mánadagur 21. september 1964síða 4

SOSIALURIN Nr. 68 > 21. SEPTEMBER 1944 37, ÁRG. Tað gongur niður UNDIR hesum stýrinum við fólkaflokksleiðslu og Kj. VIT KUNNU STEÐGA HINI FOSSANDI DÝRTÍÐINI HIN 22. SEPT. VIÐ AT VELJA JAVNAÐARFLOKKIN bakka - men! Mohr við síni »hulu hond«, hevur dýrtíðin fossað inn yvir okkum, og tað verður al- samt ringari at fåa endarnar at rókka saman. Vørurnar dýrka í stórum; men stórur fær einki viðurgjald fyri henda mikla prisvøkstur. fyri borgum, hava einki gjørt fyri at steðga dýrtíðini landsins íbúgvum ráða partur av Teir, sum nú verið og er tungari og ringari hjá fólki at fáa endarnar at røkka saman. ofta hart vunnu Virði í teimum minni. JAVNAÐARMENN siga: pengunum verður alsamt minni og Steðgið hini fossandi dyrtidini, og hetta kunnu vit gera vid at velja javnaðarflokkin hin 22. september! Nidanfyri er yvirlit yvir, hvussu stór pristalshækkingin hevur verið í nókrum londum síðan 1. januar 1963 og fram til apríl 1964: Ísland 26,6 pst. SVEIIS „ssssrrassrsssur sr 4,6 pst. Finland … 12,5 » Danmark ............. 42 , Holland 72 „ Belgia ............... 38 » Italia ; 7,0 . Vesturtyskland … 36 , FØROYAR 65 » Svøriki .....ssrrisu rss 35 » Frankariki 59 , Bretland .............. 27 Noreg 53 - USA 00. 19 , jur TL Á Wi rfeij ég hás HOVUR- OG HALALEYSUR FÓLKAFLOKKSPOLITIKKUR Føroyum hevur låturliga | Eingin flokkur í eina so marghåttliga og politiska fortíð sum fólkaflokkurin. Í stjórnarmálum hevur hann ferð eftir ferð so eiggiliga >bólta runt«, at tað nærum tykist logi, at veljarar yvirhøvur skulu hava álit á honum. | eð å | Rr jan menn hava avrikad aðarmenn. Nú hevur fólkaflokkurin og Kjart- Mohr stillað upp — bara við tí at avtaka fólkatingssess- segliga javn- endamåli | irnar. Hesir verda ongatid at gera Før- | oyum nakra nyttu ella nakað gagn á danatingi men bara skaðagerð- ir. Eingin, sum hevur neista av hugs- an í sær og sum vil Føroyum og Føroya fólki væl, kann velja hesar menn skaðamenn! Motto okkara má vera: tveir javn- í stuttum nøkur dómi úr stjórnar- | aðarmenn í fólkatingið! liga politikki hansara: | Eirikur. 1940: Loysing, kvetting, fullveldi. | 1945: Realunión við Danmark. | 1946: NEI fyri loysing. | 1948: ímóti foroyskum heim: stýri | og harvið føroyska flagginum | og móðurmálsins óskerda rætti í ollum lívsins forum. HANDILSSKIPAN 1950: Trygdareid til heimastyrislog- | OKKARA ina og beint í fangið á sam- | Við heimastýrinum vunnu vit bandsflokkinum. — heimsins bestu peningaskipan og 1958: Sjålvstyri stig fyri stig. | við henni sjálvandi møguleikar fyri 1963: Á sku á føroyskar | jóg fjølbroyttari handilsskapi enn A . „| Vit annars vildu havt, at Føroyar 1964: NEI fyri at avseta pening til vórðu leysari ella heilt loystar úr 1965: yvirtøku av skúlanum. rikisfelagsskapinum við Danmark. | 65: ? ? ? Vit hava óskert frælsi at nýta alt HVOR KANN VIÐ GÓÐARI SAMVITSKU TILIKAN POLITISKARI VELJA FLOKK? FINGIN ! ! ! EIN til Sosialin rØV. GRØNLAND OG PRIKKARNIR Håkun Djurhuus, løgmaður, og aðrir »sjålvstyrismenn«, eru til Grønlands at samrådast um okk- ara rættindi og viðurskifti har. Eitt vælsignað fylgi! ! Ja, fólkaflokksmenn. sum strikadu Grønland av stevnuskrå síni og bara settu nakrar prikkar ja, bara prikkar í staðin fyri. Og hvat skulu fólkaflokkSsmenn og teirra ørindasveinar gera har teir, sum vilja taka av okkara borgara- rættindi í danska ríkinum og so- leiðis fullkomuliga útihýsa okkum úr Gronlandi. Er hetta ikki eitt váðaverk fyri hina førovsku tjóðina. menn skuldu ongatíð verið komnir til ræði allraminst send- ir til Grønlands Hesir menn mugu av pallinum og ongatíð ov skjótt. Tad er ov seint, tå hin mikli skaðin er hendur jrønland glopnið okkum av hendi. Nú mugu allir førovingar fylkjast um javnaðarflokkin tað er borg- anin fyri. at vit ikki missa Grønland og okkara rættindi har unpi. Fiskimaður. Hesir og og o FÓLKATINGSVALIÐ Vit hava verið stak væl umboð- aðir í fólkatinginum, og tað er ikki smávegis, hvat okkara fólkatings- tað fremmanda gjaldoyra, vit sjálvir vinna; men tá hetta er brúkt ella, vit skulu keypa frá londum, har vit | als einki selja til, eiga vit rætt til alt | tað gjaldoyra, vit hava brúk fyrt frá | danska tjóðarbankanum. Stór vørukeyp og skipakeyp fara fram í londum, har vit einki se rå til og sostatt ongan pening hava at | gjalda við men heimsins besta | farnir | I peningaskipan ger, at vit altid hava |tøkan pening og nærsagt kunnu keypa og byggja, sum vit vilja. Henda mikla fyrimun vilja tveir av teimum flokkunum, sum hava stillað upp fólkaflokkurin og Kjartan Mohr — forkoma okkum við teirra fútvitskuta »nationala« afturhaldspolitikki. — ØN eiga at fylkjast um JAVNAÐARFLOKK- IN 22. sept. Hann vil veria tað, ið vunnið er, ikki minst HEIMS- INS BESTU PENINGASKIPAN. »INNANFYRI ELLA UTTANFYRI Klakksvikarbladid »Nordlysid« skrivar um komandi fólkatingsval. Få ið blaðið kemur fram víð ymisk- um áhugaverdum, endurprenta vit brot úr nevndu grein: »Politiska søgan hevur vist, at all- ir flokkar i Føroyvum hava roynt at fingið mann inn á danska fólka tingið antin opinlýst ella í loynd- um, og í hesum veruleikanum liggur ein viðurkenning av tydn- inginum, sum fólkatingið hevur tað hevur bara fyri Føroyar. Og at so er, fvast eingin i, sum få mål eru reist og framd gjøgnum flokkum í løgtinginum, tí tey hava verið okkara samfelag at gagni. Og skuldi tað hent, at tað komu uppskot haðaní, sum ein meiraluti góðtaka, so er tað eisini . Í møgu- ligt at stedga teimum. Tað eru altíð nøkur, vilja fara á fólkatingsval, tí tað ikki viðkemur teimum, sum tey plaga at taka til. Vanliga fjalir hetta eina skinnheilaga stødu, tí tey taka eins væl og hini ímóti teimum fyrimunum, sum standast av at vera í hesum felagsskapi, tey vilja nokk vera uttanfyri, vilja fegin njóta gott av tí, “ innanfyri fæst. sum HVOR VAR TAÐ |— OG HVOR ER HANN? Í