Sosialurinarkiv
Sosialurin 1966-12-10, síða 1
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 10. desember 1966síða 1

allar 8 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

FÁA TYGUM IKKI BLAÐIÐ TOSIÐ so VID POSTAV- GREIÐSLUN A. Her er eingin stakkala- FRÆLSI kensla neyðug Tað er ollum kunnugt, at vidur- skifti ekkara við Danmerk bera við sær, at rakstrarópini undan ein- um fólkatingsvali vera annarleiðis í Føroyum enn í Danmark. Har fóru menn í valbardaga fyrst og fremst um kelduskatt, húsaviður- skifti og uttanríkispolitikk. Tey bæði fyrstu málini hava ongan beinleiðis áhuga i Føroyum. Uttanríkispolitikkur okkara er har- afturímóti felags við Danmørk. Sostatt kann tað ikki gera okkum tað sama, hvønn uttanríkispolitikk Danmørk førir, men higartil tykist tað tó, at flestu føroyingar eru samdir um tann uttanríkispolitikk, sum Danmørk hevur ført. Tað sum fólkatingsvalið fyrst og fremst tykist at snúgva seg um er hetta. Skulu vit verða verandi sam- an við Danmørk ella íkki, ella skulu vit taka meira sjálvstýri enn vit hava í dag — Viðvíkjandi tí fyrra spurningi- mum, so prógvar løgtingsvalid 8. aovember, at Førovingar ikki vilja kvetta við Danmørk. Fólkaflokk- urin vann valið, ikki sum ein sjálv- styrisflokkur, men sum ein sam- bandsflokkur og tjóðveldisflokkurin gekk aftur eftir hæli. Viðvíkjandi tí seinra spurningi- num, so gav løgtingsvalid einki svar. Fólkaflokkurin var tann ein- asti av sjálvstýrisflokkunum sum sigraði, meðan teir 3 hjálparflokk- arnir mistu veljarar, Á hin bógvin vann andstødan ongan sigur. Tess- vegna er hin stóri spurningurin: Hvat vilja føroyingar? Hjá javnaðarmonnum er stødan greið. Vit vilja hava samvinnu við Danmørk, tí vidurskftini í Førov- um i dag prógva, at Føroyar bæði fíggjarliga og mentunnarliga hava stórt gagn av hesari samvinnu. Dan ir gjalda 40—45 milj. av landsum- siting okkara. Teir gjalda stivan helmingin av Á sjógv og landi Heima og burtur Ung og gomul í tíðina. — Spyrjið eftir skúlaskapi okkara. | Jólagávan í ár: Teir gjalda helmingin av lækna- og sjúkraviðurskiftum okkara. Teir gjalda helmingin av teim sosialu útreiðslunum -— almennari forsorg, avlamis-, fólka- og einkjupensjón, umframt fleiri onnur mál, sum t.d. sjóverju og skipasýnismál og onnur Teir veita okkum lán til byggjan av skipum. verksmiðjum, havnum og vegum. Teir taka væl móti hundrað tals av ungfólki okkara. Loyva teimum at lesa ókeypis í Danmørk, og veita teimum so stóran stuðul frá Ungdommens Uddannelsesfond, at nógvir ungir førovingar lesa i fleiri ár í Danmark fyri henda pen- ing. Nú veit eg, at summir tjóðveldis- og fólkaflokksmenn vilja siga, at hetta er ein stakkalastøda, at tað er óverdugt fyri frælsar menn at taka móti ålmussu frá dønum. Men teir sum soleiðis siga, misstaka seg stórliga, tí hetta er eingin stakk- alastoða. men hetta eru eini rætt- indi sum føroyingar eiga við at vera í ríkisfelagsskapi við Dan- mørk, Hetta kunna Vit javnadarmenn av sonnum siga, ti vit kunna åvisa, at tað eru ikki bert Føroyar, sum hava ágóða av ríkisfelagsskapinum. Danir hava tað so sanniliga eisini. Fyrst hava teir ágóða av handils- viðurskiftunum við Føroyar. Har- næst og tað kemur av ríkis- felagsskapinum sigla so nógvir foroyingar við donskum farma- skipum, at millum fjórðing og fimtapartin av øllum yvirmonnum á donskum farmaskipum eru føroy | ingar, og táið vit minnast til, at danski handilsflotin siglir inn fyri út mótir tveimum milliardum krón- um av fremmandum gjaldoyra um árið. so kunnu vit lættliga semjast um. at Danmørk har hevur ein munagóðan ágóða av Foroyum. so munagóðan at okkum tørvar ikki at hava nakra stakkalakenslu, tvert CONION CONION CONION CONION hjå radiohandlara tygara ella RADIO-EL tif. 1397, Tórshavn. CONION ferðaradio Kr. við ledurtasku og oyraproppi Umbýtingarrætt í eina viku JAVNADUR urímóti. Eg havi loyw mær at nevna hetta í fólkatinginum, og tað var fagnað og ásannað av øll- um fólkatingsmonnum og øllum donskum bløðum. Hetta nevndi eg av ti orsøk, at eg ikki vil, at nakar skal kasta før- oyingum fyri, at teir eru ålmussu- dýr. Tað er ikki at skamrósa okk- ara fiskimonnum og sjómonnum at siga, at teir teljast millum teir fremstu í heiminum. Tað er sum | tað stendur í vísuni: Der er ikke pá denne jord, som med