mikudagur 27. november 1963síða 4
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
SOSIALURIN
Nr, 88
27. NOVEMBER 1943
FOSS:
Allar Feroyar uppí SEV
Nú er komið so langt åvegis, at nærum allar Føroyar eru limir i
interkommunala
Vit tríva aftur í
Tað var í 1943,
av
ravmagnsýelgnum SEV,
søguna og kanna mannagongdina í hesum máli.
at javnaðarflokkurin re
øllum Førovum, og setti fram uppsko;
málið um ravmagnan
á tingi um a játta
300.000 kr. árliga til hetta endamál,
Á flokkurin
ødrum sinni reisti
málið í 1944, J. Fr. Øregsard varð
valdur til formann í fossanevndini og hann stevnir umboðsmonnum
fyri øllum kommunum i upprunaliga
SEV-økinum til fundar í
Havn 28. des. 1944. Stovnandi aðalfundur verður hildin 1. oktober
Seinri setti javnaðarflokkurin uppskot um, at 8 av teimum 10 Mrs
1945.
hallmiljónunum verða nýtiar til
Fólkaflokkurin var ímóti vissum
av
SEV.
SEV-tilfókunum, ma, æ tær
smærru bygdirnar komu uppí, og tá ið SEV var veruleiki var tid
at fólkaflokksstýrið legði 50 pst. toll á allar el-lutir.
Undir seinasta landsstýrið var peningur útvegaður
til tær stóru
víðkaninar, ið gjórdar eru eins og tær, ið nú halda fram,
Lata seyðin í vetrarbúna
>vetrarbúna<
600
Seinasta vetur la; skotskur bóndi 2000 seyðir í
lat hann ganga wii allan veturin, heilt uppi i
meira og betri ull,
Úrslit: meira kjøt.
og
metra
Veturin i Føroyum er ikki verri | bara til bata fyri tann seyðin, Vit
enn so, at seyður kann liva úti,
men 4 markinum: liva ella doyggja
Tad er nóg so mikið sæt, at seyð-
ofta bara ænir hann,
íkki
liggia nogvesadni
ikki til
eru teir so illa utgjørdir, at
skyl;
vvir
urin livir úti:
óvanlig, Hagar
illa
kortini
vallað
og fellini eru
partar fyrr:
tað slepst teir; men
til seyðin enn
finst
tak
Seyðurin
tíður:
ella
og
Út høvdid
ikki bit i lang
ikki
hongur
fær ofta
tað torner
klakin
vikur
ar av skinn-
num síður í
dagar Seyðurin verður
seigpindur úrslitið hareftir
Nú
Vry
or
nogv meira
mål, ið
ikk
kundi verið gjøri
! og hetta er
sevøin
m. tak
samfelææið sær av
minni |
hava, men annarleiðis eisini, ti tað
er meiningsleyst, at Føroyar einans
skulu berz 60—70,000 áseyðir.
Sum longu nevnt, eru skotskir
bøndir farnir at lata seydin i ser-
skildan vetrarbúna til vernd móti
kulda, regni og kava. Úrslitini hava
verið sera góð
Seyðurin hevur verið nógv betri
fyri tá veturin er av. Ullin verð-
ur meirð, tjúkkari og mjúkari og
væl betur hevur skorist á heystar
degi.
— Tað var vert at roynt hetía í
Førovum, tí ongastaðni má seyð-
urin hava tað so hart fyri neyð-
uni sum júst her ! !
