leygardagur 17. mars 1979síða 6

sosialurin BE ILL ———————————nn telf. 14720 . 11820 box 76, 3800 Tórshavn Føroya Javnadarflokkur Tórfinn Smith Vilhelm Johannesen (åbyrgd) Høgni Djurhuus Jóhann Mortensen Jan Miiller Arne Thomsen Sosialurin Dimmalætting á rå = = Sáttmálin við EF TAÐ eydnaðist okkum endiliga at fáa ein sáttmála við EF um framhaldandi fiskiveiðu hvør hjá øðrum. Lættliga gekk tað ikki. Landsstýrið mátti heil- ar fýra ferðir til Brússel, áðrenn semja kundi fáast. STÓRT sæð má úrslitið sigast at vera gott. Sjálvsagt vita vit, at okkara møguleikar á fjarleiðum verða meira og meira skerdir, og tað síggja vit eisini í hesum nýggja sáttmálanum. MEN annars verður tryggjað okkum stórt sæð framhaldandi veiðu í Norð- sjónum fyri teir partar av okkara flota, sum tørva hetta í 1979. Kvotan av makreli er so at siga tann sama sum í 1978, so við teimum møguleik- um sum kraftblokkabátarnir afturat hesum hava at veiða lodnu og svart- kjaft, skuldu hesir bátar kunna havt toluligar umstødur í hesum ári. Kvot- an av ídnaðarfiski er eisini so mikið stór, at hetta skuldi givið teimum idnadarskipum, sum eru eftir, møgu- leikar at klára seg, um annars prísur- in, sum teir kunnu fáa tyri fiskin, verður hampiligur. AV ødrum plussum við hesum sátt- mála kunnu vit vísa á, at tað er eydn- ast at minka um veiðuna av toski og hýsu hjá EF skipum enn meira. Bert fyri fáum árum síðan fiskaðu hesi skip um 30.000 t. av hesum fiskasløg- um, i fjør var hetta tal komið niður i 7.000 t. og í 1979 verður einans loyvt EF skipum at veida 5.000 t. av toski og hysu. Utgevari: Fyritaksstjóri: Blaðstjóri: Blaðmenn: Lýsingar: Uppseting: Prent: AV minussum kunnu vit nevna, at vit framvegis ikki sleppa at veiða tosk undir Grønlandi og at okkara rækju- kvota er minkað niður í eina helvt. HETTA er sjálvsagt at harmast um, men viðvíkjandi toskinum er tað jú so, at fiskifrødingarnir ikki hava mælt til størri veidu, enn at grøn- lendingar sjålvir hava brúk fyri og kunnu veiða. Við rækjunum er tað so, at her hava fiskifrødingar mælt til niðurskurð av totalveiðuni frá 40.000 t. til 27.000 t. Tá grønlendingar sjálvir forlods skulu hava teirra tørv dekk- aðan, so má niðurskurðurin ganga útyvir 3. lond. Og tað er væl eingin, sum hevur nakað at siga til, at grøn- lendingar skulu hava fyrstarætt til tann fisk, sum kann veiðast við Grenland. NIDURSTØDAN er, at væl hava vit nú fingið ein hampiligan sáttmála fyri 1979, men tað verður meira og meira Føroya grunnarnar vit koma a hava okkara álit á í framtíðini | i Í Nr. 21 — 17. mars 1979 Kjak í Finlandi um »bland-økonomi« okt áhugan fyri Sorsa Ríkisdagsval verður í Finnlandi 18. og 19. mars. Teir stóru flokkarnir hava longu í góðari tíð fyri- reikað seg til stríðið. Longu seinasta heyst vórðu valskráirnar lagdar fram. Blaðstjórin á Arbetar- bladet í Helsingfors skriv- ar um steðuna hjá finsku sosialdemokratunum: »Javnadarflokkurin (SDP) hevur lagt heråslu á nøkur itøkilig mál. Flokkurin krevur m.a., at tey privatu virkini i størri mun enn higartil åsanna ábyrgd teirra mótvegis vinnumeguleikunum. SDP vil ekja um talið á arbeiðsplássum í idnadin- um, samstundis sum flokkurin heldur eina tálmaða inflatión vera eina grundleggjandi treyt fyri eini javnari búskapar- ligari gongd. Samfelagshúsarhaldið er í eini drúgvari og tor- ferari strukturbroyting. SDP ynskir eina betri planlegging á tí búskapar- liga ekinum, og at fram- burðurin — gongdin — verður lagdur til rættis í samstarvi við yvkisfeløg- ini og vinnulivid. Viðvíkjandi skattapoli- tikkinum krevja javnadar- menninir eina betri skipan fyri tær småu og millum- stóru inntøkurnar. Betri