mikudagur 16. september 1981síða 6

telf. 147 20. 11820 , box 76, 3800 Tórshavn Utgevari: p/fsosialurin Fyritaks- og bladstjøri: Blaðmenn: Tórfinn Smith (ábyrgd) Hegni Djurhuus Jóhann Mortensen Jan Miiller Árni Joensen Sosialurin Dimmalætting Lýsingar: Uppseting: Prent: Norskur høgrasigur Whiskey og fosturtøka HÓAST BORGARLIGI sigurin ikki gjørdist so stórur sum væntað og vónað frá borgarligari síðu, er sigurs- rómurin frá hesum flokkum 6førur. Tað eydnaðist nú hesum flokkum — Kristiliga Fólkaflokkinum, Høgra- flokkinum, Genterflokkinum og Framburðsflokkinum at basa norska arbeiðaraflokkinum. Tað eydnaðist teimum at taka stjórnarvaldið frá Ar- beiðaraflokkinum, sum hevur stjórn- að Noregi gjøgnum truplu sjeytiárini. VALSTRÍÐIÐ hevur verið hart. Ar- beiðaraflokkurin fór ikki til val uppá tey mongu og gyltu lyftini. Hann fór til val uppá at varðveita tað, sum higartil er vunnið á sosiala økinum. Hann fór til val uppá at vilja framhald- andi veita norska fólkinum sosiala trygd, og tað, sum norski arbeiðara- flokkurin hevur megnað, sum fáur annar í norðanlondum — at hava allar hendur í vinnu. Arbeiðaraflokkurin vildi halda fram við hesum politikk- inum. MEN ALT hetta, við sosialari trygd, er nú vorðið »émoderna«. Hin modernaði Høgraflokkurin var IN. Hann vildi lata oljurikidømi yvir til privatar hendur til tess avgerðar og profittjagstran. Og við hjálp frá Fram- burðsflokkinum, hvers stórsta mál var bíligari whiskey og ikki at gloyma hinum Kristiliga Fólkaflokkinum sum reklameraði við síni andstøðu móti friari fosturtøku sum treyt fyri at styðja eina borgarliga norska stjórn. NÚ ER ALT gloymt um whiskey og fosturtøku. Endamálið var at basa Ar- beiðaraflokkinum og hetta eydnaðist hesaferð. Nú kunnu teir á borgarliga vonginum hálsfevnast um borgarliga alternativið. EFTIR SITUR veljarin. Hann hevur sjálvur skuldina. Valrúsurin var eitt. Nú er bert gerðandisdagurin eftir. Vit loyva okkum at ivast í hvør man fáa stórstu gleðina av einum borgarligum politikki í grannalandi okkara. Tað fer neyvan at vera hin »meinigi« maðurin. SOSIALURIN Trinngar grundgevingar fyri at kirkjan skal fåa frid at standa: 1. Hon bleiv bygt av gróti til tess, at hon skuldi standa til allar tíðir 2. Um bert nekur ár er hon ríkiliga stór. 3. Tað eru teir, sum bygdu kirkjuna og tey, sum nú standa sum limir av kirkjuni, sum eiga hana, og sum tí mugu hava tað seinasta orðið. Her hevur kirkjuráðið enn ikki gjert sína skyldu at geva kirkjufólkinum at- kvødurætt í hesum máli Viðmerking til fyrstu grund- geving: Mær kunnugt er tað bert ein kirkja í tí danska ríkinum, sum hevur havt eina slíka lagnu, og tað er Østermarie kikrja á Bornholm. Teir, ið tá ráddu fyri hildu eisini: »at hon var ov lítil, ov ring at sita í og ov ring til at umvæla<. Teir bygdu tí eina nýggja og vakra kirkju. Men eingin bleiv nakrantíð góður við hesa nýggju kirkju. Sum presturin á Bornholm tók til >Tað var eins og hon misti sína sál. Kann væl vera, at tann nýggja kirkjan í Fugla- firði kemur fyri somu lagnu. borgum Viðmerking til aðru grund- geving: Tosar tú í dag við leiðandi menn í breðrasamkomuni ella við okkara egnu prestar, sc eru teir allir á einum máli um at vit nú eru í eini tíðarbroyt ing ja vit mestsum sita í vend, nú fjarsýner við at koma í hvert heim. Tað er bert ein prestur, sum ikki vil vera við, at so er, og tað er Fuglafjarðarprestur. Hetta sigur ikki so lítið um sjálvan mannin. Tey 5 árini eg var í Rotter- dam, gleddi tað meg at kunna vísa á, at har — eins og í Fer- oyum — gekk fólk í kirkju og har vóru kirkjurnar javnan fullar. Men hygg í dag; har fyrr sótu 6—800 sita í dag 60—80, og tó er kirkjan tann sama og presturin við. Vit kunnu vera fullvís í tí, at hetta vantar okkum — tíðan- verri. Fyri gott 100 árum síðan vóru allar kirkjur her í Keyp- mannahavn alt ov lítlar, kort- ini fingu tær allar loyvi til at standa í frið. Tær nýggju kirkjurnar blivu allar bygdar í teimum nýggju býlingun- um. Set tað nýggju kirkjuna á tann nýggja býlingin, ið ætlaður er úti á Kambsdali Viðmerking til triðju grund- geving: Vert er at minnast, hvat ið hendi við kikrjuni í Tjernu- vík. Hetta var í tí tíð, tá orðið demokrati — ið merkir fólka- ræði — var ókent millum manna. Tá funnu