merkingar:
TEIR UGGA VID
>LEIVURI ØSSURSYNI«
Sjálvand vita landsstýrsmennihir
fullvæl hvøria ómetiliga ukgero
teir hav giørt mot Tvørsmonn-
um og Sudurovingum við at royna
orð fyri at stórvirki fyri 12
niljøonir krónur varð sé stovn
á Drelnesi
Hetta var stórvirki, ið kundi giv
ið arbeiði og inniøku | hundrað
tals fiskimenn og arbeiðarar, betr
livilikindi meira skatt oO. s, fr.,
men landssivrið giørd: so alt tað
ið stóð tess makt a forða hesum
framleiðslu og arbeiðsskapandi
virki, hóast lógir heimilør styr
inum til at ganga slíkum umsókn-
um á móti
Onkur umbering skal til fyri ai
dylja ella taka broddin av eini slík
ar: vinnuligari miúsgerð, og tí fóru
teir beinanvegin at veitra vid føgr-
um lyftum: gevið tykkum til tols
landsstýrið skul nokk hiålna tykk
um, tit skulu fáa »Levur Øssur-
son« aftur Tvøroyri
Ein login Tvorá-alskur ið er |
komin á Håkon Djurhuus og
Erlend Patursson — harðastu
ågongumenn» móti arbeiðaravirk-
inum AT — Suðurpólinum, sum
Erlendur skyrdi að. Ja, og Hák-
un og hansara flokkur. sum held
ur seldu >Nólsovar Påll« út av | he
lata hann
biðjið varð
at
tå
Veiist
1928
lindinum, enn
å Tvøroyri um
tað!
AT i setji javnaðar-
flokkurin fram uppskot
tingi um, at I
1929 skal eingin lærari kunna
fólkaskúlan uitan
á
aflang januar
setast við
við prógvi í foroyskum máli,
at sjálvstýrisflokkurin var
gekk við til at
frá 1.
og
imei men
fremja hetta
1931.
formaður Føroya
lærurafelags, P, M. Dam,
skot ting:, at veita J
Dahl, prósti, til
stovuhald, fyri at geva honum
AT í 1928 setur
upp-
um
stuðul
d
betur stundir at umseta bíbliu-'
na til føroyski mål
AT i 1928 eydnaðist tað javnadar-
flokkinum og ødrum at
samtykt, at frá komandi ári
skuld gerðsbók logtingsins
verða førd i føroyskum máli.
AT i 1930 settu P, M. Dam og adr
ir fram unnskoi
nevndin játtar 500 kr
at lands-
úr býtis
um,
januar |
hædd. |
fara |
þú |.
| fyri
skriv- |
| grunninum til
| oyskum skúlabókum.
| í sama uppskot:
| til at:játta 200 kr. til innbind-
| ingar til
býtis m, a.
av kvæðabókum
til skipini
| VIT KREVJA er stór yvirskrif, í
»14, sept« 22. sept. 1962. Síðan eru
| tjóðveldismenn komnir i landsstýr-
ið, Hvussu er nú vorðið við hesum
| krøvum? Krøvini eru m. a.:
ytólv hundrað krónu minstuløn
til allar fiskimenn.
Hvat er hent?
Jú, einans tað, at tjóðveldis-
menn hav» ikki nevnt orðið mins
løn, síðan teir komu í landsstýrið
»Minstuløn til allar mynstraðar
fiskimenn «
| Hvat er hent?
| Jú, tjóðveldismenn hava fingið
munnkurv í hesum sum so mong-
um ødrum kravi.
>44 tíma vinnuviku við óskerd-
ari løn«
HVAT er hent?
| Jú, teir noktaðu at viðgera upp-
skotið um 44 tíma viku á tingi.
>SAGN OG SAGA FRÁ
ANGMAGSSALIK«
Hetta er nýggj bók eitt slag
av søgu Grønlands sum Nati-
onalmuseet og Det grønlandske
Selskab hava givið út við stórum
| studuli frá Carlsberggrunninum og
grunni konsul Jorck og frú, Skap-
ararnir av hesum verki sum er
eitt lið í einum stórverk} um Grøn-
og Sven Hav
Í .
land, eru Jens Rosing
sten-Mfkkelsen
Bókin, sum hevur væl av framúr
góðum myndum, kostar 136 kr.
heft, 157 í shirting og 183 kr. í
pergamentbindi. Hon er so ny-
liga komin, at teir rættuliga hava
roynt seg fyri ot
kunnu fáa hendur henni nú
a
uppundir jólini.
