leygardagur 20. januar 1968síða 7

og ung SOSIALURIN Tjóðskapur, loysing Tey flestu ungu koma fyrr ella seinni í røring við politikk á ym- iskan hátt, eitt nú við, at tey hoyra tey eldru práta ella tjaka um teir ymisku politisku spurningarnar i eru frammi ella hava verið, ella tey hoyra útvarpið bera ymiskt po- litiskt fram, og so tá ið tey hava fingið áhuga fyri politikki, so roy- na tey at lesa blødini, fyri har at royna at skapa sær eitt yvirlit um tær mongu meiningarnar; men sjáldan fara tey í holt við hetta fyrr enn tey eru hálvvaksin, so tað sindri, tey vita um politikk áðrenn hesa tíð, kemur í flestum fórum inn igjøgnum oyra. Eitt tað fyrsta, óivað tað fyrsta, ið tey fáa skil á á tí politiska øk- inum, er: at í Føroyum leikar eitt hart stríð á, um vit skulu slíta frá Danmark ella ikki, og hvussu lítið ein nú veit um hvat teir ymsu flokkarnir ætlað, so veit hann ella hon altíð, at summir flokkar hava! á síni stevnuskrá loysing og aðrir ikki. Ungdómurin hevur altíð verið bergtikin av orðinum loysing, og| sjáldan verður annað tjak millum | hann enn um, at vit skulu vera | leysir ella ikki. | Hetta er ikki nakað nýtt fyri- brigdi hjá ungdóminum, men so- | leiðis hevur tað verið i øldir. | Her heima hjá okkum hava landsins kosnu menn sítið í langar) tíðir og tjaka um loysing ella ikki ja, hugsi tykkum, teir hava leik- að i sum óðir tarvar um vit skulu | vera saman við Danmark ella ikki, meðan tydningarmikil mál ið skul-| du verið landinum at gagni, eru komin í aðru rekkju. Er tað ikki mannminkandi fyri hesar sokallaðu loysingarflokkar, sum stórur part- ur av Føroya fólki hevur valt. heldur vilja rópa upp um loysing, enn at berjast fyri útbúgvingini av | ! landinum. | | Vildu hesir menn nú loysing hvi | koma teir so ikki við einum full- førdum uppskoti um hvussu teir | ætl:ð at landið skal skipast aft- | anå at leySt er, og hvar tcir peng- | arnir skulu koma frå, ið nú koma | frå Danmark. Føroyingar fara. ikki til skips vid ongum reids- | skapi. | | vott framaná, Hitt sokallaða sjálvstýrislands- stýrið fann saman eina og aleina av ti, at flokkarnir høvdu eitt ella annað slag av loysing á stevnu- skránni — ja, tað skerst ikki burt- ur, at orðið loysing skapti lands- stýrið, og eitt hvort fólk væntaði, at nú fór okkurt at spyrjast burtur úr loysingini, men hesir flokkar fingu ikki framt eitt tað einasta sindri av loysing — orsakað. eitt | kláraðu teir, jólaheilsurnar komu á føroyskar hendur — eitt megnar- tak á loysingarleiðini? nei, Føroya fólk hevur sanniliga fingið eyguni upp fyri hesum tóma loysingartosi, og ungdómurin letur seg íkki lumpa eina aðru ferð av tílíkum rópum frá hesum sokallaðu loys- ingarflokkum, ið íkki fingu av- rikad eitt tað einasta petti á sjálv-| stýrisleiðini. Hesir flokkar vita dómur ið teir einaferð hava hildið tey so dyggiliga fyri gjøldur tað er virða veljarar so lítið sum nú eina- ferð er møguligt at tit skammast. Nei, Føroya veljarar, yngri eldri, latið tykkum ikki verða in við nesini einaferð afturat JAVNAÐAR sum tik- við at | Nr. 5 MIÐ OG MÅL JAVNADARFLOKKSINS: SKAPAN AV EINUM FØROYSKUM ALLAR TEIR, ID NÚ SIGLA ÚTI. LEIÐIN ER BERT HIN EINA: FARMASKIPAFLOTA TIL — SETIÐ KROSS FYRI JAYNAÐARFLOKKIN VALDAGIN HIN 23. JANUAR! Sjúkratrygging og dagþeningur