leygardagur 7. oktober 1961síða 4
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
SOSIALURIN
Nr. 40
7. OKTOBER 1961
34, ÅRG.
TÝSKI
stórinnfluttning og framleiða ein hóp av vorum á egnum verksmiðum. Seinast
eru tær farnar undir at reka fiskiskap við ti endamáli at selja tilgjørdan fisk
og fiskahermetikk til limirnar,
TYSKU KEYPSSAMTØKURNER
REKA STORFISKISK AP
Í NORDSJONUM
keypsamtøkurnar hava fjølbroytt virkisøki: tær reka vanlígan handil,
Í LOTUNI hava teir 20 nútímans veiðuskip, harav summit gera veiðuna til um-
Flestu
Íslandi
borð.
undir
SAGT
okjum.
skipini royna í
Fiskimenn umborð á
Norðsjónum; men nú eru einstøk farin at veiða
og å vørum fjarløgdum
verður, at veiduskipini hjá keypssamtøkunum
hesum skipum
leiðum.
ganga á odda á
betri lømir enn
mongum
eru aðrir, hava
tað betri umborð og arbeiða undir sosialum umstødum, ið skir fiskimenn van
liga eru ókendir við.
FAD vóru keypssamtókurnar, ið bygdu tað fyrsta øyska fabriksskipið, ein flót-
andi fiskafabrikk,
umborð
ollum
seta
sum við
liðugtgjórdan at
nútímans tólum ag maskinum ger fiskin (il
å borðið.
Sam-
stórveg:s
DIMMALÆTTINGK
l gjørt
politikki
m. 3a.:
»Selv om man nok nødes til at ved-
heldur ikki
bandsflokkin hava nøkur
føroyskum
og Skrivaår
brøgd i hesi sein-
tstu irinl
Sambandspartiets indfiydelse
år ikke har været den
stærkeste i hjemlig politik, er det
ikke desmindre trods de økonomi-
ske dyre sidespring, der er foretaget
fra anden side, dog lykkedes på
samme tid at fremme sambandspo-
litik. som på máske intet tidligere
tidspunkt i historien.«
va. at
i de senere
tin %
til Sosið
Brøv
FYRISPURNINGUR. í vår kom lóg i
eildi. ið segði, at øll tey, id høvdu eina
inntøku niðanfyri 9000 kr. skuldu fáa
80 kr. fyri hvort barnið undir 15 ár.
Er hetta soleiðis at skilja. at tey, ið
hava litlan skatt. men so nógv børn.
at barnastuðulin verður sterri enn skatt-
urin. at tey fáa munin útgoldnan?
Og um so er, nær verður hesin pen-
goldin?
so
ingur
20 ÁR FARIN. Oktober 1941 var rætt-
ur ófriðamánaði í Foroyum. 1. oktbr.
tveitir tyskt flogfar bumbur yvir Sørvåg,
har trolarin »Vesturvardi« verður skadd
ur. 9. oktbr. bumbar týskt flogfar salt-
siloina á Drelnesi. 10, oktbr verður kai-
in í Klakksvík bumbað, Fugloy, ið ligg-
ur við kajina, søkkur. 11. oktbr. er aft-
ur loftálop á Klakksvík. »Silva« verður
rakt og má setast á land. 26. oktbr er
aftur bumbuálop á Klakksvík. Bumbur-
urnar falla í Vági, har tað gerst storur
húsaskaði. 30. oktbr. verða 6 bumbur
tveittar eftir vitanum i Mikinesi.
* *
*
BARNATILSKOT, Við teirri nýggju
skipanini um barnat Iskot í Danmark.
fær ein 400 kr. fyri Í barn, fyri 2 børn
850 kr.. fyri 3 børn 1300 kr. fyri 4 børn
1750 kr. fyri 5 børn 2250 kr. og fyri 6
børn 2750 kr. Aftrat hesum koma 200
kr. evka til einsamallar forsyrgjarar
. .
*
GREIVIN COUDENHOYE-KALEGIS
heldur, at beinast er at flyta ST-borgi-
na til Berlin, býin millum eystur og
vestur, og at tað eigur at gerast beinan-
vegin. Friður í Berlin er friður í Tysk-
landi, og friður í Týsklandi er friður Í
Europu.
