mikudagur 27. mars 1963síða 4
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
SOSTALURIN
Nr. 24 27. MARS 1963 36, ÅRG.
POLITISKT »KATEKISM-
US< FYRI FREDERIK
HANSEN OG LÍKAR.
Afturhaldspolitikkur
í roynd og veru
lør
UNDIR Frederik Hansen
tingsmaður,
segð:
statt
viðgerðini av figgjarlogini
at í 1930'num var illa hjá fisk;monnum øOr
og
er tað. Hann legði so eftir danum sínum harra
líkur
kki ein dani,
um ræit
og
at i hesum kreppu-
okkum
Við
lærumeistara og segði bart út,
og
árum fanst ið vildi rætia eina hjálpandt
hond: næn her fer Frederik Hansen fram grovum ósann.nd
lúst i 1930'num vóru danir iusir at hjálpa okkum. Ein danskur
blaðmaður skrivaði eina grein í danska »Sosialdemokraten« og
hvussu neyðarsligt lív førovingar máttu troyta. Javnaðar-
flokkurin setti
afturhaldið
egði
fram vittfevnandi ábetur;
uppskot um nógvar
nen sambandið og hitt lovprísaða »sjålvstyrid«
imtyktu at svara hjálpartilboðnum dana
AT ikki sinnaðir af seta login um arbeiðslovsisstudn-
og
eingin
teir vóru
í gildi í Førovum,
førovingur ynskir slíkan stuðul tí >FÆRINGEN ER
ET NØJSOMT FOLK OG VANT TIL SMÁ INDTÆGTER.
INGEN FÆRING BEHØVER AT SULTE; HVIS HAN ER
FORSKANET FOR SYGDOM.«
ikki selja vørurnar
RIMELIG AVANCE.«
IKKI ANTAGER
ing arbeidsloysiskassar
AT
AT >SÆLGER
keypmenn ov dýrar, men
MED EN
»REDERNE
LØN.«
sosialløgirnar
AT FISKERE TIL SULTE-
AT tær sum í Danmark.
AT
eru mest somu
ikki er so ringur at fað er neyðugt at
fil
skipaflotin veruliga
gera nakra áheitan ríkisstjórnina um eina stórri endur-
nýggjan.
AT viðvíkjandi sjóverjuni var nú alt í lagi tí nú kundu fiskt-
tjóðar dóma: til 6avmarksdar bøtur.
AT vegaarbeiðarar vanligu jingu somu løn sum bónarmenn 0.
s. fr.
ur sambandsins og hin »fræls-
Slíkar
fólkaflokkin og tjóðveldisflokkin
»e
er EINSAMÓLI
nærum ollum øjjum,
fturhaldspolitik} teirra
sjáslvsty risflokks menn sum hesar og seinr!
hava foroy-
ting. og hetta orsøkin vit
eru eftirbåtur á
Svenskir forbrúkarar |
um landbúnaðin
tað
eru forbrúkarørnir sum í síðstu syftu skulu njóta og gera nyttu buri-
við allari framleiðslu sokeiðis eisini vid lndbúnaðinum:
Eins og
ur úr úrtókuni. Í Svoríki hava íeir kannað, hvat fólk halda um land-
búnaðin og her eru nøkur dómi: |
pst. meina at Svørik kal ; ógvuliga zóðar og 4 pst. at tær eru |
hava væl úibúgvið landbrúk fyri | vånaligar,
at klára krepputíðir t. d, kríggj SI pst. meina, ai svenskur mat-
90 pst. meina, at landbúnaðurin|ur er á hædd við tann innflutta,
skal hava somu úrtekulíkindi sum |43 pst. at hann er betri |
ídnaðurin | 10 pst. vilja hava betri mjólk
69 pst. meina at tað er ódýrar! 60 pst, meina, at politisku flokk-
at framíeiða landbunadarvørurnar | arnir hava skyldu at styðja land-
í landinum enn keypa tær uttan- | búnaðin.
