mikudagur 8. apríl 1981síða 14

Síða 14 v/ Bjarka Højgaard húsateigurin møbla- og innrættingararkitekti DMI Støddir å inn- búgvinum IV Í teimum báðum seinastu pørtunum við- gjørdi eg støddir á mát ávikavist á stólum og borðum. Í hesum partinum skal eg nema eitt sindur við sofamgblar av ymisk- um slagi. Hvussu var fyrr Sum við stólum og borð- um hava sofameblar verið tilevnaðir og nýttir langt aftur í tíðini. Teir gomlu sofameblarnir vóru, saman við eðrum inn- búgvi, sum heild ógvuliga stívir og ikki altíð so góðir at hvíla seg í. Sniðið og uppbyggingin var hartil sum oftast knýtt til tað sniðið, ið júst tá ráddi innan húsabygging og annan arkitektur. Hetta smittaði so av á innbúgv og aðrar brúkslutir. Av hesum sniðum kann eg líka nevna Barok, Rokoko, Nýklassisisma og Louis Seize. Felags fyri øll hesi snið var, at sterri dentur varð lagdur á útsjóndina heldur enn á funktiónina hjá hesum innbúgvi. Inn- búgvið varð nógv útskorið og pyntað við ollum megu- ligum figurum. Ikki fyrr enn í endanum á seinastu eld og fyrst í hesi kom innbúgv fram, ið framleitt varð við tí fyri eygað, at tað skuldi verða einfalt og funktionelt í snið og upp- bygging. Uppbyggingar- hættir Polstringin av teimum gomlu sofameblunum var oftast rættuliga herð og mest sum ætlað til pynt. Setur, ryggstuðul og arm- stuðul vóru kledd við toy — ella skinnevni við undir- lagi av djórahárum bein- eiðis á træuppbygging- ina. Seinni vórðu setur- og ryggstuðlar bygd upp við polstraðum spiralfjarða- koddum, ið lógu leysir ella vórðu bygdir inn í upp- byggingina. Hervið gjørdust sofameblarnir bleytari og betri at sita í. Hesir spiralfjarðarnir verða enn tann dag í dag nýttir í sofameblum og springmadrassum. Tó hevur eitt annað evni vunnið alt meira inn á hetta økid og tað er skúm- gummi. Skúmgummi er eitt kunstevni, tað er lætt at framleiða og lætt at til- evna og so er tað hartil nógv bíligari enn spring- fjarðarnir. Tískil verður tað ógvuliga nógv nýtt innan meblaframleiðsluna í dag. Skilað verður ímill- um tvey sleg av skúm- Málkrav til hvilestole og sofaer Í Málkrav til hvilestole og sofaer Jædets hørde —— "hvilestol | sofa x 43cm | max 43cn i EK í Á myndini síggja vit eina tekning av eini sofu í einum bóklingi um »Møbel Fakta«, ið Teknologisk Institut gevur út. Í hesum bóklingi verða nágreinilig krev sett til hvussu ið steddir og mát eiga at vera á eini sofu, fyri at hon kann verða góðkend av hesum stovni SOSIALURIN Hóast sofamøblar kunnu vera rættuliga ymiskir í sniði, tilfari og uppbygging, eiga teir at svara nekrum minstukrevum hvat viðvíkur styrki, sitieginleika og reingerð. Teir eiga hartil at verða tryggir at sita í og mugu ikki hava besleg og aðrar konstrukti- ónslutir, ið kunnu skaða tann sitandi gummi — bleytt og hart. Hetta seinna nevnist »kalt-skum«. Kalt-skúm er betri hósk- andi sum fyllievni í siti- og ryggkoddum, tí tað er sum sagt harðari og gevur seg av tí sama ikki so nógv undan sum tað fyrra slagið. Uppbyggingin av teimum gomlu sofamøbl- unum var ein rammu- konstruktión, ið bar setur, ryggstuðul og armstuðul. Síðani kom polstringin, ið fjaldi tað mesta av hesi konstruktión. Bert bein og partar av armstuðlunum stungu undan. Hesir vóru sum oftast evnaðir úr herðum og »finum« træ- slegum, meðan tann fjalda konstruktiónin var úr bleytari og bíligari træ- evni. Nógvir av teimum sofameblunum, ið fram- leiddir verða í dag, eru bygdir upp á sama hátt — ja, og einstakir eru bein- leiðis eitt kopi av teimum gomlu > møblasløgunum; men nógv av teimum nýggju meblaslegunum eru bygd upp á heilt annan hátt, saman við at nógv nýtt tilfar so sum stál, plast, límtræ og onnur evni hava ekt um uppbyggingarmeguleik- arnar. Eisini hevur flut- ningsspurningurin gjert, at nógv meblasleg verða bygd upp á tann hátt, at tey ikki verða samlaði fyrr enn tey koma fram til mót- takaran. Hetta sparir nógv um flutningskostn- aðin og ávirkar hinvegin eisini hesi møblasløg á tann hátt, at tey verða lett og einfald í síni uppbygg- ing. Ymisk snið Longu frá gamlari tíð vórðu sofamøblarnir býttir upp í 1, 2, 3 (og fleiri) -persóna sofamøbl- ar. Og aðrir vórðu skap- aðir sum vinkulsofur, S- sofur (til tveir persónar, ið sótu hver sín veg) og ymiskar aðrar, alt eftir til hvert endamál tær skuldu nýtast. Siður og moralur hevði her eisini oftani sína stóru ávirkan, sum hann hevur á onnur viðurskifti. Av veruligum nýskap- anum innan snið er tann sonevnda modul-sofan nokk tann einasta, sum er verd at nevna. Hendan er býtt upp í modul, ið kunnu setast saman á ymiskan hátt, so tú fært júst ta samansetingina sum tú ynskir. Av eðrum kann eg líka nevna hangi-sofur (hanga í einum króki í loft- inum) og vegg-sofur (verða hongdar upp á ein vegg), men hesar hava ikki tann stóra týdningin í heildini. Húsateigurin hevur hjálpt mongum, sum er í ferð vid at byggja ella inn- rætta húsini — eisini tá tey skulu innrættast! Húsateigurin er í Sosi- alinum umleið 3. hverja viku!