mikudagur 14. februar 1973síða 6
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Sum hin altvitandi og alfaðir-
Mgi — gudurin, svarar Håkun
Djurhuus, ið til fånytis stridist
móti dummheitini, móti tørv-
andi vitan og tørvandi evnum.
Sjålvsagt er inteligens kvoti-
enturin nógv fallin her í Klaks-
vík. aftanå at hesin altvitandi
og alfaðirligi Hákun Djurhuus
ikki hevur verið lærari her tey
seinastu 20 árini.
Men sjálvur hevur Hákun
Djurhuus serstøk evnir til at
brúka nógv orð, sum tó einki
siga. og soleiðis skrivar hann
teigar upp og fteigar niður,
| heilar fýra í tali, sum saman-
Þagt rokka okkurt um hálva-
triðju alin. men framvegis onki
ævar. bert tómir og høpisleysir
| påstandir. um at fólkaflokkur-
| in ongantíð hevur skift stóðu í |
fiskimarksmålinum.
„Nær var tað“
og »hvør var tað“
Tá eg havi endurtikid útvarpið
skeivt. so leypa tygum upp ál
báðum beinum. spyrja hvat eg
Í haldi fólk munnu halda um
heita. og sjálvur siga tygum, at |
hetta er eitt dómi um dema-
| gogiskt mixmaksari av fyrsta |
klassa. Her leypa tygum fram-
av. og eru beinan vegin til reið-
ar at skuldseta meg fyri dema- |
gogi. Ég viðgangi, at mín end-
trtøkha var skeiv. og hetta var
| akki við vilja Her er sostatt
|. talan um eitt mistak og íkki|
um demagogiskt mixmaksarí.
| Men gamalt er, at tjóvur trýr,
at hvor maður stjelur.
Fygum endurtaka útvarpið |
| rætt, og spurningurin var S0-
Í ljóðandi: Eftir boðum frá,
Í donsku stjórnini fóru Håkun |
I Jjurhuus løgmadur og Frlend |
#1 ur Patursson, landsstýrismaður |
til Danmarkar týsdagin í sam-|
bandi við fiskimarksspurning- |
in«
Tå tygum fóru, so hava tyg-
um hildið tað verið rætt at fa-
ra. men hvat sga og gera tyg-
um. nú sitandi landss:ýri hev-
ur verið i Danmørk í somu Ør-
indum sum Erlendur Patursson
tygum í 1963?
siga, at heita er at fremja yvir-
gang moti Føroya løgtingi, at
sniðganga Føroya løgiing, at
svikja dyrastu åhugamål folks-
ins, og saman vid Erlendi Pat-
urssyni og Kjartani Mohr ha-
va tygum mótmælt hesi Dan-
markarferð landsstýrisins.
og
Munurin millum hesar båd-
ar Danmarkarferðirnar er bert
tann, at meðan Erlendur Pat-
ursson og tygum fóru eftir boð-
um frá donsku sgjórnini, so
fóru umboðini fyri sitandi
landsstýri eftir boðum frá tyg-
ár
ES
! um, eftir boðum frá einum
Í meiriluta á Føroya løgtingi har
ímillum Hákun Djurhuus. Hin
29. apríl 1970 vóru tygum við
til at gera hesa løgtingssamitykt:
| „Landsstýrið verður bíðið um
at taka upp samráðingar við
|í 1958 og
| nu
Ju, tygum |
SOSIALURIN
| Frodukøst og høgguslokkataktikkur
føroyska landgrunnin móti frem
mandari fiskiveidu«.
Er tað ikki høgguslokkatak-
tikkur og frodukøst, lå tygum nú
mótmæla hesum samráðingum?
Er hetta ikki at skifta stóðu?
Eg haldi fast við, at tygum og
fólkaflokkurin hava skift stóðu.
og so megu heitini »byttlingur«
og »demagogur« heldur sita å
mær.
Nú kundi eg spurt, hvørji
motivini eru fyri hesum stødu-
skifti, men eg lati vera, ti eg
veit frammanundan, at svar tyg
ara verður tað sama, teir somu
tómu og høpisleysu påstandir-
nir. somu frodukøstini og sami |
høgguslokkataktikkurin, sum |
tygum hava nytt higartil i hes-
um ordaskifti.
Spælir hålvar plátur
Tygum halda áfram við at
spæla hálvar plátur. Við atl
endurprenta nevndarålitid frá
viðgerðini í fiskimarksmálinum
1959, royna tygum
at prógva, at fólkaflokkur-
in ikki hevur skift stóðu í fiski- |
|So vóru vit leysir av sáttmála-
inum Í
marksmálinum. Um tygum eis-
.. ” |
Int endurprentaðu uppskot |
landsstýrisins og nevndarålitid |
frá viðgerðini av fiskimarks-|
málinum í 1954. so vildu les-|
ararnir týðuliga sæð, af her |
veruliga er talan um stødu- |
skifti. Men tá tygum lata vera
og ikki fara aftur um 1958. so
er hetta av góðum grundum
reinur høgguslokkataktikkur.
