leygardagur 21. august 1982síða 11

Leygardagur 21. august 1982 Ellis -og roktarspurningurin: Samfelagsliga broytingin skapti terv — sum ikki kundi noktast alt fyri eitt A nu Jákup Lindenskov: — Vit kundu bert í skundi havt bygt nakrar barakkir kring landið, men hetta haldi eg heuði ver- ið løtuvinnngur, sum tá kellingin Í greinarødini um ellis og røktarspurningin í Havn, hava vit í dag samrødu við Jákup Lindenskov, løgtingsmann. Jákup Lindenskou var landsstýrismaður frá 1968 til 1979. Hetta tíðarskeiðið fór stór broyting fram í samfelag okkara, sum kravdi ein sosialan tørv. Í hesi greinaroð hevur raðfylgjan, um bygging av ellis og røkt- arheimum, sum Landsstýrið samtykti í 1973 verið neund fleiri ferðir. Jákup Lindenskov var ein teirra, sum tók stig til raðfylgjuna og hann sigur frá, hverjir tankar lógu til grund fyri hesi rað- fylgju. Jákup Lindenskov var landsstýrismaður frá 1968 til 1979. — Í hesum tíðarskeiði kom rættuliga fram, hvussu stórur tervurin var á at fáa bygt stovnar, sum kundu taka sær av ellis og rektarsjúklingum, sigur Jakup Lindenskov. — Tað var kostunnar- mikið at fara undir bygg- ing, serliga tí tann part- urin, sum kommunurnar skuldu gjalda var stórur. Hetta gjørdi, at komm- unurnar ikki høvdu orku at fara undir slikt tiltak. Ein grunnur var til at taka, har 2 pst. av øllum sosialum útgjeldum vóru sett í. — Vit broyttu upp- hæddina í grunninum til 4 pst. sigur Jákup Linden- skov og heldur fram. Nakað seinni var avgjert at seta 1 mió. kr. í grunn til ansingar og rektar- heimsbygging, sum kom á legtingsins fíggjarlóg. Á henda hátt var grundarlag fyri at fara undir bygging av ellis -og rektarheimum, og heimið í Vágunum var fyrsta stigið. Í 1972 tók Lands- stýrið stig til at ein rað- fylgja varð gjørd, hvussu og nær bygging av stovn- um skuldi fara fram kring oyggjarnar, og var henda endaliga samtykt í 1973. Raðfylgjan var: Suður- oy, Klaksvík, Eysturoy og Tórshavn. Grundgevingin fyri at byggja ellis og rektarheimið í Suðuroy fyrst, kom av, at suðring- ar hevdu longstu leiðina til Havnar, sum tá var einasta pláss, ið kundi taka sær av hesum sjúk- lingum. Hetta fór eisini at gera heilsuligu steðuna í tryggari, og var at stovna, tí tað oynni lættast varð bygt sum ein deild av sjúkrahúsinum á Tver- oyri Hvi var tørvurin i Havn mettur at kunna bida til sidst, tå fólkatalið her var størst? So skulu vit tíðina um 1960 og Tá kom tann byggingin av uni, við nýggjum vegum aftur í 1970 stóra út- samferðsl- og tunnlum, til bygdir, sum áður høvdu verið púra avbyrgdar frå um At raðfylg ið bygj ng av ellis og røktarhein um varð gjerd, var mál vísur politikkur frá okkara síðu bygdamynstrið ikki i so máta, at ta gamla heilt skuldi doyggja út Hertil kom, at seinastu árini høvdu ført við sær at familjumynstrið á flestu bygdum var broytt, isini konurnar fóru í Tá einki arbeiði ti nu € utivinnu var at fáa í bygdini, so fluttu fólk higar, sum arbeiði var at fáa. Okkara ætlan var at steðga hesi gongd, ti vit mettu, at um henda gongd fór at halda fram, so fingu vit eitt fátækari samfelag Ti varð roynt at fáa vegasamband, so búsetingarmynstrið kundi varðveitast. Spurningurin um ellis og rektarheim kom eisini fram í hesum árum, tí eingin var at ansa teimum gomlu og sjúku, tá familj- an var til arbeiðis. Hetta var eisini orsekin til tað stóra trýstið á ans- ingarplássum. Tá var framvegis bert pleygu- deildin á Landssjúkrahús- inum til at taka, og hon skuldi taka móti sjúkling- um úr ellum landinum. Pleygudeildin, sum bert var gjørd sum ein fyribils loysn munaði gott í byrjanini, men so hvert sum trýstið vaks á pláss- um og umsteðurnar vána- ligari, við tí stóru ferðslu har, kom eisini spurning- urin, at byggja rektar- heim í Havn. Eftir raðfylgjuni kundi hetta fyrst verða talan um i 80unum, og hertil eru vit komin nú. — Eitt frávik var tó gjert í raðfylgjuni, at ellisheimið í Havn sókti um at fáa víðkað um stovnin, og hetta var eisini givið loyvi til. gamla hes almen: Annar árini var, at trupulleiki stol Havn Hetta voru bygging fór fram í ini í sjeytiárunun gjørdi, at størri yvirtryst var 1 undirtryst å Hetta dróg eisini fólk til hevuðsstaðin í hópatali myndugleika síðu var áhugi fyri, at fáa fólk at fara til heimbygdirnar aftur, og at hetta fór at lætta um trýstið á ansing- arplássum í Havn lenirnar enn aðrastaðni, so Havn og bygdunum Frá vilja halda, at vit áttu at funnið skjótari loysn, so Summi eina røktarspurningurin var funnin loysn á fyri mong um árun síða en s skuidu Vit va DVE arakkir Kring Tørvurin er framvegi til stadar? Pad er greitt, at ter við árunum, t t bygd lig kor »Eerilga KVSI gEIN og Klak: taka teirra rektarhe nýtslu Burtursæð fri ligu loysnini fyri Havnina sum kanska hevur drigið nakað út, so høvdu un steðurnar verið ødrvisi um t.d. javnaðarflokkurir Um politiskur vilji var til tess, sat í Landsstýrinun so hevði núverandi lands kunna bett Havn brúkt P5 á húsinum, sum nú í skjótt tvey ár hevur staðið tóm stýri steðuna í við at landssjúkra- Henda loysnin hevði bett munandi um trýstið á pleygudeildini og kundi bøtt um trongligu viður skiftini á pleygudeildini, til eitt rektarheim varð bygt her At enda sigur Jákup javnaðar- september Lindenskov, at flokkurin i månad fer at fram uppskot i løgtinginum um møguliga at byrja bygg ing av røktarheimi i Havn, sum skjótast. Um neyð- ugt, so noyðast vit at um- hugsa aðra fígging til bygging, enn tað sum nú er galdandi innan ellis og rektarheimsbygging. seta Dag. HÚS til leigu í Vági Telefon 73429