mange rette kan kaldes deres lige. Illa vorðið teimum, sum kalla hesar menn. sum allar ársins tíðir balast við Íslands, Grønlands og New Foundlands strendur, fyri álmussu- dýr. Tað er eingin tjóð í heiminum, sum hevur goldið so nógv í bar- daganum fyri tilverina, sum føroy- ingar. Tað kann prógvast av kirkju bókunum, sum danska skaldið Niels Petersen segði um føroying- ar: Men to kommer sagtens tilbage, | om en blir derude og dør. Eitt hitt sterkasta liðið í sam- vinnu okkara við Danmark er fólkatingsumboðið. Nú veit eg væl, at = sjálvstýrissamgongan heyði í kvittan at taka hetta umboðið av, men atkvødan á løgtingi og dløg-| tingsvalið sýndi okkum, at fólka- flokkurin hevur broytt stóðu hesum viðvíkjandi, og tað eru vit javnaðar menn teimum stóra tøkk skyldigir fyri, tí um so var at fólkatingsum- boðið varð kvett, so var vandi fyri, at sambandið við Danmark var loyst, og tað vil fjøldin av Føroya fólki ikki i dag. Danir siga eisini sum so, at vit vilja ikki gera lógir í fólkatinginum fyri Føroyar, um foroyingar ikki eru umboðaðir, Gera vit tað, siga danir, so kunna føroyingar av sonnum siga, at vit trælka teir, og eg kenni ongan mann í fólkatinginum sum hevur hug at trælka foroyingar. Tvørtur- ímóti. Danir eru til eina og hverja tíð til reiðar at lata okkum gera so sum vit vilja, men tað er ikki so lætt hjá teimum at skyna á, (Framhald á 8. síðu) 168.- Hetta er besta tilboð, tygum fáa í ár, og ein gáva sum vil gleða móttakaran nógv ár fram SYSLAKYRU BRØDRALAG Nr. 97 LEYGARDAGIN 10, DESEMBER 1966 39. ÁRG. Røkt Feroya-Íslandssiglingina í 100 ár DFDS 100 ÁR 11. DESEMBER OG HEVUR OLL HESI ÁR ROKT SIGLING HENDA VEGIN OG ELSTA AYGREIÐSLA FELAGSINS ER MÚLLERS AVGREIÐSLAN í HAVN Eitt av nyggjastu DFDS skipunum »Ortaroio«, fer ev barkastokki å skipasmid ju i Bergen, Í morgin eru liðin 100 ár síðani tað foreinaða, sum Vit nevna, Det Forende Danske Damp | skibsselskab. tók upp virki sitt, i! 1866. Fyrsta skipið, sum røkti sigling- ina til Foroya var »Arcturus«, tað var niðanfyri 500 tons til støddar. | H. C. Miller, sýslumaður var| fyrsti avgreiðslumaður felagsins. og | var skrivstovan, Millers kantór, á | | | | | | á í | | ast onkur av heyði vilja at og á dagliga | skipaferðslan henda vegin var ødr- visi, so er skilligt, at felagid i dag hevur gjørt nakað fyri at fáa hósk- andi og nútíðar ferðaskip í rutuna. Frú Ebba Miller, sum í manna- minni hevur staðið fyri avgreiðslu felagsins í Havn, hevur havt hegni sum fáur á hesum oki. Vit ynskja henni tillukku við degnum. Í dag hevur DFDS 63 skip, og sama staði, sum hon er í dag, meira enn 3.500 fólk eru í starvi Gongini. hjá felagnum. Og vert er at hava í Øl tev mongu, sum hava siglt | huga, at av hesum eru ikki fáir við skipunum hjá tí Foreinaða,| førovingar, og flestir teirra sum munnu á 100 ára degnum ynsk | yvirmenn. felagnum góða lagnu framyvir, hó- | TEG UM! Nú situr javnaðarmannastjórn | stattir fóru at velja javnadarmenø við reinum javnaðarmannameirluta | niður á danating, ; | aftanfyri seg | Sambandsmenn hava í blaði sín- Og tað er rætt sum lætting« sigur, at menn halda, at henda stjórnin kemur at sita leingi. | Vit halda øll 4 árini. Tað skuldi ikki verið nakar spurningur fyri ein føroyskan ar | beidara, fiskimann, funktioner, tænastumann, um hann skuldi valt javnaðarmann. Tað skuldi verið líka eyðgivið her hjá okkum sum tað er hjá teirri stóru fjøldini í hinum norð- anlondunum. Men undir hesum Viðurskift- unum við reinari javnaðarmanna- stjórn vid reinum javnaðar meir- luta á fólkatingi, skuldi heilt verið sum sjálvsagt, at allir verkamenn á >Dimma- | | um givið tað sterka lyfti, at teir vilja fara í ein borgarligam flokk (vinstra). Teir hava so statt longu lagt seg ímóti javnaðarstjórnini. Við hesi stødu halda vit, at teir hava sagt veljarunum, at tað vil vera dárager at velja teir Og fólkaflokksmenninir hava sagt okkum at fólkaflokksstøðan er ímóti fólkatingssessunum og at menn eiga at umboða okkum har. Við hesi støðu halda vit, at teir eisini hava sagt fólki við skili og vilja at gera tað besta fyri land og fólk, at teir eigur ein ikki at | velja. So statt er einasta greiða og skila góða, sum maður kann gera, er at velja javnaðarmenn á danating. Fylkist um javnaðarflokkin! Tað verður fylkingin sum betert