Tygum leggja stóran dent á.|
at tað m. a. var fólkafl ykkurin |
polit-
iskt
orðu-
skifti
sum kravdi tingið saman
eykatingsetu í 1958. at
gera fiskimarksspurningin. Sjálv
| ir høvdu tit nøkur ár framman-
undan gjørt såttmåla vid bret-
lar. um 3 fjórðinga fiskimark
| fram til 1967. tå tit so krevja
| eykatingsetu beint áðrenn valið
í 1958 og har krevja fiskimark-
ið flutt ut, so er heita høggu-
slokkataktikkur við lít. Her
Í skifta tit jú stóðu fyrstu ferð.
| grunnar
| so var leyst og liðugt longu i
danska ríkisstýrið um ai friða
Tað er júst tykkara stóða í
1954 og -55, sum ger tað ógjór-
ligt hjá landsstýrinum í 1959
at flyta fiskimarkid út á 12
fjórðingar. Vit eru bundnir av
vanlukkusáttmála tykkara, um
3 fjórðinga fiskimark fram til
1967. Í 1959 føra tygum fram,
at forútsetningarnir í sjómarks-
málinum eru so nógv broyttir,
at føroyingar eiga at kenna seg
leysar av sáttmálanum við
bretar av 24. juni 1901, sum
broyttur í fyribilssáttmála av
22. apríl 1955. Álvaratos
trúgva tygum, at man soleiðis
kann renna frá einum sátt-
mála? Vildi nakað land í fram-
tíðini havt álit á einum landi,
sum soleiðis rennur frá einum
sáttmála. sum ein sjálvur hevur
góðukið fyri at galda í åvist
åramål?
Men høvdu tit i 1954 tikid|
undir = við minnilutauppskoti
javnaðar- og sjålvstyrisfloksins,
so var stødan ein heilt onnur.
1958. Uppskot minni-
lutans var hetta:
Lógtingið tekur undir við til
av landsstýrinum framlagda |
uppskoti til sáttmála vid Bret-
ar um sjómark okkara; treyt-
að av:
1) at bretska ríkisstýrið bindur
seg til. at vit føroyingar við-
víkjandi = sjomarki okkara
skulu fáa somu sømdir, sum
Íslendingar verða at fáa við
altjóða dómstólin í Haag.
um trætan millum Bretar og
teir verður løgd fyri hann.)
tó ikki minni enn uppskotið |
gevur, og |
um ikki trætan áðrenn 2 ár
kemur fyri = altjóðarættin.
skulu bretar verða bundnir |
til at viðurkenna, at hitt før- |
oyska sjómarkið verður sett
leiðis. sum teir viðurkenna
ella tolerera tað sjómark.
sum íslendingar seta sær.
Eisini áleggur hetta uppskot |
ríkisstýrinum at friða gytingar-|
uttan fyri fiskimarkid,
og at føroyingar sjålvir skulu |
luttaka í sjóverjuni. Til endans |
verður sagi í uppskotinum frá
p M Dam og J. Kallsoy:
yGóðtaka bretar íkki hesar
treytir, dettur landsstýrisupp-
skotið burtur. og skila vit okk-
um so rætt til at taka annað
num. (Her verður óivað hugsað
um uppsøgn av 1901 såttmåla-
num).
Varð hetta uppskot samtykt.
1958. tá íslendingar fingu sit!
fiskimark. Men út atkvøddu
ikki fyri hesum uppskoti, sum
einans fekk 7 atkvødur og fall.
Tykkara politikkur var, at
vit skuldu ganga spakuliga um
hurdarnar, vera varnir og visa
størsta varsemi, hugsa um sølu-
áhugamál í Breilandi og hetta
framgongur eisini týðuliga av
i drúgva nevndarålitid í hes-
um máli. Soleiðis bundu Út
okkum til 3 fjórðinga fiski-
mark í 12 ár.
stig til greiðu av sjomarksmåli- |
Demagogiskt mixmaksari
| ur
| mila
| stødu i fiskimarksmålinum?
| ber
lat Føroya áhugamál eru best
Tå tit so koma sum ketta
burtur úr høvdatrog í 1958,
við kravi um, at gjørt verður
júst eftir uppskot javnaðar-
og sjålvstyrisfloksins, sum tit
sjálvir ikki atkvøddu fyri i
1954. tá man talan verða um
høgguslokkataktikk so tað mun
ar.
Veruleikin er tann, at i
1958 ráddi um at skifta stóðu
og spæla »skinnheilagadur«, tí
val skuldi verða um heystið. Í
1959 sótu tit í andstøðu og (i
ráddi um at verða víðgongdur
harðrendur.
Tá tygum í 1954 brúktu
orðini »havenes frihed«, so var
hetta fyri at undirbyggja tykk-
ara stóðu, sum var, at havið er
fyri øll. Men hesi orð hóska als
ikki til fólkafloksins stóðu i
talan um eitt
og
dag, og ti er
støduskifti.
Fólkafloksmenn kring landið,
her í Klaksvík. vóru 3|
menn, til teir ein vakran
1958 fingu boð sunnan
Havn. at nú skuldu teir
skifta stóðu til at verða 12
menn. Alt var broytt frá |
grundini varð sagt.
