mikudagur 28. oktober 1964síða 4

SOSIALURIN Nr, 78 I DAG Skuldin 6650 miljónir krónur 31. danska ríkiskassans 6650 milj. kr. móti 7314 milj. kr. somu tíð 1963. Sambært uppgerð. ið røkkur 28. OKTOBER 1964 fram 37, ÁRG. Danska innanlandaskuldin 800 miljónir krónur niður til mars í ár var nettoskuld Niðurgongdin í skuld verður enn týðuligari, tá hon verður sammett við driftsinntøkurnar hjá ríkiskassanum og tjóðarbankanum. Ríkisskuldin er nú 13.7 pst. av tjóðarinntókuni móti 33,4 pst. fyri bara 10 árum síðan. Í mun til ríkisins driftsinntøkur er skuldin nú 60,5 psi móti 201,1 pst. fyri 10 árum síðan. Mnnanlandaskuldin er minka við umleið 800 milj. kr. frá 5908 mili. kr. til 5180 milj. kr. Uttanlandaskuldin er vaksin frá 1406 til 1470 milj. kr Få henda øking er so lítil, kemst tað av, at gomul skuld er aftur- | rindað, og at tað í fíggjarárinum 1963/64 bara vórðu tíkin tvinni lán | uttanlanda Annað av hesum er frá alheimsbankanum í Washington lán til el- | harav utbygging, Føroyar fáa ein part til SEV. Peningurin verður tik- | 1 so við og vid sum útbyggingin fer fram. | veruliga er fyri nakað, og hvussu tað skal fremjast. Vit nevndu um | stigan hjá Dagblaðnum og skulu her | endurgeva, hvat blaðið skrivaði um »stiga-sjålvstyrid«: »Um vit hugsa okkum føroyskt sjålvstyrisstnev, sum ein langan stiga, og summir av flokkunum | ætla sær heilt upp i gjøgnum, men summir bara hålvan veg, 3 fjórð- ingar ella so, ja so ber jå til hjå ollum ið hvussu er at fylgjast hag- ar upp, sum tann fer, ið stytst vildi fara. Tástaðni kann spurn- ingurin koma, hvussu víðari skal farast.c MEN BLAÐIÐ SIGUR EINKI UM. HVUSSU LANGT UPP Í STIGAN, FÓLKAFLOKKURIN ÆTLAR SÆR! | KROSSORÐ ingar SJALVSTYRISPOLITIKKURIN Herfyri avmyndadi allar ræðuleikar og vanlukk ur, loysingin bar í sær. Hon var bein leiðis landasvit vildi okkum bæði vinnuliga mentunnarliga forda vælferð og menning ingin hovrdi ikki oyskum framburðsstarvi.- > Tingakross ur ter forkoma og sosialt og forkoma og fólksins. Loys {Í heima í før Men kortini eru sjálvstýrismenn farnir í fylking við henda vanlukku- politikk. henda skaðagrip teir róptu tað fyri »søguliga hending, teir høvdu drigið tjóðveldisflokk- in og hansara loysingarpolitikk uppí landsstýrið Tað verður t n stórur stand- indi = spurningur hver er størri skaðagripur í føroyskum politikki. sjálvstýrisflokkurin ella jóðveldis flokkurir Og vert er at minnast til, at eisini sjálvstýrismenn hava undirritað samgonguskialið loysingar- skjalið. ið vil kvetta oll bond við Danmark! Hf 77 Brævkassin Eisini í politikki kemur ein ofta fram á fremmandaorð, ein ikki Kann blaðið sokeiðis greiða mær fri, | ú. — — rættuliga hevur skil — - hvat ordid »syndikalisma« veru- liga merkir, og hvadani tad er komið? Lesari. SVAR: Syndikalisma ing av er ein avleið- ysyndicate. navnið á fronsku fakfeløgunum. Syndikalist- arnir meina, at ein politiskur flokk ur umboðandi arbeidararørsluna er orðinum skaðiligur og at alt parlamentariskt rbeiði er av tí illa. Alt stríð ar beiðaraklassans, her íroknað at vinna hitt politiska valdið og skipa soóstalistiska skal fakfeløgunum einsamøllum Stridsvåpn syndikalistanna eru ve føll og boykott, slagorðið er: aðalverkfoll lt! samfelagið, gerast av rk aðal kunnu sabotasja og Vinna JEFFERSONS 150 ÁRA GOMLI HUGSJÓNIR UM DEMOKRATI HÓSKA VÆL Í DAG Demokratiskar hugsjónir Vit uppfata báðir tveir fólkið sum okkara børn og elska tey við faðirligum kenslum. Men fygum elska tey sum småbørn, sum mugu hava eina barnagentu, eg sum vaksin og á tann hått, at eg tryggur tori veita teimum sjåilvrædi.