týsdagur 19. apríl 1983síða 6

Arr A ARA AL Tað verður við hesum sagt íðindablaðið Utgevari: p/f sosiaturin Fyritaksstjóri og blaðstjóri: Tórfinn Smith (ábyrgd) Blaðfólk: Høgni Djurhuus, Dagny Joensen, Jóhann Mortensen og Jan Møller Lýsingar: Árni Joensen Uppseting : p/f sosialurin. Prent: p/Í pressan 1981 Tey 105 prosentini er - | oddagrein EITT AV teimum mest klassisku argumentunum hjá borgarligum flokkum hevur í langar tíðir verið, at skattapengarnir liggja best í borgarans egna iumma. Tað munnu helst vera tvær høvuds- orsøkir til hesi orðini hjá borgar ligu politikarunum. Í fyrsta lagi ljóðar hetta gott í oyrum velj- aranna, og harnæst kemur, at tess færri pengar koma í landskassan, tess minni verður tað almenna ført fyri. Alment fyritakssemi hava borgarligir politikarar sum kunnugt gjørt til eitt ljótt orð. HESUM GRUNDSETNINGUM hava mangir borgarligir flokkar í mongum londum roynt at virkað eftir — við stórri ella minni hepni. Okkara heimligu ideologisku bróður teirra hava roynt, men ikki kunnað. Bert í orðum, men als ikki í verki. Teir hava iki so frægt kunna liva upp til at føra ein poli- tikk, sum teir sjålvir hava sagt seg at standa fyri. Teir hava heldur ført ein ut i æsir og til eina og hvørja tid opportunistiskan politikk. Soleidis at skilja, at mest møguligt av pengum skulu koma i landskassan, men samstundis skal tað almenna hava so lítið fyritakssemi sum gjørligt. HETTA SEINASTA — við lítlum al- mennum fyritakssemi — hava teir prógvað so mangan bert hesa stuttu tíð, hetta landsstýrið hevur sitið. Hitt fyrra — at fáa so nógvan pening í landskassan sum gjørligt — prógvaðu teir best nú í sam- band við samtíðarskattaupp- skotið. TAÐ ER ein sannroynd, at tess RAE SF sosialurin Postsmoga 76, 3800 Argir telefon 11820 verri tå ert førur fyri at umsita teir pengar, tu fær um hendi, tess fleiri pengar hevur tú fyri neyðini. Men beinleiðis at seta skattin upp er ikki »populiert«. Ti mugu onnur ráð takast til. Og her heldur lands- stýrið seg hava funnið loysnina Umframt afturstigið við prístal inum og ødrum skerjingum vil landsstýrið nú mjólka hin før- oyska skattaborgaran fyri 105% av skattinum til komandi skattaár T.v.s. eina dulda skattahækking HETTA KEMUR fram á tann hátt, at hver skattaborgari eftir lands- stýrisuppskotinum komandi 1. januar verður skattaður av mettari inntøku fyri 1984, ístaðin fyri av inntøkuni sum hann hevði í 1983. Hetta gevur í sær sjálvum ein stórri skatt í allar flestu forum. Tey 105 prosentini koma fram á tann hátt: Hvort skattaár fellur í tveim- um almanakkaárum, soleiðis at sjey tíggjundapartar verða goldnir í fyrra álmanakkaárinum meðan hinir = tríggir tíggjundapartarnir verða goldnir í seinra álmanakka- árinum. Við samtíðarskattaskipan- ini fellur hetta burtur, við tað at fólk tá skulu rinda skatt av inntøkuni so hvert tey forvinna. Í samband við umleggingina hevur landsstýrið gjørt av, at innkrevja 7 1/2 gjald í tíðarskeiðinum mai- nov. 1983. Hetta vil siga 75% av eini álíkning. Frammanundan hava fólk í januar, februar og mars goldið 30% av eini álíkning. Sam- anlagt gevur hetta 105%. VIÐ ØÐRUM orðum