leygardagur 26. november 1977síða 11
‹ fyrra síða allar 20 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Nr. 82 — 26. november 1977
sosialurin
lesarabrøv
Sida 11
Ov litil svøvnur
å sjåkrastovu
Eg las nýliga í einum blad,
at ein týskur lækni, Felix
Anschøts, professari í
Darmstadt, kærir seg um,
at sjúklingar á týskum
sjúkrahúsum fáa ov lítlan
svevn, av tí at teir verða
skryktir upp úr svevni alt
ov tidliga á morgni, á
summum sjúkrahúsum
longu klokkan 5 á morgni!
Hetta hongur saman við,
at starvsfólkið skal skifta
vakt um kl. 6—7, tí sein-
ast klokkan 7 skal náttar-
sjúkrasysturin hava tikið
fepurin av sjúklinginum,
tikið puls, sett fram medi-
sin og borðreitt við morg-
unmati.
Orsakað av pínu, fepuri
og ótta eru mangir sjúk-
ið hava ilt við at
um kveldarnar, og
svøvntimarnir á morgni
eru ti virðismiklir, sigur
týsku professarin, ið held-
ur tað vera avoldað og
burtur úr vón og viti, at
»hensyn« heldur skal vera
tikið til starvsfólkið á
úkrahúsunum heldur
enn til tey, tey
lingar,
sova
h eru sett at
rokta og sum tey fáa pen-
ing fyri at røkta, ti at tað
er vællønta starv teirra -
bæði galdandi fyri sjúkra-
systrar, hjálparar og ikki
minst læknar!
Hesin sami týski lækn-
in veit at siga frá, at á eini
sjúkrastovu við 7 seingj-
um varð hurðin opnað til
gongina 280 ferðir í einum
samdøgri!!
Við ødrum orðum: sjúk-
lingarnir vórðu óneyðugt
órógvaðir allar hesar ferð-
ir, tí at starvsfólkið skuldi
ganga og mala inn og út
av sjúkrastovuni.
Eg má siga: hvussu
hevur hesin týski profess-
arin ikki rætt! Er hetta
ikki júst tað sama, ið
hendir á okkara sjúkra-
húsum, har starvsfólkið
tykist eiga fyrstarætt, og
har sjúklingar verða ó-
rógvaðir alt samdogrið at
kalla. Týski professarin
Felix Amschiitz sigur, at
góður og tryggur svevnur
hevur alt at siga fyri at
hjálpa sjúklinginum at
gerast friskur aftur
men læknar yvirhevur lát
ast ikki um heldur
hann
von
Framhald frá síðu 6
inum, Vesturhell, sum í
dag stendur sum eitt prýði
og er teimum til heiðurs.
Øll, ung og gomul, gentur
og dreingir tóku lut í
bygging, málaðu og ann-
að. Sagt er, at tey einki
hava fingið frá ti almenna,
men at húsið hvílir í sær
sjálvum
Skulu vit ikki gerast
heimfødingar mugu vit
sleppa út um begarðarnar,
men skiljast má ímillum,
hvat vit taka við okkum
av fremmandum, soleiðis
at skilja, at tað sum gagn-
ligt er, taka vit heim aftur
við okkum aftur. Her hug-
si eg kanska mest um
skúlan. Í eðrum londum
hevur verið gjørt nógv av
at miðsavna, soleiðis, at
skúlar eru niðurlagdir
Her mugu vit ansa okk-
um, at vit ikki missa
bygdaskúlan, tað vil vera
eitt stórt tap fyri bygdina
At teir størri næmingarnir
koma at ganga i fram-
haldsskúla í grannabygd
ini er einki órímiligt, tí tað
fer at dýrt hjá
nógvum bygdum at fara
undir framhaldsskúla
I løtuni sær ikki alt so
ljóst út hjá veiðiflota okk
ira, kortini hava vit tað
álit á okkara fólki, at tað
nú eins og áður, dugir at
finna fram nýggjar hættir
og nýggjar leiðir
Hevdu vit havt ráevni,
so kundi idnaðurin kanska
vera ov
havt góðan møguleika. Og
tó, hava vit ikki ráevni
sum so at siga liggur á
láni? Eg meini við ullina
Tað er ófatiligt, at her ikki
er sett meira inn á at gera
nakað við. Fyri tað fyrsta,
er tað hvert einasta for-
oyskt konufólk, sum dugir
at binda. Ullint pløgg eru
móti, umframt at tey
flova væl og eru vekur.
