týsdagur 17. mai 1983síða 6

Síða 6 tíðindablaðið Utgevari: p/f sosiaturin Fyritaksstjóri og blaðstjóri: Tórfinn Smith (ábyrgd) Biadfélk: Høgni Djurhuus, Dagny Joensen, Jóhann Mortensen og Jan Miiller Lýsingar: Árni Joensen Uppseting: p/f sostalurin. Prent: p/f pressan 1981 oddagrein p > UM VIKUSKIFTID hevdi Javnad- arflokkurin landsfund í Runavík, har javnaðarfólk úr øllum land- inum vóru komin saman at við- gera floksliga arbeiði eins og landsins politisku støðu. A LANDSFUNDINUM var politiska, buskaparliga og sosiala stødan i Føroyum vidgjørd, nú borgarliga stýri hevur sitid við politisku leiðsluni í hálvttriðja ár. Landsfundurin fanst harðliga at verandi politisku stýring hvers miseydnaðus vpolitikkur rakar nærum allar landsins íbúgvar og ikki minst tey lægstløntu, og tey i sum harvið frammanundan vóru ringast fyri Lee mL SS IS ILL NA OO :50 ; MILLUM tey mongu mål, sum | vóru vidgjørd, var skattaspurning urin nú landsstýrið hevur gjørt av ; at leggja um til kelduskatt. Lands- Í fundurin undirstrikaði, at Javn- | adarfiokkurin er avgjørt fyri keldu- skatti, men er ikki sinnaður at fremja hesa nýskapan so tilvildar- liga og illa gjøgnumhugsad sum tíðindablaðið Postsmoga 76, 3800 Argir, telefon 11820 | Landsfundurin munandi skattabyrðar á fólk. So munandi, at eftir metingum fær landskassin eina meirinntøku i skatti uppá millum 60 og 70 milj- ónir krónur. Á LANDSFUNDINUM varð eisini víst á ta stóru reallønarminking sum er farin fram seinastu árini har reallønin er minka við umleið 30 prosentum millum annað orsaka av O-stillingini av prístal- inum og øktum skatta og tollbyrð- um. Á FISKIVEIDUØKINUM hevur landsstýrið eisini verið ógvuliga óheppi við politikki sínum. Víst varð á skerdu veidumøgu- leikarnar, samráðingarúrslitini við EF og vánaligu umsitingini av ís- lendssáttmálanum sum kostaði okkum fleiri hundrað tons EINA TÍLÍKA politiska gongd kunnu vit ikki liva við í longdini Okkum tørvar ein meira sosialt avbaianseradan politikk har ný- skapan og nyhugsan eru vid i myndini i stadin fyri landsstyrisins vina- og kenningapolitikki. Hesum kunnu vit ikki rokna vid av núver- andi samgonguflokkum, og er hetta landsstýri hevur gjørt. Somuleiðis var harðliga átala at landstýrið nýtir = kelduskatta- skipanina at leggja nýggjar og Mintust tygum hegni. ongantíð ov skjótt at hesir leggja frá sær, og lata stýrið yvir til aðrar sum áður hava sýnt betur politiskt haldaragjaldið? Føroyingar og fólkamentan Á skránni við tiltøkum í Norðurlandahúsinum tann 10.5. var eitt, sum eg hevði glett meg til at verið við i. Nevniliga »Fra Noreg til Fårø og Noreg att — Ábningsperiodens sterste folkekulturelle ind- slag í Nordens hus<. Kon- an, eg og sonurin fóru nið- an og vóru við Norður- landahúsini nakað áðrenn kl. 20. Tá ið eg sá fólkið ið gekk inn, fór eg at ivast: var hetta bert fyri nekur ella fyri ell — onki varð nevnt í skránni um hetta, heldur onki um atgongu- merki. Við soninum í hondini fari eg yvir til dyrnar, har ein kendur mentanarmaður stendur í durunum, í føroyskum klæðum. Ég spyrji um til- takið er fyri ell, og fái at vita at hetta bert er fyri limir úr dansifeløgunum. Irriterað og vónsvikin fóru vit heimaftur. Nú aft- aná frætti eg, at hurðar- nar als ikki vóru stongdar fyri eðrum fercyingum enn teimum úr dansi- feløgunum, tað verður váttað av einum dana sum stóð longri inni í durinum og beyð fólki vælkomin. Eisini frætti