leygardagur 13. februar 1960síða 1

í“ SOSIALURIN BRØDRALAG FRÆLSI JAVNADUR Endurnýggjan skipaflotans Landsstýrið leggur fram uppskot um byggjan av 30 línubátum På løgtingid var sett týsdagin, legði løgmaður landsstýrisins vegna fram fylgjandi álit og uppskot í málinum: Endurnýggjan av skipa- flotanum: At fáa skip liggur á hjá okkum. Men høvudstreyt fyri at loysa henda spurning er at fáa tann neyðturvu- liga íleggingarpening til vega. Nakað áleiðis er komið. Real- kreditstovnurin er gjørdur førur at lena munandi, 50 %, sum Kongeriget Danmarks Fiskeri- samstundis bank lænir upp i 20 % og løgting- ið veitir studningslán eisini upp í 20 %, alt av virðinum eftir meting. Við hesari fíggjan og tí Marshall peningi. ið frammanundan er lagd- ur sum stovnstæ í realkreditstovn- in, er tað eydnast at fáa til landið 8 línubátar, at og/ella fulljáttað til línubátar, 10 nútímans stórar trol- arar, harav allir uttan 2 eru komn- ir til landið. Realkreditstovnurin er ikki ur meira fyrr enn 1961, tå ið hann hava í bygging byggingar 13 ment sambært skipan við statsmyndug- leikarnar kann læna av nýggjum 8 mill. kr. við statsveðhaldi til víðari útláns. Afturat hesum kann Kongeriget Fiskeribank læna til skipum til Foroya á Danmarks bygging av sama hátt, sum hann ger til dansk- ar fiskimenn. Her kann vera talan um 60—70 upp í 80 % av skips- kostnaðinum. Í lógini fyri fiskaribankan stend- ur onki um, at hann ikki kann læna til partafeløg, men kortini hevur stjórn bankans latið lángeving sína í Danmark farið fram bankin ikki lænir til hesi feløg, men vanliga bara til einstakar fiskimenn soleiðis, at ella fiskimannasamtøkur við solida- reskari ábyrgd. Tå ið partafelagsskipanin er van- igur vinnufelagsháttur í Føroyum, verður tað sterkt avmarkað, hvat ið fiskaríbankin kann koma at læna í Føroyum í so stórum lutum sum 60--70 upp í 80 % av byggikostn- aðinum lángevingin upp í 20 % saman við realkredittstovninum og løgtingsins studningarlánum er ein serlig skipan fyri seg. Landsstýrið hevur havt samráðingar við stjórn- ina fyri fiskaríbankan um eisini at kæna partafelogunum tey neyndu stóru lånini, men enn er stóða stjór: nar bankans ikki broytt. Roynt hevur verið at funnið aðr- ar íleggingarleiðir afturat teimum nevndu. M. a. hevur verið samráðst um moguleikarnar at fingið fremm- anda pening til treytir. Sum eitt úrslit av hesum samráðing- um verður við hesum lagt fyri ting- ið tilboð frá belgiskum felag, ið við lagaligar stuðuli frá statsmyndugieikunum i Belgien er ført at geva so góðar lán- og byggitreytir, sum talan er um. Orðaljóðið av tilbodnum verður her tikið upp aftur: »Harra Mohr Dam. løgmaður, p.t. Hotel Westend. Við åvising til vinarligu samráð- ingar við okkum í Kgl. belgisku ambasaduni í København hava vit ta gleði í fylgjandi at vátta høvuds- heitini, ið hava tilknýti til tilboð okkara um bygging og fíggjan av 15 eins fiskiskipum. Vit skjóta upp, at nevndu fiski- skip verða bygd sambart planir og spesifikationir, sum landsstýrið let- ur okkum fáa, verða fullgjørd til verandi prísir og vera at góðkennast av báðum kon- kappingarførar traherandi pørtunum. Vit hava ta gleði at bjóða tykk- um fylgjandi figgjarplån fyri tey 15 fiskiskipini, ið vit tó eru til sinnís at tala út í æsir við løgtingid um, tá ið tilber: 1) Vit ganga við til prinsipalt at veita landsstýrinum eitt lán uppá 70 % av sáttmálavirðinum. Lánu- tíðin er 10 år við einari árligari rentu 1 %. Hesa ógvuliga lágu rentu eru vit førir at bjóða tykkum orsakað av statsstuðuli, ið verður veittur okkum av belgisku stjórnini. Øl lánhæddin má tó ikki fara upp um 20 mill. d. kr. 2) Tað er fnóg mikið, at láns- peningahæddin og rentan verða tryggjað av løgtinginum. 3) Við avhandan av hvørjum fiskiskipi rindar landsstyrid i hond- ina 30 % útistandi í hvørjum av skipunum, sum fyribils er goldid av okkum undir byggingini. 4) Lån vid 1. vedrætti i skipinum og tryggjad av løgtinginum verður givið at nýta til hvønn bátin aftaná at vit hava fingið til vega tey 30 %, ið verða at afturrinda okkum sum gjølla sagt frammanfyri í stk. 3. 