Sosialurinarkiv
Sosialurin 1965-06-23, síða 4
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

mikudagur 23. juni 1965síða 4

‹ fyrra síða allar 4 síður

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

SOSIALURIN Nr. 48 SUM HALDARUNUM OG TEIMUM, IÐ KEY- PA BLAÐIÐ Í LEYSASØLU, KUNNUGT, ER HALDARAGJALDIÐ UPPFARI FRÁ 1.JULI AT ROKNA Frá 1. juli at rokna kostar blað-| meðan íslendska sunnudagsblaðið ið 10 kr. um fjórðingsárið. verður at halda fram sum vant Í leysasølu kostar blaðið nú 50 oyru, hetta er dýrkan uppá 10 oyru eintakið. Henda príshækking er gjørd av teirri orsøk, at ætlanin er at fara undir eina stórri øking av blaðnum — málið er at blaðið verður 8 — | EJSOSÍAWRIN / ferðir um vikuna, meðan annars verður hin sama. Hetta verður sostatt ein tvífald- ing av støddini, og tílík oking kostar sjálvandi væl av peningi. Tí hava vit verið noyddir at seta prísin upp, so vandin fyri peninga- troti verður hin minst gjørligi. síður 2 støddin Samstundis er at siga frå, at| danska blaðið WEEKEND, sum hevur fylgt við SOSIALINUM hvonn leygardag fellur burtur;' vmerkingår [ YVIRTØKAN AV | POSTVERKINUM Teir sokallaðu ysjálvstýrisflokk-| arnir« hava í áravís reypað um meira sjálvstýri. Samstundis hava teir svertað javnadarmenn og sam-| men og bandsmenn til á versta hátt; nú eru hesir menn avdúkaðir standa púra spilnaknir. Alt tað sjálvstýri, ið vit hava í| Føroyum, er framt av júst javn- aðar- og sambandsmonnum. Sokallaða »sjålvstyrid« situr Á triðja ári, men hvat hava avrikað á sjálvstýrisleiðini? nú teir 23. JUNI 1965 | handelsskibe«, sum er sett av teim- Sett | 38, ÁRG aðið | eina ferð um mánaðin. | Tá ið hetta okta blaðið kemur, | skulu vit greiða eitt sindur nærri | frá innihaldi og tílíkum. |— | fjákut og bara av hesi vanlukku- skipan man mångur ferðamaður ið annars vildi lagt væl pen- ingi eftir seg her i landinum, aftra | | | av seg vid at koma henda vegin. Umborð á kunnu fólk keypa ein løgg við sær í land. Lat gå at fastbúgvandi før- ovingar bara fáa hina einu sprutt- land; tað er heilt órímuligt, at skulu koma undir hesar treytir. Um teir fingu nakrar fløskur við sær, vildi nakran hátt verið til fløskuna í men fremmandir ferðamannaskipunum | Brævkassin Kann blaðið siga mær, um tað er loyvt at skriva við kúlu- penni, tá tað ræður um al- menn skriv og pappírir, tá tað ivaleyst er soleiðis, at henda skriftin kámast burtur við tíð- | ini? S. S. SVAR: Tað hevur ongatíð verið nøkur lóg ella reglugerð, sum á nøkrum øki bannar fólki at brúka kúlupenn. Í dag fáast kúlupennar, ið eru so góðir, at skriftin heldur sær. Í fyrstuni kúlupennarnir ko- mu, vóru stiftirnar so vánaligar at skriftin kámaðist rættuliga skjótt. T. d. hevur ein helmingurin av ráðharrunum, ið skrivaðu undir nýggju grundlógina, penn; men har er teirra undirskriftir á ið liggur í glasskríni í eru vorðnar tað hent at eintakinum, Fólka- ógvuliga tinginum, kámar. SAMGONGAN „14. sept.« roynir við gråturødd at fáa í lag aftur hina landsstýrissamgonguna, og millum hevur hetta aísini havt á lofti; men í løtuni tykist einans at vera áhugi fyri slíkum framhaldi millum tjóðveldismenn. Uppá spurningin um endurstovning av ti sokallada >sjálvstýrisndsi- styrinum« siggja vit hetta svar i »Dagbladnum«: »Ja, har til kunnu vit svara sum okkara åskodpn, at vit halda einki formål verða at endur- nýggja eina samgongu bara fyri at skjóta út valið frá november í manna verið | hetta ikki á | inntøkuhall = hjá landskassanum. | Verið lagaligir móti teimum | fremmandu! | Veitið teimum frægari sømdir | enn teimum føroysku ómynding- | unum! | Orvur. heyst til næsta heyst.