mikudagur 10. november 1976síða 7

Nr. 70 — 10. november 1976 sosíalurin Dentur má leggjast á fjarleiðirnar — segði Óli Jacobsen, fiskimannafelagsformaður á landsfundi Fiskimannafelagsins um vikuskiftið. Hann heldur, at tankin um foredling av fram- leiðsluni ofta verður gjørdur ov einfaldur. Vit vita ikki rættiliga enn, hvat kemur at henda, nú tað er samtykt at flyta fiskimarkið út á 200 fjórðingar. Men tað er væl einki at ivast í, at fiskimnna felagið eigur at leggja dent á, at gerast skal tað sum gerast kann fyri at vit kunnu varðveita okkara fiskirættindi aðrastaðni í størst møguligan mun. Tad var Oli Jacobsen, for madur Føroyar Fiskimanna felags, sum førdi hetta fram i årsfrågreiding sini å landsfundi fiskimannafelagsins um viku- skiftið Óli Jacobsen segði: Spurningurin hvert vit kunnu klára okkum bert við teimum fiskanogdum, sum finnast inn- anfyri okkara komandi 200 fjórðinga fiskimark, hevur ofta verið reistur. Her kann fyrst og fremst sigast, at útrokningar vísa, at samlaða virði av tí, sum kann fiskast undir Føroyum svarar nøkurlunda til tað út flutningsvirði, sum vit hava nú. Men hertil skal sigast, at fiska- slog sum toskur og hýsa bert umboða minni enn helvtina av tí nøgd, sum verður veidd, og møguleikar okkara fyri at økja um veiduna eftir hesum fiska sløgum eru avmarkadir. Størsti einstaki fiskastovnurin undir Føroyum er upsin, sum vit næstan einki veida av. Og at fåa fulla nyttu burtur år hesum stovni er nú ikki so heilt líka til. Møguleiki er at fiska 50.000 tons, har vit nå fiska 3.000. So her krevst ein rættulig umlegg ing av veiðuhættum. Men annars er marknaðurin fyri upsa ógvuliga viðbrekin, og sjálvt um vit hava rættuliga toluligar prísir beint nú, eru teir sera skiftandi, og tað er ikki meira enn eitt ár síðan, at avrokningarprísurin var undir 50 oyru pr. kg fyri upsa Einfalt Annars verður ofta framførdur tann tanki, at tað sum skal bjarga okkum skal vera ein størri foredling av okkara fram leiðslu. Hetta ljóðar einfalt, men so einfalt er tað tó ikki. Vit hava tvær framleiðslur av toska og hýsuflaki til USA. Onnur er konsumflak, sum er so hagreitt, at tað er klárt at koyra í pottin. Hin er blokkur, sum verður útflutt sum råvøra, og sum i USA verður hagreitt til fiska køkur v.m., so tað er klárt at seta á borðið. So verður spurt, um vit sjálvir ikki kundu gjort hetta arbeiði, og tískil fingið meira burturúr. Tað kunnu vit kanska, men her spæla ymisk viðurskifti inn, sum gera, at tað neyvan kann loysa seg hjá okkum at gera hetta. Sum dømi um slík viðurskifti kann nevn ast: 1. Lidugt framleidd vera, sum verður innflutt til USA, verður hart tollað 9. Arbeiðslonirnar í USA lægri enn her, so merikiligt tað enn ljóðar 3. I fiskakøkum o.t. er eru stårur partur deiggj. Tilfarid til hetta deiggj skuldu vit so fingið innflutt, og vit skuldu goldið farmagjald av tí samlaðu vektini av vøruni til USA Sum dømi um, at tad longu nå kunnu vera stødur, har tad ikki loysir seg vid størri foredl hava eisini ing kann nevnast, at vit tvinnar upsaframleidslur til USA. Onnur er blokkur, sum er lítið framleidd vora, meðan hin er konsum, sum er meira framleidd vora, og sum tí hevur åtflutningspris. Men hesi frmleidslu hægri kostnadurin av var tå so nógv størri enn tað sum hon gav eyka, at tað als ikki kundi seg, og tí varð steðgað við framleiðsluni av tí meira framleiddu voruni. Men allar hesar trululleikar noyðast vit sjálvsagt at vinna á, men tað er neyðugt við stórum kanning teimum ymsu allir hesir loysa ararbeiði á okjunum, áðrenn spurningar eru loystir, og tað verður neyvan gjørt eftir einum degi Stødan í løtunt fsland. Fyrst i landsstýrið sáttmála við Island okkum at veiða harav 8.000 árinum gjørdi sum loyvdi 17.000 tons árliga tons kundu vera toskur. Sam stundis vórðu saltfiskatrolarar Henda lagi í núverandi og nir heilt útihýstir kvotan er væl í til okkara minna mun komandi veiðuorku, men log maður hevur sagt seg vóna og kann vænta, at henda kvotan hækkast í komandi árum Canada. Her er hendur ein stórur niðurskurður í okkara veidimøguleikum, bæði tí at okkara kvotað er minkað, og tí at vit nú útihýstir úr St Lawrenceflógvanum Okkara línubátar hava kanska nóg stóra kvotu, men fyri trolararnat hava vit bert kvotu fyri ein túr hjá einum báti, hóast vit hava 4 trolarar, sum annars hevdu farið