5) Við avhendan av skipunum vil 1. veðrættur standa fyri alla 'án- hæddina til tess hetta lán er heilt afturgoldid, og fískiskipini mugu til eina og hvorja tíð vera fulltryggj að hjá tí av landsstýrinum stuðlaða tryggingarfelag og tess felagspolica verður at »endosserast« til okkum uppá peningahæddina fyri lánspen- ing og rentur, ið eru ógreidd. Vilja tygum vera so vinarligur at leggja hetta uppskot fyri løgtingid og samstundis gera vart við, at omanfyri nevndu treytir bert eru sagdar í høvudsheitunum fyri at geva løgtinginum høvi til at skilja, at vit eru til sinnis og førir at finna orku at gera såttmåla um 15 fiski- skip til treytir, id vit trúgva, at løg- tingid og vit út i æsir vilja verða nøgd við. SEGE Societé d'Entreprises Generales d'Electricitet 'Administrateur délégué. G. Maldeghem.« Undir víðari samrådingum eru belgiar gingnir við at hækka báta- Úr legtinginum gting Tysdagin 9. februar kom løgting- id saman aftur. Fyrsti fundur var seinrapartin tysdagin, har løgmadur legði fram tingmål nr, 47—59 — endurnyggjan av skipaflotanum. Stutt og greitt gongur uppskotid út uppá at heimila landstyrinum við figgjarnevndini landskassans vegna til fíggjarárið 1964—65 er endað, at læna og/ella veðhalda fyri lánum uppí 40 mill. krónur til skipabygg- ing. Hetta uppskotið er í samband við teir møguligleikar, sum nú liggja fyri við at byggja 30 ný- mótans línuskip í Belgiu. Lånimøguleikarnir og figgjanin er so góð, sum hugsast kann. Broyting í lóg um sjóvinnu. — Hetta uppskot, løgmaður legði fram ti, at handverkaraprågv í Føroyum vid lóg i 1958 er burturdottið. — Landsstýrið skjýtur tí uppá, at menn við maskinpassarabrævi ella motorpassarabrævi fáa líkindi til at fáa rættindi at mynstra sum meist- arar við fiskiskipum við maskinu, sum ikki er omanfyri 500 hk., tó at teir ikki hava handverkaraprógv. Á løgtingsfundi mikudagin legði N. W. Poulsen, landsstýrismaður, fram tingmål nr. 48/59 um uttan- byggjajørd. Nevndin, ið málið hev- ur havt til kanningar, hevur lagt fram uppskot. Meirlutans uppskot sigur í fyrstu greinini, at uttanbíggja jørd er eftir hesi lóg at rokna jørð, hvors ánari ikki býr í bygdini ella í so høgligai grannabygd, at hann er sjálvur førur fyri at rekja jørðina bæði innan- og uttangarðs. Landsstyrismadurin legði fram uppskot í tingmáli nr. 45- 1959: Broyting í læraraskúlalæruni. Tað eru ymsar broytingar vid- víkjandi upptøkutreytum 0. Ø. eisini NR. 7. LEYGARDAGIN 13, FEBRUAR 1960 33. ÁRG. talið 15 til 30, ið sæst av hesum orðalagi í brævi frå S E G E dag- fest 7. januar í ár: >To His Exellency Sir P. M. Dam, President of the Faroe Íslands Thorshavn. Exellency, Concerns: Our offer fishing-boats and 1 about 30 passenger- steamer. We see that one of your specifi- stipulates that the ships Danish and cations must conform to the Faroes laws. Our sister-company, «De Ver- enigde Oostendse Scheepswerven«, asks us the necessary informations about these laws. We write this day to Mr. Knud E. Hansen to send us the specifications in question. In the meantime, we remain, Exellency, Yours faithfully S. A. SEGE G. Maldeghem Direktor.« Sum sæst av hesum brævi er sam rådst eisini um møguleikan at veita lån undir somu treytum til bygging av ti nyggja Smirli. Tad er borid uppå mål, at bel- giska felagið lænir allan peningin, ið Smiril verður at kosta, eisini tey 30 (Framhald á 4. s.) Íslandsferðin Allir menn vita, at Erlendur Patursson ikki er nakar stórur sam- ráðingarmaður. Tað gongur sjón fyri søgn. Ikki hevur hann, síðan hann gjørdist formaður fiskimanna vunn- ið eitt einasta fet fram á samráðing, ar grundarlagi. Tann bati, fiskimenn higartil hava vunnið í hansara for- mannstíð, er vunnin við at tingid hevur tíkið um endan. Einki menniskja væntaði tí, at hann fór at vinna føroyskum fiski- monnum nakran sóma, nú hann fór við sjógv á baki til fslands. Hann kom eisini åftur sum av torvheiðum. Íslendsku blødini hava ligið tråd framvið. Tey hava prentað hópin av samrødum við hann. Tummahøgar yvirskriftir á forsíðunum. Jú, mikið háv um miklar menn, tað kann vera rímuligt. Men sum frá leið, tykist okkum at tey fóru at hava hann til gjøldur. Føroysk blød hava endurprentað ymisk av hesum samrødum; men tað skal sigast til teirra rós, at tey hava ikki valt tað ringasta burtur úr. Tvørtur ímóti! Eftir teimum íslendsku bløðunum at dóma, sum okkum eru komin i Erlendur Patursson hendi, hevur heldur at siga gjørt Foroyum fyri skommum.