Sosialurinarkiv
Sosialurin 1978-01-14, síða 12
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 14. januar 1978síða 12

‹ fyrra síða allar 16 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Síða 12 Nýggir leikarar til New York Cosmos Roknast kann við at amerikanska fótbólts- felagið New York Cos- mos aftaná HM í Ar- gentina fær tveir nýggjar leikarar, nevniliga brasiliansku stjørnurnar Rivelino og Marinho. Sagt verður, at NYC vil geva um 9 mill. kr. fyri hvenn. Malta gevst A Malta eru teir nú vorðnir keddir av altid at verða >Priigel-kna- ben« í altjóða fótbólts- kappingum. Aftaná at Malta hevði tapt 9—0 móti DDR í Eystur- týskalandi, segði for- setin fyri fótbóltssam- gonguni á Malta, Giu- seppe Bonnici, at Mal- ta framyvir ikki vil lut- taka í kappingunum um Europa- og heims- meistaraheitið. — Munurin millum Malta og tær eurape- isku fótbóltstjóðirnar er vorðin ov stórur tey seinastu árini. Vit tap- tu eisini 9—0 móti Eysturríki. Tað stendur annars Malta, ið hevur 335.000 íbúgvar, og um 400 fotboltsfeløg, í boði at fáa hjálp úr Li- bya. Stjórnin í Libya hevur boðað frá, at hon vil geva Malta ein fót- bóltsvell, ið er fram- leiddur av kunstevn- um, hesin vellur kemur at kosta um fimm mill. kr. Malta hevur higar- til leikt allar heima- dystir sínar á einum grúsvelli, og á hesum velli hava flest allar fótbóltstjóðir verið bangnar fyri at spæla á. Venjari frákoyrdur Ein fótbóltsvenjari kann aldri fela seg tryggan í starvi sínum, hetta var Bernd Hoss frá Karlsruher SC noyddur at ásanna. Sjálvt um lið hansara liggur sum nr. 1 i syðru Bundesliga 2, fekk hann fyri stuttum sekkin. Orsekin var, at felagsleiðslan helt, at liðið spældi ov keðiligt og orsakað av hesum komu alt ov fáir áskoð- arar til heimadystir- nar. Jólamenn og hár Nú letur tað til, at jóla- menn ikki fáa sær parykk, tá teir fara út at vitja bernini. Hesin jólamaðurin á myndini varð sæddur inni hjá einum hárskera í New York, har hann fekk gjørt sær hárið. Tjóvagóðs í trussunum Tað sá út sum ein van- ligur stuldur, tá ein koma varð sædd, með- an hon var í ferð við at koyra sær ein kjóla í tasku sína í einum veruhúsi í svenska bý- num Køping. Men tå politistarnir, sum vóru komnir, hugdu nærri at hesi konuni, sóu teir, at skapið á henni ikki var, sum tað skuldi. Tá hon varð kannað gjøllari, visti tad seg, at hon hevdi fjalt tvær heilar jóla- skinkur í trussunum. Seinni vísti tað seg eisini, at tað var hon, sum hevði stolið frá fleiri eðrum veruhús- um. 10.000 brøv um dagin Arbeidsfolkid å post- skrivstovuni i spanska bynum Barcelona eru um at drukna i brøv- um. Aftanå at Johan Cruyff, ið spælir við FC. Barcelona, hevur sagt, at hann vil ikki til HM i Argentina saman vid hålendska landslid- num, fær hann nevni- liga um 10.000 brøv úr Hålandi — hvønn dag. Cruyff hevur sagt, at tað einasta, ið kann fáa hann at broyta hugsan, er um drotning Juliana av Hálandi biður hann leika við, og hetta heldur hann, at eingin møguleiki er fyri, men hver veit, hvat fót- bóltsáhugaðir hålend- ingar kunnu gera? sosialurin Hvat ið havið eisini rúmar Árliga verða fiskað einar 70 miljónir tons av fiski og onnur sjódýr kring knettin, men av teimum 150.000 sløgum av fauna og flora, ið finn- ast i havinum, hevur menniskjan higartil ein- ans vist 1500 áhuga. Her eru eðilig