leygardagur 15. oktober 1966síða 2

Nr, 81 SOSIALUKIN Bara klandrast Undir seinasta landsstyri, medan avnadarflokkurin hevdi tað leiðsluna, var grundarlagid poli- litisku lagt til føroyska útbyggjan av Henda eina skjóta samfelagnum. byggjan var soleiðis løgd til rættis, at øØll skuldu kenna seg trygg um, at teirra nteressur ikki blivu skerdar, alt fólkið skuldi hesi útbyggjan, hesum framlopi. var at tryggja út- innan føroyska samfelagið men at oll, fáa lut í Har mest leikaði á, eim sjúku, veiku og gomlu góð kor. Hetta varð gjørt beinanvegin ið at seta donsku fólkapensións- skipanina í gildi í Føroyum. hesi skipan betalti førovingar helvt yg danski staturin helvtina. Hetta eiðsla var ein munandi meirút- landskassan. tað fyri sum vinnandi fólkið bæði heima og burt- Men maðurin lá tá so tann vinn- ur skuldi gjalda. andi lágt í inn- tókum, at hann einki hevdi at frá sær. Tað var tí eyðsæð, at skuldi andskassin átaka sær størri útreiðsl ir til socialmål, og tað arbeidandi Eftir | lata | inum. Men javnaðarmenn, sum høvdu sett sær sum mål at útbyggja føroyska samfelagið í brådskundi, vóru greiðir yvir, at hesar 190 milli- ónirnar helst minna lagi. Hetta vísti seg eisini skjótt at vera leiðsluna av føroyska vóru i so. Innan |javnadarflokkinum, jum, hvørji ráð vóru at taka, ti ein |í bráskundi øktur skipafloti kravdi, útbyggjan eisini fór Samráðst við var 60- varð samráðst lat tilsvarandi fram á landi. varð (donsku stjórnina um málið, og |årslitid av hesum samráðingum milliónagrunnurin. | Til seinasta løgtingsval var hesin | ikki komin at Før- men samráðingarnar vóru |endaðar. fólkaflokksmenn og Ítjóðveldismenn kallaðu henda plan (fyri frekt valbluff. Sjålvt sambands- menn dámdu ikki uppskotid, með- | grunnur virka í | oyum; Bæði an javnaðarflokkurin var fult út greiður yvir, at hesin peningur, sum ikki skuldi dønum aftur, var heilt neyðugur til ta ætlaðu út- byggjan. Men komu, gjaldast peningarnir skaptur, og gjórt undurverkir lívið í vit fingu rætt, grunnurin var hann nærsagt hevur eigur sjálvstýris- landsstýrinum. Men so kom valið flokkurin valinum. javnaðar- var flokkur javnaðarflokkurin undan fekk størstu framgongdina við valid, tað vil siga, at fólk flest góðtóku mál størsti log mið javnaðarflokksins arbeiði til allar hendur, stovnsetan fólka- | |heimid Føroyar, har øll kundu kenna, at her var gott at liva. | Men tað løgna hendi, at teir Í flokkar. sum taptu valið, troðkaðu seg fram til stýrið. nú javnaðar- ólkið samstundis fáa betri kor, var | einasti måtin at økja munandi um framleiðsluna. Men ein munandi økt framleiðsla var treytað av eini skjótari útbygging bæði á sjógv og | andi. Beinanvegin P. M. Dam varð aldur til løgmann, fór hann til Danmarkar at tingast við stjórnar- teiðararnar har um eina finansier- ng av føroyska samfelagnum, ti hesin lívið. Dam fénancierings- Hetta bædi av ittan pengar, kundi ikki aftur førast út í við eini uppá 190 milliónir. arð sligið upp í fólkaflokkinum og planur kom skipan látur tjóðveldisflokk- stóri | Sambært samtykt 1963 skuldu bygdirnar við Skålafjørd og Eystur- tingsins í bygdirnar á eystursíðuni á oynni sambindast við bygdirnar frá Oyri til Eidis, Funnings og Gjógv. | samstundis sum brúgv skuldi gerast um Sundi. Men menn við Sundalagið vildu likki henda brúgv mátti leggjast so høgt, at skip steingja Streymin, so kundu sigla undir henni. 