eg um lýsing- ina í útvarpinum, har sagt var, at bert teir føroyingar ið vóru limir i dansifeløgu- num sluppu við til »åb- ningsperiodens største folkekulturelle indslag«. Spurningurin er so um tað eru dansifeløgini, ella okk- urt åvist av teimum, sum er meistari fyri lysingini og burturbeiningini av »fremmandum element- um« týskveldið. Nr. 56 — 17. mai 1983 Hin Bruna Skråsetingin Ikki fingu teir nóg mikið, teir brúnu á Dagblaðnum, tá teir noyddust at eta hert orð í seg eftir fúlu greinina, nevnd >Hin grái og hin hviti« herfyri. Eg veit, hver tað var, ið setti teimum knivin á barkan (tó eg skal ikki nevna hann, men hana hevur mína sterstu virðing), so teir noyddust at avsanna egnu lygnir sínar, men so ómannsligir, sum hesar journalistisku kloakkrott- ur altíð hava verið, komu teir ikki so frægt sum við eini umbering. Nú var tað friðargongan seinasta sunnudag, sum fekk brúnu reystmennini at royna seg aftur. Teir ofraðu eina heila síðu við rúgvu av myndum av hampafólkum, sum lut- tóku í friðargonguni. Aft- ur við myndini høvdu teir hetta McCartyistiska grugg sum tekst: »Perlutrøll og Setur- snobbar í erindagongu fyri KGB. Ein vesælur skari av hopp-hevdum, kommu- nistum, kirkjubeingum og akademiskum snobbum setti ein meiri skemtiligan dám á mentaligu grýlu- veitsluna seinasta viku- skiftið. Við William: Heinesen á odda seinastu 200 metrarnar nærkaðist karnevalið Norðurlanda- húsinum, har legreglan mátti skilja lort frá panni køkum og visa rekavættu- num burtur frá mentanini (her kalla teir í veruleika- num William fyri reka- vætti!) Trupulleikin var bert, at helvtin av erinda- sveinunum hjá KGB var innboðin til vígsluna av Norðurlandahúsinum.< Trúgv tí ella lat vera, men hetta stóð veruliga at lesa í Dagblaðnum 11. mei í tí Harrans ári 1983. Hetta skal kallast journa- listikkur; tað er alt ov pent at nevna tað bukku- journalistikk, men eg finni einki betri hóskandi orð fyri slíkum illnati. Um tað er Neutron-óli sjálvur ella Sct. Bern- hardshundur hansara, sum sett saman hevur hesa journalistisku bukkuspann, veit eg ikki, men hetta má vera botn- urin i føroyskari blað- skriving, djúpari kann ein blaðmaður ómeguliga sekka. Og samstundis eru teir so næsadjarvir at geva seg út fyri at hava patent upp á gudiligheit g menniskjakærleika! Ikki skammast teir Tað hevur pint Neutron-óla, at so nógv fólk luttóku í friðar- gonguni, og at har ikki bert vóru kommunistar, Kirkjubeingar (aftur fólkahatur!) o.s.fr., men fólk úr ellum flokkum, tó kanska fólkaflokkinum undantiknum. Millum 200 og 300 fólk luttóku í frið- argonguni, hóast hon var kl. 13 sunnudag og bert lýst einaferð í útvarpi- num. Tað vardi meg ikki. at KGB hevði 100— 150 agentar í Feroyum! Tískil hasa fúlu grein og mynda- reportasju. Men vit, sum luttóku í friðargonguni, sóu væl, áðrenn nakað sum helst var byrjað — altso áðrenn Kjartan Mørkøre hevði hildið rødu sína — at myndamaður Dagblaðsins sníkti seg runt og tók ein hóp av myndum av friðarfólkum sum stóðu og pråtadu saman í friði og náðum. Tað var púra týðuligt, at hesin eiturormur av einum myndamanni tók myndir til kartotek Dagblaðsins, eila vit kunnu hugsa eitt stig víðari: Myndir til at gera Kartotekið hjá CIA meira komplett! Tað er al- tíð gott at hava allar hesar vinstrahallu = vargar i kartoteki. Tað var fyri nøkrum år- um síðani ein føroyingur, hann liggur nú í sínari grev, sum segði, at hann visti, at