menn Tað | hava | gott | fingið. september: Hvor sat í landsstýrinum, hevur verið ójavnt, mett fólkaflokkin. skoðsmál hevur hann 3. oktbr. ongatíð | tå ið 1 Í tá deydarevsing varð lyst, tå løgreglen vard gjørd donsk, tå marinustødin kom, tå ið avgerð um herstødina varð tikin? | Blaðið ger so lesarunum greitt, at tað var fólkaflokkurin, sum so sjálv- andi má taka fulla ábyrgd av mis- gerðum sínum og kemur til hesa niðurstøðu: »Hesin flokkur, ið einaferð var VON sjålvstyrismanna, hann royndist sum hin størsti SVÍKUR. Vit kunnu ikki hava álit 'á oddamonnum hansara. #9 Veilst Tu AT undan seinasta vali søgdu fólka- flokks-, tjóðveldis- og sjálvstýris- menn, at eingin arbeiða Mohr, sum teir mettu at vera po litiskan og teirra millum var løgtingsfor- madurin, sum bart út segði, at á tingi fanst eingin flokkur og eingin tingmadur, ið vildi hava nakað við Kjartan Mohr kennir nakað til stjórnarviðurskifti okkara. Ikki so fólkatingið og góðtikin av ollum men | teirra vildi sam-| við Ki. yspegil, | at gera. | AT Napoleon Bonaparte var gniari og stak ringur eftir peningi. Frå 1810 til 1822 fylti hann skatt- kamar sitt við 700 milj. i gulli og seðlum. tá ið fólk á fyrsta sinni fóru at AT brúka gafful og knív at eta við, var tað sjáldan gestirnir eisini fingu kniv, tey flestu høvdu kniv í slíðranum ella í, styvl- unum. AT fyri at vaksa krevur ein summar eik minst 10 hitastig 4 mánaðir um árið og eitt granntræ somu- leiðis 10 hitastig Í mánað av ár- inum. AT íað kaldasta staðið á kropp- inum er kring knæið. Knæskelin er vanliga 6 stig kaldar! enn nakað annað stað á kroppinum, AT »Robinson Krusoe« var fyrsta søgan, sum á nøkrum sinni varð nyit sum framhaldssøga í ein- um blað. 7 Breokasst1 Brævkassin Tað verður so ofta havt å lofti, hvussu stórar lønarhækkingar lendsstýrismenn = og dø gtings- menn hava fingið. Kenn brævkassin svara, hvussu nógv hesir menn so fáa i løn? Skattaborgari. SVAR: Vit hava áður nevnt, landsstýrismenninir fingu 6000 kr. í lønarhækking beinanvegin, hetta landsstýrið tók við. Hetta var tó uttan dýrtíðarviðbót. Lønirnar pr. Í. apríl í ár vóru hesar Løgmcdur 49.820,04 kr. Landsstyrismenninir 39.618,00 — Tingmenn i Havn 12.768,00 — Tingmenn av bygd 17.343,96 — sum | at | | | | | | | | | av løgtinginum ikki vil | sum ikki | Í Rættuliga | Foroyingar komu undir herskyldu, | 1962 spyr >14. | 4 OLYMPIADA — OG VAL Japanesarar liva í størsta spenn- ingi vegna olympiaduna, og miljónir eru ræðsluslignir, tí stjórin fyri yarð skjålvtastovninum við lærda háskúl- | an í Tokio er av ti åskodan, at høv« | udsstadurin aftur í år verður raktur | av sama slag jardskjålvta sum í 1923 | tá býurin varð oyddur og 142.000 menniskju lótu lív, meðan 100.000 vórðu særd. Vit fara ikki til nakra olympiadu so langvegis burtur; men hin 22. september verður farið til vals. Henda dagin verður vert at minn- ast til, at størsta misgerð, id nakr- antid er framd móti