leygardagur 21. oktober 1967síða 7

Í Ff ununum og haraftrat 21. oktober 1967 SOSIALURIN Prát vid ein grønlendara VIT HITTU i SUMMAR EIN GRØNLENDARA OG PRÁT- AÐU EITT SINDUR VIÐ HANN UM BÝ OG LAND HANS- ARA. PEDER PETERSEN ER UM 30 ÁRA GAMAL, STARVAST Á STATENS OPLYSNINGSKONTOR í GODTHAAB, MEN TÁ HESIN STOYNUR SKJÓTT VERÐUR AYVTIKIN, FER HANN AT STARVAST INNAN UMSITINGARØKID, SUM SKAL TAKA SÆR AV TEIRRI NÝGGJU LÓGGÁVUNI UM KVOLD- OG UNGDÓMSSKÚLAR. Spurdur um hann hevði nakað at finnast at tí, sum nú fór fram í Grønlandi, helt hann fyri, at tað var ilt at siga nakað, tí har, í Godtháb, er alt í stórari út- Godthåb hevur nú 5.000 í- búgvar, fjórðingurin eru ung- fólk, og ungfólk flytur til Godt háb frá teim smærru plássun- um, har er meira spennandi og stórri møguleikar. FELAGSLIV I Godthåb eru try ítróttarfelog, teir íðka fótbólt, hondbålt, ski, frælsan ítrótt, tó bert um summ arið. NUK (Godthåb) er felag vid 150 limum og GSS (Godthåb seminaristers sports- forening) hevur 200 limir og GS (Godthåb sportsforening) hevur 50 limir, hetta felag íðk- ar einans fótbólt og skísport. Tað eru fleiri onnur feløg í Godthåb, kvinnufelag, fráhalds felag, Blá Kross, sum 3 ferðir um vikuna hevur fyrilestur, spæl og kveldsamkomur fyri limum sínum. Skótarorslan ítróttar- hevur um 150 limir, tað eru KFUM og K skótar. Eisini hava teir sjón- leikarfelag. sum einans leikar grønlendskar sjónleikir. Síðan er tónleikarfelag, men teir hava bara modernaðan musikk og spæla eisini til dans. Haraftrat hava teir eitt »ung- domsansamble«, hetta er sang- felag. Í Godtháb eru tvey lokal- blød, en. Nú eru eisini komnir polit- iskir flokkar í Grønlandi, Inuit- umframt Grønlandspost- flokkurin, teir hava ein lím valdan í Landsráðið, tað er Ulrik Rosing. Landsráðið telur annars 16 limir úr teimum ymisku komm er um- boðsmaðurin fyri Ínuitflokkin. jalt 17. DANSKT Í SKÚLUNUM Grønlendsku børnini læra bert danskt í skúlunum tey fyrstu 3 árini, men frá 4 flokki og upp- eftir læra tey eisini grønlend- skt. Undirvísingin fer fram á donskum í teim hægru flokku- num. Teir flyta í stórum tali frá smáplássunum, og her kemur hin nyggi fiskiidnadurin í myn- dina. ti tað liggur betur fyri hjá grønlendingum at flyta sam an, skulu teir rekja nýmótans fækiskap. 5 Tað verður bygt ikki so lítið av íbúðum, teir hyggja í íbúð- | arblokkum, og tað er bæði stat ur og kommuna sum figgjar, S og síðan verða íbúðirnar leig- aðar út. Av teimum kendu rithøvund unum í Grønlandi eru at nevna Hans Lynge og Frederik Niels- en, ið skriva bert á grønlendsk- um, síðani Jens Rosing, Vill- ads Villadsen og Otto Sand- green. Av fakfeløgum er fiskimanna felag, arbeidsmannafelag, felag fyri handilsfólk seyðahald- arar. Útflutningurin er mest fisk- ur, lambskjøt, úr Sudurgrøn- landi eisini reinsdjór. Í Eysturgrónlandi verða um 25 isbjarnar feldar um árið. Teir hava roynt at flyta mus- og kosoksan til Vesturgrønlands, men hann er nú friðaður í Grønlandi. Tad eru um 800—1000 grøn- lendarar i Danmark at fåa sær lærdóm. Peder Petersen sigur at enda. at forholdið er gott millum før- oyingar og grønlendarar, tað hann kennur til, í Godtháb. Aftursvar til >Norðlýsið< nr. 33 fyri 15. september 15. sep- »Skatta- undir- i »Nordlysinum« fyri grein nevnd Klakksvik«, tember var lógarbrot í undirskriva á slíkan hátt ikki var svar verd, og tað er hon heldur ikki. Men tá eg havi fingið áheit- an frá fleiri um at svara, so geri hetta, ikki ti at greinskrivarin er svar verdur, men fyri at lesar- um neyndu eg nir betur kunnu dóma grein hansara. Lat meg beinan vegin siga, at tað harmar meg, um so er at nógv- ir — skattaborgarar hava skrivað nevndu grein. Tí, hava vit verun- liga nógvar so évitandi skattaborg- arar í Klakksvík? Eg trúgvi ikki. Greinskrivarin vil binda líkn- ingarneyndina og meg Sum formann neyndarinnar til: »Lov for Færøer- ne om den kommunale beskatning af 12. Marts 1923.