mikudagur 16. apríl 1980síða 5

Nr. 29 — 16. apríl 1980 sosialurin Sida 5 Annar hvør handverkari brúkar ikki sína útbúgving — Yvir 1700 handverkslærlingar útbúnir síðani 1965 Bert annar hver handverkari brúkar ta útbúgving, sum tað tekur fýra ár at fáa og umframt tað gevur stórar pen- ingaligar fløgur at dragast við. Hetta er niðursteðan av einari kanning, sum handverkslær- lingafelag hevur gjert. Feroya Kanningin er nevnd í minnilutaálitinum, sum umboð fyri F.H.L.F. í 9- mannanevndini, lands- stýrið setti at kanna og leggja fram álit um ábetur á viðurskiftum handverks- lærlinga, nú hevur sent landsstýrinum. F.H.L.F kann ikki taka undir við - Landsstýrið gjørdi onki við lærlingaålitid: meirilutaálitinum. Yvir 1700 lærlingar Kanningin hjá F.H.L.F vísir, at seinastu 15 árini eru ikki færri enn 1714 handverkslærlingar út búnir í Feroyum. Um roknað verður við einum miðalaldri uppå 45 ár sum virkin handverksyrkin- um, skuldu tað í dag verið 5142 handverkarar í Fer oyum. Men so er kortini ikki. Kanningin vísir eisini, at tað eru uml. 1200 limir i handverkarafeieg- unum. Roknað verður eisini við. at umi. 1200 hava fingið sær víðari útbúgving eila sjálvsteð- uga vinnu. Soleiðis eru uml. 2700, sum ikki longur eru í yrkinum. Tingið fekk tað óbroytt Landsstýrið gjørdi onki við álitið um viðurskifti hand- verkslærlinga. Tað samtykti at leggja meirilutaálitið frá 9- mannanevndini ó- broytt fyri tingið. Vilheim Johanne- sen, landsstýris- maður: — Tingið bað um, at nevndin bleiv sett og tað fær nú álitið frá henni. Umboð fyri Feroya Handverkslærlingafelag i 9-mannanevndini hevur lagt fram minnilutaálit og tað er sent landsstýrinum. Hetta álitið bleiv ikki lagt fyri tingið. — Men tann tingnevnd- in, sum skal viðgera málið, fær sjálvandi hetta álitið eins og annað tilfar, sum landsstýrið hevur um málið, sigur Vilhelm Jo- hannesen, sum á tingfund- inum í gjár ætlaði at leggja meirilutaálitið fyri tingið. Umfatandi álit Feroya Handverkslær- lingafelag hevur gjert eitt umfatandi álit um ábetur í viðurskiftum handverks- lærlinga. | viðmerking- unum til meirilutaálitið sigur felagið m.a.: Okkara uppskot frá fyrstan tíð var, at gera eina radikala broyting í lærlingaútbúgvingini, har dentur varð lagdur á longri skulagongd og grundskeið vórðu skipað, har ungfólk kundu fáa kunnleika til tær ymisku lærugreinirnar innan handverk. Við hesum forkunn- leika, sum grundskeiðið hevði givið bæði í roynd og verki, hevði ein havt betri møguleikar til at valt sær ta røttu lærugreinina, og í allar mátar verið betur fyri, tá ið ein byrjaði á læruplássinum. Vit meta at tað er um- ráðandi at tryggja ung- fólki eitt betri grundarlag, tá ið tey skulu taka stødu til eina ávísa lærugrein, og hevði hetta eisini fert við sær, at fráfallið ikki hevði verið so stórt, sum tað er í dag. Hetta uppskot fekk ikki so frægar semdir, at tað varð nevnt í meirilutaálit- inum. Í staðin fyri ynsktu summir av hinum nevnd- arlimunum einans at gera smávegis broytingar á nú- verandi skipan, og hóast vit hildu tað ikki var rett mannagongd og ikki tað, ið ætlanin var við nevnd- ini, royndu vit at fáa sum frægast burturúr. Ut frá hesum legdu vit so arbeiðsætlan okkara. Mannamunur A fundinum tann 13. desember 1979 handaðu umboð okkara formannin- um í 9-mannanevndini eitt broytingaruppskot til lær- lingalógina við tilhoyrandi sáttmála, og avtalað varð tá, at hann skuldi flýggja hinum neyndarlimunum tað áðrenn næsta fund. Hetta varð ongantíð gjert. Formaðurin hevur bert eftir egnu metan tikið ym- iskt burturúr, sum hann helt vera brúkiligt. Sostatt sá eingin av kesum í nevndini uppskot okkara, og meta vit ikki hetta vera gongd Hevuðsgrundirnar til, at vit ikki tóku undir við meirilutaáiitinum rætta manna- eru, at peningaligu fyrimunirnir hjá meistarunum uttan aðra grundgeving enn, at teir ynsktu hetta, og ikki varð gjerd út frá meting- um um tað var fíggjarliga neyðugt, vóru tikin við í álitið. Tá so samstundis okkara uppskot um at fáa løgtingssamtyktina frá 3- april 1976 um pristalsvid- gerð av lærlingalenum, ikki so mikið sum mátti nevnast í álitinum, halda vit, at tað er ikki ov nógv sagt at mannamunur er gjerdur. Hetta kann serliga sig- ast