eitt slíkt kartotek yvir vinstravendar feroy- ingar var til. Nú er karto- tekið munandi sterri, og tit brúnskjúrtur hava sum rættir landasvíkjarar gjørt tykkara til at gera skrásetingarnar hjá CIA meira fullfiggjadar. Óli, ert tú ímóti friði, so ert tú fyri kriggi! So ein- falt er tað. Og har munnu valla allir fólkafloksmenn vera samdir við tær. Men ein friðarligari friðargonga enn henda kann ikki hugs- lålvenct SjalvVSaRL ast. Burtursæð frá, at nakrir hálvfullir fólka- floksagentar stóðu niðri við »Ternuna« og róptu ljót orð eftir fridarfolki, so gekk alt púra friðarliga fyri seg. Og hetta pinir aftur, Óli! Tað hevði verið nógv hugaligari um onkur ballada var! Folkajagstran sum hesa, Dagblaðið nu førir, skal ein heilt aftur i McCarty- tidina fyri at kenna aftur, tað tíðina tå Chaplin noyddist at flyggja úr »Gods own Country, og rithøvundar sum Arthur Miller og mangir aðrir vórðu jagstraðir. Men minnist til, Óli og harra Sct. Bernhard, at Mc- Carty doyði sum ein skuffaður maður, kvaldur sínum egnum lygnum og síni egnu spýggju Og fara vit longur aftur, til triati árini, til Hitler tíðina og sammeta, so verður næsta stig tykkara bókabrenning, eins og na- zistarnir gjørdu á sinni. Tit kunnu hóskandi kynda bál á Vaglinum við bóku- num hjá Williami. Sterri heiður kann ikki vera ein- um rithevundi sýndur. Eg haldi, at tað skal nevnast, at tå ein er út skrivaður av einum sinnis SJUKranus!, kann ein eina vattan uppá, at ein vnormalu Leggið til merkis ir eitt rættarmál, kann ein fáa dóm, sum sigur, at ein ikki er facistur! Tit, ið luttóku í fridar- gonguni, verið vís í, at tit eru á heilt beinari kós, tá tit verða útspilt so gref- liga av botnfallinum í før- oyskari pressu. Øll vita tit: Tað kann ikki vera skeivt at demonstrera fyri friði. Ti mugu vit halda á i rættvísa kravi okkara um, at legtingssamtyktirnar viðvíkjandi NATO verða tiknar fyri fult, hóast vit innast inni vita, at tær ikki eru verdar tað pappír, tær eru skrivaðar á. Vit mugu halda fast við krav okkara: NATO av landi- num, Feroyar og hini Norðanlondini atomfri øki. Eystanrodi AE, Tad sum eg fåi burtur úr hesum er, at ferandi dansifelog enn eina ferð hava tikið patent upp á føroyska dansin, og allar- helst bert vilja hava tey vid, i »duga« at dansa. At hetta er so verður m.a. undirstrikað av teirri ødi ið kom frá fleiri dansi- feløgum, tá ið tað frætt- ist, at norsku gestirnir høvdu »føroyskan dans« vid å skrånni. Markleysur frekleiki!!! Føroyski dans- urin hevur mær vitandi stødugt havt upp og nid- urgangstidir, og er meira kroystur i dag enn nakran- tíð áður. Men skal honum vera lív lagað sum fólka- eyðkenni og ikki bert sum fornminni, noyðast øll dansifelogini at sleppa sín- um isolatiónspolitikki og gevast at taka patent upp á, hver er verdugur i før- oyskum dansi og hver ið ikki er tað, somuleiðis sleppa metingunum av, nær dansifelag heldur før- oyskan dans verdan at luttaka í, m.a. almennan føroyskan dans í Havn. Dansifelogini hava sjálvsagda uppgávu í at varðveita góðan foroysk- an dans, men tey mugu sjálvandi eisini brúka vit- an sína og sín kunnleika í almennum dansi, og eisini vera opin fyri ødrum stevi enn ti feroyska. Tá fer kanska at bera til at vaksa um áhugan fyri føroysk- um dansi. Núverandi mentanarpolitikkurin hjá onkrum dansifelagi tekur lívið av dansinum sum før- oyskum fólkaeyðkenni og dansi sum livgevandi sam- veru. Heri Kragesteen