mikudagur 10. september 1980síða 15

i i 3 SOSIALURIN Síða 15 | — Elkadal millum | Bornholm og Svoríki Tann 2. september — var ein stórur dagur í danskari orkusegu. Henda dagin varð nýggja el-kaðalsam- bandið millum Born- holm og Sveríki vígt. Hetta er næsta elkaðal- sambandið millum Danmark og eitt annað land. Nekur ár herfyri varð ein elkaðal millum Noreg og Danmark tikin í nýtslu. Nýggja elkadalsam- bandið millum Svøriki og Bornholm fer at minka elprísirnar á Bornholm munandi. Frammanundan hevur Bornholm verið tann partur av Danmark, sum hevur havt teir hægstu elprísirnar. Stersti parturin av elverk- unum er rikin við dýrari innfluttari olju. 83 mill. kr. Samladu útreiðslurnar fyri nýggja kaðalin eru umleið 83 mill. kr. Her uppi í eru íroknað tey ar- beiði, sum eru gjørd á landi og við at »spula« kaðalin umleið 1 metur undir havbotnin. Kaðalsambandið umfat- ar tríggjar einstakar kað- alar, sum hver er 43 kilo- metrar langur. Hver kaðal er 240 kvadratmillimetrar tjúkkur. Kadalin kann flyta umleið 65 MegaW ATT. Høgir el-prisir Í meira enn 40 år hevur verið kjakast um teir ser- liga hegu el-prísirnar á Bornholm og samstundis hevur eitt meguligt kaðal- samband verið nevnt. Hverja ferð elverkið í Renne er útbygt hevur verið nomið við spurning- in, um danir framvegis sjálvir skuldu framleiða el- megina, ella um tíðin var komin til at leggja ein el- kaðal millum Sveríki og oynna. Oljuprísirnir orsøkin Tað vóru í fyrstu atløgu teir stødugt vaksandi olju- prísirnir hjá 1973, sum vóru orsekin til, at menn nú kundu gera sær gjellari ætlan um eitt meguligt el- kaðalsamband. Somuleið- is var kaðalteknikkurin nú komin rættiliga væl áleið- is. Tann 1. juli 1977 gjerdu tey bæði elfeløgini, »ØST- KRAFT« og »EL- KRAFT« eina avtalu um flutning av elorku til Bornholm. Minni enn tvey ár seinni varð ein sáttmáli undirskrivaður við parta- felagið >Nordisk Kabel- og Traadfabrikker«. Síðani hevur verið ar- beitt við at leggja kaðalin. ELSAM Tað er jútska elfelagið FAST SHARP 14 Hin sjálvslípandi el-sagin ELSAM og A/S Em. Z. Svitzers Bjerningsentre- prise, sum hava staðið fyri arbeiðinum at leggja allar tríggjar kaðalarnar á djúpum vatni. Til »Spulingina« — nið- urgrevsturin — av sjálv- um kaðalinum er nýttur ein ávísur spulivognur, nevndur >Sofie<. A/S Dykkertekning, Frederiksstad í Noregi hevur staðið fyri at leggja kaðalin á grynri vatni og hava ruddað grót og ann- að tilfar á havbotninum. Sjálvt projektið hevur verkfreðingafelagið, P.A. Pedersen í Keypmanna- havn, staðið fyri. Týdning fyri elorkuprísirnar Nú kaðalin er tíkin i nýtslu, fer hann at hava stóran týdning fyri el-prís- in á Bornholm. Í apríl mánað var elprísurin á Bornholm umleið 26 oyru dýrari pr. kWh enn fyri hin partin av Danmark. 1. juli hækkaði elpris- urin fyri alt Danmark, men Bornholm var ikki vid i hesum vøkstri. Orsøkin til at elprisurin å Bornholm er hægri enn fyri aðrar partar av Dan- mark er tann, at bert ein lítil partur av el-fram- leiðsluni á Bornholm stav- ar frá koli. Meginparturin hevur higartil verið frá oljuriknum elverkum. Framhald av síðu 13 skjótt gerast eitt »argument« fyri at fara upp í EEC Fullkomilig óvissa ræður tá talan er um okkara fiski- vinnurættindi, serliga Grenlandi. Hetta kann fáa kreftir, sum bert hugsa í letu- vinningi, at mæla til lima- skap