Sosialurinarkiv
Sosialurin 1983-12-08, síða 6
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

hósdagur 8. desember 1983síða 6

‹ fyrra síða allar 16 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Síða 6 tíðindablaðið Útgevari: p/f sosialurin Fyritaksstjóri og blaðstjóri: Tórfinn Smith (ábyrgd) Biadfélk : Høgni Djurhuus, Dagny Joensen, Jóhann Mortensen og Jan Miiller Lýsingar: Árni Joensen Uppseting: p/f sosialurin. Prent: p/f pressan 1981 Tøkk til Óla Jákup Vit skulu ikki leggja okk- um út í tað orðaskift, sum hevur verið millum Óla Jacobsen her í blaðnum og Ola Jákup Rólantson i Dagblaðnum. Men hetta orðaskifti hevur verið ógvuliga upp- lýsandi um fólkaflokkin og um hvussu hansara politikkur er í praksis, og tað eru bert tvey fyri- brygdi sum vit líka skulu notera okkum í hesum sambandi. ta fyrsta er, at ÓJR nú við ósannindum roynir at káva útyvir skrivingina í DB og ta intoleransu hon stendur fyri. Í rama álv- ara skrivaði ÓJR, at teir so sanniliga einki høvdu ímóti tí meiniga russara- num. Men her kundi ÓJ við einum kuti úr DB visa á hvussu teir høvdu skýrt russararnar á Skála fyri at vera tjóvar, og upprunin til orðaskiftið, sumið hev- ur, er m.a. at teir russarar, sum iklki eru tjóvar, eru njósnarar. Í Dagblaðnum mikudagin 30/11 kemur ÓJR við fylgjandi pá- standi: >Víðari sigur Óli Jacobsen, at Dagblaðið nýtir hetta »sum vápn móti eðrum at briksla teimum teirra trúarviður- skifti.« Blóðskeivt. Vit hava ikki viðgjert trúar- viðurskiftini hjá nekrum persónum... Vit skulu loyva okkum at endur- prenta fylgjandi stubba úr DB 24. juni í ár: Her verða nettupp við- gjerd trúarviðurskiftini hjá eini rúgvu av persón- Einfaldur spurningur til trøllaklipparan undir Varda Sær sjálvum líkur gramdi William Heinesen seg í svensku sjónvarpssendingini um, at »præster og missionerer dem har vi også mængder af her på Færserne= Mild vending frá Norðurlanda Mentunarpris- vinnaranum, sammett við tær byttur, hann van- liga á presti hvølvur niður yvir trúarliv feroyinga Men lat fars í hesum viðfangi. Williami Heinesen: Hver heldur William hevur gjørt meiri til at tryggja handlig og andlig livilikindi i Føroyum, William sjålvur (og Ebba, Hanus, Tróndur o.s.frv….) av teimum trúgvandi monnum, sum verða nevndir niðanfyri: T.d. Jákup Dahl, A.C. Evensen, Gudmund Bruun, Mikkjal á Ryggi. sóannes bóndi Paturs- son, Victor Danielsen, Edmund í Garði, Adrian Johansen, Petur Háberg og Andrew Sloan, elia eila t.d. um, og DB loyvir sær enn- tá aat taka dagar ímillum hver av hesum er kristin ella ikki. Ætlanin er ser- stakliga at stempla Willi-" am Heinesen sum ókristi- ligan hóast hann nettupp hevur skrivað eina heila bók har hann lovprisar ti kristindómi, har næstra- kærleiki er drivkraftin. Tjansurin verður heldur ikki í sjálvt hesum feri- num forsemdur at nyta ókvæmisorð (spýttsleikj- arar) um tey sum blaðið her vil jarðleggja. Vit kundu annars nevnt fleiri onnur demi um, at navngivnir persónar hava verið skýrdir heidningar, ateistar og erindasveinar hjá sjálvum illamanni, men, lat nevnda demi vera nóg mikið. Vit eru ikki øll so stuttmint, sum ÓJR kanska kundi ynskt. Ola Jákup bakkar held- ur ikki fyri citatfalsan. Wurmbrand segði als ikki, at hann hataði sosialism- una men elskaði sosialist- arnar. Hann segði, at hann hataði kommunismuna men elskaði kommunistar- nar, og tað er nakað heilt annað. Men við hesum falsaða citati sum grund- arlag verður í hvussu er ó- beinleiðis sagt, at Óli Ja- cobsen er umboð fyri ta politisku skipan, sum Wurmbrand hataði, og tað gjørdi hann eisini av góð- um grundum. Men hetta man siga alt um muruna. Tað er jú eitt gamalt nummar, at keva alt orða- skifti við skuldseting um kommunismu. Óli Jacob- Thomsen tilvildarlig demi at svara. Postsmoga 76, 3800 Argir, telefon 11820 sen hevur ikki vid einum orði tikið kommunismu í forsvar. Hann hevur bert átalað og ávíst dupultmor alin og intoleransuna hjá fólkaflokkinum, sum í veruleikanum ikki gevur kommunismu nógv eftir Síðan verður Oli Jacob- sen lagdur undir at