virði fyri mannaættina, og eftir hvat ið vísindamenn hal- da, skuldi verið gjorligt at vaksa um framleiðsluna úr havi, vetnum og áum upp í 100 miljónir tons árliga. Men longur eigur ein ikki at fara, ti annars er vandi fyri at skaða náttúrliga vekstrinum hjá plantu- og djóralívinum í havinum. Ur havinum kann mannaættin eisini fáa stórar nøgdir mineralevni, ti i havinum finnast meir enn 60 grundevni. Higar- til hava bert verid royndir Nr. 2 — 11. januar 1978 at vinna år havinum mi- neral sum natrium, man- gan, krom og jod, og bert i heilt smáum negdum. Men á sjálvum havbotn- inum finnast stórar mongdir av sonevndum modulum — eitt slag av klumpum, sum m.a. inni- halda nikkul og mangan. Einans í Kyrrahavinum meta teir at har finnast meiri enn 1,5 billiónir tons av slíkum modulum, ella konkresjónum, sum tær eisini verða nevndar. Ein vegur at fáa upp- aftur meir burtur úr hav- inum er at byggja orku- verk, ið verða rikin av streyminum, eisini kann orka fáast tilvega við at royna at fáa sum mest burtur úr temperaturmun- inum í sjónum, tann mun- ur, ið er millum vatnið hægst í sjónum og tey djúpari liggjandi vatnløg. Eitt annað komandi arbeidsøki er at avsalta sjógvin, nýtslan av fesk- vatni er stoðugt vaksandi, og sumstaðni er longu trot uppá avsaltað vatn. Norðmenn flyta feskan fisk loftvegis Norðmenn eru nú byrjaðir at flyta feskan fisk loft- vegis til USA. Herfyri fór ein royndarsending av toska- og hýsuflaki, eitt kilo tilsamans, við flogfari úr Bergen til Baltimore. Flakið varð nidurisad i kartengum, ið vóru góð- kend til flogflutning. Um henda royndarsending verður væl móttikin á am- erikanska marknaðinum er meguleiki fyri reglu- ligum flutningi loftvegis frá komandi januar. Men ein vansi við slík- um flutningi er tað stóra farmagjald, ið útflytarar- nir mugu lata, og útflyt- ararnir vilja nú taka spurningin um eina fasta prislegu upp við SAS. 90% av norsku veiðuni verður útflutt, m.a. sum klippfiskur, frystur fiskur og feskfiskur. Feskfiskur- in er minsti parturin av norska útflutninginum, og er hann higartil bert seld- ur á europeiskum markn- aðum. Dyrt at fiska ólógliga innanfyri i Sovjet Tað kann gerast kostnað- armikið hjá teimum út- lendsku fiskimonnum, ið ætla sær at fiska ólógliga innanfyri sovjetiska 200 fjórðinga fiskimarkið. Hann sum ólógliga skjýtur t.d. ein hval kann verða idømdur 350.000 kr. í bót, meðan hann, ið skjýtur ein kóp sleppur við 4000 kr. í bót. Ein krabbi, veiddur ólógliga, kostar veiðumanninum eina bót uppá 35 kr., ein laksur uppá 450 kr., tosk- ur 35, hávur 130 kr. og állur 65 kr., eftir revsing- arlista, ið er almanna- kunngjerdur. Eftir almennari fyri- skipan koma nýggju revs- ingarreglurnar at raka hann, ið fiskar innanfyri »fyribils« fiskimarkið uppá 200 mil, ið vórðu á- settar í vár. Príslistin, ið er kunn- gjørdur av fiskimålaråd- num, er frå 8. august. Sagt verður, at bótin skal verða ásett stykkjavís ella uppá kilo av ráfiski. Hetta seinasta verður hildið skal galda fyri veiðu av lodnu og eðrum smáfiski. Sovjet hevur seinastu árini framt strong tiltøk móti ólógliga fiskandi út- lendskum førum, eina- helst hava japanarar har eysturi kent svidan av ti. Russiska strandverjan er vorðin munandi styrkt, aftaná fiskimarksútflyt- ingina, og at talið av ólóg- liga fiskandi útlendingum er