leygardagur 22. juli 1967síða 7

i 22. juli 1967 Noregs-nytt Frå tidindamanni SOSIAL- SINS Fritjof Diesen: MARTIN TRANMÆL DEYÐUR 88 ÁRA GAMALUR Fyrrverandi blaðstjóri á »Arbei- derbladet«, stórtingsmaður og limur av høvudsleidslu arbeiðaraflokksins, Martin Tranmæl, doydi 11. juli å Akers Oslo, 88 åra gamal. sjúkrahúsi i + Hann var kendur langt út um * landamørk Noregs, sum ein av * teimum bestu agitatorisku kreft unum, flokkurin ráddi yvir. Hann var í orðsins sanna týdn- ingi ein stórur maður við stør- stu ávirkan oll tey árini, hann + tók lut í stríði arbeidararørsl- * unnar í Noreg. * + v %* Martin Tranmrl var meistari við penninum, og í sínum greinum rakti hann altíð seymin snórabeint á hevdið við stuttum orðalagi og manandi ákallan, hvørja ferð vit lótu upp »Arbeiderbladet«. Tad kann væl sigast, at Tranmæl var ein einfaldur, næstan asketisk- ur maður í sínum veldisliga yrki fyri áhugamálum arbeiðaranna. Hann hámetti náttúruna og frí- luftslívið í Noreg og var ofta at síggja í fjøllunum á vitjan i smáttu síni á Maridalsleiðini, hetta staðið, hann fekk til gávus frá flokksfeløgum sínum á 70 ára fød- ingardegnum. Martin Tranmæl var ein íðin frá- haldsmaður og stovnaði í 1932 ar- beiðaranna landsfráhaldsfelag sam- an við m. a. Einar Gerhardsen. * * * Maraton-tjak um Noregs stóðu til felagsmarknaðin Stórtingið fer seint í summarfrí í ár orsakað av tingmáli, ið hastar, navnliga limaskapi Noregs í felags- marknaðinum. Ikki færri enn 125 tingmenn høvdu orðið, so illa ber til at siga, at málið ikki fekk gjølliga viðgerð. Eftir er so spurningurin: hvat verður endaliga úrslitið? * * * TEN — 67. »Ten—67« er eitt frálíkt ung- dómsrit, sum vígt er alkohol- og narkotikavanum ungdómsins, skriv- að av fyrstaflokks serfrødingum, m. a. heilsustjóranum Karl Evang. — Har finnast eisini sera positivar greinir. Tað er barnablaðið Magne, sum stendur fyri útgávuni — bóka- handlar og kioskir kunnu óivað| hjálpa við at útvega blaðið, um onkur hevur áhuga. * + * VATNSKAÐAR Borten, forsætisráðharri, var sjálv ur við helikoptara og hugdi at teimum øgiligu vatnskaðunum við Glomma. Tað kemur at kosta øgi- ligan pening at bóta hesar skaðar. Stórtingið má játta miljónir av kr. Fyri at forða stórskaðum, sum nú eru hendir 2 ár upp í røkur, verður neyðugt at veita ánna í aðra legu. * * * í INDIALANDI Aðalskrivari Hákon Lie, sum var staddur í Ís.a tá snarkríggið fór fram har, hevur seinri verið í India, har sáttmálar eru gjørdir við hjálp til betri úrtóku av jø. il. arbeiðaraflokksins, búnaðar er lið um |summarfrí í GØTUOSKIL Í einum av seinastu SOSTAL- INUM stóð at lesa, at asfalt- menninir høvdu aftur verið at sæð í gøtunum. Tað er bara gleðiligt, at onkur er so heppin at vera varin við asfaltmenninar, tí tað sigur so mikið sum, at býráðið er ikki heilt hildið uppat at asfaltera og umvæla gøturnar, har tað er neyðugt, og tað treingir sanni- liga til í allra hægsta stig. Men kann tó ikki sigast annað enn, at tað gongur alt ov striltid við at umvæla gøturnar, har tað er hart tiltrongt, tí tað er beinleiðis ræðuligt at síggja hvussu summi vegastrekki liggja, uttan at bý- ráðið letist um vón at umvæla — hóast harða ábreiðslu. Men tað sum merkeligt má sýnast er, at ferðslulógin onga ábyrgd gevur kommunu at hava vegirnar í sámiligum koyristandi og uttan ampa fyri tey koyrandi Hetta er so mikið meira undar- ligt við tað, at eitt hvort koyri- tól (bilur ella sýkla) rindar veg- skatt, og sum í lógini verður harðliga átalað at vera goldið rættstundis, ella verður nummar plátan avtikin. Tað má sigast vera ein sonn skomm fyri býráðið, sum veg- irnir manga staðni síggja út — ja, tað er so galið, at tað er ikki ampaleyst hjá fólki at koma til hús síni við koyritóli. — Men skattarokningin hon er sanniliga ikki lítil afturat øllum øðrum. At venda sær munnliga ella skrivliga til býráðið er sum