mikudagur 10. mars 1982síða 6

telf. 11820 i „box 76, 3800 Argir Utgevari: p/f sosialurin Fyritaks- og blaðstjóri: Tórfinn Smith (ábyrgd) Blaðfólk: Hegni Djurhuus Dagny Joensen Jóhann Mortensen Jan Miiller Lýsingar: Árni Joensen Uppseting og prent: p/f sosialurin Stór ábyrgd NÚ ER so orkuordaskiftid í løgtinginum av. Tað vardi bert í nakrar tímar — tíanverri. Tað, sum kom fram undir orðaskiftinum, vóru mest endurtekur av tí, sum Orkuráðið hevur latið tingmonnum í einum áliti. Spell! NÚ SKAL so landsstýrið arbeiða víðari við hesum máli og helst taka eina avgerð um ikki so langa tíð. Landsstýrið má vita, at ein stór ábyrgd hvílir á tess herðum. Tí her er talan um ovurhonds stórar íløgur og um at leggja partar av náttúru okkara undir vatn. HÓAST útbygging av vatnorkuni er útsett nú í nøkur år, so eigur ein årinskanning at verða gjørd beinanvegin. Tad var ein bjarnatæn- asta vit gjørdu okkum á sinni, tá eitt Orkuráð varð sett, at ikki eisini eitt Náttúruráð ella Umhvervisráð varð sett. Tað er rætt at út- byggja vatnorkuna, men spurningurin er bert, hvussu fram skal farast. Lat okkum ikki beinavegin binda okkum til eitt milliard- projekt, sum leggur partar av okkara náttúru í oyði. VINDORKA OG KOLAORKA hava verið umredd seinastu tíðina. Orkuráðið hevur tíanverri ikki tikið vindorkuna við í sínum áliti, men vónandi fer hetta ráð nú at stuðla teimum monnum sum arbeiða við fram- leiðslu av vindmyllum og leggja eina ætlan fyri tey næstu árini. Orkuráðið leggur stóran dent á kolaorkuverk. Tað er okkara áheitan til landsstýrið: at taka spurnigin um kola- orkuverk til viðgerðar beinavegin og ikki drála ov leingi, sum tað annars er so vanligt í Tinganesi. Byggja vit eitt kolaorkuverk seta vit gongd á kolagrevsturin í Suðuroynni av álvara. Hetta kann skapa eina vinnu, sum fer at hava nógv gott við sær. Tosið um at vit ikki mugu brúka okkara virðismikla kol má ikki viga tyngri enn tosið um at brúka tað. Eisini her eiga at verða gjørdar kanningar um, hvussu nógv vit kunnu nýta av koli uttan at vit gera okkum inn á náttúruna. Sosialurin hevur vidgjørt orkuspurningin í fleiri bløðum. Vit fara at halda fram við hesum. Øll eru vælkomin at siga sína hugsan um hetta mál, sum kann gagna okkum og okkara eftirkomarum. Logið, Justica min! eví 1 kom so á erst F ) | men bruk 3 1d SI í rn 18 frvi i í sk < irbeið 1 Eg k f tu N »K ) sgja á stilinum hver tu ert so veit eg, at tú veitst, at tin ákæra er tað bera tvætl og fyrikemur mær fullkomiliga låturlig. Romversku gudarnir viti hvat tu ætlar vid slikari medvitadari feillesing Eg havi hugt aftur eftir hasum ummælinum. Skal vid ganga. at tað var orðað heldur fløkjaligt so okkurt mugu lesararnir hava loyvi at misskilja. Men fyri tað at fyrikoma í reglubroti so er ikki givið at nakað við annað at gera. A s. 6 kemur nevndi maður einaferð fyri (ti hann luttók í sendingini) 8 orð og eitt punktum áðrenn fyrikemur orðið Lesur tú samanhang tveyorð sama tey hava hvert »nazist arnir« in einaferd enn, sært tu, at hetta orå er tengt »forfylging av jødum«, eins og hugtakid tey »sjålvsvaldu frelstu« er tengt »forfylging av heksum« (i midøldini) Hesar forfylgingar eru nevndar sum demi um, at samfeleg viðhvert sýnast at hava fyri »stempla« ávísar neyðini at bolkar I sambandi við vandan fyri. at »diagnosu-mentanin« kann fáa ein líknandi leiklut. t.d. í