ut frá ti, at tær fíggjarligu skyldur, meistararnir hava, eru beinleiðis orsekin til ta lágu len, vit annars fáa. Fakligar nevndir Víðari er orsekin, at læruráðið skal avtakast við teirri grundgeving, at tað ikki virkar, og í staðin seta nakrar landsum- fatandi fakligar nevndir, sum skulu telja fýra mans — eitt líkatal — og skuiu hesar nevndir átaka sær at loysa bæði arbeiðsligar og fakligar spurningar Soleiðis at skilja er um- framt teir fakligu spurningarnar, sum stinga seg upp, skulu nevndirnar viðgera trætur millum meistara og lærling og hava tað neyðuga eftirlitið við lógini, umframt at ferðast kring alt landið og hava eftirlit við verksteðunum Og tí ið eisini hugsað verður um, at tær fakligu nevndirnar eru saman- settar av monnum, sum annars hava sitt a rbeiði at faast vid, vit, at hetta uppskot er dømt til at misevdnast, áðrenn tað nakrantíð er vorðið veruleiki. Tad kemur annars onga- staðni fram, hver ið skal leggja til rættis og sam- skipa tað arbeiði, sum nevndirnar skulu gera, og tað er óhugsandi, at nevndirnar, sum eru samansettar av monnum hver úr sínum heraðshorni kunnu virka effektivt og av eintingum taka stig til arbeiðsuppgávurnar Lenir Viðvíkjandi ásetan av lenum meta vit, at hetta er eitt mál, sum hoyrir læruráðnum til, og ikki sum skotið er upp í álitin- um, eitt mál, sum Lands- stýrið skal taka sær av Tá ið tað verður skotið upp í meirilutaálitinum undir punkt 1, at Lands- stýrið í serligum føri skal vidkast vid tveimum monnum, eru grundir til at vera ivingarsamur um innihaldið i hesum Skriftliga verður eisini sagt í viðmerkingum til meirilutaálitið, at tær broytingar, sum annars eru gjørdar, eru fyrst og fremst at ymiskt óneyð- ugt og ótíðarhóskandi er tikið burtur úr lógini. Tað kann sigast 2: nevndin, sum varð sett til at kanna og leggja fram álit um ábetur í viður- skiftum handverkslær- linga, hevur ikki tikið sær av teimum veruligu upp- gávunum Kontoirnar skúlamái og sosialmål eru hver hækk- aðar við 1 mill. kr. figgjarår. samanborið við seinasta Afturat teimum 29,8 mill. kr., sum figgjar- ætlanin javnvigar vid, skal Klaksvikar kommuna i hesum figgjarårinum bruka 6 isk arbeidi -7 mill. kr. til ym- Fíggjarætlanin hjá Klaksvík Rokna við sama skattaprosenti áð hev ir samtykt figgjarætl- anina 1980/81 Hon javnvigar við 29,8 Tad eru 2,7 meira enn ári. Á útreiðslu síðuni standa avdráttir og rentur slakari helvt, åvikavist 7,4 og 5,7 mill. kr. Kommun- an roknar vid 28,8 mill. kr. i skatti og treytað av, at inntøkurnar hjá fólki eru vaksnar við 10% í miðal verður skattaprosentið tað sama, 17 Líkningin var komin helvt síðstu viku og tá vóru útlit fyri, at hetta fór at halda Næst avdráttum og rentum eru sterstu ut- reiðslurnar hjá Klaks- víkar kommunu skúla- mál, góðar 4 mill. kr., og sosialmál, góðar 2,5 mill. kr Klaksvíkar bý fyri nill. kr mill. kr tarna fyrr Upprunaliga Ipp- skotid til figgjarætlan fyri 1980/81 javnvigaði við 35—36 mill. kr 1pplýsir maðurin Jógvan hýráðsfor- Klaksvík, Isaksen. Tá ippskotið kom aftur úr nevndunum og tær hevdu sett síni ynski á, var tað komið uppá 40 nill. kr. Síðani blivu so góðar 10 mill. tiknar av aftur Figgjarætlanin bleiv endaliga samtykt við 10—0 atkveðum á bý ráðsfundinum seinasta hósdag. Kári Kjæines atkveddi ikki fyri. Klaksvík er nú liðug at gjalda sín part til bergholsgerðina i Borðoynni rær seinastu 100.000 kr blivu goldnar farna fíggjarári. So her bar til at strika eina út- reiðslukonto Vil selja hús hjá kommununi Dánjal Larsen. býráðs- limur Havn, hevur skotið upp fyri býráð- num, at upp til fimm av sethúsum kommun- urnar verða seld. um so er, at áhugi er hjá teimum, sum nú leiga tey, at keypa tey. Hús- ini skulu seljast fyri ein såmuligan pris og Dånjal Larsen metir, at fåast kunna tilsamans 750.000 kr. fyri husini Peningurin skal so brukast til at seta stand onnur hus hjå kommununi, tev, sum hava mest bruk fyri åbétum Uppskotið hjá Dån- jali Larsen bleiv !isið Ipp á næstseinasta býráðsfundi og tá beint sosialu nevnd. Nevnd- in hevur ikki havt fund síðani og er uppskotið sostatt ikki enn við- gjert. Fyrsta stigið verður at kanna, um tey búgva í kommunalum sethusum, eru hugaå at keypa tey. sigur Dánjai Larsen