leygardagur 16. juli 1983síða 2

Síða 2 Passar hatta, Jógvan Sundstein ? Eg má venda mær til tyg- ara, tí tygum eru for- maður í Fólkaflokkinum Eg havi lisið í Sosialinum herfyri, at Dagblaðið skal hava fegnast um, at demo- kratiið í Chile varð koyrt um koll og diktatur inn- fert Passar tað? Um so er, so mugu vit ásanna, at vit hava ein figginda av demokrati- num sitandi sum blað- stjóra á málgagni Fólka- floksins og sum tingmann fyri Fólkaflokkin Ég má so spyrja tygum, Jógvan Sundstein: Hvussu kunnu vit føroy- ingar velja ein flokk, sum hevur ein forsprákara við sovorðnum meiningum um demokrati og dikta tur? GJ Er skomm skapt í Fólkaflokkinum ? Nei. Har er eingin skomm. Allir aðrir politiskir flokkar, allir aðrir felags- skapir í Feroyum hevdu skammast við ta skriving, sum Dagblaðið hevur av dúkað fólkafloksmuruna við hesa seinastu tíðina. Alop á mentan og list, útspilling av rithevundum og friðarfólkum, ósonn og vitleys skriving um álvarsmál burturi og heima — hetta er ment- unarliga andlit Fólkaflok- sins í 1980-unum Duga fólka- flokslimir ikki at síggja, at bukkuspannaskrivingin hjá Dagblaðnum er eitt álop á tað fría orðið? At tað fer at enda við, at eing- in fer at tora ella troysta sær at taka orðið, heldur eingin fólkafloksmaður ? Og eitt afturat: Halda vanligir fólkafloksmenn, at tann vanligi føroyski veljarin fer at velja ein flokk, sum stendur aftan fyri sovorð na skriving? Tey nógvu, sum eg havi tosað við, eru ikki í iva. Dagblaðið hevur gjørt ollum føroyingum fyri skommum, og tað má Fólkaflokkurin fela fyri á komandi løgtingsvali. -sen Bussleiðin í Havn Í eini oddagrein í Sosiali- num 5. juli í ár við yvir- skriftini »Agangur Fólka- floksins<, viðger leiðsla javnaðarfloksins bussleið- ina í Havn og tær samráð- ingar, ið ferdar eru hesum viðvíkjandi. Eisini vera illgitingar gjørdar um hvenn leiklut borgarstjórin i Havn hevur í hesum máli. Leiðsla javnaðarflok- sins hevur ongantíð dult yvir hverja hugsan teir hava, og hverji evnir teir meta borgarstjóran í Havn at hava. Hesa hugsan og hesa meting skal eg á ongan hátt royna at órógva, men bert minna teir á eina aðra út av teimum nógvu odda- greinum, hvar hesin eisini hevur verið til viðgerðar. Henda oddagrein varð skrivað fyri uml. 1/2 ári síðani og endaði nakað so- leiðis: »Samgongan millum Javnadarflokkin, Tjóð- veldisflokkin og uttan- flokkalistan er nú ein veruleiki. Nú hava tit ong- an Poul Michelsen at skylda uppá tit valdið, farið nú til verka, góða eydnu Hesa metan og > k x } A hava ast við at so var. Bussleiðin í Havn hevur síðani verið til viðgerðar í býráðnum sum eitt ógvu- liga átrokandi mál, ja so átrokandi, at avgjert varð stutt eftir fyrrnevndu um- skipan av Býráðnum at veljast skuldu tveir mans at taka sær av Bussleiðini og teimum samráðingum, ið hildnar vóru neyðugar. Ein skuldi umboða meirilutan javnaðarflokk- in, tjóðveldisflokkin og uttanflokkalistan, og hin skuldi umboða minnilutan sjálvstýrisflokkin, sam- bandsflokkin og fólka- flokkin. Javnaðarmenn í sam- gongu gjørdu av at lata Inga Mohr umboða teir, og sjálvur havi eg um- boðað minnilutan, og saman við Inga Mohr eru eisini allar samráðingar fordar. Við jevnum millum- bilum hava vit boðað frá samráðingargongdini, so- leiðis at meguleikar vóru at benda