« omanftvri r brot r ævi. sum Jefferson í 1816 skrivaði til franskmannin Dupont de Ordini Thomas Nemours Thomas Jefferson var naðurin. sum saman vid Benjamin Franklin í 1776 undirritaði ameri kanska frælsisbodskapin, og seinn ir hann forseti USA tvey valskeið Hugsjónir hansara eru mongum forum vorðnar klassiskar. Tær eru kki skrivaðar niður í bók. men eru finna i brovum. greinum og rød- im. Menn hava savnað hetta tilfar saman hókina >Um demokrati«, sum er vorðin umsett til danskt. Her finnur ein iðurneyndu — hugsjónir. sum hann hevur borið tær fram á vmiskan hátt tíðarskeiðinum frá 1776 og til hann doyði í 1826 Her eru nøkur brot úr bókini >ØM merniskju og all somfelog á jørdini heva rætt til sjálvræði Meirilutans lóg er nåtårløgin hjá hvørium monnesamfelag« »Minnilutar vign síni rættindi, sum mugu verjast við lóg. »Eingin stiorn verður góð, uttan hon er undir eftirliti folksins.« „Gev fialdini uppvyeniing og upp- lýsing. Fiøldin er einasta garanti fyri frælsi okkara. Sum svar uppå spurningin: eru menniskjuni ikki før fyri at stýra sær sjálvum. kemur Jefferson við nakrantíð slagi, á Hava vit tilikum spurninginum: funnið fúrstar av føddir ráða yvir menniskjum.« Aðrastaðni europeiskir kongar hava ver ir eru englar at vísir Jefferson á. at nogvir ð idiotar. teirra millum Christian VII Í sambandi við hugleiðingum un la ognir skulu vera at peningur ella treytin fyri valrætti, sigur hann »Fg havi ongatíð rakt við, at reiðiligheit — menniskjunnar veks- ur við rikidøminum.« leiðin at Jeffer- »ond- »Skrivifrælsi er besta upplýsa mannaættina«. Sigur son. Hann er illa nøgdur vid skapin og osannførid hjá blødunum« men heldur fast vid at skrivifrælsid er neyðugt lefferson var ímóti trældómi og ynskti at geva teimum svertu frælsi so við og við. Í seinri árum sínum fingu sponsku hjålondini Suður- ameriku frælsi. Hetta frøddi hann seg wir. men hann bar ótta fyri, at ífturhaldið fór at ferða framburð- inum hesum londum. og hann fekk rætt. Men eisini á ellisårum sínum var hann framskygdur og segði >Ég doyggi við vónini um, at upp- lýsningur og frælsi er í framferd.« HIN LANGI STIGIN Vit hava áður sagt eitt sindur nærri frá ósemjuni »sjålvstyrisflokk- | j stavur | Nidur: 1) Yvir: 1) fiskar 6) góð 7) stykkjamål 9) skipastavir 10) metrar 12) lægd 14) drykkur 16) gamal danskur bøk-| 17) djørv 19) gentunavn vekt 2) klokka 3) fuglur 4) mastratog 5) bóltar 8) rokka 11) dropa 13) jåttan 15) likamslutur 18) romartøl. Veitst tv | AT ein kanning, sum er gjørd á einum størri vøruhusi í| Stocholm, vísti. at mannfólk eru nógv erpnari enn konu- fólk. Eitt spegl varð hongt upp tætt við úthurðina, og 77 pst. av mannfólkunum, sum vitindu inn í voruhúsið, speglaðu sær, tå tey fóru út aftur; men bara 44 pst. av av konufólkunum. AT virksemið hjá livrini í likam- inum er at gera eitt evni, sum hjálpir til at upploysa sukur, og tå id vøddarnir hava sukur- trot. letur livurin ta neydugu nøgdina gjøgnum blóðið. og har ftrat hjålpir livurin til at fáa burtur tey revdu blodlikamini sum verða oydd AT tað var ikki fyrr enn í midøld- ini. at kvinnurnar sluppu upp i part at avgera, hvat og hvussu innbuevid skal vera. Framman- undan var tað maðurin ið segði hvar skápið skuldi standa AT vísindamenn halda, at ein kann finna smáar luftlutir 96 mil uppi í luftini AT tær týdningarmiklu vitaminirnar í toskalivrini fær toskurin frá smáum sjóplantum AT 17 pst. av landøkinum USA er skógvaksið AT hitamegin í steinkoisgass et 5350 kaloriur Bóndagarðarnir fækka | Falið á bondagørdum í Danmark eru i stødugari afturgongd. Sein- asta vvirlitid vísir, af talid