HVOR FOROYINGUR SITT hvussu bergtikin ungdómurin er av — tjédskaparrørslu og loysing — og teir brúktu kjansin, og gera tað enn — ja, at teir tora, og ung- dómurin trúði hesum monnum, ið rópaðu um loysing, men tey ungu og eldru, ið valdu hesar vælsign- aðu loysingarmenn, fingu vátan tí einki varð framt á loysingarleiðini, og blivu sostatt hildnir fyri giøldur. men, men lat- ið tykkum ikki lumpa einaferð afturat. Har aftur ímóti hevur FOROYA JAVNAÐARFLOKKUR framt tey loysingarmál. ið eru framd. eitt nú AT MÁLINUM! AR !! | flaggið har fólkaflokkurin atkvøddi | ímóti Henda skrivan um tjóðskap og loysing. er tí. at ungdómurin og nógv eldri føla so heitt fyri hesum málum og ganga fult uppí tað. tá | ið hesin spurningur verður havdur| á lofti. Nú stendur eitt fólkatingsval fyri durum, og fólkaflokkurin hann hevði løgmann undir fi so- kallaða sjálvstýrislandsstýrinum stillar upp, hóast teir vilja avtaka fólkatingssessiina:, og menninir á hesum lista biðja sjálvstýrisfólki í Førovum velja seg á danating, ja, høvdu teir Þiðið tev, ið ikki valdu teir seinast. ti tey vóru jú klár yvir at fólkaflokkurin als ikki var nak- ar loysingarfiokkur, so tey blivu | ikki snytt til valið, so var tað at fata, men at biðja sjålvstyrisveljar- nar í Føroyum, um at velja seg, tå PóL Á. Andreasen og undirritaði Tað sveið so svárt, tað sum Pól| Adrian legði mær í munn ella penn | í útvarpinum tyskvøldid, har hann; sigur meg, antin at skula hava sagt! ella skrivað: Men jeg gør, som mi- ne kammerater vil. Hatta sveið so) | svårt, ti eg havi hvorki sagt ella| skrivað hatta. Allir menn, sum | kenna meg, vita, at hanna hóskar | ikki til mítt lyndi. Tá ið eg havi atkvøtt saman við javnaðarmonn- um í fólkatinginum, so er tað ikki tí, at eg eri tað undirbrotliga neyð- aradýri, tað ósjálvstøguða træla- vætti, sum Pól Adrian har vil gera meg til. Nei, eg havi aðra staðir sagt, hví eg havi tikið ta støðuna, og alt hetta veit Pól Adrian gott. Ég havi valt at vera í javnaðar- bólkinum, tí eg á floksfundi javn- aðarmanna í fólkatinginum havi høvid til at hoyra allar lógir frá- greiddar, sum verða lagdar fram, | bæði tær sum skulu galda í Føroy-| um, og eisini tær, sum ikki skulu galda í Føroyum. Poul Petersen, legtingsmaður, segði einaferð við) meg, at eftir hansara tykki ráddi tað ikki minst um at vera varin yvir fyri teimum lógum, sum íkki beinleiðis skuldu galda fyri Føroy- ar. Hetta kann ein best gera við at vera í einum donskum bólki. Eg havi eisini valt at vera limur í javnaðarbólkinum á fólkatingi, tí so sleppi eg ikki bert at vera lim- ur av teimum løgarnevndum, sum | | viðgera tær føroysku lógirnar, men | eg verið eisini orðferari javnadar- | manna í øllum førovskum lógum.| Eins og øll vita, so verða lógirnar | ikki gjørdar í fólkatingssalinum, | men tær verða gjørdar í eini 17| manna nevnd. Her hevur fólka-| flokkurin stillað seg uttanfyri alt) lógararbeiði. Honum hevur eins og | grønlendingum staðið í boði at; gerast limur av føroysku lógar- neyndunum, og so skuldi ein javn- aðarmaður takast meti fólkaflokkurin tók ikki av, tó at ongar treytir fylgdu við um, at teir skuldu atkvøda saman vid javn | a2rmonnum. Grønlendingar hava | tikið av, og teir eru sostatt altid umboðaðir í teimum nevndum, sum viðgera grønlendskar