Prútz próstur og Per Nesinum sýslumaður og kanska aðrir uppá at taka kirkjuna í Tjer- nuvík niður og flyta hana til Saksunar, uttan at taka fólkið. við upp á ráð. At tjørnuvikskingar vóru illa við at teir skuldu missa teirra gomlu kirkju, sjálvt um teir nokk hevdu fingið lyfti um eina nýggja, prógvar henda sega: Tá ein avbygdamaður sær, at kirkjan er horvin, spyr hann bilsin ein tjørnu- viksking, hvar kirkja teirra er blivin av, fekk hann hetta svar: Spyr tú Per, og Prytz og fanan. Tað eru teir tríggir í felagsskapi, sum hava flutt hana! Vit liva í eini aðrari tíð í dag, har fólkið í øllum avger- andi spurningum hevur tað seinasta orðið, tá tað stendur sum eigari. Um tú t.d. vil biðja tær eitt gerði, so mást tú fara til allar ognarnar fyri at fáa teirra skriftligu vátt- an, áðrenn tú kanst fara at velta, og so er eisini í hesum kirkjumáli. At tað er kirkju- fólkið, sum stendur sum eigari kann prógvast við at vísa til tað svar, sum amt- maður og próstur fingu frá kancellinum, tá teir høvdu spurt, um tað var kongur ella kirkjufólkið, sum var eigari av teimum feroysku kirkj- unum, tá fingu teir hetta svar frá 5. okt. 1839: ».. at de ikke kunne anses som Kongens Ejendom, men at det efter Forordning af 13. August 1790 påhviler Menighederne at holde dem vedlige«. Fyri at søgan i Tjørnuvik ikki skal endurtaka seg, må kirkjufólkið í Fuglafirði yvir fyri okkum, ið vilja varðveita kirkjuna og yvir fyri komandi ættum skaffa okkum skrift- ligt prógv fyri, at teir hava ein meiraluta, sum vil ganga við til at taka gomlu kirkju okkara niður. Hetta er mannagongdin í dag. Verður hetta ikki gjert, má málið inn fyri rættin sum skjótast. P.S. Tað kann í ongum feri verða tey, sum vilja varð- veita hana við innsavnan av undirskriftum, sum skulu prógva fyri komandi tíðum, um kirkjuráðið er á beinari leið. Kenni eg fuglfirðingar rætt, so rokni eg við at teir treyðugt geva eðrum skrift- ligt loyvi til at bróta tað hús niður, sum teirra egnu for- fedrar við so stórum stríði og strevi vildu byggja úr gróti til tess, at tað skuldi fáa frið at standa sum kirkja, Gudi til heiðurs og æru so leingi sum fleðir og fjarar. Við vón um sámuliga loysn og við heilsan. Petur Andrew Petersen prestur Keypmannahavn Hatta kanst tú ikki meina, Finnbogi! Havi beint nú lisið sjónar- miðini hjá Finnboga Isak- sen um feroysku pressuna (Sosialurin nr. 63, 26. august 1981). Helt annars, Finnbogi var skilagóður. Men er nakað skil í tí at siga, at Utvarpið er tann stovnur innan føroysku pressuna, sum rekir sína uppgávu best? Tað meinar Finn- bogi. Antin lesur Finnbogi Isaksen ikki feroysku blødini ella hoyrir hann ikki feroyska útvarpið. Ger hann bæði, so hevur hann ivaleyst eisini lagt til merkis, at meira enn helv- tin av innanoyggja tíðind- unum í Utvarpinum longu hava staðið í onkrum av blødunum. Antin sama dag, dagin fyri, viku ella mánað frammanundan. Finnbogi endar grein sína eitt sindur = varisliga (kanska ivast hann kort- ini) við hesum orðum: »Kanska kann sigast, at útvarpið er tann parturin av føroysku pressuni, sum er snærum nóg góður<. Ja, go'morin, Finnbogi. Hatta kanst tú íkki meina!!! Hegni Djurhuus blaðmaður Óli B. skuldi fingið havragreyt Vit vóru fleiri, sum lurt- aðu eftir løgtingsmonnun- um, men her er tað serliga Óli Breckmann, sum vit fingu kvalma av at lurta eftir. Hann og hansara líkar skuldu verið lagdir niður og bundir. Kann ikki onkur gera tað, og so sagt okkum pensionistum frá — teimum pensionistum, sum ikki eru pleygupen- sionistar, so kundi onkur av okkum pleyga hann. Hann skuldi ikki doyð í hungri, men kosturin skudli verið havragreytur „tre gange daglig«. Ikki vatndeyvur, men við grov- um salti! Heilsan ein pensionistur Løgmansrødan Teir flestu eru å einum máli um, at reðan segði púrt einki. Eg haldi tað sama. Tað varð sagt, at gamla landsstýrið hevði lagt í nýggju føroysku skútuna eina milliard krónur. Í fjør gav hon eina milliard kró- nur av sær og man helst fara at gera tað sama í ár. Teir, ið seta í skip, siga, at selja teir fyri tað, sum skipið kostar fyrsta árið, so eru teir undanslopnir. Tað eydnaðist hjá okk- um i fjør og helst aftur í år eisini, so rætt mundi vera atborið. Bara teir nýggju bera seg líka rætt at. J.L. | ; | US