leygardagur 5. november 1966síða 10

SOSIALURIN og vil aldri |verda tað, og ti må ein skúli fåast skålar er ikki tad sama, Nr. 87 ælsi jarvnaður brødralag. vid nøkrum orðum um kvinnuna og Vid hesum orðum varð í farnu eld |stødu hennara í landinum. Hin før- farið í hernað og stríð fyri at lyfta |oyska kvinnan ella beinari mamm- upp ein stætt dvfta upp kúgað og trælkað menn- iskju. ið bóru menniskjanavn, men livdu sum kríatúr við ongum rætt- indum og ongum sømdum. Stridid, ið fór um allar heim. førdi til sig- urs: fimti stætturin varð ein veru- leiki. So vid og við batnadu korini, og arbeiðsmenn upplivdu, at jørðin við ollum hennara gávum eisini var skapað til teirra, var ætlað ollum uttan mun til lit, starv ella ríki- | domi. Í norðlurondum gjørdist hetta ein veruleiki, og hóast beiska mót- stóðu eydnaðist tað arbeidaraflokk- unum at berja seg fram til ein meiri futa, at hesi lond á øll- um økjum standa sum lýsandi fyri- sum gjørdi. mynd í heiminum í dag. Í hinum sætta og minsta av Norð tók rørslan seg upp um tað mundið, tå talan varð um at fáa i lag arbeiðs- mannafelog, ikki fyrrenn í 1925 varð flokkurin stovnaður. Sum brødraflokkar okkara úti um lond- anlondunum. fødilandi okkara, men ini. soleiðis var og er javnaðarflokk | urin ein livandi flokkur, altíð fúsur til verka arbeiðs- og | fiskimannastættinum. fyri fyri at virka teimum gomlu og sjuku, upp soleiðis. at tað er gott at liva at øll eiga javnbjóðis her, soleiðis rættindi. Uppskotsflokkurin skíra teir okk- | mótstøðumenn okkara; eitt heidursnavn, sum bert prógvar, at vit handla og arbeiða. So við og við verða uppskot okkara, sum ofta verða kallað bluff og valøgn, við- gjørd og samtykt. Ofta ganga ár og dýr tíð fer til spillis, tó at enda eydnast okkum at fáa framt tað, vit vilja og ynskja. Men enn er nógv at arbeiða fram ímóti og fyri. FR | at nevna nakað av tí: útbygging av vinnulívinum bæði á sjógv og landi, um, soleiðis tá oll stórbygging er av, at arbeiði verður til allar hendur — lærlingaviðurskifti okkara eru ein landaskomm, her má broytast og tað | bøtan av gávuni, t. hjálp til tey avlamnu til starv ella virki, bygging av ellis- beinanvegin d. heimum og uppihaldsdeildum kring | landið, fáa á stovn ungdómsheim — frítíðarheim o. s. fr. — Bøta um Jånividurskiftini — og ikki at for- gloyma at arbeiða fyri betri livikor- um hjá arbeiðara- og fiskistætt okkara. Nú fiskiskapurin er umlagdur. kann eg sum kvinna ikki lata vera at hugsa um øll tey mongu, mongu heim, ið ongantíð hava mannin og pápan heima, har hann næstan er gestur ístaðin fyri húsfólk. Aftrat | arbeiða fiskimenn heilagt sum ger- andis: mær vitandi er tað bert eitt | skip ið ikki fiskar sunnudag, og teir | klára seg fíggjarliga akkuråt líka so væl sum hinir. Hava hava vit loyvi at geva størsta stætti | 4 landinum slíka viðferð. Vil hetta | íkki einaferð koma aftur um brekk- vit > ur Lat meg enda henda greinastubba Veljið javnaðarmenn á ting! ið eingin stættur var. | at byggja landið | sosiallóg- | ráð, og | an hevur altid verið høgt í metum. |Væl og virðiliga og dugnaliga hev- lur hon rekt heim sítt. og síðan fiski Jona Henriksen Ískapuri n gjørdist høvudvinnan, hev- jur hon uppalt børnini, umframt at be útiarbeið hevur verið lagt á Í hana. Men kvinnan í útistarvi her í |mannfólkasamfelagi okkara er kom- lin ógviliga stutt. Í næstan øllum |st tørvum fær hon minni løn, bert ti kvinna. Er hon gift og ar- Íbeiðir úti. virðir samfelagið hana ikki so mikið, at hon fær sína egnu Ískattarokning. Í okkara tíð verður Ítosað so nógv um