at sletta vatn á gås. Við øðrum øðrum: skattaborgarin hevur ongan sum helst rætt, hann má bara finna seg í at taka við ti, hann fær serverað, og server- ingin er ein uppblást skatta- rokning, sum hann púra einki fær afturfyri. Og skiftið í býráðnum ella í Teknisku nevnd sýnist ongan sum helst mun at gera. So lorkutir roynast álitismenn. WW. k * * TÆNASTUMANNALOGIN SPØKIR AFTUR Tað er líkt til, at eitt av fram- løgumålunum i Olavsøkutingset- uni verður tænastumannalógin ið skal hækka lønir tænastumanna. Sum kunnugt fall hetta spøk- ilsi seinast tað var frammi á tingi, men hvussu hesa ferð kann blíva, er ilt at siga nakað um; men logið vildi tað verið, um tað nú skuldi vunnið betri sømdir, nú so nógv verður talað um ringar tíðir. Tað er heldur hugaligari at vera tænastumaður enn arbeið- ari ella fiskimaður. tí tað hevur altíð verið illa umtókt, um ting- hevur móttikið lønarsømdir frá arbeiðsmannafelag ella fiski- mannafelag. tí tað hevur verið sagt. at tingið eigur ikki at MIÐEYSTUR-HJÁLP Hjálpin til Mið-Eystur vindur nú uppá seg. Fýra stórir felagsstovnar standa fyri innsavning peningi til keyp av m. a. tjøldu. , teppum og øðrum. * #* * | ” EÐURLAGIÐ virki hava tkKið fx je | veðrið vogv stór seinastuni, og hevur verið av tí besta. SOSIALURIN blanda seg upp í slíkar lønar- spurningar. Men at fremja eitt hvort ynski tænastumanna (em- bætismanna) liggur betri fyri. Javn. * * * } OPIÐ BRÆV TIL SÓKNAR- STÝRIÐ i SKOPUN Undirritaði ið formaður í | havnanevndini og styrinum, loyvir sær å hendan hått at krevja av sóknarstýrinum, at tað verður arbeitt við havnini eftir havnareglementinum, og at sóknar- stýrið setur fastar reglur í aðrar mátar. (Nærmari frágreiðing í opn- um brævi seinni. er limur í sóknar- Lindberg Djurhuus Eisenberg. sm * * SOSIALURIN, TORSHAVN Eg taki fult og heilt undir við greinskrivara í SOSIALINUM, at einasti flokkur. sum veruliga vildi | fáa flogmálið loyst, var Javnaðar- flokkurin. Tað harmar meg sum fólkaflokksmann, at av okkara 6 tingmonnum var bert Í — ein — sum tók undir við tí einasta upp- skoti, sum hevði givið Føroyingum rætt til at farið undir flúgving. Hesin maður skal hava tøkk frá mær fyri hesa stødutakan sína. Eg veit, at hann manga étøkkina hev- ur fingið fyri stóðu sina i stjórnar- málinum, meðan 'sjálvstýrislands- stýrið sat. Men hesin maður sýndi við hesi síni atkvødu, at hann er minst líka tjóðskaparhugaður, sum mangir av teim monnum, sum dag og dagliga reypa um sjálvstýri, tjóðskap og. líkn. Tøkk skalt tú hava Vilhelm, partamaður mín fyri hesa stødutakan tína. Hetta lyfti teg. ið hvussu er í mínum eygum so uppum mangar av okkara floks tingmonnum. Vónandi kemur nú annað lag á hetta stórmál, nú tað eftir øllum at dóma kemur fyri Olavsøkutingid. tykkum allar: Javn- fólkafloks- framburðs- | tjóð- Eg heiti á aðar- sambands- tjóð- veldis- sjálvstýris- og floksmenn: Sýnið nú rættan skap, latið okkum Føroyingar nú taka flúgvingina í okkara egnu hendur. Standið allir sum ein og latið smásinni og partapolitikk | fara. Sum fólkafloksmaður skal eg vissa mínar um, at tykkum partamenn mangir av floksfeløgum mínum hava sama ynski sum eg. Folkefloksmadur í Klaksvík. | | | | i i |eigarin kann áseta sjálvur. Nr. 57 Svevur skúlin stóran áhuga fyri ítrótti, og hava fingist við tær ymisku ítróttargrein- (Framhald frá 1. síðu) onkran lærdóm frá teimum eldru, tá ið tað sær tey spæla ein dyst. |irnar, so her skuldi verið tann Tá ið barnið fer í skúla hevur tað | ideella kraftin at lært tann foroy- ikki so nógva tíð til spæl sum fyrr; | ska skúlaungdómin nakað av ítrótti men í sjálvum skúlanum hev ur | og latið tey ymisku sloppið at íðka barnið fimleik, og her skuldi ein|ta ítrótt, ið hugur teirra stendur hildið, vóru møguleikar at fingið | til, tí at skulu vit byggja nakra tann lærdóm í ymiskum ítróttar-|ítrótt upp, id skal standa åjavnt