leygardagur 8. november 1975síða 3

Nr. 78 — 8. november 1975 BØKUR: sosialurin »Tey byggja land Ill« Komandi tysdag kemur bókin „Tey byggja land III« eftir J. Símun Hansen i bókabúðirnar. Sum navnið sigur frå, er hetta triðja bókin i eini rød undir hesum heiti. Tær báðar bøkur- nar, sum áður eru komnar, >Tey byggja land I og II», eru ávika- vist um Fugloyar- og Svinoyar sókn, meðan »Tey byggja land IIl« er um Viðareiðis sókn, tað eru bygdirnar Viðareiði, Hvannasund, Múli, Fossá, Norðdepil, Depip og Norðtoftir. Bókin sigur nágreinliga frá ollum viðurskiftum á teimum plássum, hon umfatar. Sagt verður frá búseting í eldri tíð, fra landslagnum, frá kirkju og skúla, frå bjargasøguni, útróðr- inum o. s. fr. Bókin viðgerð hverja bygd fyri seg. Hendan viðgerð verður greinað út til teir ymisku býling- arnar og tey einstøku húsini heilt upp til okkara dagar. Eisini verður greitt frá, nær og hvaðani tey ymisku húsini eru komin, og somuleiðis verður greitt frá, hvaðar tey ymisku burturfluttu eru farin. Í bókini eru bæði gamlar og nýggjar myndir, tekningar og kort, ið sýna teir ymisku býling- arnar, húsini og hvussu inman- og uttangaråsjørdin hevur verið býtt millum tey ymisku festini og óðalsmenn, ella við ødrum orðum hvussu bygdirnar eru bygdar upp- J. Símun Hansen hevur áður givið út bøkurnar »Havid og vit I og I<. Og vit halda okkum vita, at hann heldur á við bóka- rødini >Tey byggja land<, har Kunoyggin nú stendur fyri. Tað er valaverk, rithøvundin her hevur lagt úr hondum. Eitt verk, sum kemur at hava stóran søguligan tygning og átti verið ogn hjá ellum føroyingum. J. Símun Hansen eigur mikla tøkk uppiborna fyri hesi bóka- verk. Og uttan iva fara eftir- komararnir betur at kunna meta um virðið í hesum bókum. Aftast í bókini eru navna- registar. Mynda-, kort- og planchuregistar. Og tekstregist- ar. Prentiarbeiðið hjá Klaksvíkar Prentsmiðju er væl úr hondum greitt. Innbundin er bókin sera snotulig. Hon er upp á 367 blað- síður og kostar 100 kr. A SL bg Skandinavisk mål i Leningrad i sovjetiskum málburði umfatar orðið »Nordur- lond« eisini Finnland, meðan orðið »Skandinavia« umfatar tey målsliga« nærskyldu londini Dan- mark, Noreg, Svøriki, Ísland og Føroyar. Í sambandi við at Målstovnurin fyri Skandinav- isk Mál við Leningrads Universitet júst í hesum døgum fyllir 40 ár, skrivar skandinaviafrødingurin hjá APN, Igor Pavlov, søguna hjá undirvísingini i málum í Leningrad. Skandinaviski Málstovnurin við Leningrads Universitet er tann einasti av sínum slag í Sovjet- samveldinum. Stovnsleiðari er Mikhail Steblin, professari, sum eisini er heiðursdoktari við OR Udenrigsministeriets særlige sagkyndige i færøske forhold I udenrigsministeriet vil en tjenestemandsstilling som særlig sagkyndig i færøske forhold være at besætte iden nærmeste fremtid. Stillingen er normeret i lønramme 36 uden forflyttelsespligt. Besættelsen vil ske efter for- handling med det færøske landsstyre. Den sagkyndige skal især bistå udenrigsministeriet ved behandling af sager, der vedrører Færøernes økonomiske interesser og skal kunne stilles til rådighed for hjemmestyret i kortere perioder, såfremt landsstyret fremsætter ønske derom. Ansøgning stiles til Dronningen og indsendes til chefen for udenrigsministeriets administrationsafdeling, Christiansborg Slot, 1218 København K, inden 26. november 1975. okkum, tå okkara elskadi Søla og Service TØKK Vit takka øllum, sum vistu okkum samkenslu og hjålptu Jóannes Niclas so brádliga varð tikin frå okkum. Foreldur, systkin, Tanja eleKitræa Dr. Jacobsensgøta 20 - her nakrar reglur um skandinaviskum universitetini i Stockholm og REykjavik. Målstovnurin hevur einans 40 år å baki, og i hesum tidarskeidi hevur hann klakt 244 skandinav- istar, t. e. fólk við akademiskari útbúgving i skandinaviskum málum, bókmentum og samfel- agsviðurskiftum. Kandidatarnir frá Málstovninum finna starv á ollum økjum, sum hava við skandinavisk lond at gera: sum sjålvstødugir granskarar, sum lærarar á hægri læristovnum, sum tolkar hjá ferðamannafel- agnum »Intourist«, sum umset- arar, sum serkøn hjá uttanrikis- ráðnum, sum blaðfólk hjá TASS og APN osfr. Ein av kandidatunum frá Målstovninum er tolkurin Beatrisa Viner. Hon fekk prógv- ið í 1948. Um lestrarár síni sigur hon millum annað: — Eg kom