hava skýrt nevndina í P/f Dag blaðnum fyri at vera heidningar. Vit hava hugt eftir hvat grundarlag er fyri hesum pástandi. Fyrst er endurprentað ein lýsing frá partafelags- skránni, sum vísir at nevndin í P/f Dagblað- num hevur fingið tríggjar nýggjar nevndarlimir. Síðan varð sagt, at hesir tríggir vóru kendir sum trúgvandi og rættskafnir menn. Tí var kanska onk- ur sum væntaði eina broyting í skrivingarlag- num, men her var so eing- in broyting hend. Hetta reingir ÓJR á grovasta hátt til, at nevndu menn eru kallaðir heidningar! Men vit skilja hann fyri so vítt væl. Sam- vitskan kan ikki vera ov góð, og so ræður um at leggja onnur undir ta somu framferð, sum ann- ars er eyðkend fyri ÓJR sjálvan og tað blað hann hevur eina stóra ábyrgd av. Í sosialinum meta vit trúarfrælsið so hegt, at vit ikki á nakran hátt leggja okkum út í trúar- viðurskifti hjá fólki. Vit meta bert fólk eftir teirri virðing, sum tey hava fyri síni medmenn- Bartal á Strondum. Kjølbro, -toska-Jóan Petur, »toska«Palli. Magnus í Rituvík. Eiler Jacobsen, Sámal Petur í Fuglafirði, Svenning Johannesen, Sámal Jacobsen, Thor Nielsen, Hans Pauli í Hvannasundi, Hans Petur »sjey« á Toftum, Esmar Fugle, Christian Holm, Kaj Johannesen, Clæmint á Viðareið:, Amariel Knudser, Osmund Justinussen. Mortan Johannesen ix 3). Anton á Strondum. Andrias í Hvannssundi. Dánjal Petur Nielsen, Olaf Olsen, Ditleif Eldevig. Poli Jo- hannesen. Dávur í Gerðum, Jens av Reyni, Sofus fyri at taka nøkur heilt få og Vónandi er William Heinesen, sum hevur fingið í álmanakkavís av beiburslønum fyri at duga at málbera seg skrivliga, ferur fyri at svara hesum spurningi. Um ikki, kundi hann bíðið onkran av sínum bókmentaligu spýttsleikjarum hj sær Spurningurin var altso soljóðandi: Hver heldur William Heinesen hevur verið meiri verdur til at tryggja handlig og andlig livilíkindi í Feroy- um, William Heinesen sjálvur, ella einhver av teim nevndu vinnulívs- sum samstundis grundað(u) síni lívssjónarmið klettafast á kristindómin? Vit vóna eitt eins týðiligt svar frá einum av A 'iskju, og her ska! Ola Jåk : up Rólantsson hava tekk fyri at hann so greitt her ur sagt okkum hvat fólka flokkurin stend. vri Hetta hava vit sjaivsagt vitað frammanundan men OJR hevur ligan hátt undirstrikað hvussu munurin er mill- um fólkaflokkin og annars ein demokratiskan flokk Dagblaðið ærumeidir ein navngivnan mann við á ein ser hann quisling at kalla Hetta er einaferð áður hent i Føroyum, og tå bað viðkomandi alment um umbering aftaná. Men Ola Jákup hevur nú nýtt hei! ar tríggjar síður í DB fyri at verja hesa skuldseting, g hann lovar at halda fram á sama hátt, sam stundis sum fólkaflokkur in við síni tegn hevur góð- kent hetta. Til sammetingar skal Nr. 142 — 8. desember 1983 eisini nevnast, at nakað samstundis kallaði Tinga krossur ein ávísan stovn fyri eina »suggu«. Hetta helt Hilmar Kass vera so vanærandi at hann í blað num hevur harmast um hesa skuldseting Tað er neyvan neyðugt at fortelja hvenn av hes- um báðum vit hava virð- ing fyri. Ikki skilji eg albansk mál, men tey friggja, so abbar og ommur øtast… Av ókendum grundum hevur lítla suðureurope- iska landið Albania í sein- astuni vakt ferðamanna áhuga í Feroyum — um demast skal eftir tí blað- skriving, ið hevur verið um hetta land. Tey sum hava verið har, hava eftir ellum at døma gjert nógv við at skriva um teirra uppfatan av landinum. (Nær sært tú slíkar frá- greidingar frá foroyingum sum hava verið á Mall- orca, Gran Canaria ella Costa Del Sol?) Men eg haldi at hesar frágreið- ingar frá Albania líkjast meir >turisk-reklamum“- frá einum ferðamanna felagi enn persønligum frásegnum. Blaðið >Arbeiðið< hevði nú herfyri eina samreðu við svenska rithevundin Sven Wernstrøm, sum hevur verið í Albania. Hann viðgekk, hóast alt (tað er meir enn hini gera), at tað var avmarkað hvussu væl tú kanst meta um eitt land, har tú ikki skilir málið. Men eitt sindur forvitnisligt er at lesa grundgevingar hansara fyri politiskum metingum. Hann skrivar m.a.: >Í Albania liva ungdóm- urin og tey vaksnu í somu verð, hava sama áhuga og somu mentan. Av tí at tað ikki eru stættarandsagnir, sær ein heldur ongar ætt- arliðsandsagnir. Tá ein flokkur av dreingjum hitt- ist á einum getuhorni í Tirana, kennir ein teir bert aftur á teirra ungdómi. Teir hava somu hárseting, somu klæði og somu såkklur (') sum tey vaksnu«. (er tað Travolta- frisura?). Hetta nýtir Wernstrøm sum demi um, at albansk- ur ungdómur »tykist be- vístur og fullkomiliga óávirkaður av útlendskari ávirkan, ikki plágaður av teim vandum, sum hótta okkara egnu ungu….