leygardagur 22. oktober 1960síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
= SOSIALURIN
BRØDRALAG
FRÆLSI
JAVNADUR
NR. 43.
LEYGARDAGIN
22. OKTOBER 1960
| 33. ÅRG.
Storbygging
fer at veita arbeidi til allar hend-
ur í Havn — og meir enn tað!
TÍÐINDABRÆV ÚR KEYPMANNA-
HAYN
verður at kun-
herheima hjá
kunnu leggja
vælundirbygðar
»Egnsudviklingsloven«
Ba nýtast til
okkum, um vit
stortøk
bara
fram skilagóðar og
plánir
Sum kunnugt varð >Egnsudviklingslov
en« danska sett í gildi fyri Føroyar.
Nú er spurningurin, hvussu ið hon
kann koma at virka i Føroyum.
Harum hevur verið samráðst við av-
varandi umsiting og ríkisráðharra í
Danmark.
Greitt er, at Føroyingar, einstaklingar
samtøkur,
andi lán, heilt upp i 90 pst., tå ið virk-
sum størri kunnu fåa mun-
ið hevur serligan almennan dám.
Kim Johannesen, ið við lands-
ríkisumboðsmannsins
mæli hevur vent sær til >Egnsudviklings
Harra
stýrisins og vid-
rådet« um peningastudul til útarbeiðing
av virkirsætlan fyri einum parti av Før-
oyum, har id i løtuni er lítið og einki
av arbeidi, og hevur hann fingid jått-
aðan umsøkta stuðul.
Talan er um at læna einum stórum
virki upp til Í millión til setan á stovn
ella víðkan av einum skipsbyggingarvir-
ki við ellum nútímans greiðum. Rimi-
tílíkar
viðkomandi
ligt er, at um umsóknir koma
frå ødrum eisini, at verdur
at vinna somu sømdir, ti brúk er fyri
fleiri skipasmiðjum.
Annars er at siga, at hugur er fyri hjá
landsstýrinum at seta eina nevnd at
kanna og útarbeiða ein virkisplán fyri
allar Føroyar, kanna um og leita eftir
møguleikum fyri nýggjum idnadargrein-
um, virkistiltøkum.
Væntandi verður nú ferð at koma í
fyrireikingararbeiðið — detailtekning o.
a. til ta risastóru sjúkrahúsbyggingi-
um oðiligan stóran
na. Her er talan
íleggingarpening. Menn ætla soleiðis eitt
heilt nútímans sinnissjúkra- og ands-
veikshús at koma at liggja væl oman
fyri tær 30 milliónurnar og landsjúkra-
Hákun Djurhuus
og fíggjarætlan
lø ti .
Í sínum eitursprongdu greinarød
»søguligt falsum« moti Sosialinum,
nevnir Håkun Djurhuus eisini
ætlan løgtingsins, ið hann sigur vera so
figgjar-
ógvuliga nógv hækkaða undir núverandi
landsstýri frá 15 milj. kr. til 23 milj.
kr.
Skulu vit fara eftir tí, ið fólkaflokks-
menn hava skrivað og sagt á tingið,
vildi fíggjarætlanin verið nærri teimum
30 milj. kr., um fólkaflokksmenn høvdu
rátt fyri borgum. og er hetta trúligt, tá
ein minmist til, at undir fólkaflokks-
landsstýrinum fíggjarætlanin
leið tvífaldað -
varð um-
frá 8 upp i 15 mili. kr
— —
húsið at totast upp móti teimum 12—13
milliónur.
Bygningur
verður væntandi
fyri = »plejesjåklingarnar«
komandi
summar, so tey sjúku uppi i Hoydølum
kunnu kann
liðugur. til
flyta oman tå, og greitt
verða haruppi hjá studentaskúlanæm-
ingum at flyta niðan við næsta árs skúla
byrjan.
Væntandi
fyri at fáa studentaskúlan bygdan lidn-
verða allar árar lagdar út
an so skjótt sum møguligt.
Misskiljingur var tað vist, at oyggjar-
vegararbeiðið skuldi halda uppat tann 1.
oktober.
Væntandi verður arbeitt so leingi, til
veðrið sigur >stopp<.
Tá ið Nato er uppgávur
sínar uppi í Mjørkadali, er greitt hjá
løgtinginum at fara undir sínar uppgáv-
ur vegabygging yvir oynna viðvíkjandi.