samráðingarnar tann vegin, ið býráðið ynskti hesar skuldu fara. Sjálvir havi eg umframt hetta sjálvsagt eisini havt fundir við teir flokkar, ið eg havi umboðað, soleiðis at hesir allatíðina hava kunnað fylgt við: og veit eg, at Ingi Mohr leiðis hevur havt fund við sínar, millum annað eisini somu- ðursteða tann, at javnaðarflokt til fulnar hevur vitað, hvat ið er farið fram, hva Bussleiðini i Havn viðvíkur, og av ti at flokk- urin ongantid, hvørki i skrift ella talu, hevur gjørt vart vid seg, må metast, at teir fult og heilt hava tikið undir við teimum samråd- ingum, ið førdar hava verið. Mín persónliga fatan hevur verið tann, at Íngi Mohr alla tíðina hevur havt fullan stuðul frá javnaðarflokkinum, og kann tí ikki annað sigast — fyri at nýta javnaðar- floksins egnu orð — enn at hetta er ágangur frá javn- aðarmonnum, ið fyrst velja umboðsmann at samráðast teirra vegna, geva honum stuðul til seinastu letu fyri síðani at loypa á, tá ábyrgdin skal takast. At meðan umboð javnaðarfloksins í býráð- num sjálvir bert sita hendur í favn. Fólkavaldu umboð javn- aðarfloksins í býráðnum, hava onga serstødu í mun til onnur umboð, teir hava eina ábyrgd ímóti teimum teir eru í samgongu við og eina skyldu mótvegis bý- ráðnum at virka sum by- ráðsumboð. Oddagreinin er skrivað soleiðis, at ein fær ta fat- an, at javnaðarflokkurin og javnaðarmenn ikki eiga nakran lut í tí stødu, Buss leiðin er í í dag So einfalt er tað 1 ferð IKK Javnadart IK K Oddagreinin er umfran hetta rættuliga mOtsig andi og ógreið og hevur ikki uppiborið stórvegis viðmerkingar. Men lat meg tí siga til tey sum hava somu upplatan sum leiðsla javnaðarfloksins. ið nú pástanda at gjerdu samtyktir um Bussleiðina hava til endamáls at for koma veiting, ið nógvir borgarar hava havt gleði av: hesin pástandur er á ongan hátt rættur. Atfinningar hava leingi verið gjørdar at hesi, í síni tíð vælætlaðu veiting, sum Bussleiðin nú ferð er, og ikki hevur mál- gagn javnaðarfloksins lagt fingrarnar ímillum í so mata Tá ið Bussleiðin verður hesi eima- uppafturtikin fyrst í sep- tember í fullari styrki, er ætlanin at rætta uppá teir skeivleikar sum hava verid, soleidis at ein enn betur veiting til borgarar verður bynum bin koyriskipan verður nú gjerd, ið ger, at býnum, ið ikki betur teir partar busssamband 8 bussar hava havt fyrr, nú fáa hetta koma at teimum rekja skipanina 1Imoti fyrr Lej Hetta kunnu vera i betri standi, soleiðis at tann trygd, ið er neyðug, er til staðar Teir flokkar, ið standa aftanfyri stovnsetan av bussleiðini vita, at nyiløg- urnar, sum eru neyðugar, eru rættuliga kostnaðar- miklar, og teir eru sinnaðir til at gjalda tað sum tað kostar. Harafturímóti roknað við, at raksturin av einari betri veiting, ið nú kemur at standa borgar- neyvan ger at bussarnir verður unum í boði, Nr. 81 16. julí 1983 tjak og meiningar Vit gera fesarar okkara varugar við, at treytin lesarabrøv fyri at fåa upptikin undir hesum blad- stjórnin veit, hver hev- teiginum er, at ur skrivað brøvini. verður dýrari fyri hvenn koyrdan kilometur. Ein betri og ódýrari Bussskipan verður nú sett at virka í Havn, hetta uttan mun til um javn aðarflokkurin vil vera við ella ikki Býráðsformaður Poul Michelsen Hvat er NATO? Eftir annan heimsbardaga var kapitalisman (sum hevði