leygardagur 23. juli 1977síða 22

Síða 22 loysa arbeiðsloysið í Danmark á hendan hátt, førir tann fria flytningin av arbeiðsmegini tann vandan við sær, at donsku irbeiðsmannalenirnar settar niður. Sum kunnugt eru lønirnar í Danmark væl hægri enn tær í ltalia. Vestur-Týsk landi og Fraklandi. Og tá ið hesi útlendsku byggifeløgini koma at gera arbeiði í Danmark og taka arbeiðsmegina við sær, fáa hesir arbeiðsmenninir somu len, sum verða teir fingu í heimlandinum Donsku arbeiðsmenninir mugu soleiðis altid vera fyrireik aðir, ti trýstið er stødugt. Teir verða í hverjum einstøkum føri noyddir at taka stríðið upp, ti tað er ongin lóg, teir kunnu halda seg til í hesum sambandin um. Men tað er ein spurningur hvussu leingi teir megna at halda imoti. Flytingin av ar beiðsmegini hevur enn ikki havt møguleika at gjørt seg galdandi í stóran mun vegna ta almennu kreppuna um allan kapitalis tiska heihin. Vestur-Tyskland hevur jú eitt arbeidsloysid, sum er yvir 1. mill. Danskir arbeiðs menn hava alla grund fyri at stúra fyri ti degi, tá ið Vestur Týskland hevur loyst partin av sinum arbeiðsloysi.< megin Risafyritøkurnar knúsa smáognarmenninar Hver er steðan hjá donsku smáognarmonnunum? »Småognarmenninir eru helst tann parturin av fólkinum, sum í løtuni verðu raktur meinast« sigur Jens Peter Bonde: »Teir hava ringt við at standa seg i teirri eirindaleysu kappingini við tær risastóru monopolfyritøk- urnar. Og tá ið teir ikki hava nøkur fakfeløg, ið kunnu saman- liknast við fakfeløgini hjá ar- beiåsmonnum, hava teir onki, teir kunnu studla seg til i striånum. Monopolfyritøkurnar hava ti lætt við at taká beinini undan teimum Sum demi kann eg nevna, at í 1975 foru yvir 3.000 småognar menn innan byggiframleidsluna av knoranum Ta& var serstakliga við at snyta bøndurnar, at donsku EF-kreftirnar fingu Danmark upp i EF. Men donsku bøndurn- ir eru nú gjøgnum harðar roynd- ir við at skifta stødu Danski útflutningurin av landbúnaðarverum hevur ikki verið tann, ið lovaður varð. Í mong ár hevur hann stórt sæð ;taðið í stað Á ti enska marknaðinum er danski landbúnaðarútflyttning urin fallin frá at vera 41 I 1972 heilt niður til 29% i 1975 Serstakliga er tað Vestur-Týsk land og Holland, sum her hava trodkad Danmark burt. Standa donsku bendirnir illa í ti dag, er framtíðin alt annað enn ljós hjá teimum. EF arbeiðir fram imóti at avtaka øll jarðar brúk, ið eru minni enn 20 hektarar. Hetta merkir, at í ellum EF umráðninum skulu 8 jarðarbrúk av 10 niðurleggjast Og í Danmark 6 av 10 jarðar brúkum EF førir ein prispolitikk, ið viðferir eina miðsavnan av land búnaðarframleiðsluni, soleiðis at bert nøkur risajarðarbrúk verða at finna í hverjum einstøkum limalandi« Hernadarliga samstarvi millum EF-limalondini Umframt at vera ein økonom isk og politisk samgonga er EF eisini ein hernadarlig samgonga. Hvussu langt er danska til lagingin komin å hesum økin- um? „Tey stóru limalondini, ser- stakliga Vestur-Týskland og Frakland, hava longu samar beitt í longri tíð við at tillaga sosialurin Nr. 48 — 23. juli 1977 <= heryvirvaldið í hesum londum til hvert annað. Hernaðarvenjing arnar millum EF-limalondini verða alt fleiri. Og vápnafram- leiðslan verður samskipað Í Danmark hevur tað annars verið ólógligt at framleiða våpn til nýtslu í eðrum londum. Hendan reglan skal nú avtakast, soleiðis at Danmark eisini fær møguleika at verða við at fram- leiða vápn, ið nýtast skulu til at niðurberja frælsisrerslurnar í teimum kúgaðu londunum«, sig- ur Jens Peter Bonde. EF — ein styrkur av imperialistisku al- heimsleguni Bonde, metur tú EF alheimsliga sæð? Tað hava verið reddir frammi um, at EF meira ella minni er ein hóttan mótvegis USA. »Sum heild kann EF-sam- gongan metast sum ein styrkur av imperialistisku alheimsleg- uni. Ein partur av imperialis- tisku alheimsleguni