hósdagur 4. oktober 1984síða 14

Síða 14 SS sosialurin Nr. 116 — 4. oktober 1984 Illa statt við týðingum — Forløg i Norðurlondum geva heldur út amerikanskar bøkur enn bøkur úr oðrum Norðurlondum foto: kalmar | Norðurlendskir rithøvundar høvdu fund í Havn í september. Tað heuði kanska bøtt um støduna viðvíkjandi grannalandabókmentum, um rithøvundar og útgevarar eisini hittust av og á. Til domis heuði svenska forlagið Norstedts fyrr í ár fýra norskar skaldsogur á útgávulistanum, men bara eina danska og eina finska. Ein orsøkin til hetta er, at seinnu árini er fingið í lag eitt gott samband millum norskar og svenskar rithøvundar og útgevarar, heldur forlagið sjálut. Norðurlanda ráðharra- ráðið skal gjalda hálva samsýningina til tey, sum týða fagrar bókmentir til norskt, svenskt ella danskt úr hesum somu málum. Og tað skal gjalda alla samsýningina til tey, sum týða úr finskum, íslensk- um, samiskum og feroysk- um til hini norðurlendsku málini. Eisini tey, sum týða til finskt, íslendskt, samiskt og føroyskt, skulu fáa alla samsýningina goldna úr kassanum hjá Norður- landa ráðharraráðnum. Soleiðis ljóðar eitt upp- skot frá Dreyers Forlag í Noregi. Dreyers Forlag var við í einari kanning, mentanardeildin hjá Norð- urlanda ráðharraráðnum gjørdi. Ráðharraráðið hevur nú í tíggju ár latið studning til at týða grannalanda- Bókmentir. Norðurlendsk forleg, sum ætla at týða og geva út bekur úr eðrum Norðurlondum, kunna sekja um studning til týð- ingina. At býta eru umleið 1,8 mill. kr. um árið. Eisini feroysk forleg hava fingið burturav hesum pengum. Men 1,8 mill. kr. eru alt ov lítið, skal uppskotið hjá norska forlagnum brúk- ast, sigur Sissel Lange- Nielsen í einari niður- steðu, hon hevur gjert úr sverunum, sum komu frá forlegunum. Lesa ikki hini málini Kanningin hjá Norður- landa ráðharraráðnum staðfestir eina ferðina enn, at vit, hóast vit áttu, ikki lesa hini norðurlendsku málini. Hon vísir eisini, at í ellum londunum er bókin hótt. Samstundis vísir hon, at alskurin til bókina framvegis livir og hon undirstrikar, hvussu týdningarmikil bókin er. — Vit hugsa nógv um hótt djórasleg. Latið okk- um eisini hugsa nógv um hóttu mentanina, nú vit eru um at ganga undir í ferð, áleypandi neonljós- um og decibel. Latið okkum gera Norðurlond til eitt bókanna eki ! Við hesum orðum endar Sissel Lange-Nielsen nið- ursteðu sína. Oftari í New York enn Oslo Spurningurin er eisini, um til demis sviar lesa eina danska bók, verður hon týdd til svenskt. Her tykist svarið vera, at tað er ein fíggjarligur vandi at týða fagrar bók- mentir yvirhevur, uttan tá tað eru enskar ella amer- ikanskar bekur. Hesar eru oftast kendar framman- undan. Sum ein svenskur út- gevari sigur um aðrar út- gevarar í Svøriki: — Teir eru oftari i New York enn teir eru i Oslo! Tað tykist tó vera greitt, at uttan studningin frá Norðurlanda ráðharraráð- num, hevði steðan viðvíkj- andi grannalandabók- mentunum, tað vil siga norðurlendskum bókum, verið uppaftur verri. Onkur heldur, at bekur, sum fáa bókmentaheiðurs- lenina hjá Norðurlanda ráðnum, áttu at verið sjálvskrivaðar at fáa studning til týðingar. Millum tær upplýs- ingar, sum eru at finna í nidurstødur': jå Sissel Lange-Nielsen, er hon, at fleiri lond fyri at gera bok- mentir sínar kendar i eðr- um londum lata studning, so tær kunna bliva tyddar til onnur mål. Hetta gera eitt nå Kanada, Håland, Frakland, Vesturtyskland og i ein vissan mun