leygardagur 15. juli 1961síða 4
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
SOSIALURIN
Nr. 28
15. JUNI 1961
34, ÅRO.
ICI — av
alheimssamskipanin
andeilsfeløgum —
IC1 HEIMSINS
SAMSKIPAN
153 MILJ, LIMIR
ANDEILS-
UMFATAR NÚ
hevur nú 89 meginfeløg í 47
londum, og hesi ymisku felog hava yvir 153 milj. limir við teirra famill-
um í 510.000 andeilsfeløgum. Størsta deildin er keypssamtøkurnar við 74.7
mili. limum, síðani koma bankar, andeilskassar og aðrir kredittstovnar við
40,1 mili. limum. Aðrar minni deildir eru t. d. fiskaraandeilsfelog við 1,5
mili. limum.
SØLAN í 1959 er uppgjørd til 209 milliardir kr, harav slakur fjórðingurin
er egin framleiðsla
AV teimum 153 milj. limunum hava hava feløgini í /uropa 88,2 mili. Av
hesum eru teir 40,0 mili. limirnir í Sovjetsamveldinum, meðan tey vestur-
europeisku londini hava 39,0 milj. límir og Bulgaria, Tjekkoslovakiið og
Rumenia hava 9,2 milj. limir tilsamans. Asia hevur 42,5 milj. limir, Ame-
ríka 21,9 mili. Australia 0,5 mili. og Afrika bara 0,2 mili. limir.
ÞAT savna krefturnar um ta stóru uppgávuna, sum er fyri stavni hjá al-
heims andeilsrorsluni. at byggja upp eina fíggjarliga og sosiala skipan, ið
verður løgd til rættis eftir áhugamálum samfelagsins, og sum grundað verð-
ur 2 samvirkandi sjálvhjálp,<
frá ICl-leiðsluni, sum fyrst í
hesum
verður tikið til í heilsanini til meginfeløgini
mánaðinum helt fund í Stockholm,
Valutaskipanin
TAÐ hevur verið sagt, at vit Føroyving-
ar hava heimsins bestu valutaskipan
henda skipan, ið var eitt úrslit av heima
stýrinum
At hetta er rætt. ásanna øll skilafólk,
t; sambært hesa skipan, hava Vit í fyrsta
lagi rætt til at nýta alla ta fremmandu
valutu. vit vinna, eftir egnum tykki, og
í ødrum lagi hava vit rætt til at fáa
fremmanda valuta frå danska tjóðar-
bankanum. um vit skulu nýta tilika at
gjalda við í londum, hagar vit lítið ella
einki selja til
EITT
skipini, ið nú eru bygd yviri
hetta eru tey mongu
dømi um
Noreg
og øðrum londum við. Her er talan um
lond, ið einki handils-
samband kortigi kunnu
vit byggja oll tey skipini, vit ynskja fyri
pening
yvir danska tjóðarbankan
vit so gott sum
hava við; men
fremmanda valuta — goldin
Slíka vælutaskipan hava ikki onnur
lond. og uttan hana vildi m. a. endur-
nýggjan skipaflotans ikki verið í so
fryggari
legu.
A yreiding.
Fyri hvert einasta framstig. ið hendir
i inc indir javnaðarstýrinum,
kemur okk Dagblaðsmenninar. og
80 rópa eir við gråturødd, at nú av-
reiddi P. M. Dam aftur ein part av
Føroy
Í k ftursva hava hesir
pinku T eir politiskt doyggja
{ nd kr ,r r PS eir pp vid
sæ | i 14. sept em
r i 1 evur
er Glu-
)
Oz , ) um
ha po 10
i r Gug I 1 1
1 ,
] vreiða stór
D S >
r ii f
4 « bj lur
r i U , }
(8 EL
Dag
hv í i i kr nokur orð
ur H kiska i ir SUM við
húð og hár hava avreitt seg til Danne-
brog fyri ein riddarakross at prýða
bringuna við?
Havnarmadur.
Menn Ojavnir
SKÚLASKIPANIN.