útbúgving, men hon er likki eiga vit ein húshaldsskúla, har okkara ungu kvinnur fara at fáa sær húsar- | kunnleika og vegleiðing í | haldi, týdningarmesta starv kvinn- |um til gagns fyri land og fólk. sf, 2129. Tórshavn lurnar. At fara til útlondini á hesar | Jona Henriksen. i i | | | | | | | | | Það er gamalt orð, ið sigur: >Ung- lur nemur, gamal fremur«. Hetta er satt og beinrakið sagt. Skulu vit |førovingar, sum endamálið sjálvsagt må vera hjá okkum, »gerast sjálv- bjarnir og ganga fram í ollum lut- um,« sum tikið verður til, so krevst av okkum nógv. | Okkara ungdómur er veruliga tað einasta vit kunnu byggja okkara framtíð Sum ein skila- maður tók til her úti sunnudagin: skip. vegir, skúlar við |meira er gott. Uttan ein vælútbúgyn jan ungdóm. eingin havn fyri stavn |hjå Feroyd skútu. | Nú vil onkur spyrja: hvat kanst {tú gera við tað, er tú búgvin at siga, Íhvussu okkara ungdómur skal upp- vakti va, á. Peningar. alast? Tað haldi eg meg kunna svara so- uppá. Eg eigi sjálvur børn, komin í tann viðbrekna og erkvisna aldur. hvorki vaksin ella barn. Ein aldur. hvar hin ungi er lættur at á- leiðis | virka, | in ungdómur, okkara ungdómur, bæði ein og annan veg. Tað | er tí álvarsamt og umráðandi, at hes monnum er tí: Einki barn við evn- jum úr skúlanum áðrenn lokið er | |í lag har kvinnurnar llæra at taka av landsins gróðri. siga øllum samfelagsøki- kvinnan við, men ikki í landi og býi og bygd- Higartil hevur hon verið nøgd beinanvegin, A so a! | jum | | stjórnan er av jum. id at rørt vøgguna; men er tad nog mikið í dag. Líka so náttúrligt tað er, um heimið og arbeiða felags í virkj- jum, fr., líka |náttúrligt skuldi eitt samarbeið ver- lið í stýrislagnum. Helvtin av veljar- lunum eru kvinnur. Í 51 år hava vit | | skrivstovum o. s. so látt rættin at velja og vera valevni, Ímen enn ongin kvinna sett inn já ting. Négv mál liggja á láni og nógv nýggj eru at arbeiða fyri. Øll er " |hesi høvdu óivað verið skjótari og : |kanska betri loyst, um kvinnur eis- við. Har aftrat koma so mál fyri, sum ætlandi lógu betri fyri at verða loyst av kvinnum. ini vóru Javnaðarflokkurin hevur í stevn- síni: javnbjóðis rættindi fyri mann og kvinnu — javnbjóðis løn og sama arbeið. Minnist til hetta valdagin. Henda dag, tá tjóðin hev- ur landsins lagnu í sínum hondum. 'tå hon velur tey umboð, hon ynskir, Ískulu stjórna landi og fólki kom- andi 4 árini. uskrá Fylkist um javnadarflokkin! Lat okkum seta ein sterkan javnaðar- flokk inn á ting! Lat málið hesa ferð verða: Javn- | aðarflokkurin í meiraluta, Í roða fyri nýggjum degi á ollum øki- Eitt sjålvi er vist, tann dag tey standa i andgletti, i |strevi og baksi, tå kemur tad teim- jum til góðar, sum lagt varð í bein- |ini. — Nøkur orð til mínar bygdamenn: | Nú taka vit okkum um reiggj, reisa okkara børnum ein prydiligan Ískúla, okkum sjálvum til heiðurs, lokkara ungdómi til frama.Vit mega log kunna gera tað, og tað kann | gerast skjótt, um vilji er. | Peningur er eingin meinbogi, | grunøkid heldur ikki. Latið okkum Ífars til verka, jú fyrr jú betur. Nú | má spónurin setast í greytin. | Vit megu øll royna at halda teim- jum ungu til bókina, so leingi tað er |møguligt. Vit skulu av øllum alvi, foreldur, verjar. kennarar, gera teim jurgu gott. | Uttan holla útbúgving einki starv. |Uttan hollan kunnleika einki sjálvs- |alit, einki Uttan |demøkrati, eingin sonn sosialisma. Endamálið hjá okkum javnadar- ungu lívsins demokrati. lfær so holla útbúgving. sum vit eru | realprógv. Tað vil koma at hava | 6- ment at veita |metaligan tydning um