viborg dómkirkju. teim git-
nu Rebildbakkanum og aðrastaðni
Aal-
Aalborghallen,
siggja hjá ti fremmanda
Tad er
bygt
Um kvøldid kom ferðalagið til
borg. har farið varð inn í
ið ér ein frør at
og til miklan heiður fyri býin.
Aalborg býarstýri hevur latið hen-
da prýðiliga bygning. har stór og snotu-
lig høli eru at finna til oll møgulig enda-
mål m. a. er rulluleikpallurin størri enn
tann á kongliga sjónleikarhúsinum í
Keypmannahavn
32, ÁRG
!
Sera hugnalig samkoma var við blad.
menn úr Alborg, ið bjóðaðu til døgurda
og seinri vísti stórt blaðvirki í arbeiði
kvøldið farið til Keyp-
mannahavnar við skipi.
Um varð
Henda seinasta dagin var farið inn á
Nordísk Film, har blaðmenn fingu at
síggja brot úr nýggja filminum >Tro, háb
og »troldom,« ið tó ikki er liðugur enn
somuleiðis einstakar upptøkur.
radiohúsi-
Seinri morgunmatur í
num og síðan rundferð í hesum stóra og
var
prýðiliga bygningi.
Ferðin endaði við døgurdanum, ið for-
sætisráðharrin gav á Langliniepavillionen
og har Elkær Larsen var vertur.
Ein frålik, men strævin ferð var at en-
da komin.
Føroysku blaðmenninir eru danska
forsætisráðharranum takksamir fyri hesa
innbjóðing, fyri fram úr gestablídni og ta
miklu vælvild, ið teimum varð víst kring
um landið
Rådharravitjanir
Undir føroysku blaðmannavitjan-
ini í Keypmannahavn varð spurt,
hvørjar ráðharravitjanir, vit høvdu í
æntu; men i løtuni fyriliggur einki
meira enn áður er sagt frá um vitjan
sosialráðharrans Julius Bomholts og
kirkjumálaráðharra Bodil Kock.
HC
gera
Hansen segdi seg i hyggju at
ferð til
summar, men kom neyvan til Før-
Grønlands komandi
oyar, sjålvt um hann fegin vildi vitja
higar á hvørjum ári.
Drottningin fór í gjårkvøldid úr Keyp-
Hon
leiðina til
mannahavn. kemur til Føroya og
heldur síðani Grønlands. Á
niðurferðini kemur hon inn aftur her og
koma tá útróðrarmenninir, ið eftir eru í
Grønlandi heim.
Fiskimark - flúgving - frihandilsøkid
kol - bispur 0. a.
Sama morgun sum føroysku blað-
menninir komu til Keypmannahavn-
ar, var måttøka í forsætismálaráðnum
og beint aftaná móttókuna rundborðs
samrøda, har H. C. Hansen, forsætis
ráðharri, Viggo Kampmann, fíggjar-
ráðharri, Oluf Petersen, fiskiráðharri,
Elkjær
eins og umboðsmenn fyri sosial- og
Larsen, departementsleiðari
undirvísingarmálaráðið, vóru til
steðar.
Ymisk mål av týdningi fyri Føroy-
ar vóru til umrødu. Her er í stuttum
hvat ráðharrarnir høvdu at siga.
Viðvíkjandi fiskimarksmålum var
støda Danmarkar tann, at lond sum
4
Føroyar, Ísland og Grønland áttu at
fáa 12 míla mark: men enn var Ov
tíðliga at taka eina avgjørda støðu.
Um flogsambandid við Føroyar
var í løtuni einki nýtt at frætta; men
líkindi vóru fyri, at flogsambandið
henda vegin kundi samskipast við
Grøn-
flogsambandið = Danmarkar
land ímillum.
Danmark er sum kunnugt við at
fara upp i frihandilsøki teirra sjey,
men ráðharrarnir hildu, at tað var
gjørligt at halda Føroyar uttahfyri,
um Føroyingar sjálvir ynsktu tað.
Annars verða Føroyar umboðaðar á
verður í
tí fundinum, ið hildin
Stockholm.
Viðvík jandi kolad
er ein rapport í umbúna.
ftini í Suðuroy
Málið um at gera Føroyar til egið
bispadømi er frammi í løtuni, og ser
lig nevnd arbeidir nu vid ti
Uttanríkistænastar: Í heimastyris-
lógini verður sagt, at Føroyar kunnu
uttan-
fáa serkønan
ríkisráðið. Hetta mál var í 1951 lagt
mann settan í
fyri landsstýrið, ið svaraði, at Før-
oyar ongan slíkan mann áttu tá; tó
umboðar Hans Á. Djurhuus Føroyar
lutvís í uttanríkisráðnum. Í sama við
fangi varð nevnt, at Føroyar gjøgn-
um uttanríkistænastu kundu vera um
boðaðar í Nordisk rád.
Grønland: Viðvíkjandi rættindum
okkara í Grønlandi segði H. C. Han
sen, at prinsipiella støda stjórnarinn-
ar var, at Føroyingar, Danir og Grøn
lendingar skulu hava somu rættindi.
Fannlæknar: Eisini tannlæknavið-
urskiftini vóru til umrødu, og tá onk-
ur bar uppá mál, um tað ikki lat seg
gera at tvangsútskriva tannlæknar til
Føroyar, svaraði Kampmann: »Lad
os begynde her.«
mål, ið
Hetta vóru í
vidgjørd vórðu á hesum sinni.
stuttum tey
Er
>”
Blaðmaður til
Aarhus
Undir foroysku blaðmannavitjanini
bjóðaði Elkjær
Larsen, stjóri í forsætisráðharradeild-
í Keypmannahavn
ini, einum føroyskum blaðmanni á
3 mánaða blaðmannaskeið. ið hildið
verður á lærda háskúlanum í Árhus.
ODDE OS RT BASS LO: RES NODE
kom i
Hon kevdi 230 kassar
Silver Spray gjår inn av agn-
sildaveiðu
æra Utbankin i Eysturoy
á
BANKI
hevur nú 3 skrivstovur:
í Runavík
í Fuglafirði
og á Skála
Skrivstovur útbankans hava opið soleildis:
Í RUNAVIK: Hvenn dag kl. 14.30—1
Í FUGLAFIRÐI: Mánadag og hósdag kl. 10.30—12.30
Á SKÅLA: Mikudag kl. 10.30—12.30.
7.00. Leygardag tó 19.30
12.30,
Af VA OO AA A A VONN VORI AR 8 VA