brúksmeguleikar mugu somuleiðis tryggjast teim- um lægstlentu. Bureau- kratiið skal minkast, so- leiðis at tann einstaki brúkarin fær eitt nærri samband — samstarv — við almennu tænastuna. Floksleiðslan í SDP hevur havt eitt mennandi orðaskifti um ta demo- kratisku sosialismuna. Leiðarin á tí politisku deildini á floksskrivstov- uni, Paavo Lipponen, legði fyri. Í eini rødu legði hann herðslu á, at tað finst ikki longur ein fullkomin kapi- talisma. Í staðin hava vit fingið ein blandaðan bú- skap, har statur og kom- muna hava ein avgjørdan leiklut mótvegis teim fríu marknaðarkreftunum. Hendan blandaða bú- skaparliga skipanin hev- ur, segði Lipponen, tókst at vera lívsseig, meðan tann sentraliseraða sosi- alisman hjá kommunist- unum ikki hevur klárað seg í kappingini. Javnaðarmenninir hava ikki nakra endaliga loysn, hvussu tann sosialistiska samfelagsskipanin - skal byggjast upp, men sosial- isman kann realiserast longu um núverandi mundið, heldur Lipponen. Allir reformar — allar åbøtur — sum økja um javnadin og tryggleikan i samfelagnum, og vidka um demokratiid, er prakt- isk sosialisma. Bráðar broytingar av samfelags- skipanini við endaligum loysnum og skipanum kunnu harafturimóti lætt- liga føra til ta øvugta úrslitið. Liponen fekk eitt lívligt orðaskifti í lag. Áðrenn hann kom við áskoðan hevði orðaskiftið snúð seg um eurokomm- síni, unismuna og um eitt inn- legg hjá fólkademokrat- iska ríkisdagsliminum. Iikka-Christian 3jørk- lund. Nú fluttist ordaskift- ið til javnaðarmenninar Meðan kommunistarnir hava kjakast um, um teir í heila tikið skulu kjakast innan ta kommunistisku rersluna, hevur SDP lagt sterri dent á meira grund- leggjandi spurningar. Áskoðanin hjá Lippon- en fekk ikki fulla undir- tøku í egna flokki sínum. Atfinningarnar hava ser- liga snúð seg um áskoðan hansara um »blandada- buskapin.« Eitt av veljarafeløgun- | sosialidemokraatit Vid rópinum »Suomi Nousuun« — Finland reis teg — fer flokkurin hjå Kalevi Sorsa, javnadarflokkurin, til val 18. og 19. mars um i Helsingfors vil m.a. vera við, at >blandaður- buskapur« bert er kapital- isma í eðrum skinni, og at viðkanin av ti almenna sektorinum ikki hevur flutt Finnland nærri sosi- alismuni Onnur, sum hava funn- ist at Lipponen, hava undirmett sosialismuna i Eystureuropa, ti ein våna- lig sosialisma eigur at veråa mett hægri enn kapitalisman. Men Lipponen tvørrar ikki studul i SDP. Nogvir virknir javnaðarmenn halda, at hann hevur megnað at fingið ideolog- iska greiðu á endamáli floksins. Tann kendi rithevund- urin Arvo Salo hevur manað i jørdina skuldset- ingarnar um, at Lipponen skuldi hava svikið sosial- ismuna. Í staðin fyri at leggja dent á yvirgongd- ina til sosialismuna hevur Lipponen rett um tann sosialistiska reformpoli- tikkin. Eisini formaðurin í SDP, Kalevi Sorsa, hevur víst á, at í ti >blandaða búskapinum< finst bæði sosialisma og kapitalisma, men sambært Sorsa er tað týdningarmiklasta innan búskaparliga ekið í letuni at fáa nakrar strukturellar broytingar í lag, sum kunnu minka um arbeiðs- loysið. Hóast hugsanirnar eru fleiri, eru allir javnaðar- menn í Finnlandi samdir um, at Paavo Lipponen hevur gjørt SDP eina stóra tænastu við at fáa eitt breitt orðaskifti í lag í flokkinum um týdningar- mikil viðurskifti og við at mobilisera flokslimirnar. Hetta hevur styrkt um steðið hjá tí finska javn- aðarflokkinum við tað komandi valið. Onki svar úr ltaliu Av teimum 9 londun- sum eru boðin at um, ittaka a n 1 Jandi 1 allan = altjóða Fýra bern koma úr hverjum landi og um- framt tey vera fyra før- oysk á leguni. CISV skipar annars fyri 36 barnalegum um heimin 1 summar