fostrad fascismuna og kriggid) ikki høgt i met- um. Sterkar rørslur ynsktu at seta okkurt slag av sosialismu í staðin fyri kapitalismuna. Eystur- europa lá í stjórnarloysi. Tey gomlu stýrini, sum flestøll høvdu verið í parti við fascismuni, vóru sópað burtur av krígnum. Ein- astu autoritetar í Eystur- europu vóru partisanarnir, vinstraflokkarnir og Reyði Herurin, sum við ófatiligum ofrum hevdu jarðlagt fascismuna. Tað var tí ikki óvæntað, at ein rød av kollveltingum hendu í Eystureuropa. Fjáltur kom á kapital- istarnar vestanfyri. Í rødu síni í Fulton í 1946 prokla- meraði Churchill tað kalda kríggið móti Sovjetsam- veldinum, og um úrslitið av eðrum heimsbardaga segði hann kyniskt: We have killed the wrong pig. I 1949 stovnaðu USA og onnur lond NATO — til at bjarga kapitalismuni, ikki demokratinum, sum tað so ofta hevur verið sagt. NATO hevur alla tíð- ina havt diktaturlond sum limir, í letuni t.d. Turka- land Í NATO er kapitalisman í góðum hondum. Felags- skapurin sum slíkur hevur ikki ført kriggj, men NATO-limalondini hava kriggjast dugliga: Turka- land og Grikkaland hava smákríggjast hvert við annað, USA hevur kriggj- ast í Korea, Vietnam, Latínamerika og aðra- staðni, Frakland hevur kriggjast í Algier og Indo- kina, Belgia hevur kriggj- ast i Congo, Bretland hevur kriggjast å Kypros, i Egyptalandi, á Falk- landsoyggjunum og aðra- staðni. Tað tykist at vera ein lívsformur hjá NATO- londunum at kríggjast. Men tað, sum hevur vís- indaligan áhuga, tað er at spyrja: móti hverjum ? Og vit síggja tá tað sera á- hugaverda og avgerandi, at tá ið NATO-londini hava ført kriggj, so hevur tað oftast verið moti demokratiskum rerslum. Móti sjálvstýrisrerslum, undirklassarerslum og frí- geringarrørslum. Øll heim- sins yvirklassadiktatur eru utgjørd við NATO- vápnum: hverja ferð ein kúla fer úr einum NATO-vápni, so endar hon oftast í einum fátæk- um mannakroppi. So stutt kann tað sigast, tá støda skal takast til NATO: hvat hevur tú samvitsku til, at vera í parti við teim- um ríku ella teimum fá- tæku? — Og júst í hesum døgum og tímum førir NATO-hevuðslandið USA eitt barbariskt álops- kriggj móti Nicaragua, har tann fátæki meirilutin av fólkinum hevur valdið NATO er altso svørdid, sum tey ríku venda móti teimum fátæku. NATO er verndargarðurin hjá teim- um, sum hava skavað inn undir seg frá ødrum, og sum tí av rettum óttast tey trælkaðu og merg- sognu. Fara vit at enda at samanbera uppgávuna hjá NATO við ta officiellu ideologiina í NATO-lond- unum, so sker nakað í eyg- uni. I NATO-londunum verdur prædikad å hvørj- um geilarhorni, at sæl eru tey fåtæku, tey skulu arva rikid, og at tey riku skulu hava meiri strid vid at sleppa til Himmals enn kamelurin gjøgnum nålar- eygad, og at kapitalistar- nir skulu rekast år templi- num vid makt. Ein og hvør, sum hugsar um hesi ting, sær straks, at NATO hevur eina ógudiliga og ókristiliga uppgåvu. Øll, sum vilja rættvisi og eitt kristiligari byti av menniskjans ar- beidsursliti, hava skyldu til at stridast móti NATO. Tey, sum spurd ella 6- spurd eru rikin inn i henda heidna felagsskap, eiga at siga seg ur honum og halda seg uttanveltað eins og so nógv onnur lond á okkara leiðum, sum Svo ríki, Finnland, Eysturríki, Schweiz og Irland. PS. Fleiri lesarabrøv å sidu 6