ífrá 34 pst. eru til reiðar at gjalda
65 pst. meina, at svenski landbún | kostnaðin 20 kr um mánaðin
aðurin er ein av heimsins bestu, | pr, familju av, a“ landbúnaðurin
13 pst. at hann er heimsins besti, fær somu årtøku sum ídnaðurin
20 pst. at hann er meðal 30 pst. meina, ai staturin skal |
96 pst. meina, at svenskar land- bera hesa javning
bunadarvørur eru góðar, 24 ost. BERETTE |
fórum at vunnið væl áveg's, sjáivt
SAF =) um ikkt er vunnið sosialístiskt it |
Ómi ki mál
mer 2 Seinr: árini hevur tjodveldis- |
|
fløkkurin tíkið mong av hesum |
E |
JAVNAÐARMÁLINI.
málum uppaftur og sett tey fram |
lavnaðarflokkurin = hevur gjøgn- | í unmpskoti á tingi; men íkki altid |
upp-
hjá ar-
um árini havt frammi
skot til bøtan
beiðurafjaldini,
um og ødrum treingjandi, men for-
hevur eydnast at vunnið á mál, tá|
flokkar hava og
meiraluía.
mong
av korunum aðrir verið ímóti
gomlum, avlomn- | 4
Nú er tjbdveldisflokkur'n komin |
ført hevur verið at vunnið frama | i landsstýrið og kann sostatt åvirka
fyri mongum av teimum hinar flokkarnar meira, enn tá
Við at taka tey uppaftur og upp- hann sat í andstøðu
aftur hevur tað eydnast í nógvum Vonandi verður flokkurin nú.
ågrytin at:taka uppaftur javn-
aðaruppskotini og tl æt fáa
landsstýrispartnarar sínar at
taka undir. Á dJøgiingi veitir
javnaðarflokkurin = fulla — undir-
tóku.
é
SPÝGGING.
Tad hendir, at børn spyggja í
heilum, nærum hvorja ferð tey
hava etið; men ikki hevur tað eydn
ast higartil at finna eina organiska
orsøk til hetta
Spýggingin byrjar vanliga móti
endanum av fyrsta hálva árinum
frá ti barnið er føtt og kann vara
við til fram móti, barnið er 2 ár
Hetta eru psykisk viðurskifti
hjá barninum og koma vanliga
fram í yvirgangstíðini, {á barnið
fer frá flótandi kost: og til meira
fastan kost.
Tað er tí av týdningi at lam
barnið so smátt fáa fastan kost
frá tí tað er 3 mánaðir gamalt,
so tad so við og vid kann venja
seg til tann kostin, tað skal fáa
6—7 mánaðir gamalt.
Það ger barninum einki metn
it tað spyr. Spýggingin fer lættliga
fram, og barnið er líka frískt
beinavegin, sum liðugt er; men
tað kann henda at tað við vøkstri-
tlum mISSir matarlistin: ti lgur ein
at byrja tíðliga at geva barninum
fastan ella hålvfastan mat so. úð
liga sum gjørligt
ví
NÝGGJAR STJORNUR. Á stjør«
nustovuni Mount Wilson og Palo-
mar hava nýliga bert eftir ein-
einar: viku rakt við 4 superno-
var eksploderandi stjórnur,
sum hver sær gevur Í milliard ferð
ur so nógv ljós og hita frå sær og
sálin Síðan stjórnufroðingar í
1885 fóru at hyggja eftir superno-
vaum hava teir rakt við 126 slíkar |
kosminkar svreingingar áð, af
teir raktu við 4 spreingingar í
ikki
kosmisku
eina
Viku, halda
nakað
vísindmenn, vera
prógy fyri, at
spreingingarnar eru vorðnar
art,
| SKULIN
FØROYSKAR SKULABØKUR.
Lat meg beinanvegin Siga, at eg
kki takið orðið sum pedagogur
ella skúlamaður; men beri sum
ein vanligur faðir, ið á besta hátt
roynir at stuðla børnunum í at fáa
hitt besta burtur úr skúlagongdini.
