leygardagur 6. oktober 1962síða 1

| FISKIMENN! | | — Minnist til at | | greiða atkvødu áð- | renn lagt verður frá landi! FRÆLSI JAVNAÐUR Føroyingar hava ikki herskyldu Hetta stendur i SJÁLVARI LÓGINI Ein og hvør kann sláa upp í, lógini og lesa grein 4 og lesa, at ordini »bopæl eller ophold | ker í landet«, sum verða nytt í $8 10 og 11 skulu skiljast >við | kongaríkið Danmark við undan fak av Føroyum og Grønlandi.« | Tað er ti, at lógin ikki er | lyst í Føroyum, og tað er ti, at) lógin ikkj er fyriløgd landsstýr- | inum til góðkenningar. Viðvíkjandi herskyldu | foroyingum, sum eru bara til lærdóms ella fyribils har miðri, hjá | Føroyingar, sum búgva í For | verður víst til bræv innanrikis- | syum hava so start herskyldu. Yvirskotið á seinasta árs- rokniskapi tingsins var I miljón og 500.000 kr. sambært | rådharra L. P. erðljóðið i sjálvari lógini ikki | ur at heldur ikki teir hava her-|SO | skyldu! Jensen, sum sig- | I in av tey síðstu árini; T Rasmus Ras- mussen deydur fór hann yvirum, | óvæntað — 91 år og nógv fall- men nú | vit hoyra deyðsboðini vit tómt uttan um Halnn, háskúlafærarin, vitskaps „maðurin, mrithøvundurin mun- aði nógv ímillum okkum, rakk so nógvum av tí, vit hava um hendur her í Føroyum, at okkum. so Men alt hetta yvirskotið og |sins, skuldi verða rokrað sum nú kennist oyði á rókini. Hon- meira aftrat varð avskrivað av dandsins tapi uppá portugals- trolararnar hjá Hákuni Djur- huust. Håkun Djurhuusar pennur i Dagblaðnum av 2. í hesum roynir at billa føroyingum inn, at javnadarpolitikkurin hevur rent Føroyar á husagang. Hjålpaleyst roynir hann so at prógva hetta vid at sleingja út ósamnindini, at vit hajva yvir- trekt fíggjarlágina við 4 millión um, altso skal talan vera um eitt veruligt undirskot upp á 4 milfiónir. Hetta undirskot bytir hann so at maður fær 40 pst. skatts. Og so er sannleikin tann, sambært granskaðan roknskap | var talan um eitt yvirskot uppá | 15 mill, kr. Lánið 4 mill. varð nýtt vid 3 mill. sum studringsláni til skip- | vega- | akeyp og 1 million til bygging: Her er talan um lang g-| freistað lån, ið rinda seg sjálv aftur vid meirinntøku av skip- uDum. sum hjálpti at koma til landið. Vit hittu ein gamlan fólka- flokksmann, sum var vid at fáa sær skip. Hann skammaðist og sæði, at lágt kundi Hákun ríða | men at hann reið so niðar- haga, hevdi eingin droymt um: at hann kurdi fáa seg at skriva, | at lán til løgtirgsins studnings- | lán til nýggj skip, ið var tann, einasti peningur, sum við vissu | stórliga økti um inntóktu tirg-' á næsta ár við at siga, | meirj í | at | lánipeningurin | rakstrarhal] tað var svartari enu svartasta afturhald, ti tað var beinleidis ein »bevist Osannind« | Madurin visti betur, enn hann | segði. | Og hesa ósannind |hann sær, hóast hann veit, rakstraryvirskot var uppá loyvir at mill., 15! men tad for til avskriving | av tapi vegna óvitiskeypið av portugalstrolarunum hjá honum | um var langt lív lagað — og hann hevur lagt úr hondjum, tað rúgvar nógv í fólksins and- liga arvi. Hann stovnaði saman við Símun; av Skarði Føroya sjålvum, tå ið hann sat í lands- | | flokki mina stemmu aftur, |fer hann skeivur, | ikkil< legði | flokksmaður aftrat. | seg sami fólka- Hýrubassar fyri; . danska herin So ågangandi hava teir verið | teir báðir Erlen- | at trútta sum |í skriving síni, ur og Ólavur, inn fólk, at føroyingar, 'Danmørk og 'gsa | hava herskydu, at ein partur av | hesum ungu monnunum hava uppá hesa teirra ábyrgdarleysu uttan | eru ella læra, agitation givið seg undir orð ella eið, tá teir vórðu kall-| aðir at møta til sessjón, ísaðin | fyri at lata eitt orð falla um, at teir ikki høvdu verjuskyldu. Tískil komu teir í »lægdsrull- |una« og fáa nú brøv um at koma og tæna „herskyldu sína | hava teir ábyrgdar- | Hetta (Framhald á 2. síðu) |) stýrinum. | »Roknar Hákun við, at eg gevi tílíkum manni, tílíkum | so, tað herdir, | Tað var hin størsti uggi fólka | flokksins og tjóðveldisfik »kksins |} valstríðnum, at tað skuldi henda, at sjúkrahúsbyggingin |og onnur stórarbeiði, i uppbyggingarætlan landsstýri- | | sins fóru at verða steðgað ella | ; | útsett sum ein fylgja av figgjar- ;| forlíkinum millum teir 4 stóru | flokkarnar í Danmark. Men her brestur ein valvón hjá okkara kæru mótstøðu monnum. Tað hevur ikki verið og er |ikki á máli at steðga sjúkrahús | | byggingini í Føroyum. Tvørtur- ímóti. Arbeiði uppá lands- | sjúkrahúsið er ikki einans út il læsir projekterað, men tað er| fyri ein stóran partin útboðið | og givið føroyskum felag gera. Hvør maður, Ikki | kenna | arbeiðsamjt. Tad er ikki lítið, | Henda bygging hevur on tíð verið ætlað at steðga uttan í heila fólkaflokks- og teirra tjóðveldismanna sum vóru at | kann byrjað sum ætlað. 