eisini Svøriki. Í Noregi er ein tilik skipan å veg. Ov litid Tey spurdu forløgini tykj- ast vera samd um, at fólk i Norðurlondunum hava brúk fyri skaldskapinum hvert hjá eðrum. Funnist verður at, at studningurin er ov lítil. Tær 1,8 mill. kr. rekka ikki til allar um- sóknirnar, sum eisini gerast fleiri og fleiri. So á- hugin at geva út týddar grannalandabókmentir er vaksandi, heldur Sissel Lange-Nielsen. Tær fámentu tjóðirnar eru sjálvandi verri fyri enn tær stóru. Feroyska forlagið Orð og Leg sigur seg ongan meguleika hava at týða týdningarmikil verk úr teimum stóru Norðurlondunum. For- lagið heldur, tey stóru londini í ov stóran mun Hver vann? Ivan! Ein av journalistunum, sum var við á eftirút- búgvingarskeiðinum í Feroyum í síðstu viku, greiddi frá einum góð- um siði, tey hava á hennara blað, einari stórari avís í Danmark. Hverja ferð Danmarks Radio brúkar eina segu úr blaðnum og sam- stundis nevnir blaðið, fær journalisturin, sum eigur seguna, eina whiskyfløsku! Um hon er ein fram- úr góður journalistur, veit eg ikki. Men i hvussu so er brúkar DR javnan greinar hennara og whiskyið treyt ikki. Men tað hevði ikki blivið til meira enn nakrar fáar einkultar, arbeiddi hon á feroysk- um blað. Ikki tí, ÚF ikki tekur segur úr blødunum, meira enn so. Men tað gloymir at nevna bleðini, sum hava funnið nýggjheit- irnar. lvan cg Eilif Tann eintáttaða við- gerðin av vatnorkuút- byggingini hjá SEV heldur fram. Vit hoyra fyrst Ivan og so Eilif. hugsa um bókmentirnar hvert hjá eðrum og gloyma hini londini, tey lítlu. Hóttan, men... Ein leiðin at ekja um áhugan fyri grannalanda- bókmentum er at økja um studningin til týðingar. Men aðrar leiðir eru eisini, halda forlegini. Hóast bekur eru í harðari kapping við aðrar fjølmidl- ar, ikki minst sjónvarp, so ber til at brúka júst sjón- varp at gera PR fyri bók- um. Eisini áttu norður- lendskir útgevarar, rithevundar og ummæl- arar oftari at komið saman og prátað um steðuna. Víst verður á, hvenn týdning skúlar og bóka- sevn hava, tá skapast skal áhugi fyri bókum úr hin- um Norðurlondunum. hd Nú tað er vorðið greitt, at SEV fær trumfað sína ætlan igjøgnum, bleiv ongin, sum er í- móti hesi ætlan, spurd- ur. Eilif bleiv spurdur, um teir hevdu hugsað um umhvervið. Tað var alt. Ein mótmælisfundur var í Havn sunnudag- in. Útvarpið hevur onki havt frá honum. Annars eru tíðinda- sendingarnar kl. 18.30 væl uppbygdar við høvudsdenti á føroysku tidindini. Reportasjan um Líð- artind var ein av hes- um hevisku, tann- leysu. Ongir kritiskir spurningar um til dem- is, hvussu nógv hetta stóra og dýra skip skal føra fyri at kunna svara hverjum sítt. Um tað ikki er alt ov seint, hetta skipið kemur, nú bæði Skipa- felagið og Star hava nútíðarskip. Victor Borge noydd- ist at fara av skránni. Tað gjørdi ikki so nógv. Hansara amer- ikanski Reader's Dig- est humorur er eins flatur og fødiland hans- ara. Høgni Djurhuus Hósdagin 4. 09.30 Skipari og manning fáa sama part 11.01 Per Jákup Mikal og aðrir 19.00 Framleiða alla sína mjólk sjálvir Sending um landbúnaðin í Hetlandi. | 19.30 Gospeltónar Heðin Jacobsen leggur til rættis. 20.00 Meg minnist Niels Juel Arge hittir Joh- annes Olsen, Fríggjadagin 5. («.% Framleiða alla sína mjólk sjálvir 11.01 Útvarpsleikur 19.00 Meldurin Sonne Smith leggur til rættis. 19.20 Frænir eitur ormur- in 8. Partur av framhalds- segu eftir Jens Paula Heinesen. Sverri Egholm lesur. 19.50 Undirhaldtónar > á |