«. Heldur fær slík lýsing mær dámin av litloysi, persónligleikaloysi, einum ódynamiskum samfelag, tí tað eru jú andsagnirnar, sum ifylgi marx-lenin- = istiskari uppfatan skapa broytingarnar, tann dyna- miska framburðin í einum samfelagi. Kundi ikki lata vera at hugsa um eitt Bretland, har øll frå 4 til 80 ára aldri gingu í sama liti av jakkasetti og bowl- arahatti — hevði tað verið so sosialistiskt? Tí nakað longur frammi rósar hann albanum fyri, at valt fólkið sær út til at vera broytt til eina tekki- liga miðalstætt eftir lokn- an arbeiðsdag< hvat klæðnabúna viðvíkur. Er tað við slipsi og stress- tasku? Ikki skilji eg, at tað skal vera so progressivt og sosialistiskt, at fólk (av egnum vilja?) ell sum ein fylgja sama móta í 100 ár. Hvat við eini reyðari rósu Í knappholinum um sunnudagin? Nú Wernstrøm íkki skilir málið og tað, fólkið sigur, má hann nýta onnur ráð, eitt nú gitari: „helst tosa teir um gentur, ítrótt, arbeiði, læru, slíkt sum upptekur teirra liv« (jú tað eru albanar so eina um) og „teir kunnu ikki tosa um tann seinasta katastrofu- filmin, poptónleik, narkot- ika, seriumagasinir og agentromanir, tí slíkt er ikki at finna í teirra verð... Dúgligur maður, hann Wernstrøm, at síggja gjøgnum hevuð- skøltar, og sum eitt skot finna útav „teirra verø«. Og annars — síggja tey ikki ítalskt og jugoslav- iskt sjónvarp? Av tí at hann hevur lisið, at ongar stættarand- sagnir finnast, so finnast ongar »ættarlidsandsagn- ir«. Er tað nú so sjálv- sagt? Og tá hann verður spurdur um demokrati í arbeiðslívinum, byggir Wernstrøm sína hugsan á, hvussu fólkið sær út: „undirkúgað fólk sær ikki soleiðis út<. Sjálvur havi eg sunnanfyri ofta sæð kátar og syngjandi arbeiðsmenn, sum svarta onga len fingu. Í Spania undir Franco, t.d. Hvussu nógv sigur hýrurin um demokrati á arbeiðspláss- inum? Svertu trælirnir sungu eisini nógv. Kanska fyri at gloyma kúganina Og at tað skal vera so sosialistiskt, at albanskir arbeiåsmenn kappast hver móti eðrum, skilji eg ikki. Meir minnir tað um individualismu og bonus- skipanir so sum á okkara flakavirkjum. Ein lønarmunur upp á 1 til 2 er rættiliga stórur millum lenmóttakarar. Er tað sosialistiskt, um ar- beiðarar her heimi til dømis høvdu fingið 10.000 um . mánaðan, meðan annar starvsmaður fekk 20.000? Og so kvinnurnar. Er tað nakað at rósa sær av, at tær fáa Þútbúgving og arbeiði undir somu treyt- um sum dreingir“, tað átti at verið ein sjálvfylgja, og so sum rosinan í pylsuend- anum hjá Wernstrøm: >...tær verða ásttiknar og velja sjálvan lívsfelaga, so abbar og ommur av og á øtast«. Tað man ganga hart fyri seg í Albania. At ta ikki ber til at taka albanar á bóli her- naðarliga, tí teir »sova við skambyrsu undir kodd- anum«, er hugsan sum ikki hoyrir heima í atom- eldini. Um eitt stórveldi veruliga vil rena albanar um koll, so er tað óheft av skambyrsum at tað eyðnast. Kríggj í dag er ikki wild-west ævintýr. At enda: sjálvandi kann tað vera hugtakandi at Albania kann standa á egnum fótum og byggja eitt samfelag upp, sum tey uppfata sum sosialisma. Men vit skulu ikki halda, at vit eftir eina turist-ferð til hetta ólíka landið hava fingið eina uppskrift upp á paradísið. Skal sosialisma byggjast upp í Feroyum, má tað vera við okkara egnu demokratisku treyt- um sum grundarlag. Tí borgarliga samfelagið inniheldur eisini ein hóp av fyrimunum, sum meiri primitivu tilafturskomnu londini, sum í dug; royna at byggja upp sosialismu, ikki hevdu, tá tey byrjaðu. Skvatl.