koma fólk í 1983 at gjalda 105% í skatti í mun til tað tey hava goldið í 1982, 1981 0.s.fr. og sum tey koma at gjalda í 1984. Við hesum tekur landsstýrið umleið 50 miljónir inn í eykaskatti frá fólki! Mótmæli Hví einki um »russara-skipini«nu? er | = | - frá, at vit mótmæla harð- liga ætlanum hjá SEV at neyðtaka vetnini og áirnar, ið renna frá fjalli til fjóru í ognarhaganum, heimara parti, inni í haga í Funningi. Minnist til, hvat grund- lógin sigur: ognarrætturin kann ikki neyðtakast av privatum felag. Á summarmála 1983 við heilsan Petur S. Johannesen Sosialurin hevði eitt bílæt av hesum stóru russisku skipunum í blaðnum. Tað sum undrar meg er tad,a t teir sum sita í landsstýr- inum kunnu tilláta at tað ganga so nógvir russarar í gøtunum, tá teir altíð vóru so illir, tá Atli Dam var í landsstýrinum, um nakað var úr Ruslandi. Nú dettur man um russ- arar — og nú skrivar Dimmalætting ljótt um teir. Man tað virkuliga vera so, at tað er Guds barn ið batnar? ongantíð forvitin Svar til forvitin: Ja, tað megu vit vóna. blstj. Nr. 44 — 19. apríl 1983 —————WME—."Ai""— Ert tú hora, um tú fært nl r esturi I1 Var n Hd 1 tt KA Ia d sa hett tá eg si ekspertarnir aftur vøru væl gøddir politik- arar og prestar og sjálvandi bert menn Kansk eru konufólk inhabil« í slikun málun Men grundin til at eg diagonal-las greinina, var at ein av okkara rsála! jæknum« var uppii. Ein tili r før kanska at koma realistiskun 'Ygdar á VIS Stutt sagt varð eg skak Eg vil bert vóna, at lækni skal hava man vera endurgivið skeivt. Tí hann vevur runt í einum moralskum hurli vasadeiggi, uttan spor! av konsekvensi ella veti av autoriteti innan ekið. Skal hava sagt, at tað víkur frá læknalyftinum at vera fyri fosturteku. Um so er, so átti minst helvtin av ellum læknum í danska kongaríkinum at verið suspenderaðir (settir úr starvi) við brestin. Men tað mest skakandi, skal her vera endurgivið orðarætt úr frágreiðingini: „...tað er so nógv annað sum er so nógv verri fyri sålarligu støduna hjá fólki enn at fáa fosturteku, eitt nú at dríva hor, — eftir kristnum sjónarmiðum. Tað er tó hetta, kvinnur ynskja, sum fáa fostur- teku... (mín undirstrik- ing). aður tað hesin sagt, í fo »i st á „dr ) Ha I Í ru j58 halir statistiskum kann ingum, sum progva, at so er? Hetta er ein grov og evðmýkjandi ákæra mót einum hópi av føroyskum kvinnum, sum hava leitað | hansara, og í djúpastu neyð biðið um teirra loyvi til fosturteku Ti tað er ikki nakar fara at biðja ikki til heldur og bidja sportur, at Tad er stuttleika. Tad er um abor IKF sum um eina ner 1aD l 2 iå hevur eitt slikt ålvar ligt mål um hendi, at vita Vónandi er tað tann ofta illa konditioneraða luftin í einum missiónshúsi, sum hevur lagt eina hinnu rundan um teir meira út- viklaðu partarnar av sálini hjá hesum lækna henda pallborðsfund. Vónandi er tað ikki »horu-teoriin« sum er grundarlagið undir sosialu fatan hansara í dagliga starvinum. Men sjálvandi — tað ræðuliga trýst, sum ofta í Føroyum drepur alla hugsan um opið, sakligt, tjak og meiningsfrælsi, tað fær helst sjålvt læknar at hoykna í knøunum. Tað sýnist sum um »fri fosturtøka« í