við USA á odda. EF er ein partur av tí stóra »Kissinger-planinum«. EF er so- leiðis ongin hóttan mótvegis USA, sum sagt hevur verið, men tverturímóti ein stuðul ella kanska beinleiðis partur av USA-imperialismuni. Bólkar innan EF, kanska sterkastir í Fraklandi, hava verið fyri at slíta við USA á Jens Peter hvussu EF-mótsteðan i Danmark mennist í stórum »EF-motstødurørslan í Dan- mark mennist i storum,« sigur Jens Peter Bonde, blað- stjóri á »Det ny Notat«, ið er málgagnið hjá Fólkafylking ini móti EF í Danmark „Meðan haldaratalið á „Det ny Notat< fyri bert einum ári síðan lág um tey 4.000, ér tað hú uppi á 13.000. Blaðið verður í dag prentað í 20.000 einstøkum Vit hava haldarar úr ollum politiskum flokkum í Dan- mark Vit, ið starvast við blaðút- gávuni, eru nú so væl fyri, at vit hava 15 fólk, sum liva av hesum arbeidinum«. Spurdir um, hvussu stór danska Fólkafylkingin ímóti EF er, segði Jens Peter Bonde, at tað er torført at siga, eftirsum fylkingin ikki bert hevur einstaklingar sum limir, men eins væl flokkar, rørslur og fakfeløg »Bolkar ur so at siga øllum politisku flokkunum i Dan- mark eru limir í Fólkafylk ingini. Sjålvt úr danska Soci aldemokratinum, har leiðslan beinleiðis talar fyri framhald- andi EF-limaskapi og fyri beinleiðis vali til Europa tingið, hava vit ein bólk sum lim, ið nevnist Socialdemo- kratisk Debat. Av politiskum feløgum og flokkum, ið ikki eru umboð- aði í Fólkatinginum, kann nevnast Kommunistisk Ar- bejderparti, Forbundet Soci- alisterne, Radikal Ungdom, 0.s.fr.«. -Hvør er mest tydandi stridåsspurningurin hjá Fólka- fylkingini í løtuni? „Tað er at forða fyri, at tær vidtøkur, ið danska fólka- tingið skal taka fyri at bein- leiðis val kann verða í Dan- mark til Europatingið, ikki verða veruleiki«, sigur Anne Marie Jørgensen Hava tit nakran møgu- leika at forða fyri hesum? >Tað er torført at siga. Men eitt er víst, vit koma at standa okkum væl betri enn við gjørdu, tá id fólkaatk veð- an var í 1972. Eg kann nevna, at vit hava fingið AIM, ið m.a. ger kann- ingar fyri Borsen, til at gera eina kanning fyri okkum, um hvat danskir veljarar høvdu sagt í dag, um fólkaatkvoða var um EF-limaskap. Av úr- slitinum sæðst, at av øllum fólkinum vildu 45 sagt nei og, 32 sagt ja. Serstakliga for- vitnisligt er at síggja bólkin »sjålvstødugir landbúnaðar- menn«, har tey ivandi eru vaksin frá 6% til heili 31%. Tað eru tó 60% av hesum bólkinum, sum ið dag vildu atkvett ja. Tað gongst tó stødugt framá, og vit eru optimistisk<, endar Jens Pet- er Bonde. týðandi okjum. Men hesir eru nú fánaðir burtur aftaná at Valery Giscard d'Estaing gjørdist for seti har Teir mótsetningar, ið eru at tinna millum EF og USA, eru ikki sterri ella annarleiðis enn teirra mótsetningar, ið eru millum fyritøkur innan hvert einstakt EF-limaland EF er ongin hóttan mótvegis teimum altjóðaligu monopolun um, sum í flestu forum hava høvudssæti sitt í USA. Tær nýliga viðtiknu reglurnar fyri partafelog í Europa kundu eins væl verið smíðaðar beinleiðis eftir hevdinum hjá teimum USA-monopolunum, ið hava á hugamál í Europa. Uttanríkispolitikkurin hjá EF er eisini á ollum týðandi ekjum í tráð við tann, ið stýrdur verður úr Washington. Tak Miðeyst urspurningin, har EF førur sama politikk sum USA. Ella spurn ingin um tey portogisisku hjå londini, har Frakland eins og USA framleida ein storan part av teimum våpnum, ið frælsishetjurnar í Afrika merkja á sin kropp Í hesum sambandinum vil eg eisini visa á, at stórsti handils felagi hjá Suður-Afrika er Vest- ur-Týskland. Um stuðilin, ið EF veitur Suður-Afrika, varð steð gaður, varð einki rasistiskt minnilutastýri har longur. Imperilisman í USA verður styðjað av EF-imperilismuni, og hinvegin verður EF-imperialis- man styðjað av USA-imperialis- muni<, endar Jens Peter Bonde. SÁ BO SES RE,