hósdagur 1. apríl 1982síða 16

tíðindablaðið Tit ringja — vit skriva ÆM Lýsingar: Er nakað á våsi? — vamal? - Lýsingarmaður okkara er ráðgevari hjá fyritøkum Ein spurningur, eila tíðindi, so ring til okkara. og einstaklingum í lýsingaspurningum. Hetta Vit eru til reiðar! verður gjørt uttan meirkostnað fyri lýsaran. Heppin í kortspæli — óheppin í kærleika eftir D. L. Coburn lansen eirra fær vitjan ev eru o EIKU anlukku Kortsp til TØrOYSK Asmurn kstjó o ir Guðjónsson E Peterse Henda niðursteðan ger skoðarin sær beinanveg leikurin »Vanlukku Kort spæl« byrjar á pallinum. men so hvert sum leikurin fer fra, so hómar ein, at so einfalt er í hesum føri, at blíva gamal Fonsia Dorsey og Weller Martin eru eldri følk, sum av i at tev eru gomul og fåtæk eru koyrd á ellishim, ið tað almenna rindar fyri Hetta gongur fyri seg í Ameriku, og har er ikki ser- liga heppið at vera so fyri, at tú ikki megnar at gjalda egna uppihald, tá tú verður gamal Ti noyðast tey bæði at taka til takka við tí, sum tað al- menna letur teimum Í Ferovum eru tey eldru betri fyri. og hava uppiborið meira nniskjanslig kor, tí her er tað ein sjålvfylgja, at tað almenna tekur yvir, tá tu gerst gamal og óarbeiðsferur Uttan tó at sammeta Ameriku og Førovar, sum vit í hesum feri ikki vilja kennast við. so novðast vit kortini at it munurin millum ikki er so stórur, sum t helst vilja vera við bæði gomlu Fonsia (Lina Larsen) og Weller Flemming Samuelsen) leita ut á svalina, ta tey i vitjun artidini kenna seg uttanfyri, eingin tey væl vita, at dagny joensen sínum lagi børnum og nver rloymd av vr, amilju Weller og Fonsia siga søgu sina fyri hvørjum ødrum, og sum leikurin fer fram, petta tev livssøgurnar hjå hvørjum ødrum sundur, sum tey hava greitt frå. Veruleikin er tann, at tey bædi hava sagt Osatt frå um livslagnu teirra Ímyndan av hesum »strind- bergska« stríðnum er framur- skarandi myndað i kortspæl- inum, tey »spæla« veruligu livssøgurnar út móti hvørj- um eðrum. Har liggur hópin av álvarsemi í leikinum, at tað veruliga er so óhugnaligt at gerast gamal og gloymdur. Hesi bæði gomlu hava held- ur ikki vekur minni frá hjún arlag og degum hjá bernun- um, sum tá tey eru vorðin vaksin, ikki hava brúk fyri foreldrum sínum. Sonur Fon- siu, ti hon royndi at halda sonin frá papanum, sum var farin frá mammu og barni, og Weller, tí kona hansara hevði tikið tey trý bernini við sær. tá hon slapp sær úr hjúna- lagnum. Í USA er lætt at sleppa frá hjunafelaga, um tær ikki hoar, at bernini skulu hava samband við hin partin, — tu flytur bert til okkurt annað land! Tú trýrt ikki tínum egnu eygum og oyrum, at tað veru- liga skal vera so torfert at blíva gamal, eftir at hava stríðst eitt heilt lív. Pallurin í leikinum »Van- lukku Kortspæl« er væl myndaður. við einstáttaðum ljóskeraldum, sum ikki vika seg av staðnum, meðan leik- urin fer fram. Tú fært rætti- liga ímyndað hvussu otoliliga lítið stovnsbúgvarnir hava at taka sær til. Bert innantómt sangkórum og lítið yrkislærdum gandakall- indirhald av um, er tað, tey hava í boði, um tey skulu uppliva annað enn at sova og eta Weller leiðist av lívi sínum á ellisheiminum og sigur eina- staðni í leikinum um stovna- bugvarnir, at tey eru »anda- liga deyð“ og myndar hetta sum »eina rød av rukkutum eplum«! — Hetta må sigast at vera ein ómenniskjanslig åsannan av, at hann sjålvur er gjørdur til eina veru, sum ongar per- sønligar eginleikar hevur eftir. Kalt og kensluleyst, men kortini veruleiki fyri stórum pørtum av menniskj- um, bæði i USA og aðra- staðni. Fonsia Weller ein dagin á svalini, tá tey spæla kort, at hon heldur vildi verið á tí prestbyrianska ellisheim- inum. Weller spyr hana, hví hon so fór hagar ístaðin? Fonsia sigur, at ein tá átti at geva samkomuni har alt tað ein átti av ognum og pening!. Weller spyr uppaftur, hví Fonsia ikki lat teimum alt, tá hon so fegin vildi sleppa á ellisheimið har? sigur Fonsia svarar, at hon ikki legði í at lata prestbyri- ansku samkomuni alt hon átti! Seinni fingu áskoð- arnir í Sjónleikarhúsinum frænir av, at Fonsia ikki átti nakað at lata, men hóast hon hevði verið limur í sam- komuni eitt langt lív, so var