Feroyum merkir, at ein og hver kvinna fer út á marknaðin at »driva hor«, og so bara sum einki fer og fær sær eina fosturteku av og á, eins og ein rutina. Henda lættisoppafatan av einum eist av at tað so gott eru mannfólk, og mannfoik, sum sum bert hels ik ildri eru komin i námind | PP + ir indamáinum, SU x verða tikin sum framsegu menn um evnið, um tað skal viðgerast Politikarar meina jú tað, sum gevur atkveður Prest tað sum teir eiga at meina eftir skriftini Læknar standa og rilla millum teirra sosiala og vísindaliga in..iit, og tann moralska gekkaskortin sum umhvervið kleiggjar uppa teir teir skulu va lív og heilsu kæra Men tei veruligu utoritetarnir innan ekið tær kvinnur, sum hava vandamálið lívinum verða ikki tiknir uppá tal Bæði tí at tær í okkara for- demandi samfelagi av góðum grundum ikki fáast uppá tal. Og tí tær neyvn vera virdar sum vanlig menniskju av politikarum, prestum og eðrum góð- borgarum. »Fri« fosturteka er ongin loysn. Tað er eisini eitt høpisleyst hugtak. Ti eitt slíkt vandamál er so háttað, at ongin avgerð í málinum kann vera »fri«. Men at stødan skal vera sum hon er nú, at tað er ein spurningur um figgjar- liga stødu, um tå kanst fåa fosturtøku ella ikki, tad er bædi moralskt og manna- rættindarliga = 6verdugt fyri eina mentaða tjóð. Sisyfos Síðani stuttleikaskatturin er at- gongugjaldið til dans fleirfaldað Tit hava skrivað so ófert um at man skal gera nakað fyri ungdómin og at nú bleiv tað betri fyri okkum ungu ti at stutt- leikaskatturin er avtikin. Og eg minnist eisini hvussu vit gleddu okkum til at nú bleiv tað ikki so dýrt at fara í dans meira. Eg haldi tað var ein maður sum býr í Tinganesi, sum segði tað. Tað er ein sum eitur Tor- bjørn, vistnokk ikki tann sum setur toll á á Gjald- stovuni. Men kann Sosialurin forklára hvussu tað so ber til at man kann seta skatt- in niður fyri diskotekini og at tað so blívur dýrari at fara í diskotek. Eg meinti at maðurin sum segði hetta eisini segði at nú bleiv tað ikki so dýrt at fara í dans. Nú havi eg ikki sæð tann mannin í dansi. Men tað hevur hann kanska nokk verið, tá tað kostaði 20 kr. at fara í dans, men um hann nú fór í dans, so vildi hann uppdagað, at nú kostar tað ikki kr. 20 ella 25, men 40 og við- hvert 50 kr., um man skal fara í dans í Havn. Hvussu ber tað til? Ungur Svar til ungur: Ja vit megu ásanna, at tað ofta er langt frá orðum til gerðir. Tá »ungur« sipar til stuttleikaskattin so er tað rætt at hann var avtik- in fyri at lætta um hjá teimum sum vóru legd undir stuttleikaskatt. Men úrslitið er vorðið at atgongumerkið er dýrari. Tað er so í hvussu er tað sum vit kunnu konstatera av hesum tiltaki hjá lands- stýrinum. Hesin Tórbjern eitur Poulsen og er landsstýr- ismaður Sjálvstýrisfloks- ins og situr fyri fíggjar- málum. Tað er ikki tann sami, sum er á Gjaldstovuni. Hann er fulltrúi á Gjald- stovuni og eitur Tórbjern Mikkelsen og hansara uppgáva sum tænastu- maður er at fylgja lóg- unum og ordrunum hann fær úr Tinganesi. Ja, tað er harmuligt, men avtekan av stutt- leikaskattinum var ein av teim mongu »blødrunum« hjå hesum landsstyrinum. Ord uttan hald. blstj.