til Skandinaviska Málstovnin í 1940. Vit vóru 8 í tali, og oll vóru 17 ára gomul. Vit vóru ung og errin og hugsaðu um sendiharrastarv í Stockholm sum Aleksandra Kollontaj. Men sum hjá millión- um eðrum menniskjum blivu dreymar okkar bráddliga tiknir frá okkum av krignum, tá Nazi- Týskland leyp á okkum tann 22. juni 1941. Býur okkara var kringsettur í 900 dagar. Vit arbeiddu sum sjúkrasystrar ella hildu vakt á húsatekjunum um náttina undir luftálopunum . . . Tá kriggid var av, kunngjørdi universitetið, at allur avbrotin lesnaður nú kundi halda fram. Av teimum upprunaliga átta Framhald á síðu 8 telefon 113 30 3800 Tórshavn Síða 3. tingnytt Arbeidsloysistrøllid stongt úti Legtingið kom samanaftur týsdagin til at viðgerða log- mansreðuna á Olavsøku. Figgjarnevndarformadurin, Håkun Djurhuus, úr fólka- flokkinum, sum fyrstur tók orðið, segði, at eftir forimuni hava teir tríggir landsstýris- flokkarnir megnað at loyst mál, sum leingi hava ligið á láni. Hákun Djurhuus segði, at eftir hansara tykki var reglan í samgongusáttmál- anum um at virka ímóti arbeiðsloysi tað, sum hevur størstan tydning í såttmål- anum sum heild. Hann segði, at um vit bera støduna saman við onnur vestureuropeisk lond, so hevur landsstýrið megnað at stongt arbeiðs- loysinum úti. — Men hetta er ikki heilt ókeypis, og fíggjar- lógin ber boð um hetta, segði Hákun — Djurhuus, sum nevndi, at figgjarliga yvir- litið vísir stórar og nógvar lántekur, men sum eru neyð- ugar, um samfelagshjólið skal mala. Hann helt, at peningurin til vinnuna verður væl brúktur. Hákun Djur- huus talaði eisini um tað fíggjarliga sjálvstýrið og mælti landsstýrinum til at vísa varsemi á hesum eki, so hetta sjálvstýrið ikki fer okkum av hondum. Eindarskúlin krevur meiri fólk Finnbogi Isaksen, landsstýr- ismaður, segði, at fyrireik- ingarnar til yvirtøkuna av postverkinum hava verið stórar og umfatandi. Men hann roknaði við, at tað fer at standast eitt undirskot av postverkinum fyrstu tíðina eftir at tað er yvirtikið. Hann nevndi, at postverkið er ein partur av teirri almennu ser- vicuni, og hann segði, at landsstýrið annars hevur ætl- anir um at samskipa ta al- mennu servicuna. Um skúlaskapin segði Finnbogi Isaksen, at her er tørvur á einum politiskum orðaskifti um málið. Hann nevndi, at ynski eru frammi um at skipa ein eindarskúla og samstundis avtaka real- skúlan og 8., 9. og 10-flokka- skipanina. Sjálvur helt Finn- bogi Isaksen, at ein eindar- skúli fer át krevja munandi fleiri lærarafólk, og sum er eru tað ov nógv ófaklærd lærarafólk, sum undirvísa í fólkaskúlanum. Hann upp- lýsti, at landsstýrið eisini hevur ætlanið um at de- sentralisera skúlarnar, og at hetta eisini skal galda fyri teir hægru skúlarnar. Finnbogi talaði eisini um strandferðsluna og helt, at á hesum øki er nógv hent nú til tað betra. Hann metti keypið av Smyrli at vera rætt og vónaði, at landsstýrið og logting verða so djørv, at tey seinni fara at keypa eitt tílíkt skip aftrat. Finnbogi Isaksen segði, at Smyril í innan- oyggjasigling gevur eitt undirskot upp á einar 10.000 kr. um dagin, og hann roknaði við, at tað samlaða hallið verður upp á eina miljón, tá figgjarårid er úti. Til = samanburðar nevndi landsstýrismaðurin, at Dúgv- an í innanoyggjasigling í tíð- arskeiðinum 1. apríl til 1. september gav meiri enn hálva miljón í halli. Summar- siglingin hjá Smyrli í ár hevur givið 1,5 mili. kr. í yvirskoti, nú tað er endaliga upptalt, segði Finnbogi Isak- sen. Studningsveitanin broytast Demmus Hentze, landsstýr- ismaður, nevndi í reðu sínari, at studningsveitingarnar til kommunur í sambandi við skúlabyggingar eiga at verða broyttar skjótast gjerligt. Higartil hevur landskassin latið 30 pst. til slíka bygging í studningi, men Demmus Hentze mælti til, at eitt lán verður tikið, og at studningur verður latin av tí til kommun- urnar. Demmus Hentze upplýsti, at landsstýrið arbeiðir við einari ætlan um at nýskipa skattalóggávuna, men at tal- an ikki verður um eina um- legging, sum t. d. fer at hava við sær 'kelduskattaskipan. Hann segði, at tað verða smærri umleggingar. Dem- mus Hentze segði, at gjøgnum figgjarpolitikk landsstýrisins verður sloppið burtur úr ti stígi, sum vit hava verið í. Setið sparipening tygara í FØROYA SPARIKASSA — fólksins peningastovn tað lønar seg