menniskjansligi næstrakær- leikurin ikki so stórur, at henda samkoman hevði pláss fyri limum, sum ikki kundu gjalda fyri seg. Leikurin kann sigast at vera ógvuliga svartskygdur og lítið upplivandi at fáa innlit í einstáttaðu tilveruni hjá hesum báðu gomlu, og telefon 11820 Eftir fyrstuframfersluna vóru handaði blómur, eins og leikstjórin Jerundur Guðjóns- son eisini kom á pallin. Eftir hetta fingu Lina Larsen og Flemming Samuelsen handað gávur í samband við at tey hava arbeitt í Sjónleikarfelagnum í 25 ár. Olivur Næs, form. í Sjónleikarfelagnum, takkaði Linu og Flemming fyri listarligt samstarv í felagnum, sum eisini varð komið sjónleikarfelegum á bygdunum til góðar hetta gevur okkum, sum i dag eru virkin og í tí stødu, at vit kanska ikki hava stundir at leggja til rættis egnu ellis- ár, nakað at hugsa um. — Samfelagsliga dytta vit okkum ikki. at skera niður og halda aftur, tá okkara eldru, sum hava bygt hetta samfel- agið upp, skulu hava rekt og innivist. Hvat hugsaðu okkara politikarar, tá teir sóu leikin? — At tað ikki stóð so illa til hjá okkum? — Kortini mugu vit ásanna, at tey eldru ikki vera spurd ella tikin við uppá ráð, tá fíggjarætlanir verða lagdar. Teyeldru kenna tað helst eisini sum mann- minkandi, at koma fram í ljøsmåla, og sýna fram teirra einsemi og trupuleikar. Tey kunnu lætt á henda hátt kenna, at tey sjálvi hava skyldina fyri, at so er vorðið. Um Linu Larsen og Flem- ming Samuelsen er at siga, at tey bæði leiktu listarligt hetta kveldið. Hóast tað er ein hópur av kortspæli, til- svar og aftursvar, sum helst er ótrúliga metumikið og torført at halda skil á, so klár- aðu tey bæði megnar leikfólk- ini hetta til fulnar. Onkuntíð kendist tey ráðleys í hesum, men tað er helst ein spur- ningur um ótryggleika við fyrstu framfersluni, sum helst er burtur, tá tey í viku- skiftinum aftur fara á pallin í Sjónleikarhúsinum. NB: I útlondunum tosa sjón- leikarar ofta um, hvert tað listarliga kann verjast, at t.d. sjónleikarar spæla leikpartar, har teir eru naknir á pall- inum. Á okkara leiðum er tílíkt ikki komið fyri enn, men viðvíkjandi leikinum hesaferð var, at leikarnir nýta nógvar illbenir. Tað ljóðar ógvusligt, tá Lina Lar- sen sverjir við, men so væl dugdi hon, at tað má sigast at vera listarligt umberandi í hesum feri. Viðvíkjandi Flemming Samuelsen, so myndaði hann frålika væl henda gamla mannin, Weller. sum hann í skapi fullkomiliga leikti seg inn í. At hann áður hevur sit- ið við spælikortum í hondini, sást skilliga, og var í hesum fori ein fragd at eygleiða Hetta var júst myndin av einsamalla manninum, sum hóast hann ikki var nakar heppin kortspælari, so hevði hann vant sær um handfar ingina av hesum. At Lina (Fonsia) var heppin í kort spæli, hóast óheppin í eilum ødrum førum í lívinum, gjørdi sorgarleikurin so mikið tor forari at góðtaka. Ein frálík framfersla, sum leiklistarliga = var heppið fráfarið frá leikstjóranum Jerundi Guðjónsson, men sum heldur ikki hevði eyd- nast so væl, um ikki júst Lina og Flemming vóru á pallin- um. Skaldið HENRIK IBSEN skrivaði í 1867 eina dramatiska yrking (yrking í sjón- leikaformi), og hann bygdi fyri ein part á tær gomlu sagnirnar. Henda myndasegan er ein aftursegn av yrkingini. Sumt er lagt burturúr, okkurt er lagt aftrat. Teir, ið her siga seguna av nýggjum, eru norðmenninir Per Opein (tekstir) og Arne Overland (myndir). Abyrgdarutgevari er cand. jur. B. Mosby Jespersen, redaktørur DAGBLADENES Copyright TJENESTE, Copenhagen Henrik Ibsen, id livdi frå leikarithevundur verður mettur sum stersta skald í nýggjar! tíð síðan William + 1828 til 1906, er størsti sjón- Shakespeare. er sagnmenni úr ti norska fjallalendinum. Heilt vanligur var hann ikki, sigst. Hann var ævintyrari og droymari, og altíð segði hann seg hava verið uppi í teimum hend- ingum, sum fólk segdu vóru farnar fram í >gomlum døgum«. PRESSE- Hann Langt burtur frá heimlandinum, á teirri sólgyltu, italsku oynni Ischiu, skrivaði Henrik Ibsen um skrøgg aran úr tí norska fjallalendinum, sum gjørdist ævintyr- ari, ferðagarpur og heimsborgari; men sum at enda kom heim aftur til fjøllini, til ta kvinnuna sum altíð hevði elskað hann