« Er hesin grein- skrivarin, — ið loyvir sær at kal'a | Kíknirgarneyndarlimirnar fyri »ung- |ar oroyndar — og sum tað tykist — lóvitandi menn« — sjálvur so Óvit- andi, at hann ikki veit at hendan lóg er farin úr gildi. Hann skuldi Í havt gjórt sær tann ómak at lisið nýggju skattalógina. Log nr. 50 av 2. juli 1963, gr. 95. 2. sik. Har stendur: »Samstundis sum henda skriva >Nógvir skattaborgarar<. Havi sjálvur hildið, at grein við so | skitnum innihaldi sum hendan, og | | | Restorff's Pilsnari nýggjur innan og uttan! Nýggjur bryggjmeistari nýskapaði hann! lóg kemur í gildi ganga úr gildi: 1: Log fyri Føroyar nr. 76 frå 12. mars 1923 um kommunuskatt...“ Greinin i »Nordlysinum« byrjar við hesum orðum: »Likningarnevnd in í Klakksvík hækkar sjálvuppgáv- ur hjá yvir 1500 skattaborgarum …« Má loyva mær at spyrja hvað- an viðkomandi greinskrivari hevur fingið hesar rongu upplýsingar og um hesir upplýsingar ikki vóru so skeivir sum teir eru, vildi eg spurt um hann hevði atgongd til líkningar nevndina. Líkningarneyndin hevur hækkað sjálvuppgávur, og hevur loyvi til tess, men hvussu nógvar sjálvuppgávur nevndin hevur hækk- að viðkemur ongum, og hetta kem- ur eisini undir tøgnskyldu nevndar- innar. LeysaSøgur hava gingið um, at likningarnevndin skal hava sent 1500 broy út, tað eru møgulign hesar leysasøgur greinskrivarin blakar út til lesararnar. Hesi leysa- tíðindi tey 1500 brøvini eisini ósannindi. Líkningarneyndin um eru hevur sent nógv brøv út. men er langt við síðuna av. Nøkur brøv eru send fyri at útvega upplýsing- ar, nókur eru lækkingar. nógv eru send út orsaka av at skattavvirliti (yvirlit yvir goldnan skatt) frá For- oya Gjaldstovu í var skeiv, og nakað av hesum brøv | Viðvíkjndi tíðarfreistini er at 1500 | jum hava verið hækkingar. Í greinini spurt: »Man tað virkiliga passa, at tit ikki tora, verður | lat standa andsikt til andsikt við | teir menn, sum tit krevja av at bera |bygd og tykkum sjálvum uppi?« |Eg skal í hesum sambandi upplýsa, lat enn er onki bræv fari frá Klak“- víkar líkningarneynd- ið eg | formaður ikki havi tora at sett mitt |navn undir, men greinskrivarin i |»Nordlysinum« vid sínum persón- ligu álopum á meg, tykist ikki tora so frægt sum at leggja kristna |navn sítt til. TA tað |lóg eg havi í verður spurt um, hverja tá tey hondini, sum eg formadur skrivi undir brøv sendir út. líkningarneyndin vil eg citera |loyva mær her at 2 1963 50 2. juli kommunala ikki farið eftir | uppgávu frá skattgjaldara, | hann hevur latið inn rættstundis, skal tað í seinasta lagi 15. februar og gr. 44 likn- | Låg nr. av [stk. 5. | ingarvaldid »Hevur skrivliga siga honum frá hesum Í gera hann kunnugan við METING- |INA av inntøku hansara. Í hesi frá |greidslu verður eisini sagt frá, af mótmæli móti metingini skal verða sent kommunala líkningarvaldinum nógvum fórum |skrivliga i seinasta lagi 28. februar« siga sum lógina: | sjálv- sum | ikki kann yvirhaldast á her ,at hendan |teim størru plåssunum, men heldur likningarnevndin seg til gr 144 stk. 2 »Landssiyrid i somu lóg har tað stend- jur: (likningarrådid) frávik frå tíðarfrest- forum eftir um- loyva serstøkum kann |inum i Ísókn frå likningarnevnd.« »Nordlysinum« t nevna 99,9 % Greinskrivarin i |endar greinina vid a Lat stubba vid hesum sama. Væl at ikki 999 % vikar — Skattaborgarum Norðlýsinum. meg eisini enda mín greina- Klakks- sum av eru »huldumadurin« i | Heini Lassen, Klaksvíkar likningarnevnd form FRANTS RESTOREF ; BETHEL — Sverrisgøta Bíbiltími kl. 9.30 og prædika kl. 10.30 leygardagin. Sunnudagsskúli kl. 11.00 sunnus | dagin.