nøkur at madur og kvinna eru felags | so vil| satt | 5, november 1966 Fiskimarksmålid | Tað er royndur lutur, at undir seinasta landsstýri hendi tað: AT 12 ÁRA SÁTTMÁLIN UM 3 MiLA FISKIMARK VARÐ | AVTIKIN | AT FYRST VARÐ 12 MÍLA MARK VID UNDANTAKSREGI- | UM FYRI BRETAR VUNNIÐ | AT SATTMALATIDIN VIÐ BRETAR VARÐ STYTT VIÐ 4 | ÁRUM | AT SEINAST VARÐ REINT 12 MÍLA MARK VUNNID | Tað var undir seinasta flokksstýri. såttmålan um 3 míla mark í 12 ár. fólka- | || at vit fingu vanlukku- | Alt hetta varð kveistrað til viks | undir seinasta landsstýri og reint | 12 míla mark vunn- | ið. Eftir var bara ! ja. einki = annað at gera, tá »jålv- - tók við uttan áseta útflytingar- dagin. TAÐ ER EINASTI LUTUR 'HETTA LANDSSTÝRIÐ EIGUR í FISKIMARKSMÁLINUM —/| HVORKI DEIL ELLA LUT! |AFTRAT. Og hetta varð gjørt og | vunnið. hóast Hákun Djurhuus, løgmaður, lat danir vita, hann »holdt på havenes frihed«. at at JAVN- ikki i | Vit stedga ikki har, og |ADARFLOKKRIN helmar fyrr enn | Allir 2 á lítir i na 16 Skúlamál - uppaling Okkara fólk hevur ikki ráð at missa |henda, um eg so má siga, »reserva«. Eg veit, ein ungur kann í dag leita út í vinnulívið og vinna sær til handa nógvar peningar. Hetta er gott og gagnligt. Men peningur er nú einaferð ikki alt. At tey ungu vinna sær hollan kunnleika fyrst, er Ímeira umráðandi og avgerandi. | Tað skapar sjálvsálit, elur sjálv- støðuga hugsan. Stutt sagt. Skapar góðar føroyingar. Til seinast ein áheitan til øll tey ungu, sum á fyrsta sinni til hetta val | fara at seta kross: | Ansið tykkum, áðrenn tit velja, hugsið tykkum um, lurtið ikki altíð leftir teimum, ið rópa harðast. | Tær kreftir prædika altíð hatur {ímóti øllum, serliga teimum, ið tosa jannad mål, hava aðra hugsan, aðra | mentan. Eitt aftrat, slíkar kreftir prædika lofta nationalismu, hetta misbrúkta lorð. sum so nógv blóð hevur runnið fyri. Hetta hevur enn ikki stýrislandsstýrið< | torað at &|komid alment fram. givið seg til Í kennar í Føroyum. Men bíða bara, | ALLUR GRUNNURIN KRING FØROYAR ER INNANFYRI OKKARA FISKIMARK!! IKKI RÅD Dagblaðið um sosiallóggávuna í 1960: „Fólkaflokkurin hevur åsannad, at vit HAVA IKKI RÁÐ at bera hesa sosialloggåvu. LOGMAÐUR LEGGUR EFTIR KRAG Á politiskum fundi í Norðoyum skuldsetti Håkun Djurhuus, leg- maður. Jens Otto Krag, forsætis- ráðharra, fyri ósómiliga at leggja seg út í føroyskan partapolitikk. So lágt kunnu eisini løgmenn ríða! TOP-TEN i. Have You Seen Your Mother, Baby (The Rolling Stones) Barndomshemmet (Sven Ingvars) . Too Soon To Know (Roy Orbison) Kiira (Åse Wentzel) Insurance (Hank Locklin) . (Yes) Fm Hurting (Don Gibson) Snow Flake (Jim Reeves) . I Can't Stop Loving You (Jim Reeves) (Jim Reeves) (Elvis) læ] Distant Drums 10. Love Letters GARRARD plåtuspælarar! at seta til radio kr. 195,- skiftari at seta til radio kr. 260,- v/ håtalara til battari og SEV Plåturmar fáast hjá H. C. W. TÓRGARÐ, telf. 2043. kr. 425,- fær tað fyrst meiriluta — Okkara frælsa stýrislag skúgvað til viks, ifjøldin trælbundin. Nú sigur tú kanska, slíkt hendir ikki okkum, ikki her. Til tað svari eg: Hygg um heimin í dag, og tú sær svarið. Slíkar kreftir standa altíð í sterk- ari andstøðu til javnadarrørsluna, ið er besta verja og skjøldur fyri de- mokrati og frælsi. Minst til, tú ungi veljari: teg væl um! Sitið ikki heima; bið tínar javn- líkar koma við. Verjið frælsið, — okkara rætt at tosa og trúgva, ar- beiða og virka í hesum lítla landi, sum er okkara. Veljið valevmi javnadarmamme! Svíkið ikki tykkum sjólvi ! 11. 1966 Ólavur Nolse. Hugsað Nólsoy, hin 1.