leygardagur 2. september 1972síða 4

SIDA 4 SOSIALURIN NR. 65. — 2. SEPTEMBER 1972 Lítil roynd eftir fugli Viðingar hava seinastu árini gjørt lítið burtur úr fuglaveiðu. Áður varð vanligt, at menn komu upp í 1200 fuglar um dagin, tá roynt varð av álvara Meðan vit vóru staddir norð- anfyri um dagarnar, hittu ein viding, sum er konur fugla- maður g nýttu vit høvi at spyrja hann eitt sindur um fuglaveidu seinnu árini. og Hava vidingar gjørt nógv við fuglaveiðu? Tad hava teir gjørt nógv av, alt eg minnist. Hvørji eru tey mest ken- du fuglaplássini? vil | og i Urðini. Få ligið verður í 8 dagar, hava fuglamenninir samband við bygdina? Vit plaga at hava sam- band við bygdina annanhvonn | | dag so sum tað viðrar. Tá kemur bátur við mati og fugl- urin verður síðan fordur til hús við bátinum. Tað hevur meiri enn so hent, at veðrið | hevur havt við sær, at bátur Tad er Settorvan og Urðin. Rivin varð eisini søkt áður, men ikki longur. Hesi | eru lundaplássini. Undir oynni verður roynt eftir lomviga. Tá lundi verður fleygað- ur á hesum fuglaplássum, hvussu bera fuglamenninir seg at? Tað er ójavnt, hvussu leingi fuglurin verður søktur. Fyrr vóru teir, ið søktu, alla | gjørt so nógv burtur úr hesum. Veiðan er munandi minni, vil eg siga, og lítið av fugli er ul. Vanliga varð ligið 8 dagar hvørja ferðina. Eru hús plássunum? Hús eru á -fleygingar bæði í Settorvu kemur ikki út í einar sjey dag- ar Hvussu bera tit tykkum at í slíkum føri? Í Settorvu til dømis er fuglatíðina. Men nú verður ikki | næstan ongantíð fleygaætt, tá bátur kemur ikki út. Vit eru tó ikki beinleiðis í neyð kort- ini. Hvor ættin er hin besta at fleyga lunda? Í Settorvu roynist lágætt- | |in best. meðan høgættin er | besta fleygingaætt í Urðini. | Hvussu eru húsini út- | gjørd? | Húsini eru ikki væl út- gjørd. Serlíga ger hetta seg | galdandi í Settorvu. Fleyging- armenninir liggja bert á einum | trægólvi, Í Urðini er frægari. | Hvussu við matgerð? Maturin verður ikki gjørd jur í húsunum kanska | drekkamudur. Vit hava húsunum. Verður skrivað hvussu nógvur fuglur er aður? Í Settorvu nógv upp- skrivað, langt aftur í tíðina. heldur tú, tit hava | fingið, tey bestu árini? | Tað besta árið, um at siga, fleygaðu 20.000 í tali. Hvat kann í mesta la verða fingið eftir einum degi" Ég veit um at 2, dl gass i fleyg- | er | Hvat eg vit yvir þu sig onkur | | upp, | Bygdin Vidareidi er kend fyri sin náttúruvakurleika. Vidingar søktu nógv fuglin fyrr i tíðini, men er hetta nærum hildið uppat. 1200 fuglar eru fleygaðr eftir| men rottan varð við yvirlutan, |einum degi, tað er við stong-| og ti er sama skilið. líni. Annars er ymist, hvussu Hvussu nógv er fingið nógv ein vanliga fær, orsakað | eitt meðalár? av sessunum. Í Settorvu er| Einir 12-—-16.000 lundar „| ÍSL veitt | | nógv rotta er komin í Urðina gl | 1? | Urdini. Tad tykist at fara bera | tveimum ein rættiliga góður sessur Har | í Settorvu. Heldur k fá 5: < Í minni er at UP! Menn a Um Sin fåa i Urdini. Lomvigi verður søktur við snerruni? 