mikudagur 31. mars 1982síða 8

olju í foroysku undir- grundini ikki óhugsandi — men vit vita tað tó ikki í dag ; seinasta árið hevur 3 ikki so lítið skrivað meguleikarnar i ivboøtnin øro Medar x x K ið lave o i 3 vid £ S Í 1 6 k ; ød x 3 Før x sk iðið r 11 UdIK xx & ry K aðið n felagnum ESSO, »Syns sunkt har m.a. verður skrivað: »flere og flere geologer bliver mere og ere enige om, at der fin- des olie ved Færøerne« Gitingar — meting- ar Tad er greitt, at nógv av hesi skrivingini er bygt uppá gitingar og met- ingar. Vit eiga tó í Føroyum fólk, sum helst betur enn útlendingar duga at meta um, antin olja finst ella ikki. Ein teirra er jarðfreðingurin, Jóannes Rasmussen, sum i nógv år hevur starvast á Føroya Jarðfreðissavni, har hann hevur staðið fyri einum hópi av innsavn- ingararbeiði, kanningum, upplýsandi arbeiði um- framt at skriva bekur og ritgerðir um júst feroysk jarðfreðilig fyribrigdi. Sosialurin hevur heitt á Jóannes Rasmussen, um at siga okkum eitt sindur um spurningin viðvíkj- andi olju á føroyskum eki. Vit prenta her ein saman- drátt av prátinum. —- Spurningurin um feroysku undirgrundina hevur mangan verið frammi — eitt nú á tingi og i feroysku blødunum. Tosað verður um hver eigur ognarrættin til undirgrundina. | | Tað er skeivt, at hesin ognarrættur skal liggja í Danmark og ikki í | Feroyum verður m.a. sagt. Fyri at lata føroyingum henda ognarrætt | seta danir ávís krev. Tað hava verið samráðingar á politiskum stigi um | undirgrundina, men feroyingar og danir eru enn ikki vorðnir samdir um | hetta mál. Nú arbeiðir ein nevnd við donskum og føroyskum umboðum | | at finna fram til eina loysn. Nær henda loysn kemur vita vit ti ikki. | Í meðan hetta fer fram finna bretar framvegis olju vestan fyri Het- land á einum eki, sum liggur rættiliga tætt upp at Føroyum. Gitingar | eru tí frammi um, at olja kanska eisini finst á feroyskum eki. Borað | | hevur verið í Lopra fyri at kanna undirsteðið undir Feroyum. Henda boringin kundi havt givið okkum vitan um, um meguleiki er at finna olju. Men av tí at tað ikki kundi borast longur niður enn 2000 m. við út- gerðini fingu vit ikki nakað at vita um hetta. Nú er so spurningurin um | tað skulu gerast framhaldandi boringar. Landsstýrið hevur ikki sett pengar av á fíggjarlógini til slíkar boringar. Tað er helst einki dulsmál, at tað verður rættiliga kostnaðarmikið at gera tær neyðugu boringarnar og kanningarnar fyri at fáa vitan um, antin olja kann vera í undirgrundini ella ikki. Útlendingar eru altráðir at sleppa at gera hesar kanningar. Í letuni liggja meiri enn 25 umsóknir í landsstýrinum. Av tí at undirgrundin ikki er føroyskt sermál kunnu danir tí í prinsippinum geva eðrum loyvi at gera hesar kanningar men hetta hevur so ikki verið gjert higartil. Danir hava valt at lata lands- stýrið avgera í hesum máli. Spurningurin er tí nú, um ikki feroyingar longu nú eiga at leggja rammur um ein undirgrundspolitik, har eisini spurningurin um vit ella aðrir skulu leita ella ikki verður tikin við. Meguleikin til steð- ar — men vit vita enn einki Meguleikarnir at finna olju í føroysku undir- grundini eru ikki heilt óhugsandi, men vit vita tað tó ikki í dag. Olja er funnin framvið norsku strondina, í Norðsjónum og vestan fyri bretsku oyggjarnar. Hetta