stødu samfelagsins til rús drekkamisnytslu sum »diag :g undirstriki at tå orå sum »diagnosu-fascistur« kemur fyri, so hugsi eg t.d um filmin »Geykareidrid« ella Vladimir psvkiatriska nosa«. F lýsingar Bukovskijs av ten I 30 tl r % ø 1 ovsk Øurskit (nt et ( in aa nosument ( i t all ir 1 ð ð nd ( > at vid ta i reint P purningur um hvat ha (sum luttakari í utvarpssend ngini) meinar un hetta sun Hvat sambands flokkinum viðvíkur ja. hví kulu politiskir flokkar ikki blandast uppí sosialt arbeiði, krivað er sum í veruleikanum er poli tiskt (politiskt er ikki altíð parta-politiskt). Tað er poli tiskt at vit ikki hava eitt betri sosialt service-system ella »bjargingarnet«, og tå ein so íðin sosialarbeiðari sum Alvheygg er knyttur at ávísum flokki, so er tað ikki burturvið at gjørt ávirkan sína Onki sinnad« enn hetta lá aftanfyri so heilt hann kundi galdandi meir »ond umreðuna. Og eg rokni við at hava minst líka so nógva respekt fyri arbeiðinum hjá Alvhevgg sum »Justitica« »Drigid i land« ella ikki nú vóni eg so at Justitica og hansara Følksins Dómstólur ikki dømir meg at skriva í Dagblaðið í framtíðini. Ikki er vitugt at døma seg til fleiri mótsteðumenn enn neyðugt Annars skal eg undirstrika at greinin var ein viðmerking til (ella sum onkur heldur »ålop å«) útvarpssendingina um alkoholismu. Gjørdist eitt sindur argur inn å tjakid um hvussu nógvar promillur um dagin tu skuldi hava fyri at sleppa inn um portrið, har diagnosan verður sett av frødingum Hvat er tað so sum er so SOSIALURIN dubba hin kid vid »dia að iðfe 1 ett ) iv o h in ttur a il ið verð ut 4 i ð ” k róðir Í t o« ið í il ørv fyri stemplingini Og nógv skal til. áðrenn felagið stemplar blíða rík innin við whiskv-barrskáp num sum »alkoholist«, hóast hann kanska drekkur væl meir enn hin sum vålar i gøt unum. Hann varðveitir sitt starv og sosialu fasaduna Diagnosan ger eisini sam felagslig mál til persónlig mál. Eitt úrslit av hesum hugsunnarhátti sæst í for- hánisligu umrøduni um fólk við alkoholtrupulleikum í »Dagbladånum« 22. januar hetta er ein reint per- sónligur spurningur, andaligt fåtækdømi (!) likamligur veik leiki, ið aloftast skyldast per sóninum sjålvum«. Haraftur- ímóti verða her ongi fólk nevnd. sum td drekka verðsligum rikidømi, persónligari vælferð í yvir- flóð, góðum og væl gøddum veitslum á hægsta goldnar av teimum sum aldri eru boðin við...“ Tá Dagblaðið leggur mær tey orð í munnin, at rús drekkamisnýtsla hvervur í einum sosialistiskum samfel- agið, so er tað nakað tvætl. Víst sleppa vit ei av við allar trupulleikar sjálvt um sam- felagsskipanin broytist. Men » av stigi, eitt samfelag, sum i størri mun er styrt eftir følksins tørvi enn eftir profitt-tørvi aleina. ger tað sjálvandi meiri liviligt hjá fólki heldur enn at vælb argada og p kl } | ( hugsa um armóðina og ar beiðslovsið í heimsins rikast tróð. har 23 milliónir liva hungursmarkinun onkur har gev: undir Man ikki uppat og leggjast å fløskuna Men kanska tað er „persón ligur spurningur, likamligur veikleiki ella andaligt fåtæk dømi« PS. Annars havi eg aldri hild ið, at statistikkur nakra serliga mynd av einum problemi, til tess virkar hann alt ov »objektivur« og stødu leysur. Statistikkur kann aldri sammetast við ein upp livdan veruleika. So tað sigur mær onki um problemið ella náttúru tess tá kanningar siga, at feroyingar drekka