týsdagur 4. januar 1983síða 9
‹ fyrra síða allar 16 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Nr. 1 — 4. januar 1983 tíðindablaðið Síða 9
Havstreym má sigast at hava verið
sjáldsama væl útbúgvin til hetta starv
Hann var fakliga og politiskt skúlaður á
tí tiltikna arbeiðaraháskúlanum í Es-
bjerg, har hann hevði framúr góðar lær-
arar. Hann dugdi at tala og skriva sum
fáur á hansara degum, og fiskimenn
uppfataðu hann sum teirra álitismann.
Men hann fekk tíverri ongantíð
rættiliga hevi at virka sum formaður. tí
um nevnt doyði hann longu sama árið,
um hann varð valdur til formann um
veturin
At enda í hesum viðfangi eigur at
verða nevnt, at hansara skriving um
vánaligu livikor fiskimanna var illa lýdd
millum ráðandi reiðarar og keypmenn
og merkti hann meira enn eina ferð
teirra vreiði
Skald og stríðs-
maður
Millum tær mongu gávur, hann hevði.
vóru eisini skaldagávur. Vit hava longu
nevnt, at hann nýtti stuttsegur sum
politiskt vápn. Men hann yrkti eisini
sangir, ið spjaddust millum manna í
avritum. Hesir sangir vóru nógv
sungnir um borð á sluppum í tríatiárun
um, og nógvir av teimum eldru eiga at
kennast við teir
Vit skulu her prenta tann mest kenda
sangin »Samanhald«, ið vanliga varð
róptur fiskarasangurin eftir 4. erindi,
sum var serliga nógv sungið, tann tíð
tað var
Samanhald
Sjá á himni stjørnu bjarta
nú oss leiðir út í stríð
móti afturhaldið svarta
sum oss forða frælsi fri
Nú er tíð vár rætt at krevja,
javnaðarmerkið hátt at hevja
boða javnaður um land
Javnaðarmaður! fylg tí merkið
nú er vundið hátt á stong.
nú má fremjast javnaðarverkið,
nú má beinast leið so rong;
rudda burt tað okkum forðar
taka kvassliga til orðar
fyri frælsið, bróðurskap
1rbeiðsmaður, trælanivdur.
ríkmannsognir hevur nort,
sig av hverjum er tú lívdur
& 2 AK
Vid Immanuel, sum forlisti tann 9. april 1932 førust 19 manns teirra millum
formaðurin i Føroya Fiskimannafelag Hans J. Havstreym ur Nordagøtu
uttan von um betur
Fylkist saman småmenn allir
moti nidingslidi brátt
Drynjist út til strid um vallir
for at vinna vara rætt,
rætt sum friir menn at liva
uttan ekka ella iva
rælanna
Vilja vit fast saman standa.
hvorjum orum rætta hond.
vinnist sigur kring um landa,
toysast upp oll trælabond,
innist fram á fólksins tingi
vár rætt hava fingið
vnadarmål.
fremja)
Maðurin Havstreym
Skulu vit at enda royna at gera okkum
eina mynd av menniskjanum Hans Hav-
streym, kunnu vit gera tað við at hoyra,
hvat tey hava at siga, sum hava staðið
honum nær, meðan hann var á lívi. Hesi
fólk, bróður, bróðurkona og vinmenn
all greiða tey so livandi frá honum, at tú
gerst vísur í, at Havstreym hevur
skarað framúr á mangan hátt. Men hann
stundis verið
hevur sam
bygdarmaðurin, sum tók lut í ollum van-
ligum bygdalívi.