hagar komandi vár Grønland. Her er tann samlaða toskakvotan minkað meðan parturin til grønlendingar og foroyingar tilsamans er óbroytt Okkara partur av hesi kvotu er kanska nóg stórur til okkara garnabátar, men heldur ikki til eru meira. Reiðurnar eru ikki kvoter aðar enn, men uppskot um kvotering fyri komandi ár kem ur til viðgerðar á ICNAF fundi num, sum verður í desember. Norðurnoreg. Her hava vit eina toskakvotu uppá 11.000 tons av rundum fiski fyri í ár. Hendan kvotan kann gott og væl geva teimum stóru trolarunum ein túr í part. Her verður kvotan fyri komandi ár eisini ásett á NEAFC fundinum í november Norðsjógvurin. Her er stødan tann, at okkara sildakvota fyri 1976 er 9.200 tons eystanfyri 4 og saman vid dønum er okkara kvota vestanfyri 4? 4.700 tons Brislingakvotan er fyri í ár 18.000 tons, meðan vit kunnu veiða óavmarkað av makreli, til matna ið hvussu er. Fyri kom andi ár verða hesar kvotur ásettar á NEAFC fundinum í november. Sum kunnugt flyta oll tey lond, har vit hava rikið fjarfiskt skap, fiskimarkid út á 200 fjórðingar fyrst i komandi ári Men roknað verður tó við, at tær kvoturnar, sum verða sam tyktar fyri 1977 verða tær, sum koma at galda. Hvussu tað verður aftaná tað, er rættuliga óvist, men talan verður vist tá meira um beinleiðis samráðing ar millum tey ymsu londini. Leingir uppaftur metra um senditíðina Utvarp Føroya fer aftur nå at leingja um senditidina sambært skrånna fyri kom andi viku. SEndingarnar fara nå hvørt kvøld at enda kl. 21 vid eini tidindasend- ing, sum nå er vanligt hóskvold og friggjakvøld. Á tí longdu skránni eru m.a. tónleikasendingar og endursendingar. Eiden Miller leggur til rættis logtingstíðindi Eiden Miller, blaðmaður, kem ur í framtíðini at leggja til rættis útgávuna av legtingstíðindi, aftan á Knút Wang, sála, sum røkti hesa uppgávuna tey sein astu árini Tað er landsstýrið, sum hevur heitt á Eiden Miller um at leggja útgávuna til rættis, og hesum hevur Eiden Miller játt að. st-tíðindi Nú 145 limir í heimsfelags- skapimum ST Umboðsmaðurin hjá Sri Lanka forseti á ársaðal- fundinum Då ið ársaðalfundur Sameindu Dj6da varð settur 21. septemb er, varð Shirley Amerasinghe úr Sri Lanka vald Hamilton ur til forseta aftaná Gaston Phorn år Luxembourgh, ið var forseti å seinasta årsadalfundi Samstundis fekk lýðveldið Sey shell -oyggjarnar í Indiska Havi num játtað limaskap, aftaná at oyggjarnar gjørdust leysar av Onglandi 29. juni í ár. Samlaða limatalið í St er hereftir 145 Vá ið aðalfundurin varð sett forsetin, at viðgera ur, segði nývaldi aðalfundurin átti at avvápnaðarspurningarnar á > „ein nýggjan og meiri positivan hátt< Tin var komin, at aðalfundurin annaðhvort kall aði saman til eyka-aðalfundar um avvápnan ella til eina heimsstevnu um sama mál. Um støduna í Suðurafrika segði hann, at har var rokkið til ytsta mark, skuldi ikki hitt versta henda, og at hvítu minniluta stýrini í Suðurafrika og Rhod esia annaðhvort sjálvi noyddust at fáa annað skil á ella verða tvingað til tað við alheims trýsti. Norðurlendskar roddir á fundinum Tom Vraalsen norsku ST valdur til formann i 4 umbodsmadur i sendinevndini, er nevnd ini ið viðger spurningar Í samband við oki, ið eru undir formyndarskapi og ikki sjálv stødug landaøki Uttanríkisráðharrarnir úr Danmark, Noreg vóru millum teir fyrstu, ið tóku orðið á ársaðalfundinum. K. B Andersen úr Danmark var fyri, at kallað skuldi verða til eyka aðalfundar um avvápnan, treyt að av at so varð atborið, at tað Finland og gjørdist møguligt at rokka veru ligt úrslit. Hann mælti eisini til, teimum ríku fátæku varð at hjálpin frá londunum til tey okt munandi Finski uttan Kalevi Sorsa, mælti um til at viðurkenna ábyrgdina av fíggingini av frið ríkisráðharrin limalond sær arhjálparliðum Sameindu Tj6da. Tey lond, ið sjålvbodin lótu herfólk til hei vaktarlið, hovdu alt ov leingi noyðst at taka uppá seg »ein órímuliga stóran part< av útreiðslunum, helt Sorsa. Hann tók undir við tankanum um at skapa eina nýggja alheims-fíggjarskipan Norski uttanríkisráðharrin Knut Frydenlund visti til, at avgerandi neydugt var, at heim urin framdi tiltøk at verja seg móti brotsgerðum terror Fyrst tá ið tílík tiltok vóru framd, var gjørligt at royna at loysa spurningarnar, ið lógu til grund fyri slíkar brots- og valds gerðir, ið nú hava vundið so nógv uppá seg