leygardagur 26. september 1981síða 11

SOSIALURIN »Laksurin gytti ikki upprunaliga i Føroyum, men síðan Sílaveiðifelagið varð stovnað í 1947, hava menn við ótrúligum áhaldni bygt upp ein laksastovn í 4 av okkara áum. Útlendingar, ið hava = skil á slíkum, eru púra bilsnir um, hvussu væl hetta er eydnast, Í fjer (1975) vóru t.d. veiddir fleiri túsund laksar av hesum stovni. Tað al- menna hevur stuðlað hesum arbeiði ófera væl tey seinastu árini. Far t.d. og hygg at laksa-stíggjun um i Leynum«. Um hetta mundi er okkara laksastovnur mettur til einar 5000 fisk ar. Tað er einki at ivast í, it við munandi ábótum á hesum plássum (Saksun, Leynum og Fjarðará), er gjørligt at fáa stovnin væl longur upp. Utseting av laksa- smolti I 1967 bleiv fyrsta roynd- in i Føroyum at seta ut laksasmolt gjørd. Ur Is- landi keypti Føroya Sila- veidifelag 500 stk. 2 åra gamlar laksasmolt, ið blivu settir út í Saksun. Tíverri blivu hesir fiskar ikki merktir, bert bleiv feittfinnan skorin av. Tað fyriliggur einki úrslit frá hesum royndum, men tey eftirfylgjandi árini vóru rættuliga góð til laks í Saksun. Síðan 1976 hevur rættu- lig afturgongd verið á laksastovninum, og eru í 1981 veiddir meira enn einir 120 laksar ialt. Einki er at ivast í, at laksa- veiðan á opnum havi her um oyggjarnar er ein av orsekunum. Fyri at fáa stovnin upp- aftur, og helst væl sterri, er Feroya Sílaveiðifelag farið undir eitt nýtt tiltak. Í 1980 bleiv bygd nýggj kleki- og smoltstød úti í Havnardali, og blivu her útklektir umleið 220.000 laksamurtar í vár, um- »Kissa« ein av stovnarunum av felagnum og ein av teimum, sum enn sæst fiska, tå hevi býðst framt nakað av sjósílum. Umframt hetta eru á tí klekisteðini ið felagið hev- ur á Sandi, útklaktir einir 200.900 sjósíla murtar og einir 20.000 laksamurtar. Sum árini framman undan er nakað sett út í áirnar í summar, av nýút- klaktnm maðkapirrum, men eru eftir til fóðringar til smolt umleið 150.000 laksamurtar og einir 30.000 sjósílamurtar. Eydnast tað at fáa megin partin av hesum til smolt, er einki at ivast i, at vit fáa hópin av laksi aftur í okkara áir og vetn, eftir tveimum ella arum trimum Nógv kann koma aftur Vit vita ikki, hvussu nógv „ið roknast kunnu við at koma aftur av útsettum smolti. Tað er bert ein roynd gjørd vid Air og gav hon ikki so gott úrslit. Sæð frá Feroya Sílaveiði- felags sjónarmiði er hetta stað óheppið valt til útset- ing, við tað at fiskurin ikki kann fiskast aftur her, og kann hetta tí elva til ólóg- liga veiði. Tær royndir ið danir og sviar hava gjert í svensk- um áum frá 1972 til 1977 hava givið ótrúliga góð úrslit, ja heilt upp til 32%. Kanska vit eiga at tráa eftir at koma so langt eisini. Við tí øktu veiðuni eftir laksi úti á havi, er tað sjál- vandi neyðugt, at sleppa smolt út í stórum tali, men líka so neyðugt er tað at verja stovnin, tá ið fisk- urin kemur inn aftur móti landi, við at ansa eftir, at ólógligir veiðihættir, sum krøking, nótakast, at seta gørn og kílanótir ikki verða nýttir. Tí er tað ongantíð ov skjótt, at okkara lóggáva verður útbygd á hesum oki, so at vit fáa eina munagóða eftiransing sum t.d. Vaktar- og Bjarging- artænastan. 7 PÓ A LP: 0 101 SN 8 S Føroyar hava av fremmandum verið eygleiddar sum eitt eldorado fyri frítíðarfiskarar. Her siggja vit permuna å danska blaðnum »sportsfiskaren«. Myndin vísir laksatrappurnar i Leynum, eitt av teimum stóru arbeiðunum, sum Feroya Sílaveiðifelag hevur útint Lokið er dagsins verk — við góðum úrsliti. Hesin laksurin er fingin í føroyskum vatni AAA AAA UTTTT—————M—