Og hvor var
broytingin frá grundini av
íslengingar høvdu flutt
markið út á 12 fjórðingar.
í 1954 kravdu menn
markið við Føroyar flutt út á
4 fjórðingar, og tå høvdu bæði
fsland Noreg 4 fjórðinga
fiskimark. men hóast hetta an-|
døvdu tit ímóti. Tykkara tala
var: varsemi, stig fyri stig, I
eisini
míla
dag í
henda |
2 Jú,
fisik-
so
fiski- |
og
samrådingum við bretar, al
ganga varliga um hurðarnar
fyri ikki at skaða søluåhuga-
mål okkara í Bretlandi 0. S. fr.
So er at spyrja, hvi tad var
rimiligt at fylgja islendingum i
1958. tå tad ikki var rimiligt i
1954? Mundi hin sanna orsøkin
ikki vera valið. sum verða
skuldi um heystið 1958. Neyðin
lærir nakna kvinnu at spinna,
verður sagt. Mundi tað ikki
vera afturgongdin við valið í
1954, sum segði fólkaflokki-
num. at nú råddi um at brúka
høgguslokkataktikk = og skifta
Domini eru fleiri
Fiskimarksmålid er ikki nakað
eindømi um fólkaflokskan
høgguslokkataktikk. Dømini
eru mong, sum vísa, hvussu
støduleysur, vinglutur og >sum
til« fólkafloksins politikk-
ur altíð hevur verið.
Í fyrsta svari mínum vísti eg
á. hvussu tit hava skift stóðu í
felagsmarknaðarmálinum.
1961 vóru tit við til at gera ei-
na løgtingssamtykt sum sigur,
—
vard innan fyri felagsmarknað-
———"—W"W"."
her er neyðin, sum hevur lært
nakna kvinnu at spinna, tað er
afturgongdin vid valid í 1970,
sum er orsøkin.
Vit kunnu taka fleiri dømir:
Soleiðis hevur flokkurin upp-
undir hvort fólkatingsval havt
tað stóðu, at fólkatingssessirnir
eiga at avtakast, men nær og
hvar hevur flokkurin reist
spurningin um avtóku av fólka-
tingssessunum? Hann hevur
ongantíð klovið í tvey um hesa
avtøku, uttan bert uppundir
val.
Soleiðis førdu tit øsingar-
rok- og rumbulspolitikk undir
krígnum, kravdu loysing og
fullveldi. men hvar vóru tit, tå
til skuldi takast?
Somuleidis førdu tit øsingar-
politikk uppundir valid í 1950,
søgdu at sambandsmenn skul-
du rekast úr øllum ålitissessum
her á landi. men hvat gjørdu
tit sum størsti flokkur aftaná
valið? Tit valdu ein sambands-
mann til løgmann, í landsins
fremsta — ålitissess, og síðani
hálsfévndust tit vid sambands-
flokkin í samfull 8 år.
Soleiðis góvu tit lyftir um
yvirtøkur og broytingar í heima
stýrislógini, men hvussu nógv
hava tit yvirtikið og hvussu
nógv hava tit broytt? Eitt upp-
skot um broytingar kom um-
síður fram. men sjálvir feldu
tit tað.
Nei, Håkun Djurhuus, tað
Í sum nú hendir frá fólkaflokks
ins síðu í fiskimarksmålinum,
ler ikki nakað nýtt, tað er beri
søgan sum endurtekur seg. Tað
eru tey somu politisku rakstrar-
rópini, sum føroyingar fyrr ha-
va hoyrt, og teir sum rópa, eru
teir somu sum fyrr hava rópt
men sum eisini hava prógvað
at aftan fyri rópini búðu onk
uttan demogogiskt mixmaksari
Vilhelm Johannesen.
Sjónleikarhúsið
Tlf. 1 1131
SJÓNLEIKURIN
HUNDADAGAKONGUR
eftir JÓNAS ÁRNASON
Týtt hevur J. H.W. POULSEN
Leikstjóri: FLOSI ÓLAFSSON
verður framførdur
Mikukvoldið 14.2. kl. 20
Hóskvoldið 15.2. kl. 20
Atgongumerki kunnu ver“
keypt ella biløgd 2 tímar un
an hvørjari sýning. men fr
fyrsta kvøldinum biløgd til ett
in. og til valið 1970 vardu tit|tey lýstu kvøldini. Biløgd, men
hesa stødu, men nú??? Nú erlíkki avheintað atgongumerk!
vent í holuni. Tygum søgdu Ílverða seld seinast 10 mir
tinginum nú ein dagin, tá fiski-
marksmálið var til umrødu, at
fólkaflokkurin hevði ikki skift
stødu, bert broytt sýni. Nú veit
eg ikki um hetta sama ger
seg galdandi í hesum føri? Ég
havi varhugan av, at tað eisini|
undan avvarðandi syning. Fólk
verða vinarligast biðin um ål
siga frá, um tey íkki ætla sær
at nýta biløgd atgongumerk
Leikskrá fæst fyri 2 kr.
Havnar Sjónleikarfelag