Eg ivist íkki í, at flest allir |
lærarar royna sítt besta; tað skal
eg í øllum fórum bera teimum lær:
arum, ið dagliga rekja undirvís-
ingini hjá mínum børnum; men
eg eri komin til tað úrslit, at lær
ar'n kann vera so góður hann
vera vil, men við teimum bókum,
ið
ført við allari frálæring.
skúlin nú nýtir, man Vera toúr-
: Her sipi eg serstakliga til førøy«
sku lærubøkurnar, sum eg hald
eri lítið hóskandi til skúlabrúks í
nógvum førum; tær eru ov torfør-
| ar og liggja ikki á rað við barns-
ins fatingarevni í teimum ymisku
aldursstigunum.
Bibliusøguna fara bernini undir
Hon er avleið tung
part
sum heilt smá
5
fyri smærri børn, Lesibók,
ur, er beinleiðis ónýttuligur, roka
tíð- |
fullur av torførum orðum og orða-
fellum. Skrivligt føroyskt er skila- |
| leyst lærutilfar hjá børnum á teim- |
um oaldurstigum, hon er ætlað til.
beinleiðis
skal
lig og nýtilig fyri skúlabern.
Mikið kundi verið at lagt aftrat,
Føringasøgan má um-
skrivast. um hon gerast fat
men lat heita vera eina áminning
til teirra, ið takast við skúlabekur,
tí eisini foreldur eru eitt lið í all-
ari uppaling.
Faðir.
Bro“
hes-
væl at hýsa
blaði
Gerið so mær
um reglum í tykkara:
Góði Danbjørg!
Få skalt hava tøkk fyri góðu orð
tíni í útvarpinum, tá tit talaðu um
fíggjarlógina
Þú nevndi nakað um, at hesir
ymisku sjálvstýrismenninmnir allar
fegnast sóu okkum syngja føroy-
skar sangir tvørtur um hitt føroy-
ska flaggið, meðan teir ikki løgdu
stórvegis í okkum, tá talan var um
mat í klæði:
tak
Ju,
Cir
munnin, uppá kroppin
høvdid
vissuliga tala
og ut yvir
teir, sum vøru
so ovurgóðir við móðurmálið
serliga flaggið
og
ð hesi miklu kær
flagg
Í sambandi v
leiksorð t
bidin
il o
mål og fari eg át
vilt
okk-
Djur
hansara
teg gera mær ein beina
næstu tit varna
Hákun
løgmann, hvar fl
ferð
It av tingi. spyrja
190
norður: í Klakksvík endaði?
Við javnaðarkvoðu
Sosialistur.
YEFKDREUTIMMUITE IOGEENK 1 - g
Í udst ML? 7
AT ið
tå talað og samráðst
var vanlukkufiskimark
fólka-
og
lig
nuverandi
vid rik-
holder
sátímálan,
flokks-
sambandsmenn fingu i
i 1955,
løgmaður á
isstýrið:
sum
sjálvstýris-
segði
fundi
»Jeg
havenes frihed.«
på
AT Hanus við Høgadalså einaferð
hevur sagt, at einans loysingin
tjóðveldisflokkinum
at hann skrædnaði
flokkurin tók
greiðu sosiala stóðu, tí í flokk
helt sam-
an
skjótt,
og so
eina
inum vøru menn við nógvum
ymiskum áskoðanum: fiski-
menn og arbeiðs- |
reiðarar,
menn og arbeiðsgevarar, loys-
ngarmenn av ymiskum
fr
fólkaflokksins i
politikki
tað
grad-
um
AT lagna
um
at
teir
til
(9) Ss
føroysk-
hevur verið tann,
tå
komu
fyrsta teir gjørdu,
1950
bidia
aftanå valid i
ræðið, var at dan'r
um pening at bjarga Sjóvinnu
bankanum við. og at tað fyrsta
teir gjørdu, nú teir aftur komu
til ræðið, var at
34 kr.