Stuttligt verður, tá ið koyrisambandið
liðugt við
er í lagi.
Stórur spurningur verður at
beiðsmegi í Havn til allar uppgávurnar,
ið standa fyri.
fáa ar-
Talan er um bygging av stórum al-
mennum byggningum.
Eg nevndi ta stóru sjúkrahúsbyggingi-
na. Har kanska einar
15 miljónur í arbeidsløn. So eru at nev
verður talan um
na studentaskúlan, politistødin, maskin-
holl aftrat sjómansskúlahúsinum. ið er í
bygging. lærarskúlan eitt løgtingshús må
verða gjørt o. fl.
Eitt
Talan er um ein samskipan av labora-
stórt landslaboratorium.
toriumtørvinum hjá maskinskúlanum, nú
ið hann verður umskipaður í fullgóðum
líki, hjá tekniska skúlanum og hjá rann
sóknarstovu fiskivinnunnar, so vit verða
at fáa eitt stórt fullfíggjað laboratorium
undir einari lon til allar tær nevndu deil
dirnar. Hetta skal
lagt saman við maskinhøllini úti á sjó-
laboratorium verða
mansskúlanum.
Sterkur
inum
Menn vænta javnaðarmenninar
fyri sama sigri sum teir vóru fyri stutt-
um í Sviaríki.
Her ikki
athugi er fyri fólkatingsval-
her niðri.
verða
arbeiðsleysur = maður
við undantak av nøkrum fáum slødandi
innanfyri arbefðsgrkininar.
Men tað er bara talan um fáar dagar
ísenn. Og tá fáa hesir arbeiðsloysisstudn
finst
tær ymsu
ing.
Allir eru samdir um tað, at Danmark
hevur ikki haft betri og liviligari tíðir
enn undír hesum javnaðarstýrinum.
Valrópið hjá javnaðarmonnum her er
frá góðum til betri tíðir.
Tíðindamaður.
Hvar skal kjekkurin hevast?
Til seinasta løgtingsval var fólkapen-
sjónin eitt mál á valskránni og annars
oll tann sosiala lóggávan á hædd við ta
donsku. Sostatt varð seðil sendur í hvort
hús, á honum stóð FÓLKAPENSJÓNIN
Onkur sum fekk henda
skemtiligur at spyrja: hvar hasin kjekk-
urin hevast? Svar var ikki neyðugt, tí
bæði
munnliga og skrivliga, so tað nýtist eing
seðil var tá so
tað var longu gjølla greitt frå
in at vera í iva um. Sjálvandi vóru tað
ikki tey kundu fáa
fólkapensjón eins og aðrir embætismenn
ikki kom at
ein embætismannapensjón.
tey, sum trúðu, at
um hon vera so stór sum
Brátt gjørdist tað ein verunleiki fyri
fólki, hvar kjekkurin skuldi
verða teimum gomlu ein lívstrygd. Ikki
hevast og
bert teim gomlu er skapað góð lívs-
trygd, men eisini sjúkum og øðrum illa
fyrikomnum smbr. lóg um barnapening
til einsamallar forsyrgjarar vw m., lóg
um barnaforsorg og lóg um almenna
forsorg.
Eingin misskiljan: endamålid hiå so-
sialismuni er at skapa øllum so livilig
kor sum gjørligt, bædi vinnuliga ment-
GULLGOYMSLURNAR
i heiminum eru fallandi. Bert i USA
eru beholdningurin fallin við 900 milj.
dollars.
SJÁLVSTÝRISFLOKKURIN
Havn hóskveldið. Evni var
ikki at
hevði fund í
fólkatingsvalið
upp.
Teir gjørdu av
stilla
unarliga, sosialt eins og kulturelt. Hetta
er eisini nátúrligt, tí øll hava jú eins
rætt at liva. Givið er. at tryggleiki fyri
kann fáast við at
javnaðarflokkinum á
hesum einans verða
umboðaður av
Føroya løgtingi eins og á Danatingi.
Tað er prógv fyri hesum, ta stuttu tíð
flokkurin hevur sítið við stýrið. Tað
er eisini vert at geva gætur, hvussu um-
støðurnar eru har eitt reint sosialistiskt
stýrislag ræður. D.
EIN SMÁGENTA
varð yvirkoyrd tyskvøldid i Havn; hon
varð flutt á hospitalið. Hon hevði fing-
ið skaða í bringuna.