greinum, sum barnið hevur hug til; | við útheimin, so má tað verða av skal barnið her|teim ungu, ið ganga í skúla, tí kroppsvenjångar, |hesin aldur er tann, ið nýtast skal annað, um hugurin | til at læra tey ungu tær ymisku ikki stendur til tað, og vit vita, at tå ið ein verður tving- | at nakran um, tå ið hann er komin upp til men tidanverri tvingast at lop og yvirhøvur gerða sjálvt | ítróttargreinirnar, tí tað er vónleyst fáa ítróttarmann úr ein- aður til nakað, so fellur allur hug- | urin fyri tí, og tað virkar bara drep | tey 20. andi, og onki verður vunnið. ao roor | Nei, skal ein vænta at fåa ein I einum fimleikartíma er tað | ítróttamann úr einum, so skal hann oftani: hendur fram — hendur | takast í 8—10 árs aldrinum; og her aftur hendur upp — 1—2—3—4, | tað skúlin, ið hevur møguleik- |er ið verður tað alt avgerandi, | arnar, ti at hoyra 1—2—3, |--2--3, |1—2—3, tað verður keðiligt i longd somu og eg ivist stórliga i, at 20—30 av ið her eru, akkurat hava áhuga fyri venjingum, lopum og øðrum. Í ax Hví skulu ikki tey, ið hava áhuga | fyri bólti, svimjing, tennis ella ødr- um, fáa høvi at íðka hesar ítróttar- næmingunum, fåa ini: og næmingarnir | motién av einum fótbóltsdysti sum fimleikaratma ikki bóltur og hondbóltur, ið talan kann einum Sjálvandi er tað bara fót- greinir, kenna gleði av hesum á | vera um, ti hvør veit, um vit ikki sama hátt sum tey, ið hava hug til|kunnu gera okkum galdandi við fimleik Lu volleyball, basketball, svimjing, Nei, i skúlunum verður nógv ov | oo | me lítið øjørt úr itråttinum | bordtennis, badmington og ødrum? Vit hava nógvar lærarar, ið hava Sílaveiða (Framhald frá 1. síðu) jreglunum um veiði skulu hald- Er ikki eisini galdandi lóg|ast so strangliga, meðan aðrar fyri tey, ið ásetur, at tey ikki | opinlýst verða brotnar dags dag- (uttan í heilt serstøkum tilfell- | liga? um) skulu veiða sunnu- og; Hevdi stundin ikki júst nú halgidagar? Og kortini hoyrir tú | verið komin til handa at fingið í útvarpinum, hvussu nógv av | vidgjørt veiðilógirnar og fingið (ídnaðar)sild tað og tað skipið tær gjørdar við skili — tí tað fekk sunnudagin, tað ljóðar mest |eru tær helst ikki nú, ein kann sum var sunnudagurin hin mest verða revsadur fyri at bróta vælegnaði dagurin til fiskiskap partar av teimum, meðan ikki hjá teimum. jein hundur goyr. um tú brýtur Ein má spyrja: Hvor er ór-|aðrar partar av teimum? søkin til, at summar av lógar-| Eru ikki fjøllini . . . (Framhald frå 1. sidu) skulu teir fåa fiskimenn at elska | til grundstykki. slikum | Vit vita, at úti á småbygdum er onki arbeid at fåa, og ti leita ognar fólk inn til stórbygdirnar at fåa sær arbeid. Men heila livid noydast at leiga hus fyri teirra Olympos. ch. |ikki skal kunna seljast ognarleysum eitt land, sum er styrt av stórmonnum. sum reka smámannin | burtur. tå ið hann vil keypa sær eitt | leys stykki av | hann | skulu tey so kann fáa bygt sær eini hús at búgva | jørd so frægt, at Kanska verður sagt, at hús fáast | hoga leigu. so eru og verða til leigu. Jú, kanska ynskja stór-|kor hørð og trong fyri livstid. Alt | menninir at fáa fólk at leiga frá |hetta má verða tikið til umhugs- teim fyri so høga leigu, sum hús- | unnar á Føroya løgtingi, og tað so | skjótt sum møguligt. Hví noktar jarðaráðið monnum Fáa ognarleys onki grundstykki, at kunna keypa grundstykki? Ja.|so hava tey ongan hug at gleða seg tað megu vit løgtingsmenn krevja vir, at fjøllini eru komin heim. at fáa greiðu á. Vit javnaðarmenn | Heim til hvønn? Jú til stórmann at jarðabrúkið skal verða í púra ongan annan. In og vilja, góðum hondum og alt í besta lagi Men vit krevja fram í dagsljósið. | koma á Her má og skal annað og betri skil J. H. Danbjørg. hvussu tann jørðin verður nytt, sum > NÅH, GJORE JEG. VENTEDE ER 6. VEN DU DET- OSTE! NR JA, MAN OVLINE DU ILLE HAR JO SINE ANELSER » i —K pi - 1 9 æn Ent ei