TÁ IÐ SVART
VERÐUR TIL HVÍTT
Ein blaðmaður hjá Lewisiown
Daily News sigur frá í juridisku
deild blaðsins, hvussu rættarmál
ofta verða viðgjórd í blødunum,
Hann dregur fram yvirskriftirnar i
einum eldri blað, ið viðgerð ein
hestastuldur Yvirskriftirnur = vóru
Sar
Et skarn av einum hestafjóvi
tíkin uppá ferskan gerning.«
yHestatjóvurin = verður ætlandi
hongdur, og 20 zr honum væl
unt.«
»Stjol hest frá hjálparleysar
einkju <
Men nakrar dagar afianá varð
jóvurin kendur sakleysur og fri
dømdur Mn kom annað 100
blødin
»Heidurligur medborgari órætt-
víst úkærdur fyri stuldur.«
yBýttisligar ákærur vekja for-
argilsi.c
»Einkja roynir 4 Seta mann
fastan við følskum skuldseting-
um <
NØVN, Burtur úr reglunum niðan-
skalt tú finna:
skipanøvn:
Hann siims0di eftir ljósinum.
2 nøvn fruktum:
»
| Har var berligt, bara grót.
=
| SJÚKA. Bókstavurin í midjuni er
| edtid
S. Bókstavir skulu setast í
staðin fyri srikurnar og skulu mer-
féa' kja tað sama sum lyklsorðið aftan-
fyri. Fyrstu bókstavirnir í nýggju
orðunum lisnir niðureftir verða
nuvnid 4 eini sjúku.
— — $ — — fuglur
— — $ — — djórið
— — $ — — valdur
— — $ — á — fiskurin
— — $ — — reystmennid
út- |
útgávu av før-;
|
verður mælt |
Í
Í
|
grønlendingar |
TAÐ ER VERULEIKI
AT tað finst eingin lógargrein
ella nøkur reglugerð, ið heim-
ilar — landsstýrinum at SÝt,
heldur enn at mæla til at út-
lendingar fág loyvi at "vreida
fisk i Fóroyum,
landsstyrid vid at
virki á Drelnesi
að illvild sína
framburði og málsetingini:
beiði til allar hendur.
høvudsmenninir fyri hesum eru
AT forða stór-
hevur progv-
móti vinniligum
MÁ
AT
Erlendur Patursson, sum oftani
størstu
åhuga-
hevur vist van
fyri
vinnufólksins og Håk-
áður
virðing mætastu
málum
un Djurhuus sum áður hevur
verið við til at tikið stuðlarnar
føropsk: vinnulívinum)
undan
12000 FOROYINGAR
8 lesa SOSIALIN tvær reisur um
| vikuna eisini tær ódýru lýsing-
arnar, Ein lýsing í SOSIALINUM
loysir seg. Veruleikan um føroy-
skan politikk í Jøtun: fært tú best
i SOSIALINUM.
Keypið SOSTALIN!
Haldið SOSLALIN! |
Iesið SOSIALIN!
— Tad gongur rætta vegin, Undir
seinasga — folkuflokksstyrinum bara
seldur teir skip. Nú keypa teir
skip at selja.
O—
Hann: Hvussu ber tað til, at tit
kvinnur ongatíð kunnu skriva eitt
bræv uttan at klistra eina eftir
skrift niðri undir.
Hon: Ná tú tosar sum vant sum
ein býttlingur; tú skalt nokk fáa at
síggja. at eg kann skriva bræv utt-
an núkra eftirskrift
Dagin eftir fekk hann bræv frá
konuni,
Nidriundir stóð:
E. s. Nå ert yvirbevistur nú?
mi
Orsakað frókin. Eg eri ókendur
her í býnum kunnu tygum
siga mær, hvar tygum búgva.
0
Mamman: Hvat gert tú undir vegg-
num, Anna?
Anna: Eg hyggi eftir mánanum.
Mamman: Bið so månan fara uppá
sykluna og sleppa sær til hús
—0—
VÆL SAGT: Tann, sum íkki er
ótolin, er ikki forelskaður.
Sjálvstýrismenn umvendir?
45 hin
millum
Í »Tingakrossi« fyri
14.
nr,
nov lesa vit annað
| hesi orð?
yTað at
vil
verur bíliga inn
at
keypa
í landi, sum oftast siga, vit
fyri keypa
keypa
í staðin at gjøgnum |
millummenn, vørurnar uttan
um slíkar
Eg við
teim monnum, sum stjórna »Tinga- |
Ætla at
saman javnaðar-
millummenn.«
må spyrja, hvat er hent
krossi?< teir nú greiða
atkvødu vid
monnum seta á stovn landsinn-
flyt
at
n fyri at kunna keyma bíliga
uttan um millummenn:nar?