* *
*
KJELD PHILIP, økonoministar sigur:
Grønland er upplatid og kann aldri lat-
ast aftur. Peningaøkonomiin er komin i
stadin fyri naturaliuøkonomiina Sam-
felagið er broytt. Í staðin fyr bygdaløg
koma nú býir. Uppaling er neyðug, men
skúlagangurin tvørligur Nakrir grøn-
lendingar leita til Danmark og verða i
framtíðini hvorki Grenlendingar ella
Danir.
* *
*
FAKFELAGSMAÐ-
afrikansku londu-
AFRIKANSKUR
UR sigur: Nógv av
SVAR:
sum
verður
hondina:
fyrikerur,
fyrispurninginum,
vidkomandi i
kunnugt
fyrr
rakað
Um tann manurin
nevndur er i
peningurin goldin
skum
da útgjalding ikki fram
vember mánað ella
undan jólum.
men fer Hep
am í no-
framman
Blaðstj.
I
2 Viðmerking
R 59 merkingar
OYGGJARVEGURIN.
barn veit. at undir 8
stýri var ikki nortið við Oyggjarvegin;
men í somu løtu sum fólkaflokksmenn
vóru uttandura landsstýrinum og aðrir
høvdu tikid við. tók Dagblaðið at leika
í at fáa Oyggjarvegin gjørdan við snar-
ferð: men skjótt gjørdist blaðið meira
ivasamt og so hevdi sjålvandi P. M.
Dam. løgmaður svikt málið. avskrivað
Oyggjarvegin o. s. fr. Snøggliga er Dag-
blaðið ikki nú farið at nevna Oyggjar-
vegin. hin mikli åhugin er burtur: men
sum ein maður segði við okkum
hetta skuldi væl einki samband havt
við tað, at landsstýrið dúgliga hev-
ur arbeitt við málinum, samráðst
við avvarandi kommunur og lagt so-
leiðis til rættis, at arbeiðið við at
fuliføra Oyggjarvegin kann byrja í
heyst.
Strekkið
Hvort manns-
ára folkaflokks-
ið eftir er. er ikki so ógvu-
num fera sjålvstødugan — uttanrikispoli-
tikk uttan um stórveldini. Nýggju lond-
ini vilja í fyrsta lagi fremja ein skjóta
innlendis útbyggjan og skunda undir at
onnur lond fúa sjålvstyri. Tað er teim-
um fjart at selja teirra hartvunna frælsi
til nakað av stórveldunum. Tey ynskja
heldur at skipa eina uttunveltaða sam-
gongu millum eystur og vestur, ið kánn
minka um spenningin í heiminum.
* *
*
TAGE ERLANDER, svenski forsætis-
ráðharrin, býr uttanfyri Stockholm í hús
um við 4 rúmum. Svenskt blað skrivar:
»At lesa um rottur og vatnrør, ið leka
hjá landsins forsætisrúðharra, er óneyð-
ugt og óverdugt. Gevið honum eini Is,
tað er hopisleyst, at fremsti maður lands
ins ikki hevur eini tænastuhus, ið svara
til krøvini, id fylgja við hesum høga
SESSI.
* *
*
MOISE TSHOMBE, forsætin í Katanga,
er milliónersonur og giftur við ovasta
høvdinginum í landinum Pápi hansara
var fyrsti maður í Kongo. sum fekk loy
vi at ferðast í 2. klassa við toki. Tshom
be bvriadi sum handilsmaður: hetta
gekk ikki. og so fór hann uppí politikk.
Fyri 114 mili. Katangabúgvarnar var tað
ein fyrimunur at verið saman við Belgiu
men loyst frá hinum partinum av Kon-
go.
*
JAPAN: Síðan heimsbardagan er tjóðar-
nntøkan okt við 40 pst. Framleiðslan
við 60 pst. og útfluttningurin við 70 pst
Livilíkindini eru batnað við 20 pst.