lógir. Eg havi valt at vera limur av javnaðarbólkinum, tí tað er eyð- sæð, at tá ið eg hjálpi teimum við | áhugamálum teirra, so hjálpa teir| mær við áhugamálum mínum So- | leiðis er nú einaferð lívsins gongd. og hetta veit Pól Adrian eisini. Tað sveið so svárt, at tað júst var Pól Adrian, sum legði mær | | | | úr neyndunum,| — BERT EIN JAVNAÐARSIGUR KANN EGNA HEIM! FORA OKKUM NÆRRI Tad er bara at velja Hákun Håkun Djurhuus segði í valrødu síni, at illa var statt við arbeiðsloysi teimum vaksandi | | . | og ødrum í Danmark og verri fór st verða við | rentubyrðunum. Hann visti patentloysnins: bara at velja fólkaflokkin I Ja, soleiðis talaði Hákun um alt Ja, soleiðis kundu vit hildið Í hitt illa, ið rak í kjalarvørrinum, áfram at rokna upp, hvussu statt ha viiaðarmenn komu framat hevur verið, tá Hákun Djurhuus og Í d d AO € í ama |x |] ; ; fólkaflokksmenn hava sitid við | arbeiðsloysi, húsagangur sosial | ræðið ótrygd og onnur armóð. Og so ger hesin maður seg upp ; Á far . Frá 1951 til 1958 sótu Håkun | 2t rætta uppá danskan politikk Hvat siga hugsandi veljarar um Djurhuus og fólkaflokksmenn við slíkt? ræðið og seinri frá 1962 til 1966 sat Hákun Djurhuus sum løgmaður Valið stendur um slíkan aftur- | Hvussu royndist hesi árini Vit taka nøkur 1. Fiskiskipaflotin árini vid 7000 tonsum. — 2 H. D. fiski- skipaflotin við 3000 tonsum. Slíkur áður dómi: minkaði fyrru seinastu árini, meðan var løgmaður minnkaði tá húsagangur hevur aldri verið í Foroyum vinnubankin, Uvak, Sperm, Trygd o.s.fr.) 3. Orgatíð áður hevur loysið verið so stórt. Uppí 80 pst. av arbeiðsfólkinum gekk arbeiðsleyst, tá ringast var statt. arbeiðs- 4. Uppí 1800 mans máttu rýma av landinum at vinna fyri dagligt breyð. — Hett sema tók seg uppeftur seinri tíðina, Håkun Djurhuus var løgmaður. 5. Sosiallóggávan lá mest Sum á láni og kom stórliga í aftur- hond. Fólkapensjónsmálið felt. . ØM vega- og håvnabygging kom stórliga í afturhond, har hon ikki steðgaði heilt. | Einki varð gjørt við sjúkrahús- byggingina. Studentaskúlamálið kr á Sett var krypuls-sjómark Føroyar. | Einki gjørt við Grønlondsmålid | | Í | láni. við 10. orð í munn ella penni, sum eg| hvorki havi sagt ella skrivað. | Heyði onkur annar havt gjørt hetta | so hevði eg lagt minni í tað. Ég kenni meg knýttan at Pól Adrian, ikki bert við vinarbondum. imen eisini tí, at eg havi mett hann sum ein sera reiðuligan mann. Eg dugi | ikki at skilja, hví vit skulu til at | undirmeta hvønn annan. Vit —eru | ósamdir politiskt. satt er tað. men kann ein ikki hava eina aðra pol-| itiska áskoðan uttan at verða mett- | ur antin sum dólgur ella devul-| settur? Johan Nielsen. tey | (Sj6- | | ast h:lds- og niðurgongupolitikk ella sanna sosizlistiskon — uppbygging- ar- og framburðspolitikk. Veljið framburð og nýggj fråm- lop! Veljið JAVNAÐARFLOKKIN! hesum sjálvstýristosi. | at Ís ni F F ax FLOKKURIN hevur loyst tey loys |, Fríggjadagin hin 12. mei 1967; ingarmál ið eri framd her heima | viðtók fólkatingið uppskotið frå | Farið Lt á val tysdagin og setið | Ka) Bundvad, sosialministara um! Kruse fyr: javnaðarflokkin ella | *{ gera lógina um almenna sjúkra- mann á hesum lista, ið tit halda | “'Ygging betur. | kemur at tæna landinum best á| Vert er at nevna hesar vidbøtur: danatingi. I. Stóra