bygging
biðja dan"
um mili til sjúkrahús
AT tá ið stuttleikaðu |
Marius
Johannesen um at leggja toll 4
»Anders And« og
Skræk«, var tað onkur
maður, ið hevði uppskot
it lata 514. september«
undir hesa
tingmenn
sær yvir uppskotið hjá
»Skipper
ting-
um
koma
tolldeildina
AT »I4sepi.« undan valinum skriv |
aði, at sum Kj
Mohr til at um
reiðaravaldið á tingi.
nýggju
tann valdi
var við økia
AO |——————— |
|
|
NS: EEN.
|
Í
Haldið Sosinlin |
ET ÆYSFKYD NTGAD
ALGIER. i
um
av undirstovn-
helt
maðurin fyri Algier stóra rødu, har
einum
Sameindu tjóða umboðs-
hann talaði um hjålandapolitikk og
tær stóru sjálvræðishugsjónirnar, ið
nú høvdu sigrað, Hann segði m. á
Vii vóru kúgaðir undir okr
kolonialismunnar, vit hava sæð
okkara mál skúgvað til viks,
okkara = mentan niðurtraðkaða,
rasuhat og tó gjøgnum hina
longu náttina, hava vit varveitt
okkara mentunnarligu eyðkennir,
gjøgnum stríðið hava vit varvitt
demokratisku hugsjónirnar,
mannavirðið, javnaða og virðing
Tað ið
i dag er tað ein vitnis-
fyri einstaklinginum vit
eru her
burður um hesar hugsjónir, hetta
frælsi, hesa mentan
Vert er at leggja aftrat, at rød
an varð hildin klangfullum
fronskum við gllum teimum ora-
torisku loyndarmálum, ið serkenna
franska málið
»GAMLA SJÁLVSTÝRIÐ<.
Hvussu undir
grundarlagid
sokallaða
Vit
hvat skrivað
(Hákun
blaðið:
»Sum øllum kunnug“ er
Her
er
hesum »sjålvstyrislands-
trívað !
úr Klakksvík
Djurhuus?) í 1944 til Dag-
styrinum«? kunnu
verður
Gamla
norduri
kvøldid
Bodnir i ervið vóru menn úr
ollum 3 sambandsflokkunum
(máttloysisflokkurum),
sjålvstyri« úfdeytt.
høvdu teir ervi nú eitt
hvor
akur førimuni fekk
til at frambera gravrødur
»Gamla
har
eir eftir
høvi
yvir sjålvstyri « sum á
bartalsmessu í fjør stillisliga and
aðist og følnadi sum grasið á
markini ja, soleiðis fer alt fað,
ið ónáttúrligt og óekta er, og ið
ongastaðni hevur heima.«
Hetta
fólkaflokkslandsstýrinum,
und-
ið
eins og alt, ið vónatúrligt og óekta
so høvudsstudulin
er
ir
erg, man fara at følna á sama hátt
sum »Gamla sjålvstyrid« følnadi á
sinni i Dagblaðnum.
TAÐ ER VERULEIKI
AT SAMAL
formadur
PETERSEN,
og tað hóast sínar
løgtings-
undansiokkingar í útvarpinum
undir
politiskum fundum í
fíggjarlógarviðgerðini —
Norð-
Føroya
eingin flokkur,
nakað
hevur sagt at á
ovum
løgtingi fanst
vildi
Kjartan Mohr at gera,
SIGFRIED SKAALE
stjórin i Tórshavn undir fíggj
viðgerðinini á tingi
segði. at fólk skal
»svida« fyri tann yvirtóku- og
loysingarpolkikk, ið nú skal
troðkast inn á Foroyingar.
bara vvirtøkan av sosialmál-
unum í fyrsta umfari verður at
kosta — føroysku — skattaborgar-
arum 8 mili. kr. eyka í skafti
og tolli samstundis sem sosial
lóggávan sjálvandi kemur at
minka sórvegis í virði.
Marius Johannesen nú bart åt
hevur sagt at einasta grund
fyri yviriokuni av skúlanum er
tann at honum ikki dámar, at
tað í heimastýrislógini sendur
at vit skulu læra danskt >væl
og virðiliga.e
sum hava við
AT borgar-
arlógar
Føroya
AT
AT