á máli um nýggju skúlaskipanini og dúg
eru
liga hevur verið talað og skrivað um
teir ymisku tættirnar í skúlaskipanini. Í
seinasta skúlablaðnum sigur Jákup Ol-
sen. lærari í Sandvík m. a
yTað er ikki yvir at dylja, at ymsir
teimum, hava
Danmark og steðga eina tíð
har, funnist nógv at skúlaskip-
anini á bygdunum tey seinastu árini,
og man hetta at teir
eru vorðnir heilt ókunnugir við bygda
viðurskiftini, skilja ikki at føroysku
småbygdirnar eru nakað fyri seg, og
skúlin á bygdunum laga seg
eftir tí
A —"/"2""".
ist tu
un VCILDE nn
AT lundin til
vetrartilhaldi sínum í miðjum april,
men heldur bert til við holurnar um
næturnar
lærarar, helst av sum
lært í
hava
helst koma av,
at má
livandi lívinum har.
kemur lands frá
ta fyrstu tíðina. Í seinra
helmingi av mei fer hann at verpa,
meðan hann aftur rýmir til havs í
seinra helmingi av august.
AT í amerikanskari rættarbók frá um
leið ár 1800 finnur ein m. a »ein av
høvudsorsøkunum til teir mongu celds-
brunarnar er. at kvinnur roykja uppi í
seingini eg an ov illa eftir eldi
AT amerikanskir vísindamenn siga, at
um 30 ár verður O í óvanligt. at
fólk verða 120 ár. h livilikindini og
eki Ipin er , )
AT enskir visindamer eru komnir til
ð úrslit ið fer at bera til at lata
erðalólk > I Idarsk fjarar
| etir ør Í ) | Má ða
y i Dar }
MIT | 189 rd I rsti
brotsmað n yndu á rmá 1
rt 1 »rovførsla
ri VI
AT tud | | { leið
100 mil ikle ' lum oe erum
i } Q i
I } då ill
71 { Lay .
»SKULABLADID«
greiðir
fyri juni mánaða
lærara-
døg-
Føroya
Havn i
frå landsstevnu
id hildin
31. juli—4,
Í blaðnum
felags, verður í
unum august
verður eisini frá
ið
døgunum
skúlafólk
Norðanlondunum
sagt nor-
hildin verður í
frå 8. til
úr øllum
røna skúlafundinum,
Keypmannahavn i
10. august, og har
teimum 6 verða
boðað. Í
um-
hesum sambandi skrivar blað-
aftur Danmark, og hetta sær út til at
verða gjørt í samráð vid danska javn-
aðarflokkin, og danska stjórnin lifrar
við gyltum lyftum, har tað ræður um
at fáa okkurt upp um ein kneysa.«
hugskot
5, AUGUST 1945 brast hin fyrsta atom
bumban yvir Hiroshima, Lítið og einki
varð gjørt fyri at hjálpa teimum særdu
ið m. a.; fyrr enn í 1949, tá ið hin fyrsta russ-
»Fyrsti skålafundurin var hildin í iska atombumban brast. Nú fingu
Gøteborg í 1870. Tá vóru 842 luttak- Amerikumenn miklan áhuga fyri offr-
arar. Síðan hava 5 fundir verið í | unum í Hiroshima.
Oslo. 4 í Keypmannahavn, 5 í Stock- ; Teir bygdu ovurstóra klinikk fyri
holm og 2 í Helsingfors. Í 1905 var 9. teimum atomsærdu, og øll, ið leitaðu
skjýlafundurin Keypmannahavn, og hagar, vórðu gjøllað kannað kan-
ongatíð hevur so nógv fólk komið til | ska ikki so nógv fyri at bjarga teim-
fundar, sum til henda fundin, Tá vóru ' um særdu, heldur fyri at kanna,
6975 luttakarar, og til næsta fundin, hvønn åvirkan ein slíkur atombrestur
sum var hildin í Stockholm komu hevur TilfariO hópaði seg upp og
6962 luttakarar. varð lagt í skuffur og skåp til
Hesi seinnu árini hevur talið ligið seinri brúk. Síðan hevur atomnevnd
nakað lægri. millum tvev til try túsund USA's loyniliga verndað um henda
men kortini mi hetta sigast at vera óhugnaliga »dyrgrip« eingin óvið-
stórbarir fundi komandi hevur fingið nakað at vita
Men eisini aðrir hava gjørt
VRED —. kanningar. og tað er haðani heimurin
gorir SiGA hevur fingið kunnleika um atom-
ner mo vandan.