ið
gamla sjálvstýr:ð
Annars sær heita løgid út, tå
um, al
blaðið
ein hugsar
hevur » Tingakrossur«,
-
sum
eigir løgtingsmenn, sum báðir
higaritil dags hva vart millum-
handlararnar, sum dyrke tær vor-
ið koma inn í landið, og strúka
við øll-
Førovum
ur
avstað stórum av
ið
vinning
um, selt verður út úr
Nú
SIK TOSSIK t
litid tað, ið vit
td,
skriva hesir somu menn I
Førovum fáa ov
Vit Í
fyri selja lata
og
fyri alt
alt
menninår,
Tað, ið
millummenn
OVNØgV sum vit keypa
ti at gongur igjøgnum millum
»K rossurin«
inn iðhvort
her skrivar
er
hova skift
um
lvstýr:smenn
ti
villleiða og royna —t billa fólki
it SK mein-
ng, ella at teir eru úti eftir at
inn, at teir vilja hjálpa til at fáa
teim bíligar verur og meira fyri
tað. ið tev selja
Ein má ti spyrja um eitt og ann
að sum stendur í tí merkiligu
gren i »] Mgakrossi« sum t. d
hvat meinast hor vid orðum um at
»kevpa uttan um millummenn«?
Javnað:rmenn hava ferð aftaná
ferð vísi á, hvussu vit skulu kunna
sleppa frá at goða millummenn
og Gmenn. Vit hava sett fram upp-
skov um landsinn'lytan av verum,
Men siålvstyrismenn hava ferð
aft:ná ferð felt hesi umnskot okk-
ara, Hvar meina teir nú tá teir
siga ct vit mega sleppa frá at keypa
millummenn?
ferð bæði
munnliga og skrivligu greitt frá tí
gjøgnum
Ferð aftaná hava vit
stóra vinningi av at keypa í stór-
um t. heilar kornfermar og lata
tað mala til Higariil hava
sjålvstyr smenn eins og aðrir vent
d.
miøl.
hitt deyvy oyrað og hitt blinda
eygað til tað sum vit hava sagt
og skrivað, Hvzt skal nú ein javn-
aðanmaður siga, tå ið ham í
»Tingsikrossi« lesir fylgjandi:
»Ber tað ikki til at flyta korn
inn í landið ístaðin fyri mjøl og
seta á stovn mylnuvirki í Feroy-
um? Eitt er greitt slíkt virki
hevur møguliglefkar at selja sínar
vørur, um tað annars ber til at
selja nakað í Føroyum, Soleidis
eru so mong dømini.«
Ja, dømini eru mong og tey siga
|øll at javnsðarmenn hava rætt í
øllum sum vit seta fram tingi
Men aðrir fella okkara uppskot og
tí megu javnaðarmenn fáa reinan
meiriluta í tingi, um framburður
skel verða í øllum føri hen á
landi
Eitt er at spyrja: Hví velja fólk
ikki javnaðarmenn inn í ting?
J. H. Dnbjørg.
Studningurin til
heimaútróður
Dagblaðið
studmingurin til
aður
í, at
hækk
undir hes-
trivur av og á
útróðr:fisk er
upp ÍS mj. kr
hann
kr
løg-
meðan
upp i 850.000
M Dam
um landsstýrinum,
komin
P.
ein ns var
åre var
und'r >Veruleik-
Dagblaðnum
veruleiki?
anum« í
Hvor hesin
Tað v P
Dam sat sum løgmaður, at prís-
hækkað 6 og
15 oyru kg bein-
er so
ir seinasta árið, sum
M
viðbótin 9
var frå
oyru uppí ein
leiðis lønarhækking til útróðra-
menn,
á ti
legði
Hesin peningur var eisimi
figgjarlog, P. M, Dan
fram, íðrenn hann fór frå, og sum
ysjálvskýrislandsskýriða
við av.
Prísviðbótin til útróðramenn er
IKKI hækkað undir hesum lands
stýrinum; tað einasta teir hava
sum
hevur skriv
gjørt, er úr lønjavningargrunn-
inum æ veita útróðramonnum
30.000 kr. — tretivi túsund —
sum endurgjald fyri bensingjald-
ið!
HETTA ER VERULEIKIN!