« - , vm Fundurin var fyrireikaður av| »Nordisk arbejdsgruppe for støj í um norðurlendsku verkfreðinga- feløgunum. Tað teir við askutiskari planer- ing ofta kunnu beta um hesi við- urskifti = uttan sterri arbeiði og | stórri kostnað, var tað aðalmálið | hjá innbjóðarunum at greiða reið- larum og skipasmiðjum nærri frá hesum viðurskiftum. At arbeiði við at beina burtur mesta gangin umborð á skipum er fram eitt uppskot um ymiskar broytingar í heimastýrislógini krupu so undan ábyrgdini. Hitt sokallada »sjålvstyrislands- stýriða hevur í 3 ár ikki vunnið Føroyum ein stav av meira sjålv- stýri, enn javnaðar- og sam- banedsmenn høvdu vunnið und-| an teimum. okkurt smámál í sjálv- at framt stýrisleiðini. Eitt nú yvirtøkuni av| postverkinum. Henda yvirtoka var samtykt longu í 1950. Eftir var bara hjá landsstýri og) løgmanni at seta navn undir lóg- ina. Men heldur ikki hetta gjørdu teir! Ikki løgi um fólk flenna í kyk, tá menn rópa um sjálvstýri! RÚSDREKKASKIPANIN At Føroyar hava eina út av lagi ringa rúsdrekkaskipan mugu allir føroyingar vera á einum máli Rúsdrekkadiktatur hevur ver- um. ið eitt satt forbannilsi í øllum londum. har tílík ómynduggerðan av menniskjum hevur verið roynd. Føroyingar eru tó vandir til hetta. Verri er við teimum útlendingum, ið vitja higar. Fyri teimum er hetta heilt fremmænt, ókent og Men kortini skuldi ligið væl fyri Í (5 Tað er eitt oki í føroyskum samfelagslívinum, har tað ikki ber | til at gera danir til syndabukkar — navnliga landbúnaðurin Tad hevur verið ein adaltåttur í| Men hvat er hent? øllum sjålvstyrispolitikki og sjálv-| Stutt sagt: lítið og einki, id | stýrissiðmenning at tveitt so gott| hvussu er einki ið munar. | sum alla skuldina á danir, tå okk-| Eingin nýggj jarðalóggáva erl Í urt hevur bila ella gingið skeivt í| komin og syndarliga spakuliga| føroyska samfelagslivinum. | Á einum øki letur hetta seg veru | liga ikki gera landbunadarøk- | inum. Føroyskan landbúnað hava danir einki havt við at gera. Í | 1954 varð øll jørdin yvirtikin. og |í 1959 komu allir teir sokallaðu | »sjålvstyrisflokkarnir« til ræðið. GOD BOK |ER EN STOR RIKDOM EN | Nils Brantzeg heter en norsk forfatter og journalist. Han reiste til Føroyar og oppholdt seg der í lang tid. Resultatet ble ei fram 1 frá bok: »Blandt frend:r pá Fær- øyane«. Så snart som det var råd fikk jeg tak i den boka. Og for ei FPE=-Iondbina? Hoyribrekadir maskinmenn 65 umboðsmenn fyri norðurlendsk reidariir, skipasmidjur o. a. hava verið til fundar í Keypmannahavn og vidgjørt, hvat kann gerast fyri at minka um gangin umborð á skipum vorðið aktuelt, kemur fram av kannihgum; sum svenski læknin dosenet Anders Otterland hevur gjørt eftir áheitan frá norðurlend- sku maskinnistfeløgunum, * Hansara kanningar vísa, at 14 pst. av teimum maskinmonm unum hann vidgjørdi, hoyrdi normalt, 34 pst. høvdu álvar- som hoyribrek, 42 pst. minni hoyribrek, 7 pst hoyribrek aftrat øðrum brekum og 3 pst. hoyribrek av øðrum orsøkum. * * + + + + % urin” | Hin føroyska jørdin ambodum. øki nútímans hesum við A taka er nógv at | úr Í | naggatodnini. Komandi kann greiða hetta mål, við ræðið. nár vi leser de 125 sidene. Forfatteren behersker konsen- trasjonens kunst til fulie. Vi som setter pris på våre naboer der ute i Atlanterhavet og som har opp- holdt oss der en stund vil nikke gjenkjennende til alt det som Brantzeg skriver om enten det gjelder historiske minner eller folkeliv og det daglige strev. Det er en glede ð lese om folket í hver brúkt kúlu- slitnaðu í gongur við at útgera landbúnaðin | hond i, og nú má komast burtur | val | at | | iavtaðarflokkurin aftur kemur til| | „| bok! Den er av slik beskaffenhet | at superlativer ikke er til á stoppe | Í to r å sjogvi å landi | . 4 í luftini | (Framhald frá 3. síðu) | |marki 35 ár, var ógvuliga lágt. | Tað sama helt J. P. Henriksen, | hesin fataði væl, at havnanevnd | in sjálvandi mátti hava innstill- | ingina eftir treytunum, ið lýstar | vóru. men hinir limirnir kundu | kanska samtykt at lýst starvið leyst av nýggjum. M. Carlson Dunga upplýsti, at aldursmarkið var sett soleiðis fyri eftirlønina, og skuldi hetta broytast, kundi líka so gott eftir- Tað onki | ímóti, hevdi Niclas å |løtin verða tikin av. S. Skaale svaraði, at nettupp innanfyri Tórshavnar havn var ein umsjónarmaður settur, sum var 50 ár. Nú hava