Mær tykir, at vit á tí ok-
eru mest sum at
likna vid u-londini, sum
lata fremmandar tj6dir
fara vid råevninum og inn-
flyta tilvirkaða veru úr
hesum aftur
Vón min er, at tey, sum
longu hava sæð týdningin
av hesum, fara at streing
ja meira á teir ráðandi um
at gera nakað við henda
spurning.
Karsten Hoydal
so vakurt í eini yrking:
inum
sigur
Her løgdu frægir inn
Fremmandaarbeiðarar við og uttan byrsur
Fjurtandi hevur nú eins
væl og onnur blød fingið
frænir um, at útlendingar
eru meiri kriminellir í
muruni enn feroyingar.
Um hetta er rætt, man
vera torført at prógva, tí
foroyingar eru so fáment-
ir, at tað er torførari at
liva av kriminaliteti her
uttan at verða uppdagað-
ur.
Ein dani í Dimmalætt-
ing tykist tó at hava eitt
meiri visindaligt yvirlit
yvir henda vandan við
fremmandaarbeiðarum
Hann tosar um blanding
av »biotopum« sum er
nakað avbera vandamikið,
tá hon fer fram >ud over
deres forstáelseemæssige
og kulturelle overensstem-
melse«. Hann setur eina
fantastiska teori upp um
magnetismuna á klótuni
og kemur fram til tað i-
tekiliga úrslit, at »afvig-
elser< eru ein hóttan fyri
vet betryggende miljø.« Ti
må pass-kontrollin skerp
ast i Vågum, um følk
tosar enskt.
Hvi enskt-talandi ut
lendingar skuldu verið
vandamiklari enn danskt
bio
Hvat
blóðinum
talandi tervar onkra
topiska forkláring
magnetinum í
viðvíkur, so eru vit nærri
skyldir írum, bretum,
(keltum) norðmonnum og
íslendingum enn donum,
sum so áttu at verið van-
damiklari fyri eitt
tryggerde miljø.«
»be-
Vit kunnu eisini skilja
imillum »fremmandaar-
beidarar«, sum koma hig-
ar til at arbeida uppbyggi-
ligt arbeiði, framleiða
virði fyri tjóðina, og so
teir sum koma higar við
destruktivum endamáli
(evt. vendir móti føroy
ingum sjálvum jvf.
Major Jensen-gøluna) og
onki virði skapa fyri tjóð-
ina
Tað merkisverda er, at
hesin seinni bólkur, sum
er danskur og amerik-
anskur, kemur inn í landið
uttan um tollkanningar og
kann innflyta byrsur og
av nýggjum,
teir gjørdu garðar, reistu búgv;
hjá teim, sum upp ur nyggjum brutu
tað stóð um tolni
stóð um trúgv
Í einsemi teir bygdu landið,
og tíðan
verk var illa lønt,
tann gleðin ikki untist mongum
at siggja gerðið fagurtgrønt
Men tú,
sum arvar d;
rkað lendi,
minst til, hvor grønur teigur er
ein ogn, sum lívið í tær eigur,
tað veldst um teg, um bøur ber
Hanna Lisberg
annað, sum Legtingið
hevur bannað her á landi.
Meðan teir produktivu
fremmandaarbeiðararnir
eru her við arbeiðsloyvi,
hava teir destruktivu
fremmandaarbeiðararnir
ikki loyvi okkara at vera
her. Teir produktivu frem-
mandaarbeiðararnir = eru
betri fyri tjóðina, tosi teir
franskt, enskt ella swahili,
so selja teir okkum sína
arbeiðsmegi. Ella eru
ferðamenn, sum vit vinna
pening av.
At tað er biologiskur
skyldskapur, sum bindir
danir og føroyingar sam-
an, tað man OR-IF í Dim-
malætting hava úr síni
magnetisku lumma-
heimspeki. Heldur er tal
an um gávu frá onkrum
tilvildarligum kongi.