Timalønin er nú 1.75 kr. Valutaágóðin
er í løtuni 1500 milj. dollar
* *
*
HÚSKALLUR á bóndagarði uttanfyri
Hamburg var settur fastur. Tá hann
hverki dugdi at lesa ella skriva. lærdu
teir hann hetta í fongslinum. Skjótt eftir
hann var levsur, varð hann tíkin fyri at
hava skrivað falskt. Í rættinum segði
hann, at fongsulfólkini vóru tey seku,
tey høvdu lært hant at skriva; annars
kundi hann ikki havt gjørt hesa brots-
gerð.
liga langt, og víð tj arbeiðið, ið av-
ríkað er av landkstýrinum. skuldi nú
líkindi verið fyri, at hetta týdningar-
mikla vegasambandið eftir $treymoynni
verður endaliga follført.
30.
ið m.a.:
„Fólkaflokkurin mátti tí leggja stríðs-
JANUAR 1951 skrivaði Dagblað-
øksina eina tíð, sleppa (til arbei
sum: stórsti flokkur sg taka fulla á-
byrgd fyri Foroya landi og fólki. Tað
bar ikki til at sita hendur í favn í 4
ár við bert at verða askoðari til at
landið fór so líðandi á húsagang...<
MEN mugu ikki allir Førvyingar
vera á einum máli um. at betur hevði
verið. um fólkaflokkurin hevði sitið
hendur i favn, so ikki skipin: vórðu
seld út av landinum. keypikraftin skerd,
steðgur kom í havna- og vegagerðina,
søs;alløggavan kom í afturhond ja,
og so 'khl landið nærum for: á 8USa-
gang?
TRYGDARPOLITIKKURIN 1920
1939 eitur I bind hjá norska søgu-
granskaranum Nils Ørvik. Her tekur
hann ma, sofeidis til um srøduna hjá
teimum smau løndunum
»ØN høvdu eitt felags ynski um at
sleppa undan bardaga, men tey samd-
ust aldri um, hvørji tiltøk, 10 tæntu
teimum best til verndar. ØM vymsktu
hjálp fra hvørjum øðrum, men eingin
vildi taka ábyrgdina av ødtunv uttan
sær sjálvum.“
A —— 1
AT undir eini upplestrarkapping í
norska útvarpinum um, livat føngu-
mål hevdi fagrasta klangin og har
luttoku ungfølk úr Kína, — Ftaliu,
USA, BSvøriki, Noreg, Íslandi og
Førovum, vunnu Kina og Føroyar
vig, 44 stigum hvor.
AT fyri 75 árum síðan kostaði ein
sykla 400 kr. ella eina arsløn, i dag
kostar ein sykla eisini 309 Kr. — ella
eina vikulea
Sum kunnugt misti norski Arbeiðara-
flokkurin meiraiutan í Stórtinginum við
seinasta val. Úrslitið av finteljingini var
fyri = Arbeidarailokkin: 855.425 atkv.
(seinast: 865.675), 46.34 pst. av atkv
(seinast: 48,33) og 74 tinglimir (einast
78).
+
* *
Í 1959 tók ein nasistur seg av døgun;
men i 1960. tå Eichmann var tíkin tøku
9 nasitar seg av døgum. 2 seinastu: ár-
ini. áðrenn Eichmann varð tikin. verðu
41 nasistar settir fastir í Týsklandi. men
í 1960 hækkaði talíð til 86.
* *
*
METURIN. Í 1791 funnu framsmenn
uppa at gera eina nyggja metingareind
meturin. Málið gjørt úr platin og iri-
dium verdur govmt i Paris, 8 m und-
ir jørøini Gjøllari kanningar vísa. at
hesin málistokkur er 0.02 miflitmetur ov
stuttur
* *
*
ENSKA ríkkvinnan Lady Bridgewater
hevur ; 30 ár arbeitt uppá testamenti
sítt. Tað er vorðið eitt bókverk uppá 23
bind, og hon hevur dagliga 4 logsroð-
ingar til hjálpar.
*
Jørdin er kvennkyn á flest øllum
málum, og tað er náttúrligt, ti eing-
in hevur enn fingið skil á, hvussu
gomul, hon er.