700 eftir einum degi. Eftir hvat eg skilji, royn- | Urðin ikki væl? Nei, so Í ; . ' | Fyri tað mesta við snerr- at|uni, men eisini við stongini- | Lomvigi varð nógv søktur við stongini fyrr í tíðini. hetta kemst av, Rættiliga = nógvur lundi var il við Hvussu nógv er fingið til fyri árum sidan, | snerru? Tá ið fransarnir keyptu kvarnir í Foroyum (Framhald) | gekk tolid upp hjá honum, og Hesar óveðursdagarnar hevði| hann vildi nú, hóast tað var Morrath jóladagar úti á fransa-| honum nógv ímóti, vísa honum. skipunum, og geipari, sum/hvussu ein sovorðin maður hann var, spardi hann ikki atl skuldi takast. Fríggjadagin, 4.| Siga søgur lítlum og ongum | januar, letur hann seneralin høpi í. til dømis, at hann sjålv- | Flobert senda bát til Kvívíkar ur var genceralkommandantur | og taka haðani 8 neyt. og eis- og Við óskerdum valdi var!ini í Vestmanna letur hann tann ráðandi bæð í militerum, | taka 8 neyt kirkjuligum og borgaraligum Til Sandavágs sendi hann | vidurskiftum. Men tå ið veðrið | ein bát við einum kapteyni, var batnað, og tað lotið. ið! tolki og 16 monnum at krevja | var, var av landsynningi. so|neyt og seyð av løgmanninum. hann så, at skipini kundu ikki | Morrath hevði sagt honum, at} sleppa av stað so skjótt, sum | løgmaður sum var hægsti tey høvdu fingið slaktið úr| maður í Føroyum og hevði all-| Vágum um borð, og hann úlar Vágar i len frá kongi, so at noyddist at liggja longur í Vest | vågabøndur vóru hansara bond | manna, spann ilt í hann. Tá ið | ut bæði kundi og mátti| nú skipini sluppu ikki av stað. | hjálpa honum. Hetta sigur og manningin hvønn dag át kapteynurin við Hans Jacob- kjøt og annan mat, sum lítið | sen Debes, sum sjálvsagt royn- var til av frammanundan, fórlir at greiða honum frå, at hetta | Thurot aftur á kroppin á Mor-| vóru ósannindir frá enda til rath at fáa meiri kjút. men/!annan, men hann bleiv við | Morrath sigur honum kortanei | sítt generalkommandanturin og biður hann bara fara sin|hevdi sgat tað, og hann mátti veg til havs aftur og tað era at líta á. Endin var, at stundini Fhurot helt fyri við| Deb lovaði at hjálpa teim- Morrath, at hann hevði líka|um og læt teir fáa 13 neyt og frægt loyvi at liggja á einari|2 oksar havn í Førovum sum Morrath Fá ið Morrath, sum var far- jålvur, og royndi annars atlin aftan á fransmonnunum til tala hann til forlik; men so-'“ vår frættir hetta. byd-| vorðið sinni var fokið í Mor er til at fara til Kví- rath, at hann fekk einki ann ika so nógv hadani, að fra mn blótan og bann-|s takast. Men kap- an. |teynurin bað hann spara sær Tá ið Thurot sá, at tað var | ómakin. tí teir høvdu longu sum at sletta vatn á gås, at | verið ! í at veðrið øtladi tala við henda óða mannin,! um kv máttu bæði frans- | menninir allir og Morrath gista Og á Steig ta náttina og fóru ikki til Vestmannar fyrr enn leygar- dagin. Sama dagin komu eisini vágamenn til Vestmannar at fáa skil á gjaldinum fyri slakt- 10, sum latið var, og av ti teir vístu, hvussu illa stødd við pro- viant skipini vóru. søgdu teir Thurot, at teir ivadust ikki i, at bædi ketil, hosur, sukur og annað, tørvadist, var at i krambudini suduri i Havn 10 fåa | | | frå Thurot ætlar so at senda bát; til Havnar, men Morrath hann steðga og lata seg fyrst senda bræv til an um tær vørur, hann ynskti: ti hann