vit jú fólkapensi- ónina, so — eftirlønarspurningurin verður ein heilt annar. Formad- urin í havnanevndini Ebbe Mor- tenesen tók hetta kjakið ógvuliga heitt og brikslaði limunum, at tað mátti vera pensónlig interessa hjá teimum at lýsa plássið av nýggj- um. | S. Skaale spurdi, meinti við seg (nei). J. P. Henriksen fekk orðið aftur og segði, at sjálvandi skuldu lim- irnir beinanvegin lýsingin kom í blødini, gjørt Vart við seg Eg er bilsin yvir, at Ebbe Mortensen | tekur tjakið heitt. og skuldi siga honum, at hann hevdi ongar privatar um hann so hesum hesin næstu interessur í hann, at dráttur kundi gera, at slíkt varð lýst |nevndin fór hugsa | markið. máli, | orða- | . Á ferð | so | | aldurs- | | | vónaði starv leyst, at at um Petur í Gong vildi hava málið | dag og fest. Om folkekvad folkedans. Bildemateriellet og utvalget er så | ypperlig som mulig, men så er det også en mann som kan sine ting: Ásmundur Poussen. Satnprbei- det mellom forfatter og kamera- kunstner har her gitt et utmerket utslag. For alle som vil vite mere om våre frender enn de høyst 10 lin- og | | { | | | | | jene i en »Landalære« er boka kort sagt et funn. Det er skrevet| | om Færøyene på norsk før også. | Jeg vil minne om Sverre Stoves| og Jacob Jacobsens bok fra 1944, men som nå er foreldete og har fått den best mulige etterfølger i Brantzegs »Blandt frender på Fær- øyene«. Ja, den er midt i biinken for de i Norden som vil vite mer om Føroyar. Det ville glede Færøyanes ven- ner meget o'1 Nils Brantzegs bok fikk en bred plass i bokhandelene på alle sentrale plasser i Føroyar. Ja, er det gjort er det fint. Det er fortellerglede, stil og ele- | men hann kundi stjórnin = góðtók | lærarastørvini, | arastørvini, | gjørdi ganse over Nils Brantzegs verk. Fridtjof Diesen Skipafelagið Føroyar greidir allan fluttning Bíleggið ferðaseðlar Pf. Skipafelagið Føroyar Tlf. 1225 útsett til næesta fund, soleiðis at býráðið kundi tosa famaln fyrl læstum hurðum, og so avgera hetta á opnum fundi. Peter F. Christiansen var hesum, nú hitt gamla býráðið er ímóti. stevnt fyri korruptiót, skulu vit vera varnir. Formaðurin átklaði hetta. Slik orð skuldu býráðslimir ikki nýta her, lat rættin avgera hesa sak, nú upplýsa, at sakin móti 14. september varð upp afturtikin fyrsta dagin, tí nú var kommunan liðug við teir upplýs- ingar, teir vóru bidnir um, og Birch, sakførari, hevði tosað við Skaale og spurt um hann vildi meta í rættinum, og tað heyði hann onki ímóti. Petur í Gong bað um at fáa málið av skránni, og nú hendi tað løgna, at Niclas á Dunga vildi hava atkvødugreidslu um hetta, hóast tað varð sagt honum, at tá ein limur ynskti eitt mál at verða tikið av skránni til næsta fund, var tað ein óskrivað lóg at fylgja hesum. Atkvødugreidslan var 3 fyri og 4 ímóti. J. P. Henriksen upplýsti, at í tey 24 ár hann hevði sitið í bý- var slíkt ongantíð hent, hvussu ómeguligt eitt ynski frá einum lími um at taka eitt mál av skránni var, so var tað tó altíð eftirlíka. Aftaná fór = atkvødugreidslan fram um — havnaumsjénarmannin og varð Pauli Hansen settur við 7 ráðnum aetkvødum. LÆRARASETAN VIÐ TÓRS- HAVNAR KOMMUNUSKÚLA Týskvoldið 15. juni var eyka- fundur, har 4 lærarar og 3 tíma- innstølljaðir. (Skúlar innstillingina til men ikki tímalær- ið bert skuldi vera 2 við trimum nøvnum til hvort. Býráðið samtykti at senda mál- til skúlakommissiónina. Uttanfyri var skriv frå Bacalao um setan av 2 tangum til sildýolfu á havnapløssinum, teir leiga vestansyri. Fundurin varð slitin, meðan havnaneyvndin Við- málið, og tå nevndarlim- imir góvu vidmæli, samtykti. byradid at geva loyvi bert fyri hetta árið og treytað av, at asfalt- lærarar vóru ið skránna sie Shi ið ikki verður dálkað av olju. Sjálvandi hevði hetta mó“ skund, men Bålikavæl kendis. tað ett. | sindur legið, at tað fekk so skjóta ein kundi ikki lata vera at hugsa um hvussu framman undan varð tosað um prívatar in- teressur. Aftaná var fundur fyri um durum. viðgerð og stongd- }. h. 4