* *
*
BANNAÐ Nýliga sendi japanska uttan-
ríkisráðið út skriv. har sagt verður, at
| í Hollywood fær 1 av 5000 kvinn-
um onkran småleik, * av 15.000 verður
sjønleikarkvinma og Í av 30.000 verður
filmstjørna.
AT Ingmar fohansen hevur vissað
sær 2 milj. kr., tå hann i desember skal
hitta hin heimskenda nevaleikaran
Sonny Liston í Kanada.
AT heimsins størsta silkiverksmiðja
verður bygd í Sovjet. Ársframleiðslan 50
mil. nog mikid til klædi hjå 16 milj
folkum.
AT tað koma
um tíman.
1700 kínesarar aftrat
”
. 7
KNUD
lækni.
LUNDBERG,
og fyrrv. fótbóltsstjórna. heldur at tað
er uppá høgu tid: at: geva uppat at
drekka brennivín. tí tað er so lítil dug-
ur í 0 aftur ímoti nógvum ødrunv rús-
evnum. Hann sigur m.a.:
>A:kohol er bedøvilsisevni, men verð-
ur lítið brúkt. tå tað virkar lang-
samiliga, og áðrenn tað hevur »bedøv-
aða nakran, hevur viðkomandi upp-
livað óvanliga glaðar lotur, t.v.s. havt
blaðstjóri
So
ein rús. ið var enn betri og óskaðilig-
ar: við at nýtt okkurt annað rúsevni.
Alkohol er tað rúsevni. ið verður
nógv mest nýtt, men tað er bara fi, at
tað er ódýrast av ollum rúseynum. Er
tað ikki uppá høgu tíð, at farið verð-
ur undir vísindaligar royndir at finna
fram til okkurt betri råsevni — til
stuttleikabråk, tí við at nýta fleim ev-
ni í smærri røgdum, fæst ein betri
rúsur við miani forgiftningi og færri
ell, ongum timburmonnum )«
Så Veruleiki
TAÐ ER VERULEIKE
undir hesum landsstýrinum eru hesi
tiltøk frumd okkara fiskimonnum
og útróðramonnum til frama:
1. Minstalønin hækkað frá 630 uppí
900 kr. um mánaðin,
2. Prísviðbótin Hækkað fra 2 og 5
oyru uppí 6 og 9 oyru kilo.
3. Minstaløn og prísviðbót sett í
gildi fyri vfróðramemn í Grøn-
landi.
4. 6 pst. fritidarløn tit fiskimenn
5 Veiduøkini víðkaði í Gronlandi
og Íslandi:
AT
”
japanskir diplomatar ikhr mugu brúka
luktilsi. tí >æarfumeraðir diplomatar
spilla smdømi. keisararíkjsins í útheim-
inum.«
* hd
*
Kundin: Er hetta medsinid gott?
Aiotekaria: Ja. avgjørt. Gamal høsti
verður sum nýggjur.
* +
+
Vakrar kvinnur verða í oðini um
ein hyggur uppá tær og fornerm-
aðar, um ein ikki hyggur uppá tær.
* *
+
Hvussu gekk tað við avfitingini hjá
Póli?
Jú. fyrstu vikuna misti hann 2 kilo
næstu vikuna 4 kilo og tridju vikuna
buksurnar.
x
Eftir mansins uppfatan er ein koss-
ur eitt mål, id gevur honum rætt til
at nýta afl våpn fyri at fáa hann.
*x
Sum kunnugt hevur Niels Bohr. pro-
fessar: fingið miklan stuðul frá Carls-
berg bryggjaríunum. So var tað mað-
urin, ið drakk øl:
Carlsberg styðjar Niels Bohr.
styðji Carlsberg.
Eg
x
Hevur tå ein godan vin, vitja hann
ofta, ti illgras og ókrút grør á ti
vegi, ið eingin traðkar.
x
»PULTUKAMAR« er eitt stad, har ein
goymir ting, men tveitir tey burtur 14
dagar. áðrenn ein fær brúk fyri teimum.
Skipafelagið Føroyar
TELEFON
1225
Tórshavn