føroysku ítróttini, er framd av fólkaflokk- inum, tí eitt hitt fyrsta bragdið, hann gjórdi, tá hann í 1951 var komin til ræðið, var at avtaka ÍTRÓTTARÁÐGEVARA STARV ID. Eingi sonn ítróttafólk kunnu styðja ein flokk, sum soleiðis brýtur tað niður, ið aðrir hava vunnið ítróttini til frama. Tí fylkjast oll ítróttafólk um JAVNAÐARFLOKKIN. ið bara vildi og vil ítróttini alt hitt besta IKKI MINST ENDURREIS- ING AV ITROTTARADGEV- ARASTOVNINUM! | KV TRIBYTID AV DANSKA MALINUM Danski démprøsturin Jørgen Bøgh, | sum hevur tíkið sær av sivilundir- visingini hjå donsku herdeildunum, heldur at danska málið er illa farið. Hann býtir málið í ein aristokrat- iskan hålvvisindaligan fagkultur og ein almugukultur, sum er vulgari- seraður av popslang. Barnaskúlin, sigur hann, hevur ikki skilt tydning málsins og undirvísingin av vaksn- um ger ikki stórt meira við tað. Veruliga hava vit trý mál: eitt al- múgumál, eitt kansellimál og eitt prædikumál. Almúgumúlið merkantilismu, kansillimálið er eitt kuldaskápsmál, sum lítið og einki hevur við veruleikan at gera, og prestarnir tala veruliga latín til meinigheitina! forpoppað av er Í TAÐ ER VERULEIKI AT somu menn í landsstýrinum, sum við einum kasti hækkaðu teirra egnu lønir við 6000 kr. prísviðbót um árið, hova noktað fiskimonnum 1200 kr. minstuløn, hægri prísviðbót og aðrar rættvísar fyrimunir í mun til hina sossandi dýrtíðina, ið ger gloppið millum inntøkur og vøruprisir stórri og stórri, so- leiðis at livilíkindi verða verri og verri. onnur | | Skipafelagið Føroyar TILL: OT EM AGE TL 4 greiðir allan fluttning Bíleggið ferðaseðlar Pf. Skipafelagið Føroyar Tlf. 1225 Yvir: 1) loftskip 6) i kirkjuni 7) 6- kendur 9) tóni 10) småkykt 12) snar- aði 14) skreiddi 16) tóni 17) spøk 19) barn. Niður: 1) land 2) kúgan 3) rópti 4) norskt skip 5) bóltar 8) í løtuni 11) sjúka 13) vandi 15) plagg 18) øvugt fyriseting. av sínum mis- bara tað keði- liga, at pensumið er so stórt. Ein skal læra tókum, men tað er (0) konufólk: Fyri mær segði hon, at tú hevði sagt henni alt tað, eg segði fyri tær, hóast eg segði við teg, at tú ikki skuldi siga nakað fyri henni, men nú mást tú lata sum einki. at eg havi -sagt, at hon segði tað fyri mær Millum (0. Kona mín keypti sær kókibók, sum kostaði so nógv, at nú hevur hon ikki ráð at gera allan tann góða matin, sum stendur í henni, tí bókin var so dýr. —0— Papi, kom og hygg at hasum búðum, sum berjast har niðri. Nei, vit skulu ikki blanda okk- um uppí tílíkt. Tað nýtist einki at henda, vit kunnu halda við tí, art. pápi. sum er sterk- (0) Er suppan køld, talar ein ikki um tað; men er hon góð og heit, held ur ein eina talu um tað, meðan hon kølnar. oOo Eg fekk bræv úr Peri ígjár. Alvara, livur hann enn? Tað skrivar hann einki um! 0 Tað eru nógv, sum unna læraru- num væl tær longu feriurnar: oll bornini! Amerika frá EIN EL- BAKIOVNU R so gott sum nýggjur selist fyri kr. 175 Tlf. 105, Tveroyri.