so og so mikið minni enn danir pr. hevd. Nýtsluháttur og mentan eru ødrvisi. Eg meti tað ikki sum alkoholismu at drekka ol afturvið matinum, og einar 2—3 um kveldið, hóast hetta slær allar før- oyskar rekordir í eini árs- uppgerð pr. hevd. Og telur veikt el (2,5%) við í statistikkinum í Feroyum? Um ikki, hví skal so Hof og Tuborg (3,8%) telja við i Dan mark. Nógv hevði tað minkað um statistikkin, um hesi øl- sleg ikki taldu við. Men hvar er markið? Og er tað rímuligt at hava eitt mark? So nógvir spurningar, so nógv sver. gevur -kp. Lýsarar — vandið tykkum um málið! Neyvan nakar lesnaður í landinum hevur so vána- ligt orðalag sum lýsing arnar í bløðunum. Ér einki mark fyri, hvussu vánaliga fólk koma sær at skriva? Fúlar danismur, hóast vit eiga fult so góð orð á føroysk- um! »Simpulthen«, t.d. er einki eindømi. Gav at bíta, tá ið ein handil fyri stuttum lýsti við »alle tiders« útselu! At tit koma tykkum! Og tad ringasta er nu, at nu lýsa fleiri handlar vid »alle tiders« hetta og hatta Hvat feilar »rimmar«? So orðinum mikið av skomm áttu tit at havt, at tit vandaðu tykkum eitt litið sindur meir um málið. Er orsekin til hetta óvanlig likasæla, ella skal tað eitast at vera >re- klama« (orsakið orðið)? Eg ivist í, um hetta ikki virk- ar beint evugt! Væl veit eg, at feroyskt í ávísum førum er ov stivt til, at lýsingin skal rigga. Men nevndu dømi rigga yvir hevur ikki. Um tit ikki vita, hvussu tað og tað eitur á føroysk- um, so er orðabókin komin í bókabúðirnar. Og tað er eingin skomm at brúka hana! Hóast alt, so ber til at »siga tad« á løttum før- oyskum. Men hví i víðu verð loyva bleðini slíkum lýs- ingum at sleppa í órætt aðar? Enntá tjóðveldis- urgan, ið plagar at taka sær einarætt til alt, ið for oyskt er, letur slíkt um seg ganga. Hvussu stórt vald hava lýsingarnir? Alt í lagi, tit hava brúk fyri pengunum — men máti skal vera við! Lesari Få Eftir skrivingini í blød- hesi samgonguni, koma tey fl - . 18 - Folka- mum — serliga i Dimmalætt- at liggja á láni so leingi, at Inn utningsloyvi til Norðstjórnuna tey koma at oyðileggja ein út- vikling, sum vit ikki tola Men kann fólkaflokkurin góðtaka, at hesi mál ikki 9 verda framd ng at døma, er grundar- flokkurin... Framhald av síðu 3 agið undir samgonguni við sum tingmål | Fimm tingmenn úr Sudur- streymoy bodadu fyrra- at rilla av álvara. Er grundar- lagið fokið? Nei, tað meti eg ikki. Tað innflutningsloyvi til P.f. Noråstjørnuna, sum seldi djúpari vatni. Tingmenninir eru Jona fe kt. M : han: je Fr. møEnlerka , Sud i soleiðis. at ein partin í gjár frå, at teir Vån av landinum ifjør. Henriksen og Jóannes Møguliga vid hjálp frá and ng er fyri, at samgongan ella vit godtaka tað. Men er ein til samtyktar fram seinra- = hevði givið Norðstjernuni flokkinum, Karin Kjølbro partin i gjår. innflutningsloyvi til trol- støduni, men hann vonar, at an meiriluti i Tinginum fyri. at og Erlendur Patursson, ur tað eisini verður samtykt vid — meta politiskt. at tad eru avis tev verða framd. so kunnu vit Uppskotið miðjar ímóti, ara, um Vón varð seldur Tjóðveldisflokkinum, og atkveðu frá imbandsflokk 1 kulu fre 1 £ ikki goðtaka. at tev ikki at landsstýrinum beinan- av landinum, og um nyggi Juul Jacobsen, úr Fram- tis: verða tev ikki framd undir verða framd vegin verður álagt at geva trolarin kundi trola á burðsflokkinum. - F % í