á bondsgørdum hesi seinastu árini er minkað við umleið 13.000, samstundis sum dy rkaða bendið er mink- að við 70.000 ha, sum fyri tað mesta er farið til byggigrundir Tað eru tey smærru garðbrúkini sum minka. Samlaða minkingin her eru 15.000 brúk, sum vóru munni enn 10 ha á stødd, meðan talið á brúkum. sum á stødd eru frå 30 til 120 ha er vaksið við 2000 Húsmansbrúkini undir 10 ha eru minkað við 2 pst frá 16 niður í 14 pst.. meðan tey meðalstóru brúk- ini eru ekt frá 53 upp i 68 pst Danski landbúnaðurin fær rættu- liga stóran studning til ymisk enda- mál. men nú er ætlanin so við og við at halda uppat við beinleiðis studn- ingi. eina mest av tí at mekaniser- ingin og nútímansgerðin er komin so væl ávegis. Rentuvinningurin av peningi, sum verður nýttur til búnaðarmál er í vøkstri. Áður var hann bara 3,0 pst. anna« millum. um hvat »sjålvstyri« í dag er hann vorðin 6.6 pst Skipafelagid Føroyar A greiðir allan fluttning í luftini Bíleggið ferðaseðlar Pf. Skipafelagið Foroyar Tlf. 1225 Pf. J. F. KJØLBRO Teleorammadr.: ,Kjølbro" - Telf. 5489 (6 lin jur) - Telex 20 Handilsvirkir Allar vanligar vørur f heil- og småsølu. UTGERDARFELAG ÍSVIRKIR og KULDAGOYMSLUR HERMETIKKÍDNAÐUR FISKAMJØLS- og SILDAMJØLSVIRKI KLAKSVÍKAR SLEIPISTØD (mekaniskur verkstaður) ger alt vanligt skipsarbeiði og nýbyggingar. KLAKSVÍKAR BKIKKSMIDJA Sanitetsvørur, rør. Ger alt vanligt blikksmidjuarbeidi og rørleggingararbeidi. Setur upp midstøduhitaverk. Innflutningur: Matvørur, klædnavørur, salt, kol, olja, timbur og bygnings- tilfar. Allar vørur til skipaútgerð. Utflutringur: Fiskafløk, isfiskur, saltfiskur, klippfiskur, hermetikk. — seg sjålvan alt hetta hjálpti mær at finna tað, ið er tann rætti vegurin, og hin einasti sanni. Seinri skilti eg, at trúgv ikki er nakað ein kann viðgera abstrakt, men nakað ein upplivir FILMSTJÓRIN OG KATOLOS- ella ikki er førur fyri at uppliva ISMAN | Eg byrjaði við eínum reint í ítalska blaðnum »LE ORE« intellektuellum spurningi, og ein skrivar filmstjórin Georgos Clouzot dagin rakti eg vid, at bønin gjørdi um stødu sina til katoloismuna: meg lukkuligan. Eg haid! áfram við filmsar- Fg havi so líðandi skilt og tikið beiðinum, men verði noyddur at við religiónini. At byrja við var sova eitt sindur minni fyri at tað bara intellektuelt, men so við kunna biðja ein hálvan tíma og við fataði eg. at hugsanir, eg hvønn morgun. Fólk trúgva, at higartil hevði havt, ikki kundu religiónin ger lívið lættari, tev geva frágreiðing um mangar lutir mistaka seg.« IV minum Ég for at lesa méir enn á nekrum sinni áður. Platon til 1 Huxley og so Simone Weil. 3 Hennara liv sum eitt eindømi, i hennara verk. hennara trúgv, at ein skal elska sín næsta hægri enn — Fólk hugsa og tosa nógv um, hvussu tey skulu klára at gera alt; tað er ti, tey ikki klára at gera alt! O-—= Politimaðurin: Kona tygara datt burtur av motorsykluni har burturi! Maðurinn: Takk og lov fyri tað; eg bar ótta fyri, at eg var vorðin deyv- 10 SKIPANOYN ur. Niðanfyri hava vit pettað sundir ; 9 mi. 10 ymisk skipanøvn. Nu skalt tu Per, hvi kemur tú so seint í skúla royna at seta rætt saman aftur og í dag? OL vita. hverji skipini eru Ti, mamma vildi ikki lova mær ) at skulka. KUR — BERG — MAR — —— STAKS — SKAR — BERG — Mamman: Hví kunnu tit ikki semj- EIN — BOÐ — POL — FIS — ast um hasi súreplini? BLI — AFOS — HA — SUR — Janus: Vit eru samd; hon vil hava NON — UR — ID — LYS — tað størsta, og tað vil eg eisini. RIÐ — KAN — FUGL — ES — NORÐ — AR — SKÁ — FA — LA AST UR EIN VAST. tg Påpi, verða esil nakrantíð gift? Jú, góði, tað eru bara esil sum varða pift!