visti, at Lund var ógvu- | liga uppskakaður av rånstidind | unum, ið gingu um fransmenn- bað | handilsforvaltar- | | inar, og ynsku fyri alt í verð- | Týsdagin (8. januar) havnarmenn yvir Hvalvik bryggiketli, hosum, floti, vørum vørum frå kongaliga handlinum, og vóru fransmenn við við or o fegnir | Dagin eftir vóru Thurot og | tolkurin førdir yvir á Fútaklett | og gingu haðani oman á Steig, |hvar Thorot fyri løgmanni | greiddi frå, hvussu forharmad- | ur hann var um, at hann hevdi | noydst at hava so ringan at- | burd friggjadagin frammanund | an, men hann vónaði, at løv | madur vildi fyrigeva fra: ini ikki at fåa teir til Havnar. | komu | sukri | | | | sum — monnum tað, ið fram hevði! krónum (15 skinn) fyri ein farið; hann sá nu, at tey frem- | seyð. Fútin, sum esini fekk stu evnini, sum Morrath hevði | bræv frá løgmanni, heitti á sýnt, vóru tey at vera fólkalig- | Peiur Samuelsen um tað sama ur, banna og lúgva, so at um| Til Streymoyar sýslumann, sum hann hevdi verið franskur her-|tá var í Vestmanna, heyði løg- yvirmadur, skuldi hann víst| maður eisini skrivað Hetta honum nakað annað; men av|alt gingið væl i lag, men nú ti at so góð semja var ímillum | kemur Morrath inn ímillum, Danmark og Frankaríki, fór hann at lata hann sleppa und- an. Hann greiddi so løgmanni og tá tordi Christian á Húsum onga hjálp at veita. Til løg- mannin sendi Morrath ein kor- og teim ringu vidurskiftunum | porål at lata hann vita, at hann um borð á skipunum; teirj mátti ikki vága sær at lata høvdu hópin av forvandum | hvorki neyt ella seyð til frans- menninar, bað | korporálin or monnum, greiva- og furstasyn- um og ødrum tílíkum um borð. men heilsa løgmaður Morrath. at sum ikki vóru vanir at kenna | hann skuldi ikki fáast við ting, sakn av nøkrum, og oll byrðan | sum ikki komu honum vð. og lá á honum; taka við makt| sum hann íikki hevði skil á; mátti hann ikki, og við góðum |slaktið hevði hann lovað. og og fyri pening kundi hann/|harvið fór tað at vera. Har- I einki fáa. og ikki tordi hann at | sigla ur Førovum, uttan hann meiri hjálp við skips- vistum. Endin var, at løgmad- | ur lovaði honum, at hann um 6 dagar skuldi fåa 60 neyt og 400 seydir, og gladur var Thu- rot. Hosdagin (10. januar) mann- | ímóti skuldi korporålurin heilsa Morrath frá løgmanni, at hann vildi leggja honum á at gera sína skyldu. sum var at ansa eftir, at einki varð smuglað Men fávitskutur og ráðin, sum | Morrath var. sendi hann bein- an vegin soldåtar um Eystur- oynna við strongum boðum. at | adi løgmaður bát úr Sandavági | einki slakt skuldi verða latið við sær. Thurot og tolkinum | hadani; boðini komu, tá ið 54 til herskipini á Vestmanna, og|neyt og 406 seyðir, sum tveir haðani sendi hann bræv til Pet- | toftamenn. Poul Jacobsen og ur Samuelsen í Lamba, sum/bøndin Clement Clementsen. var sýslumaður í Eysturoynni.| við nógv strev høvdu fingið fatur á, vóru á veg í Vágar; 20 neyt og 150 seyðir vóru komn- um at útvega sær hetta slaktið, | | |- yvir á Streymoynna, so har J hann hevði lovað frans- monnunum, úr Eysturoy fyri 10 donskar krónur (10 gyllin) fyri kúgv ríkisdála í var einki við at gera. (Framhald) or I/ 4