Útvarpið
Í kvold: Aktuelt
Leygarkvøldsyrking
tónaløg —
tónleikur
Tvey
Lættari
kl. 20 Leygarkvøldssending.
Påll
Siglingarsøguni og
i morgin kl. 9—10 Endursending.
Nolsøe lesur úr
Poul Petersen trívur í evni úr søguni.
kl. 15 Um Wolfgang
Schneiderhan og violinkonsert í d-dur
Kvoðuljómar
(eftir Beethoven).
Mánadagin Symfoni nr. 7 í e-dur eftir
Joseph Slaraffenland op
33 eftir Knud Åge Riisager.
Tysdagin 10 yrkingar eftir J. H. O.
Djurhuus. Viggo Dalsgarð lesur.
Mikudagin 5 minuttir í føroøyskum
Vit støkka inn á gólvið.
Hósdagin Upplestur: Eitt
eftir Jonas Lie,
Fríggjadagin Páll Nolsøe: Ur siglingar-
søguni V.
Haydn.
høsnarhøvd
|
|
|
|
Sildarveidan fer nú skjótt at vera av fy-
ri í år, tå oktober er av, munnu tey
flestu verða hildin uppat. Veidan i år
verdur mett at fara at liggja um 70.000
tunnur. Sølan til útlandið er higartil
20.000 tunnur, sum partvist eru
av landinum og eru i umbúnað at verða
fermdar. 60 skip hava tikið lut í veið-
ini í ár.
farnar
36.000 tómar sildatunnur eru innfluttar í
ár. Tunnuvirkini i Føroyum hava latið
tilsamans 30.000 tunnur, men kunnu tey
lata allar tunnurnar, ið krevjast til silda
veiðina.
Umanak, skipið hjá Grønlandshandli-
num leggur at í Føroyum við útróðrar-
monnum og bátum á veg til Danmarkar
Tindhólmur er komin eystanífrá. Veið-
an er 150 tons og hava teir verið burt-
uri í 3 mánaðir.
65 ár. Mikudagin 26. oktober fyllir Os-
vald Johansson, Tórshavn, vanliga nevn
dur »Svenskarin«,) 65 ár.
Silvurbrúðleyp. Mikudagin 26. oktober
hava hjúnini Malla og Karl Samuelsen,
Havn, silvurbrúðleyp.
Fólkatingsvalið. Tað munnu fara at
verða tríggir flokkar, ið stilla upp til
fólkatingsvalið.
Sambandsflokkurin; stillar Johan
Poulsen, Hans Iversen, Andreas Djur-
huus og Georg Lindenskov Samuelsen.
Javnaðarflokkurin, ið ikki enn er
reiðuliga liðugur við uppstillingina stíll
ar Poul Karbech Mouritsen, prentara,
Johan Nielsen, prest og J. H. Danbjørg,
løgtingsmann.
Fólkaflokkurin hevði still-
ingarfund í gjárkveldið, helst verða tað
Hákun Djurhuus, Knút Wang, Peter
Christiansen og Jógvan á Dul, id verða
endaligan
valevni.
14. SEPTEMBER sigur frá at Dagblað-
ið hevur lagt løgmann undir stuldur og
at tað munnu fólkaflokksmenni-
nir, ið starvast á landsstýrisskrivstovuni,
verða
ið ganga ørindi Dagblaðsins við slatri.
Dagblaðið sigur nú. at teir ikki hava
sagt at løgmaður stjelur, men at teir
altíð hava verið »reinførir« í almennum
málum? ? ?
Portugalstrolarin, ið Tórshavnar Trol-
arafelag skal bakkastokki
3. november. Hann verður væntuliga lid-
hava, fer av
ugur í apríl næsta ár.
Tjaldrið fór niður í gjårkvøldid. 2000
sildatunnur vóru fermdar til Danmarkar.
Bridgefelagið i Havn hevur sent 5 menn
við Tjaldrinum at kappast móti dønum,
600 russisk sildaskip hava roynt um hes-
ar leiðir í ár. Veiðan hevur verið um
miðal, siga teir
—iWIwW——-———————ii#
So plagar Dagblaðið at taka til:
Fáur lýgur sum javnaðarmenn!
men maður tók til:
Eingin lýgur verri enn Dagblaðið!
sum ein