33 NR. 65. 8 EIR LEYGARDAGIN 6. OKTOBER 1962 BRØDRALAG 35. ÅRG. skrivaði | ta fyrru tíðina. Hartil tungar Føroyum, | persónligar sorgir elvdar av hann skrivaði smásøgur, eitt nú | sjåku, sum tóku konu og børn | savnid »Glåmlysid«, hann tyddi | undan liðini á honum. Me Í skaldskap og søgu til foroyskt | andsterkur sum hann var, bar mál. Bókin »Sær er síður á | hann alt, og megnaði hóast alt |landi« er upprunaheimurin í | hetta at liva lívið upp í ellisår | Miðvági. Bóndasonurin skrivar og vinna eitt lívs-samljóð. um bygdalívið. Greitt, fyndugt, | so vit, ið kendu hann undraðus | trúfast. Her var tað rótin | Takk Rasmus fyri alt, tú rann; vit kenna hvussu hann | gav okkum, bæði við tí arbeiði hann sigur frá. | tú legði frå tær og ti stóra fyri- hann háskúlalær-| dómi, tú var okkum, tá ið harð Fólkaháskúla, hann fyrstu skaldsøgu í sær livur við í ti, | Vit minnast | lara. Kønur og nærlagdur | ast leikaði á. gloppaði hann dyrnar fyri næm | | ingum inn til náttúrunar undur | Í sama heim, so vit eru mong, | | sum av hansara lænu eru stuðt- | , . . (adi til at leita meira kunnleika.|- Prisansingin | ska 20 var hann, | Og vitskapsmá ur £ , Í TAÐ på og fremst í plaftufróði; | ansingini. Hedin Brú. illa statt við pris- tykist oft: er tíverri Prísójavnin skrivaði »Plantulæru« »Føroya | órímiligir, og ovurprísir eru ikki ó- | Floru«, >Foroysk Plantunovnc lei. 190 Oyter Hið af leggj : ) Í ; | lønarlagid i fasta legu, tå hitt al- jog nógvar aðrar ritgerðir UM|menna einki tamarhald hevur á hetta evni. Hesi arbeiði bóru | vøruprisunum. Vit hava ongar , = landshandi! ella andeilsfyritskur |hansara navn langt út um Før av týdningi, ið kunnu veita for- brúkarunum rímiliga trygd fyri, at teir ikki lata ov mikið fyri alt tað. ið neyðsýnt er í dagliga lívinum | Her er mål at loysa, ið røkkur inn |oya landamark. Út yvir hetta | hevði hann eisini tíð fil bæði at gera eitt gott arbeiði á | Føroya, Løgtingi, og eitt gott |um hvert hurðabak í Feroyum slóðbrótandi arbeiði fyri For-|mál av avgerandi týdningi fyri oya Fiskimannafelag, bæði við |betri og bøttum livilíkindum, ti lít munni og penni. ið skil er í at vinna pening, tá hann Eitt risa arbeiði. Og ikki hev | altur húsum fy o 2 . . |dýrar verur. Takið må vera ein á- ur hansara liv verið bara gleim|, —,. . sl ; , , lítandi príseftiransan, ið tað er mið ur. Stór hevur måtstødan mang | . A | og mál javnadarflokksins at fremja an verið í hansara arbeiði. Vit | |so skjótt hann er nóg sterkur til hugsa serliga um háskúlan alla | tes. leitar av Sjúkrahúsbyggingin heldur fram miljónur og gera| við hin ætlan uppá 190 GA hevur einki at velduga grunnin uppá 60 milj. | sum vit skrivadu um í seinasta pA Hesin grunnur er ætlaður at loysa LANDSUPPGÁVUR sum hin stóra vegaplánin við fara út á sjúkrahúsið og verða | tunnellbygging, ravmagnsbygg- yvirbevistur um at grundar- og ing 'og havnabygging, sum | byggiarbeiðið fer fram við mikl liggja uttanfyri tann pening. Í ari kraft. sum roknað varð við í seinasta Peningur er játtaður til hetta 5 ára ætlan (190 miljónunum) | arbeiðið, og tað verður gjørt og aðrar miklar uppgávur. Og hesin peningur skal verða fara aft- uttan steðg. framhaldardi, í. v. s. | Eisini sinnissjúkrahúsarbeið- lið verður at fara fram eftir ur í grunnin við rentum til vid- | ætlan. " Tad er knýtt saman við am útlán til loysn av nýggjum |landssjukrahusbyggingina við | stórum uppgåvum. Renturnar. (tað, at hesi sjúkrahús eru í|ið vit gjalda eftir umstødum | felag um stórar partar av bygg fara altso eisini aftur til Føroy- |ingini av sinnissjúkrahúsinum. ar sum lán til nýggjar LANDS- - pr . . . . IPDC þá Tað fyriliggur ikki eitt ein-| UPPGAVUR. lasta orð um, at ætlan er at| Rentugjaldið her verður so | steðga ella bíða vid státssjúkra- | statt at falla aftur til nýtslu hjá Tverturímóti fer fyri- | honum, FØROYUM, vidvikjandi | ur goldid tad so byggiarbeidi| Her er so statt talan um ein | heilt nyggjan hått fyri studlan eitt | frå til — føroyska husinum. sum hev- | | reikingararbeidi | bygging av ti, Sjukrahusbyggingin er státinum ið vil, kann|lid í teirri stóru uppbyggingar- | LANDSUPPBYGGING