Í dag eru vápnaðir
menn her á landi, sum
vaka yvir politiska virk-
semi feroyinga Hesir
gjalda hvørki skatt, toll
ella lýða boð tingsins um
at vera burturi. Feroyar
eru hersettar av fremm-
andaarbeiðarum. Um vit
skulu forða nekrum at
koma inn um landamerk
okkara, má tað vera fólk
við vápnum, tosi teir
danskt, enskt ella før-
oyskt. Fyrst mugu vit
sleppa okkum av við byr-
sumenninar, áðrenn vit
byrja at gramsa og fela
uppiå hampafólki á flog-
vellinum í Vágum!
Gramskið
AAA AAA AA]
Framhald frå síðu 7
verða bóndi fyrst og
fremst. Av arbeiðinum og
skyldunum. Fangaður av
»rolluni« bóndi. Og
hann megnadi ikki longur
at siggja tað, ið hann sá
sum unglingi, tå hann
fann sær konu niðri á hell
sum
uni gomlu trettandu nátt.
Tað sum búði í honum
var forfjónað av gerandis
degnum í Men
kona hansara átti alt hetta
bygdini
og so við og við skilti
tað
burtur var hann komin
enn
hann ikki. So langt
Tad eru ikki menniskj
uni sum eru ónd í sær
sjálvum. Tey eru ikki fødd
Eisini fjóskonan átti
allari
ond
sinar kenslur |
neydini, medan hon gekk
vid barninum, megnadi
hon at tosa um kærleika
sin og góðsku sina. Henni
dåmdi best at vera einsa-
møll vid neytunum uti i
haganum neytunum
kundi hon siga frå um seg
sjålva og har kundi hon
vera góð við neytini. Og
nátúruna.
Ti er hetta ikki ein dap-
ur leikur Menniskjuni
eiga møguleikar i sær. Tað
rædur um at fåa umstød-
urnar lagadar soleidis, at
menniskjans møguleikar
ikki verða týndir og fara
fyri skeyti.
Menniskjuni kunna ikki
sum kópakonan rýma aft-
ur á látrið.
Eg helt eisini stóra
fragd vera i at síggja
sjålva framførsluna. Leik-
urin ella innihaldið í
leikinum verður ikki
bara framborið í orðum
í søgdum setningum ella
replikkum. Leikararnir
siga eisini tað teir vilja
siga við dansi og rerslu
Kópaleikin á helluni fáa
vit ikki bara sagdan í orð
um, men vit fáa eisini við
kropsrørslu at siggja
sjålvan leikin
leiðis síggja vit kópakon-
una leika kenslur sínar á
pallinum. Eg helt at dans-
urin ella kropsleikurin hjá
kopakonuni var at sam-
Og somu
meta við veruligan ballett
dans har ongi orð eru til,
men har tað bara
kropsrerslurnar, sum bera
fram innihaldið fyri á
skoðarunum
Allir leikararnir
fleiri leiklutir. Teir
limirnir í
ham og leiklut í
ongantið
eru
høvdu
timm
skiftu
heilum,
kendist
leiklutur
yvir á ein ann
rad
sjonell fram
Grimu
men
nakað til at ein
»smittadi
an hjå sama leikara
Kva did
hevur
Tonleikin til
um KODaKONnuna
Finnbogi Johannesen
gjørt Alla
vælhoskandi til innihald-
ið. Finnbogi hevur
staðni sera
rakt
»nervina« í leikinum.
Umframt sjálvan leikin,
sum Gríma hevur gjort,
nýta tey nakað av tilfari
frá oðrum: Yrkingar hjá
I. N. Djurhuus, Hans
Andr. Djurhuus og J. H
O. Djurhuus. Hartil er ein
partur av dialoginum å
låtrinum tikin frå einum
handriti hjå Steinbjørn B
Jacobsen, id eitur Ein
Byrjan
Ti tekniska
tendur Grima
partinum
sjalv fyri
Leikpallurin skiftur i heil
um: Vit eru á låtrinum, í
bóndans garði, í fjósinum
niðri á helluni og úti í hag
inur Hesi skiftini eru
nogv mer er einfalt
gjørd. Askoðarir. ong
antið í iva um, hvar Kur
fer. Væl funnid uppå
Fad er ein spennandi
leikur. Hann er stuttligur
væl spældur og gjørdur,
og ogvuliga tankarikur
Eyðun Andreassen
J. MORTE
ekanisku
PRECISA 2200
Hvør loysir
allar roknitrupulleikar?
Tad ger Precisa 2200
bæði skjótt
og vakurt
Urslitið sæst
bæði á pappírinum
og sum ljåstøl
NSEN