eru alt eki, sum liggja rættiliga tætt upp at Feroyum. Tað, sum fær menn at trúgva uppá meguleikan, at olja finst við Feroyar, eru tær oljuboringar, sum gjørdar eru vestan fyri Hetlandsrennuna, ið er ein djúp og breið renna í hav- botninum millum Feroyar og Hetland. Um so er, at løgini vestanfyri rennuna halda fram eystarumegin, so kann meguleiki vera fyri, at olja eisini finst okkara megin. Men um so er, tá liggur hon á djúpri vatni, tí botnurin hellur út frå Føroyum. Ongantid midvist borad eftir olju Frå boringini i Lopra. Boriutgerdin røkk bert 2200 m. nidur. Nu må landsstyrid taka avgerð, um borast skal longur niður Tað hevur ongantíð mið- víst verið borað eftir olju á foroyskum umráði eins og tað hevur verið gjert á økjunum vestanfyri. Tað hava kortini verið gjørdar bæði seismiskar kann- ingar og boringar fyri at kanna, hvussu legini og undirgrundin undir Fer- oyum eru vorðin. Hetta eru vísindarligar kann- ingar, sum hava til enda- mál at fáa meira at vita um jarðfreðiliga upphav Feroya. Her skal stutt verða sagt frá teimum boring- um, sum vórðu gjerdar í fjør åvikavist í Vest- manna og í Lopra. Boring í Vestmanna og Lopra Endamálið við boringini í Vestmanna var: at vita, um fláirnar vest an fyri og kolalindin hildu ram undir sjónum eystur undir hverjum ardfrødiligum umstødun og at fåa kunnleika um Jóannes Rasmussen, jardfrødingur SOSIALURIN hevur ongantid verið bangin fyri at greiða frá, hvussu land okkara er vorðið til. Her er hann saman við næmingum frá Steðis- útbúgvingini á ekskursion í Vágum i 1973 jardhitavøksturin, sum er ókendur í Føroyum Undir hesi boringini varð komið fram á kola- lindina sum væntað á stívum 550 m. dýpi, men kol varð einki har á staðn- um. Nú verður so ein ná- greinilig kanning gjørd av tí savnaða tilfarinum frá boringini. Skulu vit harafturímóti tosa um meguleikan at finna olju, so er boringin í Lopra meira áhugaverd, hóast endamálið við henni ikki júst var at kanna, um olja finst við Feroyar. Endamálið við Loprabor- ingini var: at fáa kunnleika um tey jarðfreðiligu viðurskiftini umleið 2000 m. niður frá teimum niðastu fláunum, sum í dag eru oman fyri sjóvarmálan. Meguliga at bora tvørtur igjøgnum basaltflåirnar og fåa vitan um, um undirstødid undir Førovum er djúphavs skorpa ella meginlands- skorpa tvs. at fáa prógv fyri, um tað er partur av Føroya-Rockallgrunninum ella ikki og síðani eisini at fáa kunnleika um jarðhita vøksturin eisini har suduri. Undirstødid! Hvat er so undirstødid undir Føroyum! Tad skulu vit triva i her. Boringin i Lopra gav tianverri einki úrslit hesum viðvíkjandi. Borað varð nærum 2200 metrar og eydnaðist tað ikki at koma igjøgnum basaltið, sum menn annars hevdu vónað. Sostatt vita vit í dag enn DIAGRAMMATIC SECTION ACROSS FAEROE - SHETLAND TROUCH PLA TRA Basa TE pa: tameman "| GRAMITEM re Bast = CONTHMEMT AL CRUST Nw BOVGUER GRAVITY ... SE FALROK PROFILE LANDS FS /N LEWIS:AR GRANITI Henda tekningin er gjørd av Mobil Exploration and Producing Services Inc. I mijuni er Hetlandsrennan og høgrumegin síggja vit løgini, har olja er funnin. Tað er i dag ein sannroynd, at Føroyar hava ligid saman vid Het- landi og Bretlandi og eru riknar vestureftir. Tad er ti orsøk at halda, at løgini føroyamegin eru tey somu sum Hetlandsmegin rennuna