200 pund tonsid fyri saltfiskin til heystar Hesi orð stóðu i »14.september« summar, og var eg ein av teimum, sum trúðu hesum, soleiðis sum eg fyrr havi trúð tí, hetta blað hevur skrivað. Tá eg sigi. at tað av tí, mongum av eg trúði hesum, so kom at hetta umborð. og eg og fleri við mær hildu sum so, at 14.september neyv- an mundi skriva hetta bert fyri at lokka okkum aftur til Grønlands; heldur mundu teir hava hesi tíðindi frá teirra monnum í landsstýrinum, okkum henda varð so nógv tosað um sum høvdu vissað prís. Nú eru vit so afturkomnir, men nu tigur 14. september um 200 pund 'fyri tonsið. Tað sær |sum hetta landsstýrið hvørki hevur okkum 200, 180 nakran |sum helst pris, men at |noyddir til at selja fisk okkara fyri lítið og lætt. tí einki tykist at vera |gjørt søluni viðvíkjandi. Er alt tað, |sum tjóðveldið lokkar við. líka langt burtur sum hesi 200 pundini, |so er tað so. sum eg havi hoyrt so ella vit | . vissað verða mangan mann sagt, og sjálvur eri |viS at verða sannførdur um, at tjóð- veldið er ein flokkur, sum eingin bu at líta á longur. | Fiskimadur. FÆRØSK MARGARINE Vita No VITAMINISERET FÆRØSKT PRODUKT GEORG Mattalåg . FINT PRODUKT NOLSØE Telefon 3357 1rikotasjuvørur i heilsølu tíanverri út, | | Men Streymurin mátti eisini dyp- landsstýri aðrir tingmenn last. Undir seinasta var | fíggjarneyndin og (saman við landsverkfrødinginum á 'stadnum fyri saman við skilamonn- |um har á staðnum at meta um, |hvat gerast kundi. Teir, sum stað- | kendir vóru, hildu fram, at í fyrsta | umfari mátti ein bein siglingar- |renna spreingjast gjøgnum sjálvan | Streymin; hetta vildi lætta munandi |um siglingina og gera tað møguligt |fyri størri skip at koma igjøgnum. | Men so varð løgtingsval — og so lkom stødgur í. ikki aftur jum »dypan av Streyminum«. 60 | milliónir til gåvus frå danska stat- |inum skaffað av javnadarmonn- | um men í 4 ár hevur tøgnin fjalt hetta mál. Brúgvin um Streymin — eitt orð |ikki eitt orð aftur um málið. 4 år |farin. uttan at henda brågv til at | binda Eysturoy saman við Streym- ey er tikin uppá tungu. Undan valinum lovaði tjóðveldis- |flokkurin at hann, um hann kom í landsstýrið kundi skaffa allan tann neyðuga peningin til føroysku út- |byggingina til »O« rentu. Tjóðveld- isflokkurin kom í landsstýrið, men flokkurin hevði lagt alt til rættis til eina sociala, vinnuliga og ment- unnarliga útbygging. Og so kom stødgur í. Í nakað stýri i nøkrum landi hevur nakrantíð havt slíkar møguleikar, sum hetta al var lagt til stýr- inum, maturin borðið. Men man hava borið seg so ónærisliga at, sum hetta hevur gjørt. Skipaflotin, sum var í veldugum vøkstri, tá stýrið tók vid, er såpl- aður niður, minkar við 3000 tons- um um árið. Sum fylgja av hesum handilsjavnvågini Neyvan landsstyrid rættis av undanfarna var nærsagt settur å neyvan nakað stýri er undirskotið á vaksið tey 3 seinastu árini við út móti 100 milliónum. so var íkki danska tilskotið, vóru vit í dag á húsagangi. Og so kalla teir seg »sjålvstyrislandsstyrid« Hvussu leingi vil vælstandurin vara, um | hetta skal verða lagið? Teir hava Ínú stýrt í 4 ár og bert klandrast! |Men úrslitið er eisini hareftir. So kom