hækkan av dagpeningi,| V-han. | bæði hjá lønarbeidarum og eis MIÐ OG MÁL JAVNADARFLOKKSINS: VELJIÐ Tí JAVNAÐARMENN Á FOLKATINGID HIN 23. JANU- | ro + 6 bert art: ari Ikki rad hesum ini hjá teim, sum frívilliga hava teknað dagpening. Betur viðsurkifti hjá teimum. sum leingi hava verið sjúk, við tað at bíðingartíðin (karensti- den) nú verður 3 vikur móti 4 vikur áður. Sjúkrakassin kann nú veita hjálp til fyribyrgjandi kanning- ar, sum t.d. kanning viðvíkjan- di lívmóðurkreft. Sjúkrakassarnir fáa nú møgu- leikar til at samsýna útreiðslur í sambandi við sjúku ella deyðs føll, sum fram hava farið undir einari stuttari ferð í útlondum Bíðingartíðin við frá gjaldandi til verður niðursett aðar. yvirgongdini njótandi lím frá 6 til 3 mán hvørs foreldur eru limir framhaldssjúkrakassa. ið tey fylla 16 ar beinavegin gerast limir av hes- Sjúkrakassa, sjålvt um teirra fíggjarligu umstødur ikki er so limaskapurin krevur Børn av einum kunna tá sum Var annað at trivid i vidvikjandi, men lat okkum dagpeningin Forsyrgj- um dagin. Ikki-forsyrgj- 40 dagin. undir 20 kr. nog nevna 80 kr yvir IS forsvrgjari kr 18 um ar! ar um dagin donsku at Hetta er teim négvu kunna koma almikið at ein av lógunum. sum verða førovingum gagni | Peningurin | boks 76 ugrunn STYDJID Javnaðarflokks til Førova sendast kann post- Torshavn 7 KLEE PTL SO DO DD Nidurgongupolitikk- urin stedgadi Fólkaflokksmenn láta so illa at javnaðarmonnum. beidsloysi, håsagsngur og armóð í kjalørvorri aftur um bak og kanna. hvat hendi fá maður, og hvussu fer frum nú. aftur. Dams slíkur taka P einki at at undir løgmanstid M. frá 1958 til 1963 fór fram framburður sum ongatíð áður í Føroya søgu. Vit skulu her nókur dómi og vert til. at tað aftaná ringastu hava havt 1. Skipeflotin var endurnyggjadur við umleið 40 nýggjum línubút- Tad er seg minn við er at landsstýrið tók afturgongutið, nevna Í | | mál framd m.a 10. Tað er bara ar teirra. Vit kunnu líta P. M. Dam seinast var log- hækkaðum fólkapensjóns-, ave lamiSspenSjons-, einkjupensjóng edrum forsorgargjøldum. ” og Egrsudviklingslógin, sum hevur latið pening til nógv stórvirki, sett í gildi í Foroyum. 11. Landssjukrahusbygging Sett Í verk. Ríkissjúkrshúsbygging sett í verk. 12. Studentaskúli bygdur. Fleiri nútímans skúlar eins og fimleikar- og svimjuhøllir bygd ar. 13. Lærsraskåli við venjingarskúla greiddur til byggingar. 14. Gongd sett á vega- og havna- gerðir. 15. 60 MILJÓNAGRUNNURIN, sum hevur latið pening til morg endamál, t.d. bergholini í Norðoyum og bergholið til Sandvikar. Vit kundu hildið áfram. men skulu aftrat bert nevna, at eisini undir hesum landsstýrinum er stór- hækkað prísviðbót Í; ; | til útróðramenn í Gronlandi og um meðan aðrir vóru í gerð ella umbúna. 2. Alt gjørt greitt at flyta fiski- markið út á 12 míl. 3. Mest sum øll tey gomlu fiski- rættindi i Íslandi afturvunnin fyri sméri og snellu. 4. Vannin rættur at físka inn at 6 mílum við Noreg. 5. 6 nýggjar havnir og víðari veiðu- og vinnurættindi vunnin í Grønlandi, 6. Minstalønin hækkað ur 650 | uppi 1000 kr. 7. Prisviðbótin til = útróðramenn hækkað frá 2 og 4 oyrum uppí 15 oyru. 8. 10 oyra prísviðbót vunnin út- róðremonnum í Grømandi. |tey nógvu skipakeypini og burtur- 9. Nýggj sosiallóggáva við stórliga | tókuna av kurstapunum