Var burtur um summarið, velti og var
í bønum vetrardagar — og um kvøld-
arnar gekk hann saman við eðrum
ungdómi inn í tey festu húsini, har ung
og gomul samlaðust til gamans og
álvara
Hesar letur nýtti hann til at tala sína
sek, og kundi tað ganga nokk so heitt til
viðhvert; men illsteða var ongantíð, ti
hann var stak viðeiriligur maður. sum
dugdi væl at fara við fólki. Tað hendi
ikki so sjáldan, at hann fekk teir gomlu í
sín part, hóast politisku sjónarmið hans
ara mett við teirra eygum mugu hava
verið rættiliga víðgongd. Hetta stóðst
helst av, at hann var tað vit vanliga
kalla meitt gott fólk<, ein maður, sum
hugtók ell tey, sum komu í samband við
hann. Harafturat var hann lættur og
kátur av lyndi og slík fólk hava ofta lætt
við at koma í samband við onnur.
Illveðursdagar sat hann uppi á
loftinum og las og skrivaði. Greinir
hansara prógva, at hann hevur havt
góðan kunnleika til heimsins mætastu
rithevundar
Samanumtikið var Havstreym ein
maður, sum á so mangan hátt skaraði
framúr. Hann dugdi avbera væl at
skriva og visti altíð, hvat hann skrivaði
um. Stílur hansara er flótandi, greiður
og eggjandi, antin hann skrivar á donsk
um ella foroyskum.
Hann hevði sum nevnt eina um-
fatandi vitan um búskap, politikk og
segu og dugdi at málbera seg um hesi
viðurskifti, so ell kundu skilja hann
Hann skilti tíðliga, at skuldi arbeiðara-
og fiskimannastættin vinna nakrar
semdir, so mátti hon eisini vinna
politiskt vald og brúka hetta vald til at
broyta samfelagið. Hann skilti eisini, at
de ve
St var, í ak
ð t y }
101 KR VR
ar at EF
ungt feroyingum at fara á arbeiðara
háskúlar. Hann gekk sjálvur hesa leið
og gjørdist sum kunnugt fyrsti fisk
Maður i lormanssess F Grova risSKl
mannafelags
Fisini førdi nógvar nýggjar og
ðið
álvarsamar spurningar inn i striÅ
arbeidararørsluni, og hann var
lyfta Sosialin upp á hædd við tey be
javnaðarbleðini i Norðurlondun
árunum 1928—32
Deyði hansara í 1932 var ein dyggur
smeitur fyrst og fremst fyri hansara ax
varðandi, men eisini fyri arbeiðararersl-
una og javnaðarflokkin, nakað sum
gongur fram av minningarorðunum,
sum stóðu í Feroya Sosial Demokrati
sama árið 1932
so mangur her á landi IR SI ADI
tækum heimi. Hugagóður og evnaríkur
hann. Ha kúlaðis sins }
g tronga skúla, og løtuvis leitaði hann
sær mentun í bókum og blødum. Hann
skúlaðist til tað stríð, ið einhvor ognar-
leysur Førovingur er borin til, stríðið fyri
lívið
Hann skúlaðist til tað politiska
stríð sum hin ognarleysi altíð má taka
tátt í stríðið fyri einari rættvísari sam
felagsskipan
Hans J. Havstreym, var framum alt
annað javnaðarmaður, og var tí førovska
javnaðarflokkinum ein hin tryggasti
skrivandi stuðulin. Í hesum blaðið
skrivaði hann sínar eldhugagreinir um
at broyta samfelagsskipanina ásamt
javnaðarstevnuna. Í hesum blaði heitti
hann á starvsfelagar sínar Forova Fiski
menn, um at standa fylktir um mál síni.
ganga fram í tryggum felagsskapi og
samvinnu
Hans H
mest útsetta pall. Tað var eins og hann
ður fisk
u
harin til at ”
ar borin til a erða
lama
MANSINS
Soleiðis skrivaði Maurentius Viðstein
um Havstreym
Vit kunnu bert leggja aftrat, at tað
sostatt eru allar grundir til at minnast
henda mann, Hans Havstreym, í virðing
og takksemi, nú tað eru runnin 50 ár,
síðan hann fórst undir Íslandi, sum so
mangur annar vanlukkuárið 1932.