stødgur i, og hann varar enn |pengarnir til Streymin komu ikki; |pengarnir til brånna yvir Streymin Íkomu heldur ikki. Men so seinast í tingsetuni í vár | skrivaði formaðurin fyri gl. (stýri, Marius Johannesen, løgmanni eitt bræv. Hetta varð ikki sent løgmanni sum eitt vanligt bræv, | men varð lagt fram á ting og lisið lupp av sum ein lalmennur fyrispurningur. Innihaldið var hetta: >Harra løgmaður, áðrenn seinasta løgtingsval var tingnevnd á møguleikan sjålv- bræv tingformanninum | ástaðnum og kannaði fyri dýpan av Streyminum, hví er einki gjørt við hetta mál, nú vit hava stýrt í skjótt 4 ár???< Tað hendir við hvort, at fólk, sum hava havt sovisjúkuna serliga hana av tí ringa slagnum, at tey í |mong ár aftaná, at tey annars eru lekt av sjálvari sovisjúkuni, kunnu ganga sum í annan heim. Tað er líkt til, at Marius Johannesen, ja, og allir hinir 14 hava havt ferðilin av hesi sótt, og nú valskeiðið er at enda komið, eru farnir at senda brøv hver til annan og spyrja, hví gjørdu vit einki?? OG I BY TILBOD GEVAST Stødd: 214” og 4” 15, TORSAVN TELEFON HEIMA TELEFON 2784 - 2877 15. oktober 1966 8 oyru fyri pundid Nógva staðni i Føroyum er lítiði annad at forvinna enn tad, sum ein fær upp úr sjónum, so inntøkur teirra, sum búgva á hesum støðum, er treytað av fiskanøgd, veðurlagi og fiskaprisi. — Veðurlag og fiska- gongd eru vit ikki før fyri at bóta um ella hava nakran ávirkan á. Men fiskaprisin skuldi ein trúð. at okkurt kundi verið gjørt við. so út av lagi lágur hann er. Í 1937 og 1938 fiskaði eg sild á teim føroysku og fingu | vit tá 18 oyru fyri kiloið. Hetta var likki hildið at høgur prisur, | men vid teirri krónan tá |hevdi, bar til at fáa toluliga urtøku. | Fyri 100 kg av sild fekk ein tá tveir mjøli. Men nú er annar- inn firðunum, vera virði, sekkir av |leidis vorið. Dýrtíðin fossar lyvir landið. sum ongantíð áður, og okkara rørir ikki ein stødga hesum | landastyri fingur fyri at Pris- urin á sildini, sum vit fyri 30 ár- um síðani fingu 9 oyru fyri pund- niður á 8 oyru, tarin komin mjølsekkurin er (ið, er nú |meðan sami lupp frá 9 krónum uppí 45 krónur Tað ljóðaði. tá tjóðveldið var lkomið í landsstýrið, at nú skuldi annað skil koma á, fiskimenn Ískuldu fáa heilt onnur kor at liva log virka undir, nú skuldi einki selj- Í ast gjøgnum útlendskar agentar, tí nú høvdu teir í landsstýrinum fingið bæði fiskivinnuna, ídnaðin og hand Ja, vit hava bíðað. Íbíðað í tolni, bíðað í 4 ár. Men nå er tolið uppi. Hver annar í teirri víðu verð man í dag selja matvørur fyri 8 oyri pundið uttan |tann føroyski fiskimadurin? Halda [tit virkuliga at menn, sum arbeiða Í undir hesum korum, finna fragd í at hoyra tykkum tosa um meira ella minni sjálvstýri, fleiri ella færri | yvirtøkur. Skilja tit ikki, at tað eru heilt onnur mál, sum vit hava á- Í huga fyri, og eru tit ikki greiðir yvir, at vit sum valdu tykkum fyri lilin um hendi. 4 árum síðani, eru fullkomuliga vønsviknir, so eigasørir tit hava verið til at bøtt um korini hjá teirri arbeidandi fjøldini, og tá fyrst og fremst okkum fiskimonn- um. Útróðramaður. Á Vit hava altíð á goymslu alt nútímans tilfar til HITAVERK og SANITET INNSTALLATIÓNIR VERÐA GJØRDAR Á BYGD Viðm. Vit hava góð avlopsrør av PVC plastic Fa. Mouritsen & Mouritsen HORNAGØTA 2337