ILLGITINGAR. Igitingarømskapurin
sjúkliga øvundin móti løgmanni er so Er Sr
gott sum einasti kostur. Dagblaðið hev- - - r
ur at bjóða lesarum sínum. serstakliga Veruleiki!
síðan blaðstjóri blaðsins var demdur
fyri skila- og sidleysu skriving sína móti TAÐ ER VERULEIKI
løgmanni og landsstýri. Eitt lítið dømi: AT hin harðrenda skriving Dagblaðsins
>Vit hava illtanka um, at tað, sum og 14. Septembers móti sitandi lands-
løgmadur ætlar, er at leggja Telefon- | stýri umboðandi 2 av teimum stóru
verkið undir KTAS, fyrst við einum | flokkunum á tingi — javnaðar- og
sokalladum »eftirliti«, og so er sjålv- sambandsflokkin — einki er uttan
sagt ætlanin at vidka um hetta eftirlit orðaskvaldur, tí fólkaflokkurin og tjóð
so við og við, til oll leidslan er I veldisflokkurin vóru ovurgrammir at
Keypmannahavn. sleppa upp í landsstýrið við hesum
Men hetta við Telefonverkinum er somu flokkum: treytað av at sam-
ikki eindómi. Foroyski javnadarflokk- bandsmaðurin KR. DJURHUUS gjørd
urin er úti eftir at leggja alt undir ist løgmaður.
TANNROKTIN. Týskur tannlækni
sigur, at illa er statt við tannrøktint
mangastaðni í Týsklandi. Í einum skúla
klassa við 38 næmingum sigum hann,
ner . á 2 at av teimum 38 áttu bert 3 tannbust,
UNESCO sigur frá, hvørjar bøkur verða men hjá teimum 30 høvdu tey fjarsýn
verða mest umsettar, og her er Khrus- í tt
; í heiminum.
chev á odda. Khruschev (198 umseting-
ar), Lenin (174), Tolstoj (130), Jules +
Verne (124), Dostojevsky (114) og krimi- HAROLD MACMILLAN, forsæt:s
nalskaldinnan Agatha liste (103); málaráðharri í Bretlandi, sigur um hin
men harvið er ikki sagt, hvør ið verður líberala flokkin.
mest lísin. Sum vanligt koma teir liberalu
* * bæði vid sunnum og originalum hug-
* skotum. Tíverri eru eingi av teimum
Borgmeistarin í Napoli Italiu sigur sunnu uppskotunum original og eimi
frá, at býurin nú er nærum farin á húsa av teimum originalu hugskotunum
gang. Skuldin er 2.5 milliardir krónur, | sunn.
og undirskotið í ár verður 400 miljónir , ,
kr Hvønn mánaða verða fædd 1800 *
børn i bynum. Skræddararnir hava nokt | Sonurin: Mamma, kann eg ikki sleppa
ið at seyma politiuniformar, uttan so Í út at hyggja at sólarmyrkingini?
teir fáa peningin í hondina. Urslitid er, | Mamman: Jú. góði, men statt nú ikkt
at meginparturin av politimonnunum | ov nær!
ganga vanligum klædnabúna | , .
} *
* I
* Í Um spæl er ómoralskt ella ikki. skilst
de GAULLE hevur sent øllum ar- | best av, um landskassin vinnur pen
beiðarum bodskriv, har sagt verður, | mg 8 ppå tað ella ikk:
at eingin familjumadur fær arbeids- | Nú er tað vorðið so dyrt at liva
løvsisstudning, um hann eisini hev- | tt tað er ivasamt um tað loysir seg.
ir eina hjúkonu og tað hava * *
flest allir franskmenn. | * .
Fey flestu hjunarbond fara í skeljar
- ti konurnar altid royna at gera menn
| inar betri.
EIN forat i T lamikl- |
i Í 1 band- | + *
Síð i | Jógvan: Tú, sum er uttanveltaður
; hesum máli Óli, sig mr hvat meina
. | tú um mannaættinua?
} um tr i hesum landi er: bå
Vo ! i 1 síga okkum, y so var tað skottin, 10 varð lektu
n (rýtt } landi | af stama við at biðja um ein
tcefonsamtalu við Hongkong.