í EEC Annars kann hugsast at tað búðskaparliga umskiftið, sum nú eisini rakar Feroyar, fer at verða nýtt sum amboð fyri at fáa Feroyar upp í EEC. Hetta var tað, sum varð gjert í Danmark í 1972, tá kreppan tók seg upp har og tað sama kann nú henda her hjá okkum. Tó er tað onki, als onki, sum talar fyri, at danskur limaskapur varð nekur hjálp hjá Danmark í so máta. Danmark hevur í einum og eilum mist sjálvs- avgerðarrættin, sum ger tað ringt at fera nakran verunlig- an búðskaparligan politikk, sum kann hjálpa landinum burtur úr kreppuni. Alt hetta talar fyri, at tað ongantíð er ov skjótt at fáa EEC—and- steðuna á fetur aftur, tað vil siga, fáa veruligt lív aftur í Fólka fýlkingina móti EEC Undirgrundsmálið Undirgrundsmálið er kanska ikki so nógv frammi akkurát í dag, men hetta er eitt mål, sum sera greitt vísir avmark ingarnar í heimastýrinum. Danmark kann ikki geva rættin til undirgrundina frá sær undir núverðandi stats- rættarsteðu. Hetta sást Grønlandi. Hinvegin hevur undir grundsmálið fingið eina heilt nýggja stæðu, eftir júst end- aða fundin í Geneve, har avtala varð gjerd um, at ríki- demið í djúphavinum skal vera felags ogn, sum skal verða umsitin av ST og koma ST—limalondunum til góðar Her kann skoytast upp í, at Feroyar orsada av statsrætt arligu støduni ikki eru limir í ST og tí ikki kunnu rokna við Tvøroyrar Sjónvarpsfelag Mikudagin 10. september kl. 20,00 TV. AKTUELT kl. 20,55 Portret av einum týskum rithevunda kl. 21,40 Tónleikasending. Friggjadagin 12. september kl. 20,00 Við skipum og fólki kring Sæland kl. 20,50 Koncert Rock) kl. 20,25 Portret av tyskum sjónleikara kl. 22,25 Franskur filmur Leygardagin 13. september ki. 17,00 Barnasending kl. 20,00 TV-aktuelt kl. 20,45 Halloy å badihotellinum kl. 21,20 Poul Mc—Cartney og Wings kl. 21,55 »Teir sóu tað henda« Filmur óegnaður fyri børn Sunnudagin 14. september kl. 13,00 Andalig sending kl. 19,00 Opera kl. 21,50 „Tveir menn« 2. verður endursent 23.9 Tysdagin 16. september kl. 20.00 Tveir menn«. endursending av I parti kl. 21,50 OL—byrjan. Endursending at fåa beinleidis lut rikidømi Í hesum Steðan í dag Alt bendir á, at ein endur- reising av tjóðskaparstríð- num uttan um legtings- flokkarnar er serliga átr- oðkandi í dag Sjeytiárini hava lært okkum, at tað ger tað sama hver situr í lands- stýrinum. Allir sum ein seta legtingsflokkarnir sítt álit á ríkisfelagsskap- in. Uttan henda ríkisfel- s agsskap standa teir hjálp- arleysir og síggja bert mjerka framman 3 stavn. Alt legtingsarbeiði er merkt av geidum løtu- politikki, nú framtíðin hjá tjóðini stendur upp á spæl. Tí er neyðugt at fólk fáa gongd á eina ohefta fylk- ing, við kreftum sum vilja stríðast móti risaveldun- um, móti EEC og danska áganginum mótvegis Fer- oyum. Kreftir sum vilja tryggja tjóðini lív aftur Hetta er endamálið við 14. septemberhaldinum í ár fyri handverja til báðar hendur ketutáttari sum kann stillast ketufangari góð javnvá oljueftirlitsgluggi hondketusmyrjan sterkan motor 1000 watt tryggleikaavbrótara dupultbjálvað / 220 volt Tann sjálvslípandi ketusag-skipanin, FAST SHARP, hevur møguleika fyri brýnan við lættliga at trýsta á tann innbygda ketuslíparan. Tað 35 cm haldgóða svørid kann vendast og brúkast til alt vanligt sagarbeiði. P/f THOMAS DAM 120950210n Jónas Broncksgøta 25 - tlf. 11405