vaksandi, skrivar floks- blaðið »Pravda«, ið sigur, at útlendingar nýta allar snildir at sleppa sær und- an revsing. Hetta hendi júst um somu tíð, nú í heyst, tá ið eitt óvanliga stórt tal av sovjetiskum veiðuferum vórðu tikin fyri ólógligan fiskiskap í eðrum londum. Felags EF-gjaldoyra Fíggjarnevndin hjá EF- felagsskapinum hevur sett fram uppskot um, at lond- ini í hesi samgongu skipa eina fíggjarliga samgongu Nógvur fiskur í Indonesia Fiskivinnugranskingar í Indonesia bera boð um, at tað har er gjerligt at fiska upp til 6—8 miljónir tons av fiski og skeljafiski, meðan í letuni einans verður fiskað 1 miljón tons árliga. Mest týdning- armiklu fiskaslegini í indonesiskum sjógvi eru sardin, makrelur, tunn- fiskur, koralfiskur og háv- ur. Teir stýrandi í Indo- nesia hava stóran áhuga fyri at fremja tiltøk, ið Aling av Nærhendis Baku við Kaspiska havid hava sov- jetiskir fiskifrødingar bygt eina stóra alistød fyri havfisk. Yngulin verður klaktur í milliónatali uppi á landi og síðani sleptur út í havið. Men lívið er hart eisini hjá fiskamurtum: Mestiparturin av yngli- num gongur til grundar sum feði hjá sterri fiski. Hevuðsspurningurin er tí framvegis at royna at tryggja at eitt so stórt tal sum meguligt sleppur undan at gerast fiskafoði. havfiski Og higartil tykist einasta loysnin at vera at bíða við útsleppingini, til murtar- nir eru nóg stórir til at klára seg. Til hetta enda- mål hava fiskifrødingarnir stongt ein part av einari vik av vid finmeskadum nótum. Ialt 8000 kvadrat- metrar. Yngulin verður so útsleptur i nøgini 1000 murtar fyri hverjar '50 kvadratmetrar. Í hesum innstikaða sjógvi veksur t.d. laksur við 150—200 grammum um árið. kunnu leggja steðið undir ein stærri og betri stýrdan heimafiskiskap — ein stórur rækjustovnur finst eisini har eysturi. Men landinum tervar iløgupening at byggja upp eina rasjonella fiskivinnu og tað kemur tí at venda sær til útlondini um figgj- arliga hjålp. Japansk feløg eru higartil tey einastu, ið hava víst Indonesia á- huga, japanarar vilja veita slíka hjálp, og seta teir mesta álitið til rækju- veiðu í komandi tíð. Rækjurnar skuldu so verða útfluttar til Japans. Fiskiflotin í Indonesia hevur í dag eini 17.000 motorfer av smærri støddum, harav tó eini 5000 fer eru trolarar. Har- umframt nýta teir einar 200.000 smábátar við ong- um motori til fiskiskap í heimasjógvi. við tí endamáli at hava felags gjaldoyra. Ein talsmaður hevur í Briixelles sagt, at sam- gongan kemur at vikna álvarsliga, um Spania, Portugal og. Grikkaland koma vid i felagsskap- in, um ikki verður skip- að ein felags figgjarsam- gonga. Eftir upprunaætl- anini skuldi eitt felags- gjaldoyra fyrst koma í gildi 1. januar 1980. Men enn er stórur ivi um, at tað verður gjørligt at skipa eina felags gjald- oyraskipan í hesi eld. Íslendski fiskivinnuráð- harrin Einar Águstsson hevur verið á almennari vitjan í Noreg og havt politiskar samreður við norska uttanríkisráðið. Eisini hevur hann sam- ráðst beinleiðis við norska forsætisráðharran Oddvar Nordli, havrættarráðharr- an Jens Evensen og fiski- málaráðharrin Eivind Bolle, eins og hann hitti norska kongin. Águsts- son vitjaði eisini í Trond- heim at gera seg kunnug- an við norsku sjóverjuna. Ur Noreg fór Águstsson: til Finnlands at taka lut í 60 ára hátíðarhaldinum har. SSO